Những ngày qua, thông tin một ca sĩ bị phát hiện liên quan đến việc sử dụng trái phép chất ma túy tại Cát Bà (Hải Phòng) đã khiến mạng xã hội bùng nổ tranh cãi.
Khi đọc những dòng tin ấy, cảm xúc đầu tiên của tôi không phải là hả hê hay tò mò, mà là tiếc nuối. Tiếc cho một nghệ sĩ từng có chỗ đứng trong lòng khán giả trẻ. Tiếc cho một người từng bước ra từ ánh đèn sân khấu, từng được yêu mến bởi hình ảnh năng động, cá tính và gần gũi.
Nhưng trên hết, tôi tiếc cho một thực tế đáng buồn của showbiz Việt: Nhiều nghệ sĩ đã gục ngã trước ma túy, trước cám dỗ và trước sự trống rỗng đằng sau ánh hào quang.
Mỗi lần một nghệ sĩ dính bê bối ma túy, công chúng lại đặt ra câu hỏi quen thuộc: “Tại sao họ có tất cả mà vẫn sa ngã?”. Họ nổi tiếng, giàu có, có hàng triệu người theo dõi, có cơ hội mà nhiều người mơ cả đời không có được.
Nhưng có lẽ, chính cái thế giới hào nhoáng ấy lại là nơi dễ khiến con người lạc lối nhất. Nhiều người nghĩ nghệ sĩ là những người sống trong sung sướng. Nhưng ít ai nhìn thấy áp lực vô hình đè lên vai họ mỗi ngày.
Trong showbiz, sự nổi tiếng mong manh như một lớp băng mỏng. Chỉ cần vài tháng không có sản phẩm, vài lần bị khán giả quay lưng, một nghệ sĩ có thể rơi khỏi vị trí đỉnh cao rất nhanh. Họ sống trong sự phán xét liên tục của mạng xã hội, trong áp lực phải giữ hình ảnh hoàn hảo và trong nỗi sợ bị lãng quên.
Nhưng ma túy không bao giờ dừng ở hai chữ “thử cho vui”. Điều đáng sợ nhất của ma túy nằm ở cách nó âm thầm phá hủy con người. Nó khiến người ta đánh mất lý trí, mất khả năng kiểm soát và dần lệ thuộc cả tinh thần lẫn thể xác.
Với nghệ sĩ, hậu quả còn nặng nề hơn. Một scandal ma túy có thể xóa sạch nhiều năm xây dựng hình ảnh. Danh tiếng mất đi, hợp đồng biến mất, khán giả quay lưng và sự nghiệp gần như khép lại.
Tôi nghĩ điều khiến dư luận thất vọng không chỉ là hành vi sử dụng ma túy, mà còn bởi nghệ sĩ là những người có sức ảnh hưởng lớn đến giới trẻ. Một ca sĩ nổi tiếng không đơn thuần chỉ hát hay, nhảy đẹp trên sân khấu. Họ trở thành hình mẫu sống của rất nhiều người trẻ tuổi.
.
Điều đó cho thấy đây không còn là câu chuyện cá nhân, mà là vấn đề của cả môi trường giải trí. Có một thực tế mà chúng ta phải thừa nhận rằng phải chăng nhiều người trong showbiz hiện nay quá dễ dãi với lối sống lệch chuẩn. Những buổi tiệc thâu đêm, những mối quan hệ phức tạp, những cuộc vui xa hoa được xem như “một phần của giới nghệ sĩ”.
Không ít người trẻ bước chân vào ngành giải trí với tâm lý muốn nổi tiếng nhanh, kiếm tiền nhanh, sống hào nhoáng nhanh. Nhưng họ lại thiếu nền tảng tinh thần đủ vững để giữ mình trước cám dỗ. Mạng xã hội cũng góp phần tạo ra áp lực độc hại ấy. Chúng ta đang sống trong thời đại mà nghệ sĩ bị biến thành “cỗ máy nội dung”.
Họ phải liên tục xuất hiện, liên tục gây chú ý, liên tục tạo hình ảnh hoàn hảo. Một nghệ sĩ nếu không đủ bản lĩnh rất dễ rơi vào khủng hoảng tâm lý. Và khi tâm lý mất cân bằng, họ có thể tìm đến những thứ nguy hiểm như ma túy để tìm cảm giác giải thoát tạm thời.
