Hải sản là món khoái khẩu của nhiều người, особенно trong mùa hè, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ nếu không được bảo đảm an toàn. Thực tế đã ghi nhận trường hợp tử vong liên quan đến hải sản nhiễm khuẩn, gióng lên cảnh báo về thói quen ăn uống tiềm ẩn rủi ro.
Một người đàn ông 55 tuổi tại bang Missouri (Mỹ) đã tử vong sau khi ăn hàu sống nhiễm vi khuẩn Vibrio vulnificus-loại hải sản được nhiều người ưa chuộng.
Vụ việc được Sở Y tế Công cộng St. Louis xác nhận năm 2023. Nạn nhân mua hàu tại một cửa hàng địa phương trước khi xuất hiện triệu chứng. Cơ quan chức năng đã tiến hành truy vết nguồn gốc lô hàng và khuyến cáo người dân không sử dụng sản phẩm liên quan.
Theo các chuyên gia vibrio vulnificus là loại vi khuẩn sống trong môi trường biển, thường tồn tại ở các loại hải sản như hàu, cá, tôm, ốc. Nếu ăn sống hoặc ăn chưa nấu chín, hoặc để vết thương hở tiếp xúc với nước biển chứa vi khuẩn này, con người có nguy cơ nhiễm bệnh nghiêm trọng.
Dù hiếm gặp, loại vi khuẩn này được đánh giá đặc biệt nguy hiểm. Nó có thể gây nhiễm trùng nặng, phá hủy mô cơ thể, thậm chí dẫn đến hoại tử, nhiều trường hợp phải cắt cụt chi. Theo thống kê, cứ 5 người nhiễm có khoảng 1 trường hợp tử vong, đôi khi chỉ sau 1–2 ngày phát bệnh.
Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) cho biết bệnh do Vibrio gây ra gọi là vibriosis-ghi nhận khoảng 52.000 ca mỗi năm, trong đó phần lớn do chủng Vibrio parahaemolyticus gây ra.
Được biết các triệu chứng thường xuất hiện trong vòng 24 giờ, bao gồm sốt, ớn lạnh, buồn nôn, nôn, tiêu chảy và tổn thương da. Trong trường hợp nặng, bệnh có thể gây phồng rộp, viêm mô hoại tử, khiến nhiều người gọi đây là “vi khuẩn ăn thịt”.
CDC cũng cảnh báo nguy cơ nhiễm bệnh không chỉ đến từ ăn hải sản sống mà còn từ việc bơi ở biển khi có vết thương hở.
Để phòng ngừa, ngộ độc chuyên gia khuyến cáo người dân tuyệt đối tránh ăn hải sản sống hoặc chưa nấu chín, đặc biệt là hàu. Nhiệt độ cao khi chế biến có thể tiêu diệt vi khuẩn nguy hiểm này.
Ngoài ra, trong mùa du lịch biển, người dân cần thận trọng khi tiếp xúc với nước biển, băng kín vết thương hở và vệ sinh sạch sẽ bằng xà phòng sau khi tiếp xúc với hải sản sống.
Trong trường hợp nghi nhiễm, việc điều trị cần được tiến hành sớm bằng kháng sinh và bù dịch kịp thời, đặc biệt với người có bệnh nền như gan hoặc suy giảm miễn dịch, do nguy cơ biến chứng nặng cao hơn.
– Lựa chọn hải sản an toàn: Nên ưu tiên các loại hải sản phổ biến, có nguồn gốc rõ ràng và đã được kiểm chứng an toàn. Với hải sản lạ hoặc ít sử dụng, cần cân nhắc kỹ vì có thể tiềm ẩn nguy cơ gây ngộ độc hoặc chưa được đánh giá đầy đủ về độ an toàn.
– Tránh xa các loài hải sản có độc tố: Một số loài như cá nóc, bạch tuộc vòng xanh, sam biển, sao biển… luôn hoặc có thể chứa độc tố nguy hiểm. Đáng lưu ý, các độc tố này không bị phá hủy dù đã nấu chín hay chế biến thông thường.
– Nên ưu tiên hải sản tươi, không dùng đồ để lâu: Chỉ nên sử dụng hải sản tươi sống và được chế biến ngay. Tránh ăn hải sản đã để lâu hoặc bảo quản không đúng cách vì dễ phát sinh độc tố gây hại.
