Tử Cấm Thành – quần thể cung điện lớn ở Trung Quốc luôn khiến người đời kinh ngạc bởi sự xa hoa và đồ sộ. Thế nhưng, ẩn sau vẻ tráng lệ ấy lại tồn tại một chi tiết gây bất ngờ: chiếc giường ngủ của bậc “thiên tử” chỉ rộng khoảng 1 mét. Vì sao người nắm trong tay cả thiên hạ lại nghỉ ngơi trên một không gian chật hẹp như vậy? Đằng sau đó là sự kết hợp thú vị giữa phong thủy, điều kiện kiến trúc, khí hậu khắc nghiệt và cả những quy tắc nghiêm ngặt trong hoàng cung xưa.
Trong xã hội phong kiến Trung Quốc, hoàng đế được xem là “thiên tử”, người nắm quyền cai trị cả thiên hạ. Chính vì địa vị tối cao này, ông thường sống trong những cung điện nguy nga, tráng lệ bậc nhất. Thế nhưng điều khiến nhiều người bất ngờ là chiếc giường ngủ của nhà vua lại khá nhỏ, với chiều rộng chỉ khoảng 1 mét.
Đáng chú ý theo ghi chép và các nghiên cứu về Tử Cấm Thành, quần thể cung điện hoàng gia rộng khoảng 720.000m² với hàng nghìn căn phòng, nhưng phòng ngủ của hoàng đế lại chỉ rộng chừng 10m². Không gian này thường nằm ở những nơi như điện Dưỡng Tâm, cung Càn Thanh hoặc cung Khôn Ninh.
Thêm một điều thú vị ở nơi đây là giường ngủ của vua cũng rất nhỏ, chiều dài khoảng hơn 2m và chiều rộng chỉ khoảng 1m, không khác biệt quá nhiều so với giường của người dân thường.
Các nhà nghiên cứu kiến trúc cung đình cho biết quan niệm xưa cho rằng phòng quá rộng nhưng ít người ở sẽ khiến “dương khí” dễ thất thoát, từ đó ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe và vận mệnh. Vì vậy, không gian trong cung thường được thiết kế thấp, hẹp để giữ sự ấm cúng và tích tụ sinh khí, và phòng ngủ của hoàng đế cũng tuân theo nguyên tắc này.
Bên cạnh yếu tố phong thủy, một số học giả còn giải thích rằng việc dùng giường hẹp còn liên quan đến quan niệm âm dương và cách chơi chữ trong tiếng Hán, khi âm đọc gần nhau giữa các từ gợi ý ý nghĩa “trường thọ”, mang hàm ý may mắn và sống lâu.
Ngoài yếu tố phong thủy, việc giường ngủ của hoàng đế xưa chỉ rộng khoảng 1 mét còn có lý do kỹ thuật. Phần lớn cung điện Trung Hoa được xây bằng gỗ, hệ thống kết cấu chịu lực có giới hạn nên không thể thiết kế không gian quá rộng hoặc trần quá cao. Đặc biệt ở Bắc Kinh, mùa đông khắc nghiệt khiến các gian phòng phải xây thấp, hẹp và kín gió để giữ ấm. Giường vì thế cũng được làm nhỏ gọn, vừa vặn với không gian, giúp sưởi ấm hiệu quả hơn và giảm rủi ro cháy nổ khi dùng than sưởi.
Không chỉ vậy khi nhìn rộng hơn, chiếc giường nhỏ không chỉ là giải pháp kỹ thuật mà còn phản ánh tư duy “tiện dụng trong sang trọng” của hoàng cung, nơi mọi chi tiết đều được tính toán cẩn trọng để bảo vệ sức khỏe và an toàn của thiên tử.
Bên cạnh đó, còn có nguyên nhân mang tính thể chế và chính trị. Hoàng đế thời phong kiến có hậu cung rất lớn, nhưng việc “thị tẩm” của phi tần được quy định nghiêm ngặt, chỉ diễn ra trong thời gian ngắn rồi phải rời đi theo quy chế. Chiếc giường nhỏ vì vậy mang ý nghĩa hạn chế sự buông thả, nhắc nhở nhà vua giữ kỷ luật và đặt công việc triều chính lên trên hưởng lạc.
Ở một góc nhìn khác, giường ngủ nhỏ còn thể hiện quan niệm về quyền lực: dù là “thiên tử”, hoàng đế vẫn phải sống trong khuôn khổ lễ nghi và kỷ cương. Sự giản lược trong không gian không phải là thiếu thốn mà là một phần của hệ thống kiểm soát và trật tự cung đình.
Từ những yếu tố trên có thể thấy, chiếc giường nhỏ của hoàng đế không đơn thuần là vật dụng sinh hoạt, mà là sự kết hợp giữa điều kiện kỹ thuật, khí hậu, phong thủy và tư tưởng chính trị. Nó phản ánh cách người xưa cân bằng giữa quyền lực, sự an toàn và nguyên tắc trị quốc.