Tuy nhiên, dù áp lực lớn đến đâu thì ma túy vẫn không thể được biện minh. Không ai có quyền dùng áp lực nghề nghiệp để hợp thức hóa hành vi sai trái. Hàng triệu người ngoài kia cũng đang vật lộn với cuộc sống, với thất nghiệp, với bệnh tật, với áp lực cơm áo, nhưng họ vẫn lựa chọn sống đúng pháp luật.
Nghệ sĩ càng nổi tiếng lại càng phải có trách nhiệm với hành vi của mình. Điều khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất sau vụ việc này là sự mong manh của danh tiếng. Một người có thể mất hơn mười năm để xây dựng hình ảnh, nhưng chỉ cần một khoảnh khắc sai lầm, tất cả có thể sụp đổ.
Ánh đèn sân khấu vốn rực rỡ, nhưng cũng lạnh lẽo vô cùng. Nó có thể nâng một người lên rất cao, nhưng cũng có thể khiến họ rơi xuống vực sâu chỉ sau một đêm. Tôi không muốn nhìn câu chuyện này bằng thái độ miệt thị hay hả hê. Bởi đằng sau mỗi scandal là một con người đang trả giá cho lựa chọn của mình.
Điều xã hội cần không chỉ là sự lên án, mà còn là lời cảnh tỉnh cho giới trẻ về sức tàn phá của ma túy. Chúng ta không nên thần tượng nghệ sĩ một cách mù quáng, cũng không nên nghĩ nổi tiếng đồng nghĩa với hạnh phúc.
Sau tất cả, điều đáng buồn nhất không phải là một ca sĩ đánh mất sự nghiệp, mà là việc nhiều người trẻ có thể nhìn vào những vụ việc như thế rồi dần xem ma túy như một phần “bình thường” của cuộc sống giải trí. Nếu xã hội bắt đầu chai lì trước những scandal ma túy của nghệ sĩ, đó mới là điều nguy hiểm nhất.
Câu chuyện hôm nay rồi sẽ qua đi, mạng xã hội rồi sẽ có một scandal khác để bàn tán. Nhưng dư âm của nó vẫn ở lại như một lời nhắc nhở rằng tài năng có thể đưa con người lên sân khấu, nhưng chỉ nhân cách và sự tỉnh táo mới giúp họ đứng vững lâu dài giữa ánh hào quang đầy cám dỗ ấy.
Năm 43 tuổi, tôi quyết định xin nghỉ hưu sớm sau nhiều năm làm trong môi trường áp lực cao, khi sức khỏe bắt đầu lên tiếng rõ ràng. Tôi khi đó đang giữ vị trí Giám đốc pháp chế tại một doanh nghiệp, với mức lương khoảng 120 triệu đồng mỗi tháng, chưa kể thưởng cuối năm.
Với nhiều người, đó là một công việc đáng mơ ước. Nhưng với tôi, nó đi kèm sự mệt mỏi kéo dài cả về thể chất lẫn tinh thần. Sức khỏe suy giảm, nhiều bệnh mãn tính xuất hiện sau thời gian dài làm việc căng thẳng khiến tôi phải nhìn lại. Tôi chọn nghỉ, ban đầu chỉ nghĩ tạm dừng để trị liệu, thư giãn rồi tìm một công việc nhẹ nhàng hơn.
Thực tế, việc tìm một công việc mới ở tuổi ngoài tuổi 40 không hề dễ dàng. Tôi đã ở nhà gần hai năm. Nhưng quãng thời gian đó không hề áp lực hay u ám như nhiều người nghĩ. Ngược lại, tôi thấy mình sống chậm lại và nhẹ nhõm hơn rất nhiều.
Một ngày của tôi trôi qua khá đơn giản: sáng đưa con đi học, ăn sáng, uống cà phê thong thả, rồi đi chợ, nấu ăn. Trưa đợi các con về nhà cùng ăn cơm. Chiều tôi đi tập thể dục, tối về nấu ăn, dọn dẹp. Những việc tưởng như lặp lại ấy lại mang đến cảm giác bình yên mà trước đây tôi hiếm khi có được.