– Nên cẩn trọng với môi trường biển ô nhiễm: Không nên ăn hải sản đánh bắt tại khu vực có dấu hiệu ô nhiễm hoặc hiện tượng “thủy triều đỏ” – khi nước biển đổi màu bất thường do tảo độc phát triển. Đặc biệt, các loài hai mảnh vỏ như sò, ngao, trai… rất dễ tích tụ độc tố trong môi trường này.
– Luôn ăn hải sản đã nấu chín kỹ: Nhiệt độ cao khi nấu giúp tiêu diệt phần lớn vi khuẩn và ký sinh trùng. Tuyệt đối không ăn sống hoặc tái khi chưa đảm bảo an toàn.
Ngộ độc hải sản có thể biểu hiện từ nhẹ như đau bụng, nôn, tiêu chảy đến nặng như tê liệt, rối loạn thần kinh, hô hấp hoặc tim mạch. Khi xuất hiện dấu hiệu bất thường, cần đến ngay cơ sở y tế để được xử trí kịp thời, tránh biến chứng nguy hiểm.
Sự việc đau lòng xảy ra ở Ấn Độ. Bốn thành viên trong một gia đình đã tử vong chỉ trong vòng một ngày sau bữa ăn, gây chấn động dư luận. Tuy nhiên, các bác sĩ nhận định nguyên nhân khó có thể xuất phát từ ngộ độc thực phẩm như nhiều người nghi ngờ.
Vụ việc xảy ra vào ngày 25/4 tại Mumbai, Ấn Độ. Các nạn nhân được cho là đã ăn cơm trộn biryani vào buổi tối, sau đó một số người trong gia đình tiếp tục ăn dưa hấu vào rạng sáng. Chỉ vài giờ sau, cả bốn người lần lượt xuất hiện triệu chứng nghiêm trọng. Các thành viên đã được đưa đến bệnh viện.
Cô con gái út, 12 tuổi, được cho là đã tử vong khi đến bệnh viện vào khoảng 10h30. Nhân viên cấp cứu cho biết cô bé bị sùi bọt mép. Cô con gái thứ hai, 16 tuổi, và người mẹ, 35 tuổi cũng qua đời vào chiều cùng ngày dù đã được điều trị tích cực, tiếp theo là người cha, 44 tuổi, cũng tử vong vào khoảng 10h15 tối hôm đó.
Theo Mothership cái chết của gia đình này đã khiến giới chuyên gia y tế bối rối. Các bác sĩ tại Bệnh viện Sir JJ, nơi gia đình được nhập viện, tin rằng "việc ngộ độc thực phẩm là rất khó xảy ra", cũng như việc dưa hấu, ngay cả dưa hấu đã hỏng, khó có thể dẫn đến tình trạng sức khỏe suy giảm nhanh chóng và gây tử vong ở cả bốn người như vậy.
Tại viện, một bác sĩ cấp cao tham gia điều trị cho họ đã nêu ra các yếu tố tiềm ẩn như chất gây ô nhiễm hoặc chất phụ gia có thể là nguyên nhân, và nói rằng không thể loại trừ bất cứ điều gì ở giai đoạn này.
Trong khi đó, một giám đốc y tế tại bệnh viện cho biết trường hợp này không giống với một trường hợp ngộ độc thực phẩm thông thường. "Ngộ độc thực phẩm thường không dẫn đến tình trạng suy kiệt nhanh chóng và nghiêm trọng như vậy," ông nói, theo trích dẫn của tờ Indian Express. "Tốc độ suy kiệt, mức độ nghiêm trọng của bệnh và việc nhiều thành viên trong cùng một gia đình bị ảnh hưởng không phù hợp với một trường hợp ngộ độc thực phẩm thông thường."
Thay vào đó, một chất độc hoặc hóa chất có thể là nguyên nhân, ông nói thêm. Gia đình cũng ở trong tình trạng nửa tỉnh nửa mê khi được đưa đến bệnh viện. Theo giám đốc y tế, sự suy giảm thần kinh nhanh chóng và mất ý thức của họ cho thấy nhiều khả năng đã tiếp xúc với một tác nhân mạnh từ bên ngoài.
Sau sự việc xảy ra, khám nghiệm tử thi đã được tiến hành, nhưng các nhà chức trách đang chờ thêm báo cáo pháp y để xác định nguyên nhân tử vong cuối cùng. Mẫu dưa hấu cũng đã được lấy để xét nghiệm và cuộc điều tra đang tiếp diễn.
