Tàu dầu đầu tiên ‘thoát’ eo biển Hormuz sau lệnh phong tỏa của Mỹ

"Trong trường hợp Mỹ có bất cứ hành động quân sự nào mới chống lại Iran, chúng tôi sẽ triển khai các năng lực tác chiến mới của mình", Mohammad Akbarzadeh, phó chỉ huy phụ trách chính trị của Hải quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), nói tại thành phố Minab ở miền nam Iran ngày 28/4.

Ông Akbarzadeh nói thêm rằng để đối phó với hành động gây hấn như vậy, Hải quân IRGC sẽ "sử dụng những chiến thuật bất ngờ, trong đó có cả khả năng chỉ thị mục tiêu thông minh", nhưng không nêu cụ thể.

Theo ông Akbarzadeh, Iran sẽ "sử dụng các công cụ quyền lực trên những mặt trận kháng chiến khác" và chiến thuật của họ sẽ "khiến những con tàu khổng lồ của kẻ thù bốc cháy".

Theo Presstv, kể từ khi nổ ra chiến sự, lực lượng vũ trang Iran đã đáp trả các "hành động gây hấn" bằng ít nhất 100 đợt phản công quyết liệt, nhắm vào các mục tiêu nhạy cảm và chiến lược của Mỹ, Israel ở khu vực.

CBS News tuần trước dẫn lời một số quan chức cho rằng các tuyên bố của Nhà Trắng và Bộ Quốc phòng Mỹ có thể đã "đánh giá thấp" sức mạnh quân sự còn lại của Iran.

Theo ba quan chức, khoảng một nửa kho tên lửa đạn đạo và hệ thống phóng của Iran vẫn còn nguyên vẹn khi Mỹ - Iran bắt đầu thỏa thuận ngừng bắn hôm 8/4. Họ cũng đánh giá hải quân IRGC vẫn giữ lại được khoảng 60% năng lực tấn công, trong đó có đội xuồng cao tốc vũ trang có khả năng rải thủy lôi và phóng UAV.

Mỹ và Iran từng đàm phán tìm giải pháp cho xung đột tại Islamabad hôm 11/4, nhưng không đạt được đồng thuận về các vấn đề then chốt, trong đó có quyền kiểm soát eo biển Hormuz và Iran có được tiếp tục làm giàu uranium hay không.

Tổng thống Mỹ Donald Trump ra lệnh phong tỏa các cảng biển Iran từ ngày 13/4 để gây áp lực buộc nước này chấp nhận các điều khoản của thỏa thuận, nhưng Tehran không nhượng bộ và đáp trả bằng cách siết kiểm soát eo biển Hormuz. Ông Trump sau đó gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran cho tới khi Tehran đưa ra đề xuất cụ thể với Washington.

Tin Gốc: Vnexpress

"Trong cuộc diễn tập bắn đạn thật ngày 24/4 ở vùng biển phía tây đảo Itbayat, thuộc khuôn khổ tập trận Balikatan 2026, đặc nhiệm Mỹ và Philippines đã phối hợp sử dụng khí tài để tấn công và đánh chìm tàu mục tiêu", Bộ tư lệnh Tác chiến Đặc biệt Thái Bình Dương (SOCPAC) thuộc quân đội Mỹ cho biết hồi tuần trước.

Theo SOCPAC, đặc nhiệm Mỹ đã sử dụng xuồng không người lái (USV) với đầu đạn xuyên giáp để tấn công tàu mục tiêu, làm thủng vỏ và suy yếu cấu trúc khung thân của phương tiện. Cường kích hạng nhẹ A-29B Philippines cũng ném bom vào tàu, trong khi trinh sát cơ P-8A Mỹ và máy bay Philippines liên tục cung cấp thông tin cho sở chỉ huy.

"Tàu mục tiêu bị đánh chìm và trở thành rạn san hô nhân tạo. Hoạt động của chúng tôi nhằm thúc đẩy đa dạng sinh học biển, hỗ trợ phục hồi hệ sinh thái và mang lại lợi ích lâu dài cho các cộng đồng duyên hải trong khu vực", SOCPAC cho hay.