>> Tôi 'sợ' nghỉ hưu sớm dù có nhà, đất và 2,7 tỷ đồng tiết kiệm
Tôi vẫn duy trì thói quen đọc tin tức, nghiên cứu và đầu tư, đồng thời làm thêm một số công việc freelancer. Trong gần hai năm đó, tôi vẫn tạo ra thu nhập đáng kể. Tôi cũng có nhiều thời gian hơn để chăm sóc sức khỏe, về quê thăm bố mẹ, gặp gỡ bạn bè, và thỉnh thoảng đi du lịch.
Sau đó, tôi quyết định nghỉ hẳn khi vừa tròn 45 tuổi. Quyết định này khiến người thân, bạn bè, đồng nghiệp khá ngạc nhiên. Với họ, tôi đang ở đỉnh sự nghiệp, thu nhập cao, không lý do gì để dừng lại. Có người nghĩ tôi thất nghiệp, rồi nhiệt tình rủ đi làm sale bất động sản hay bán bảo hiểm. Tôi chỉ biết mỉm cười và cảm ơn. Mỗi người có một lựa chọn và một ngưỡng chịu đựng khác nhau, không phải ai cũng hiểu được. Họ không ở trong tình trạng của tôi để hiểu vì sao tôi chọn như vậy?
May mắn là từ khi còn trẻ, tôi đã sống tiết kiệm, không chạy theo lối sống hào nhoáng, nên tích lũy đủ tốt. Thế nên, khi nghỉ làm, tôi có một khoản tiết kiệm đủ để đầu tư và tạo ra thu nhập ổn định cho bản thân, thậm chí không thua kém nhiều so với lúc còn đi làm công ty.
Những trải nghiệm này giúp tôi nhận ra đôi khi, dừng lại đúng lúc là một cách để giữ mình không rơi quá xa. Nếu có sự chuẩn bị và hiểu rõ điều mình cần, thì "nghỉ hưu sớm" không phải là thất bại, mà có thể là một lựa chọn chủ động và đáng giá.
Tony DaoLý do tôi 70 tuổi vẫn chưa nghỉ hưu dù dư tiền dưỡng già
Đắn đo bỏ việc lương 40 triệu để nghỉ hưu sớm ở tuổi 47
Cuộc sống của tôi sau khi nghỉ hưu sớm tuổi 45
45 tuổi nghỉ hưu sớm, sống nhờ lãi tiết kiệm tháng 25 triệu đồng
Vỡ mộng nghỉ hưu sớm dù tháng kiếm 40 triệu từ dãy trọ cho thuê
Tôi đã rưng rưng khóc lúc nào không hay khi nhận ra rằng, con trai mình đang bị áp lực của kỳ thi vượt cấp cuốn theo. Ở trường thầy cô nói, nhấn mạnh tầm quan trọng, thậm chí giáo viên chủ nhiệm còn nhắc nhiều lần rằng: "Các con học 9 năm và kết thúc ngõ cửa vào lớp học chuyển cấp chỉ bằng một kỳ thi".
Tôi không đồng ý với cách nói này, nhưng đôi khi nhìn nhận vào thực tế thì đúng là thật. Tỷ lệ đỗ vào các trường cấp 3 công lập hiện nay chỉ vào khoảng 50%-60%, chưa kể nếu là địa bàn gần nhà thì tỷ lệ ở các quận/huyện trọng điểm chỉ còn lại là con số nhỏ hơn nhiều.
Con năm nay đang lớp 8, con hỏi tôi: "Nếu con không đỗ cấp 3 công lập thì con về quê học nghề à mẹ?". Tôi nói: "Ở quê làm gì có nghề gì mà học con".
Con có vẻ băn khoăn, thêm chút lo lắng, áp lực. Trong mỗi câu hỏi con đều nói khéo với tôi là "Mẹ cho con giả sử, con chỉ giả sử thôi nhé. Nếu mà con không đỗ trường công thì học trường tư thục như trường A, trường B thì tốn kém lắm đúng không mẹ?".
Tôi cũng khá bình tĩnh, nói với con là nhiệm vụ của con là nỗ lực học tập, thời gian để chuyển cấp không còn nhiều, chỉ còn hơn một năm học nữa thôi, duy trì phong độ ổn định, cố gắng từng chút một bằng mục tiêu và phương pháp nào đó để vượt lên chính mình, đến lúc thi cứ đúng năng lực mà thi.