Thời tiết nóng bức cùng với độ ẩm cao chính là điều kiện thuận lợi cho các vi khuẩn có hại, nhất là trong đường tiêu hóa sinh sôi và phát triển. Trong khi đó nhiều người có thói quen xử lý thực phẩm hoặc nấu ăn không đúng cách hoặc bảo quản chưa đúng, thức ăn để bên ngoài không khí nóng quá lâu…
Đặc biệt thức ăn chưa được nấu chín kĩ để tiêu diệt vi khuẩn làm vi khuẩn có cơ hội nhân lên và phá hủy thức ăn.
Hè đến với thời tiết nắng nóng, nhiệt độ cao là điều kiện thuận lợi để vi khuẩn, virus gây bệnh đường ruột phát triển. Chính vì thế đây cũng là thời điểm gia tăng nguy cơ tiêu chảy do ngộ độc thực phẩm. Dưới đây là cách phòng tránh ngộ độc thực phẩm:
- Hãy nấu chín kỹ thức ăn: Nấu chín là cách khử độc tố trong thực phẩm. Luôn luôn ăn chín, uống sôi để giảm nguy cơ mắc bệnh tiêu hóa, nhất là trong mùa nắng nóng.
- Giữ vệ sinh tốt: Giữ vệ sinh bằng cách rửa tay bằng xà phòng và nước trước khi chế biến và sau khi xử lý thực phẩm. Nên rửa sạch thực phẩm và rau quả bằng nước sạch, có thể ngâm nước muối để ngăn ngừa nhiễm khuẩn.
- Bảo quản thực phẩm đúng cách: Thực phẩm thô là thực phẩm tươi sống không qua chế biến như nướng, salad… Loại thực phẩm này thường dễ bị nhiễm bẩn. Trường hợp ô nhiễm chéo cũng có thể xảy ra nếu thịt sống, hải sản và gia cầm… nếu không bảo quản đúng cách. Vì vậy nên cẩn thận bọc thực phẩm, đặt và phân biệt chúng trong một ngăn riêng biệt để bảo quản.
- Biết cách giữ lạnh và rã đông đúng cách: Làm tan thực phẩm đông lạnh kỹ lưỡng. Không rã đông thực phẩm nhiều lần, nhất là khi đi du lịch mùa hè. Cần chọn một dụng cụ làm mát cách nhiệt chứa đầy đá để bảo quản đồ ăn; Nên tránh ánh nắng trực tiếp và dùng hộp đựng thức ăn và đồ uống riêng biệt.
- Nên lựa mua thực phẩm còn tươi có nhãn mác. Cần lưu ý hạn sử dụng của sản phẩm.
- Lưu ý điều chỉnh nhiệt độ tủ lạnh dưới 5 độ C; tủ đông ở -15 độ C đến -18 độ C.
- Nên sử dụng thớt khác nhau cho thực phẩm sống và chín; rửa chúng giữa các lần sử dụng.
- Không nên để quá nhiều thực phẩm trong tủ lạnh; Lưu trữ thức ăn thừa một cách an toàn trong 3-5 ngày. Nếu không nên để trên ngăn đông để bảo quản lâu hơn.
- Hạn chế ăn uống vỉa hè để tránh nguy cơ nhiễm bệnh, nhất là vào mùa hè nóng nực thức ăn rất dễ bị ôi thiu.
- Ăn uống lành mạnh; tập thể dục đều đặn, ngủ đủ giấc; không hút thuốc lá, hạn chế uống rượu bia... giúp tăng cường hệ miễn dịch cho cơ thể.
Khác với các chương trình quy mô nhỏ, Team Building hoặc Sports Day với hàng nghìn người tham gia không đơn thuần là việc gia tăng số lượng, mà kéo theo áp lực lớn về tổ chức.
Các yếu tố như:
- Phân luồng di chuyển
- Kiểm soát thời gian
- Đảm bảo an toàn
- Đồng bộ trải nghiệm
đều cần được xây dựng chi tiết ngay từ khâu kịch bản. Thực tế cho thấy, những chương trình quy mô lớn thường đòi hỏi sự tham gia của các đơn vị có kinh nghiệm vận hành chuyên sâu như Ocean Group.
Từ tổ chức đến thiết kế trải nghiệm đồng bộ
Ở quy mô lớn, trọng tâm của chương trình không còn nằm ở từng thử thách riêng lẻ, mà chuyển sang thiết kế trải nghiệm tổng thể cho toàn bộ người tham gia.
Các đơn vị tổ chức chuyên nghiệp hiện nay, trong đó có Ocean Group, thường xây dựng chương trình dựa trên:
- Kịch bản xuyên suốt
- Luồng vận hành rõ ràng
- Hệ thống nhân sự phân tầng
- Thiết bị hỗ trợ đồng bộ
Cách tiếp cận này giúp đảm bảo hàng nghìn người tham gia vẫn có trải nghiệm tốt nhất trong suốt chương trình.