Nhóm phân tích Army Recognition có trụ sở tại Bỉ ngày 3/5 nhận định cuộc diễn tập không đơn thuần là thực hành khoa mục đánh chìm tàu. Hoạt động này cũng nhằm thử nghiệm thực tế về cách lực lượng đặc nhiệm có thể phát hiện, định vị, theo dõi và tấn công mục tiêu trên biển bằng USV.

"Yếu tố đặc biệt nhất là đặc nhiệm Mỹ dùng USV để đưa liều nổ lõm áp sát mục tiêu", Army Recognition nhận định.

Balikatan là cuộc tập trận chung thường niên giữa quân đội Mỹ và Philippines. Sự kiện năm nay diễn ra ngày 11-28/4 với sự tham gia của khoảng 17.000 binh sĩ, trong đó có 12.000 lính Mỹ.

Ukraine là quốc gia đầu tiên sử dụng rộng rãi USV trong thực chiến, sau khi mất hết chiến hạm và phải đầu tư vào xuồng tự sát để tấn công mục tiêu Nga.

Sự xuất hiện của USV đánh dấu bước tiến mới trong tác chiến với phương tiện không người lái. Những đợt tập kích của Ukraine cho thấy một bên không còn tàu chiến truyền thống vẫn có thể gây ra thiệt hại và cản trở một trong những lực lượng hải quân lớn nhất thế giới.

Sau thời gian bị đối phương dẫn trước, Nga cũng chạy đua phát triển và bắt đầu dùng USV tấn công nhiều mục tiêu. Vụ tập kích thành công đầu tiên diễn ra vào tháng 8/2025, khi USV cao tốc Nga đánh trúng tàu trinh sát Simferopol của hải quân Ukraine trên sông Danube.

Trong xung đột với Mỹ - Israel, quân đội Iran cũng triển khai xuồng tự sát tấn công mục tiêu trên vùng biển xung quanh. Trong số này có tàu dầu VYOM trúng đòn ngày 2/3, khiến một người thiệt mạng và phương tiện bốc cháy.

Tin Gốc: Vnexpress

Tuyên bố chung Việt Nam - Trung Quốc về việc tiếp tục làm sâu sắc quan hệ Đối tác hợp tác Chiến lược Toàn diện, thúc đẩy xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai có ý nghĩa chiến lược ở mức độ cao hơn trong thời kỳ mới được công bố sau chuyến thăm cấp nhà nước tới Trung Quốc ngày 14-17/4 của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, theo Bộ Ngoại giao.

Trong chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã hội đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch Tập Cận Bình và hội kiến với các lãnh đạo khác của Trung Quốc, nhất trí Việt Nam - Trung Quốc cùng chung chí hướng và con đường, chia sẻ tương lai chung, phát triển tốt quan hệ có ý nghĩa chiến lược, toàn cục và lịch sử là sự lựa chọn chiến lược chung của hai nước.

Trung Quốc nhấn mạnh kiên trì chính sách hữu nghị với Việt Nam, luôn coi Việt Nam là phương hướng ưu tiên trong chính sách ngoại giao láng giềng. Việt Nam tái khẳng định luôn coi quan hệ với Trung Quốc là yêu cầu khách quan, lựa chọn chiến lược và ưu tiên hàng đầu trong chính sách đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa của Việt Nam.

Hai bên nhất trí thúc đẩy hợp tác trên 6 lĩnh vực để phát triển tốt quan hệ Việt Nam - Trung Quốc trong thời kỳ mới. Về chính trị, hai bên cho rằng việc duy trì tiếp xúc thường xuyên, xác định phương hướng và dẫn dắt quan hệ Việt - Trung giữa lãnh đạo cao nhất hai Đảng, hai nước có vai trò định hướng chiến lược đặc biệt quan trọng.