Bên cạnh đó, điều kiện khí hậu khắc nghiệt ở Bắc Kinh với mùa hè nóng ẩm, mùa đông lạnh giá và gió cát mùa xuân cũng ảnh hưởng đến thiết kế không gian sống. Giường và phòng ngủ nhỏ, tường dày và vật liệu gỗ giúp giữ ấm vào mùa đông, giảm nóng vào mùa hè và hạn chế tác động từ thời tiết.
Nhìn chung, dù là nơi ở của bậc đế vương, không gian nghỉ ngơi của hoàng đế vẫn được thiết kế theo hướng thực dụng, hài hòa giữa yếu tố phong thủy, khí hậu và quan niệm truyền thống.
Năm 2024, Sarah Dallas tốt nghiệp tiến sĩ ngành Kỹ thuật sinh học tại Đại học Edinburgh, Scotland. Thời điểm đó, khoản nợ sinh viên của cô lên tới 76.000 bảng, bao gồm khoản vay ban đầu và lãi.
Sarah nộp hơn 200 đơn ứng tuyển cho nhiều vị trí trong suốt 16 tháng, từ nhân viên mới đến chuyên gia cao cấp, thậm chí cả thực tập không lương. Khoảng 90% nhà tuyển dụng không phản hồi. Với 10% còn lại, cô được phỏng vấn ba lần và đều bị từ chối do "quá đủ tiêu chuẩn" cho vị trí thấp, nhưng "thiếu kinh nghiệm" cho vai trò cao hơn. "Việc bị từ chối liên tục khiến tôi có cảm giác như mắc kẹt trong một hố đen", Sarah Dallas nói.
Để duy trì cuộc sống, cô làm biên tập viên tự do cho một tạp chí khoa học với thu nhập 600 bảng mỗi tháng, đồng thời vay thấu chi 8.000 bảng. Đến cuối năm 2025, cô mới nhận công việc đầu tiên là kỹ thuật viên phòng thí nghiệm với mức lương 28.500 bảng mỗi năm.
Hiện tại, thu nhập chính của cô khoảng 1.800 bảng mỗi tháng. Tuy nhiên, chỉ riêng tiền thuê nhà (1.025 bảng), hóa đơn (500 bảng) và trả nợ thấu chi (300 bảng) đã lên tới 1.825 bảng.
Sarah phải tiếp tục làm thêm tự do khoảng 40 giờ mỗi tháng. Khoản thu nhập phụ 600 bảng giúp cô chi trả tiền ăn uống, đi lại và tiết kiệm được 50 bảng. Cô cho biết mỗi tháng đóng 37 bảng cho khoản nợ học phí và đến nay mới trả được 95 bảng.
"Tôi không nghĩ cuộc sống ở tuổi 32 lại như vậy. Thu nhập chính dành hết cho các hóa đơn, còn công việc làm thêm mới giúp tôi tồn tại", cô cho biết.
Tình trạng "thừa tiêu chuẩn nhưng thiếu kinh nghiệm" đang là nghịch lý với nhiều người có bằng tiến sĩ tại Anh. Theo khảo sát do Times Higher Education trích dẫn, 42% tiến sĩ tại nước này tiếp tục làm việc trong môi trường học thuật sau một năm tốt nghiệp. Số còn lại chuyển sang khối doanh nghiệp nhưng gặp rào cản vì chưa từng đi làm.
Báo cáo "Kỹ năng người trưởng thành" của OECD năm 2025 cũng chỉ ra Anh nằm trong nhóm có tỷ lệ lao động làm việc không phù hợp trình độ cao nhất khối, khoảng 37%. Điều này khiến thu nhập trung bình của họ giảm 18% so với người làm đúng chuyên môn.
Tiến sĩ Isaiah Hankel, chuyên gia tư vấn nghề nghiệp, tác giả cuốn The Power of a PhD, nhận định rào cản không nằm ở tấm bằng, mà ở cách ứng viên định vị bản thân. Ông cho biết nhiều tiến sĩ viết hồ sơ theo hướng nghiên cứu, trong khi doanh nghiệp cần bản tóm tắt ngắn gọn, tập trung vào kỹ năng làm việc nhóm, giải quyết vấn đề, phân tích dữ liệu và quản lý dự án.
Ông khuyên người tìm việc cần nhanh chóng bù đắp kinh nghiệm thực tế qua các dự án ngắn hạn, thực tập, công việc tự do hoặc hoạt động tình nguyện. Việc có thêm trải nghiệm thực tế trong vài tháng sẽ giúp lấp đầy khoảng trống kinh nghiệm mà các nhà tuyển dụng lo ngại.