Kết quả lúc thi dù có thế nào thì con cũng đã hết sức rồi. Con nghe xong cũng chỉ gật gù, có vẻ vẫn chưa được giải tỏa. Tôi bồi thêm: Thầy cô và bố mẹ có thể làm con áp lực hơi quá theo cách hiểu của con, nhưng con cứ nghĩ mà xem, mọi người là đang tìm giải pháp cùng con và chỉ có con mới điều chỉnh được.
Con cần tự tin, chia sẻ nhiều hơn khi con cần như những câu hỏi hôm nay. Giả sử, đúng theo cách nói của con, mẹ giả sử con đã học tập, rèn luyện để có phong độ ổn định tốt dần đều từ giờ đến hết năm học lớp 9.
Khi thi kỳ thi vượt cấp tính điểm cuối cùng để xét vào các trường công lập, không may vì một rủi ro nào đó mà con không đạt kỳ vọng, thì bố mẹ và thầy cô ghi nhận con cho cả một quá trình, chứ không phải kết quả của một kỳ thi.
Thực tế, tôi là phụ huynh ép con học hành, thậm chí có lần con viết tự sự liền ba trang giấy để nói rằng: con đã bị thúc giục liên tục, bị ép đến mức con phải giả tạo vâng dạ trả lời cho xong việc, là việc ba mẹ vẫn nói con điểm số thế nào còn tùy vào năng lực nhưng khi điểm thấp thì lại làm thái quá lên, là khi con băn khoăn rằng, nếu không đạt được kỳ vọng thì tính sao?
Và tôi cũng đã điều chỉnh nhiều hơn cách để định hướng, đồng hành, chia sẻ cùng con.
Tôi chỉ hy vọng, phổ cập cấp 3 nhanh chóng được thực hiện. Bởi một đứa trẻ hay chính phụ huynh đang mắc kẹt trong một kỳ thi để quyết định xem con có được theo tiếp hay không? Khi mà ở Việt Nam, học cấp 3 chưa phải là một tấm vé vào đời hướng nghiệp rõ ràng để thay thế bằng đi học nghề.
Khu nhà chung cư của tôi xây đã lâu nên vấn đề cách âm không được tốt cho lắm. Hằng ngày, cứ vào khoảng 4h chiều, đứng ở khu vực ban công nhà tôi là nghe văng vẳng tiếng đàn piano.
Người đánh đàn là một đứa trẻ đang luyện tập. Cứ hai tuần là đổi sang một bài mới. Riêng tôi ám ảnh nhất là bài Con bướm vàng cháu đánh suốt mấy tháng mới nhuần nhuyễn.
Đứa trẻ này học đàn cũng khá lâu rồi nhưng chỉ đánh được những bài hát Việt Nam đơn giản, dành cho thiếu nhi.
Tôi có quen biết gia đình này vì có con trong cùng độ tuổi. Thời gian trước người bố khoe với tôi là đã đăng ký cho con đi học đàn piano mấy khóa liền. Chịu chơi hơn, cả nhà còn mua một cây đàn piano cho con tập ở nhà. Tổng chi phí đâu đó rơi vào khoảng 75 triệu đồng rồi.
Tôi chia sẻ lại là chỉ cho cháu nhà đi học vẽ, dụng cụ, giấy màu cũng rẻ chứ không đắt. Vả lại cháu có mau chán thì bỏ đi cũng không tiếc. Với lại học piano, dường như chỉ phù hợp với những gia đình khá giả có điều kiện. Thứ nhất là chi phí theo đuổi đắt đỏ, thứ hai là bỏ công sức luyện tập trong thời gian dài, nếu thành thạo piano rồi thì biểu diễn ở đâu? Có ra tiền không?
Vẽ tranh nếu có khiếu còn có thể đi bán tranh, vẽ trang trí tường nhà, chứ giỏi đàn piano thì có bao nhiêu khách sạn 5 sao tuyển pianolist? Sau khi nghe tôi nói một hồi thì anh hàng xóm nhận ra dường như đây là kỹ năng hơi vô dụng - đối với những người có yêu cầu thực dụng.
Riêng tôi, tôi không nghĩ đó là thực dụng. Học thêm một kỹ năng là điều cần thiết và tốt, nhưng kỹ năng đó phải ứng dụng được trong đời sống, để bổ trợ thêm cho sinh hoạt, cuộc sống sau này thì mới không phí phạm.