Việt Nam tái khẳng định kiên định thực hiện chính sách "một Trung Quốc", cho rằng các vấn đề liên quan đến Hong Kong, Tân Cương, Tây Tạng là công việc nội bộ của Trung Quốc. Trung Quốc ủng hộ phía Việt Nam bảo vệ ổn định xã hội; bảo đảm an ninh và phát triển của quốc gia; thực hiện đại đoàn kết dân tộc; ứng phó với các thách thức an ninh, chính trị, an ninh phi truyền thống.

Về an ninh, quốc phòng, hai bên nhất trí tăng cường giao lưu cấp cao và các cấp giữa quân đội hai nước; tăng cường và làm sâu sắc hơn nữa hợp tác giữa các cơ quan an ninh, thực thi pháp luật; phát huy tốt vai trò của cơ chế Hội nghị cấp Bộ trưởng Công an về phòng chống tội phạm.

Hai nước phối hợp triển khai các hành động liên hợp quốc tế trong chiến dịch "Con rồng Mekong", tăng cường hợp tác thực thi pháp luật chống buôn lậu, gian lận thương mại, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới, buôn bán ma túy, tiền chất, động vật, sản phẩm động vật có nguy cơ tuyệt chủng, chất nổ dân dụng, hàng hóa lưỡng dụng, thuốc lá và các mặt hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Về kinh tế, Việt - Trung nhất trí tăng cường kết nối chiến lược phát triển, thực hiện tốt Kế hoạch hợp tác cùng nhau thúc đẩy kết nối giữa khuôn khổ Hai hành lang, Một vành đai với Sáng kiến Vành đai và Con đường; đưa hợp tác đường sắt trở thành điểm sáng mới trong hợp tác chiến lược giữa hai nước.

Hai bên sẽ đẩy nhanh ba tuyến đường sắt khổ tiêu chuẩn kết nối hai nước: Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Đồng Đăng - Hà Nội, và Móng Cái - Hạ Long - Hải Phòng. Trung Quốc sẵn sàng triển khai hợp tác với Việt Nam về vốn vay, công nghệ, đào tạo, năng lực công nghiệp trong lĩnh vực đường sắt, chỉ đạo doanh nghiệp có thực lực tham gia xây dựng đường sắt.

Trong lĩnh vực công nghệ và năng lượng, Việt - Trung sẽ đẩy mạnh hợp tác trong các lĩnh vực AI, bán dẫn, 5G, dữ liệu lớn và liên kết lưới điện qua biên giới.

Hai nước nhất trí nghiên cứu tăng cường trao đổi, hợp tác trong lĩnh vực an toàn hạt nhân, cùng nâng cao mức độ an toàn tại các cơ sở hạt nhân dân dụng. Ủng hộ hai bên tăng cường hợp tác trong lĩnh vực hàng không dân dụng, hoan nghênh các hãng hàng không của Việt Nam đưa vào sử dụng và vận hành tàu bay thương mại của Trung Quốc.

Phía Trung Quốc hoan nghênh phía Việt Nam tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại và quảng bá thương hiệu của Việt Nam tại Trung Quốc. Trung Quốc cũng tạo điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp công nghệ số được tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và tiếp cận thị trường Trung Quốc.

Hai bên cũng thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực tài chính bằng cách triển khai dự án kết nối thanh toán bán lẻ song phương qua mã QR và nghiên cứu mở rộng việc thanh toán bằng đồng bản tệ, nâng cao năng lực ứng phó rủi ro tài chính.

Hai bên nhất trí tăng cường hợp tác trong lĩnh vực tài nguyên nước, thực hiện tốt Bản ghi nhớ về việc chia sẻ dữ liệu thủy văn mùa lũ, xây dựng cơ chế hợp tác thông báo thông tin khẩn cấp liên quan đến sông suối qua biên giới, đảm bảo an toàn phòng chống lũ tại khu vực biên giới.

Về hợp tác giao lưu nhân văn, hai bên tuyên bố khởi động "Năm hợp tác du lịch Việt Nam - Trung Quốc 2026-2027", nhất trí tăng cường hợp tác du lịch trở thành cầu nối quan trọng trong giao lưu nhân dân, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của hai nước.