Năng lực vận hành – yếu tố phân định chất lượng chương trình
Theo ghi nhận từ thị trường, sự khác biệt giữa các đơn vị tổ chức không nằm ở ý tưởng, mà ở khả năng triển khai thực tế.
Các chương trình Sports Day hoặc Team Building cho doanh nghiệp lớn thường yêu cầu:
- Điều phối nhiều khu vực cùng lúc
- Đồng bộ nội dung, ý tưởng
- Đảm bảo an toàn tuyệt đối
- Quản lý số lượng người lớn trong thời gian ngắn
- Hình ảnh truyền thông đẹp, ấn tượng
Trong đó, Ocean Group là một trong những đơn vị đã triển khai nhiều chương trình quy mô lớn cho các doanh nghiệp và tập đoàn, với yêu cầu cao về độ chính xác, an toàn, chuyên nghiệp trong vận hành.
Từ hoạt động nội bộ đến công cụ truyền tải thông điệp doanh nghiệp
Không chỉ mang tính giải trí, Team Building và Sports Day ngày nay còn được doanh nghiệp sử dụng như một công cụ truyền tải thông điệp chiến lược và xây dựng văn hóa doanh nghiệp.
Các chương trình thường được thiết kế xoay quanh:
- Giá trị cốt lõi
- Mục tiêu phát triển
- Tinh thần đội ngũ
Thực tế cho thấy, các đơn vị tổ chức như Ocean Group đã tích hợp yếu tố nội dung và vận hành, giúp chương trình không chỉ sôi động mà còn mang lại giá trị lâu dài cho doanh nghiệp.
Xu hướng chuyên nghiệp hóa trong tổ chức chương trình quy mô lớn
Sự gia tăng nhu cầu tổ chức các chương trình quy mô lớn cho thấy xu hướng chuyên nghiệp hóa đang diễn ra rõ nét trong lĩnh vực này.
Thói quen tập thể dục giúp giảm 46% nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân. Theo tác giả nghiên cứu Xuan-Mai Nguyen, những người có tuổi thọ cao trong nghiên cứu có thói quen tập thể dục (hoặc vận động) tương đương khoảng 7,5 giờ mỗi tuần. Nếu như bạn đi bộ lên cầu thang mà không hụt hơi, được coi là tương đương 4 phút tập thể dục.
Như vậy, không cần thiết phải tham gia vào những môn thể thao chuyên nghiệp, những hoạt động hàng ngày giúp tiêu hao năng lượng cũng rất tốt cho cơ thể bạn.
Nên tắm nắng 15 phút mỗi ngày
Tắm nắng thường xuyên rất tốt cho sức khỏe, chỉ cần 15 phút tiếp xúc với ánh nắng mặt trời hàng ngày là đủ để duy trì lượng vitamin D ở người khỏe mạnh. Bởi ánh sáng mặt trời kích thích các tế bào da sản xuất vitamin D, một loại vitamin thiết yếu cho nhiều chức năng quan trọng như: phát triển xương, tái tạo xương, co cơ không tự chủ (như nhịp tim và tiêu hóa), chuyển hóa đường huyết thành năng lượng.
Thiếu vitamin D có thể làm suy giảm tất cả các chức năng này và dẫn đến sức khỏe xương kém. Một đánh giá các nghiên cứu năm 2019 kết luận rằng thiếu vitamin D có liên quan đến nguy cơ tử vong cao hơn so với những người có mức vitamin D bình thường, bao gồm tăng gấp 2 lần nguy cơ tử vong do ung thư.
Theo nghiên cứu, không bao giờ hút thuốc lá trong đời có thể giúp bạn giảm 29% nguy cơ tử vong. Đối với người nghiện thuốc lá, hãy bỏ ngay hút thuốc để bảo vệ sức khỏe bản thân và những người xung quanh (vì hít phải khói thuốc lá của người hút cũng gây tổn hại tới sức khỏe). Do đó để bảo vệ sức khỏe đừng bao giờ uống rượu bia tới mức say. Chuốc nhau uống say là một thói quen không hề tốt ở nhiều nơi. Bạn không nên uống nhiều hơn 4 lon bia hay đồ uống chứa cồn mỗi ngày. Hạn chế bia rượu, bạn có thể giảm 19% nguy cơ tử vong.
Duy trì một cuộc sống cân bằng, ít stress có thể giảm 22% nguy cơ tử vong sớm. Để cuộc sống ít stress, bạn cần có một cái nhìn lạc quan, tích cực hơn, biết cách cân bằng cuộc sống để hóa giải stress thành niềm vui.
Có thể nhiều người không biết căng thẳng kích hoạt giải phóng cortisol, một loại hormone giúp bạn phản ứng với các mối đe dọa bằng cách tăng nhịp tim và nhịp thở. Mức độ cortisol cao trong thời gian dài có thể gây hại, dẫn đến lo lắng, trầm cảm, huyết áp cao và bệnh tim. Cũng có bằng chứng cho thấy căng thẳng kéo dài có thể làm "lão hóa" tế bào ở cấp độ phân tử.
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng tăng mức cortisol thúc đẩy sự phân hủy tế bào và tăng sản xuất các gốc tự do, các phân tử không ổn định làm hỏng DNA của tế bào, khiến tế bào lão hóa và hoạt động sai sớm. Điều này làm phát sinh nhiều loại ung thư khác nhau.
Để quản lý căng thẳng tốt hơn trong thời gian dài, hãy thử các liệu pháp tâm trí - cơ thể như: thiền chánh niệm, yoga nhẹ nhàng, thái cực quyền, bài tập thở sâu, thư giãn cơ bắp, phản hồi sinh học, hình ảnh dẫn đường.
Giấc ngủ chất lượng là yếu tố sống còn cho sức khỏe tim mạch và chức năng não bộ. Hãy duy trì vệ sinh giấc ngủ (không thiết bị điện tử trước khi ngủ) và đi ngủ vào một giờ cố định.
Ngủ đủ giấc và sâu giấc từ 7-9 tiếng mỗi đêm giảm 18% nguy cơ tử vong sớm.
Hàng chục nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa ngủ kém với tình trạng sức khỏe suy yếu, trong đó có cả tử vong sớm.
Theo các chuyên gia, ẩn sau vị ngọt từ đồ uống có đường là những hệ lụy nghiêm trọng đối với sức khỏe cộng đồng. Các loại nước ngọt liên quan trực tiếp đến nguy cơ béo phì, tiểu đường type 2 và bệnh tim. Bác sĩ Levine coi đây là những loại đồ uống "độc hại" cần loại bỏ khỏi thực đơn.
Theo nghiên cứu kéo dài 86 năm của Đại học Harvard (Mỹ), các mối quan hệ tích cực trong cuộc sống là điều đầu tiên có thể giúp bạn sống thọ và hạnh phúc hơn. "Một câu hỏi quan tâm hay khoảnh khắc tận tụy vì người khác, không bao giờ là quá muộn để củng cố mối quan hệ quan trọng đối với bạn", Tiến sĩ Robert Waldinger, người phụ trách nghiên cứu, nhận định.
Quan hệ xã hội cũng là một giá trị được đề cao của những người sống trăm tuổi ở các vùng trường thọ. "Họ coi trọng bạn đời của mình, nuôi dưỡng các mối quan hệ. Có những người bạn phù hợp, đó là bí quyết quan trọng nhất giúp người dân ở vùng trường thọ làm điều đúng đắn và tránh điều sai trái", chuyên gia Buettner cho hay.
Theo nghiên cứu, chế độ ăn chủ yếu dựa vào thực vật có thể kéo dài tuổi thọ của bạn thêm 21%. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa rằng bạn phải là người ăn chay. Chế độ ăn chủ yếu dựa vào thực vật chẳng hạn như chế độ ăn Địa Trung Hải giàu ngũ cốc nguyên hạt và rau xanh, củ quả là một trong những bí quyết giúp bạn sống lâu hơn.
Ăn nhiều rau củ quả không có nghĩa là bạn nên ngừng ăn thịt hoặc thậm chí việc đó là phù hợp hoặc an toàn cho bạn. Nhưng nghiên cứu đã chỉ ra rằng các nguyên tắc của việc ăn chay có thể tăng cường sức khỏe và tuổi thọ theo nhiều cách khác nhau, chẳng hạn như: giảm nguy cơ béo phì; tiêu thụ nhiều thực phẩm giàu dinh dưỡng như ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu, rau và trái cây; giảm tiêu thụ quá nhiều đường, muối và chất béo bão hòa.
Ăn một chế độ ăn uống cân bằng hơn có thể làm giảm nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến lão hóa như huyết áp cao, tiểu đường, bệnh tim và ung thư ruột kết.