Vận hành tốt Khu cảnh quan thác Bản Giốc (Việt Nam) - Đức Thiên (Trung Quốc). Ủng hộ Liên minh hợp tác thành phố du lịch Mekong - Lan Thương triển khai hoạt động, khuyến khích du khách hai bên sang du lịch bên kia.

Về các vấn đề quốc tế, hai bên tái khẳng định kiên định bảo vệ hệ thống quốc tế với Liên Hợp Quốc làm hạt nhân, trật tự quốc tế với luật pháp quốc tế làm nền tảng và các chuẩn mực cơ bản của quan hệ quốc tế với tôn chỉ và nguyên tắc Hiến chương Liên Hợp Quốc làm nền tảng.

Việt Nam và Trung Quốc sẽ luôn thực hiện chính sách ngoại giao hòa bình độc lập, tự chủ, kiên trì chủ nghĩa đa phương đích thực, cùng phản đối chủ nghĩa bá quyền và chính trị cường quyền, phản đối chủ nghĩa đơn phương dưới mọi hình thức, phản đối các cách làm gây nguy hại đến hòa bình, ổn định khu vực.

Tiếp tục tăng cường điều phối, phối hợp trong các khuôn khổ quốc tế và khu vực như Liên Hợp Quốc, Tổ chức thương mại thế giới (WTO), Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC), Nhóm các nền kinh tế mới nổi (BRICS), Diễn đàn hợp tác Á - Âu (ASEM), ASEAN - Trung Quốc, Mekong - Lan Thương...

Hai bên nhấn mạnh cần kiểm soát tốt hơn và tích cực giải quyết bất đồng trên biển, cùng duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông. Hai bên nhất trí tuân thủ nhận thức chung quan trọng giữa lãnh đạo cấp cao hai Đảng, hai nước, căn cứ Thỏa thuận về những nguyên tắc cơ bản chỉ đạo giải quyết vấn đề trên biển Việt Nam - Trung Quốc, kiên trì thông qua hiệp thương hữu nghị, tích cực tìm kiếm các giải pháp cơ bản, lâu dài mà hai bên có thể chấp nhận được, phù hợp với luật pháp quốc tế, bao gồm Công ước của Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982, không có các hành động làm phức tạp tình hình, mở rộng tranh chấp, cùng duy trì ổn định trên biển.

Thúc đẩy bàn bạc về phân định vùng biển ngoài cửa vịnh Bắc Bộ và bàn bạc về hợp tác cùng phát triển trên biển sớm đạt tiến triển thực chất; tích cực triển khai hợp tác trên các lĩnh vực ít nhạy cảm trên biển, tăng cường hợp tác tìm kiếm cứu nạn trên biển.

Hai bên tái khẳng định cùng nhau thúc đẩy các nước ASEAN và Trung Quốc thực hiện toàn diện, hiệu quả "Tuyên bố ứng xử của các bên ở Biển Đông" (DOC), trên cơ sở hiệp thương thống nhất sớm đạt được "Quy tắc ứng xử ở Biển Đông" (COC) hiệu lực, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982.

Trong chuyến thăm, hai bên đã ký văn kiện hợp tác trên các lĩnh vực hợp tác kênh đảng, công an, tư pháp, kinh tế, chuỗi sản xuất, chuỗi cung ứng, hợp tác hải quan, khoa học công nghệ, dân sinh, khai thác nguồn nhân lực, truyền thông và địa phương.

Hai bên cho rằng, chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Trung Quốc đã thành công tốt đẹp, đóng góp tích cực cho phát huy truyền thống hữu nghị Việt - Trung, đẩy nhanh xây dựng Cộng đồng chia sẻ tương lai Việt Nam - Trung Quốc có ý nghĩa chiến lược, thúc đẩy hòa bình, ổn định và phát triển, phồn vinh của khu vực và thế giới.

Tin Gốc: Vnexpress