Sắn dây, còn được biết đến với các tên gọi như cát căn, cam cát căn hay phấn cát, có tên khoa học là Pueraria thomsonii Benth., thuộc họ Cánh bướm (Fabaceae). Trong y học cổ truyền, cát căn chính là phần rễ phơi hoặc sấy khô của cây sắn dây – một loại dây leo có thể dài tới 10m, rễ phình to thành củ chứa nhiều tinh bột.
Từ lâu, sắn dây đã được người Việt ưa chuộng như một thức uống giải nhiệt tự nhiên, giúp thanh mát cơ thể, đặc biệt trong những ngày nắng nóng. Vào khoảng cuối thu đến đầu xuân, người ta thu hoạch rễ, sơ chế, cắt nhỏ rồi phơi hoặc sấy khô; đôi khi còn nghiền mịn để thu lấy tinh bột tinh khiết dùng trong ẩm thực và dược liệu.
Trong thành phần của sắn dây có khoảng 12–15% tinh bột (tính theo rễ tươi), cùng nhiều hoạt chất sinh học như saponozit, puerarin (một flavonoid), và một số acid amin như asparagine, adenine trong lá. Nhờ những thành phần này, sắn dây không chỉ là thực phẩm quen thuộc mà còn là vị thuốc có giá trị trong y học cổ truyền và hiện đại.
Loại củ này từ lâu đã được mệnh danh là "nhân sâm trắng" của người Việt. Không chỉ là loại thực phẩm giải nhiệt thơm ngon, sắn dây còn là một vị thuốc quý trong Đông y với khả năng thanh lọc cơ thể, giải độc và hỗ trợ điều trị nhiều bệnh lý mãn tính.
Thanh nhiệt, giải độc và trị nóng trong: Lợi ích nổi bật nhất của sắn dây chính là khả năng giải nhiệt cực mạnh. Sử dụng bột sắn dây giúp cơ thể đào thải nhiệt độc tích tụ, làm dịu các triệu chứng nóng trong như mụn nhọt, rôm sảy, lở miệng và nhiệt miệng. Đây là thức uống lý tưởng để làm mát cơ thể trong những ngày hè oi bức hoặc sau khi tiêu thụ đồ ăn cay nóng.
Điều hòa huyết áp và bảo vệ tim mạch: Các nghiên cứu khoa học cho thấy sắn dây chứa hàm lượng cao các hợp chất isoflavone, đặc biệt là puerarin. Hoạt chất này có khả năng làm giãn mạch máu, giảm trở lực động mạch và cải thiện lưu thông máu đến tim và não. Việc sử dụng sắn dây thường xuyên giúp ổn định huyết áp, giảm nồng độ cholesterol xấu (LDL) và ngăn ngừa các nguy cơ xơ vữa động mạch hay đột quỵ ở người cao tuổi.
Tốt cho hệ thần kinh: Sắn dây giúp hỗ trợ giảm đau đầu, mệt mỏi nhờ khả năng làm giãn cơ, cải thiện tuần hoàn máu và làm dịu hệ thần kinh. Một ly sắn dây ấm có thể giúp cơ thể thư giãn, giảm căng thẳng vùng cổ vai gáy và nhanh chóng lấy lại năng lượng khi kiệt sức.
Tuy nhiên, nên dùng sắn dây đã nấu chín để tránh đau bụng, tiêu chảy, đặc biệt ở trẻ nhỏ. Không nên lạm dụng quá mức vì có thể gây lạnh bụng hoặc dư năng lượng, đồng thời cần tránh kết hợp tùy tiện với một số nguyên liệu như mật ong theo kinh nghiệm dân gian.
Cải thiện nội tiết tố và làm đẹp da cho phụ nữ: Loại củ này chứa các hợp chất isoflavone có cấu trúc tương tự như hormone estrogen ở phụ nữ. Nhờ đó, sắn dây giúp điều hòa nội tiết tố, làm mờ các vết thâm nám, tàn nhang và ngăn ngừa lão hóa da. Ngoài ra, các chất chống oxy hóa trong sắn dây còn kích thích sản sinh collagen, giúp da căng mịn và hỗ trợ cải thiện vóc dáng, đặc biệt là vòng một cho phái đẹp.
Giải rượu hiệu quả: Sắn dây từ lâu được xem như "vị cứu tinh" sau những cuộc nhậu, nhờ khả năng hỗ trợ cơ thể chuyển hóa nhanh acetaldehyde – một độc tố sinh ra từ rượu bia. Khi chất này được đào thải hiệu quả hơn, các triệu chứng khó chịu như đau đầu, chóng mặt, buồn nôn cũng được giảm rõ rệt.
Một số nghiên cứu còn cho thấy sắn dây có thể giúp giảm cảm giác thèm rượu và góp phần bảo vệ gan trước tác động của rượu bia và các độc chất khác.
Tốt cho hệ tiêu hóa: Không chỉ dừng lại ở tác dụng giải rượu, sắn dây còn rất tốt cho hệ tiêu hóa. Nhờ giàu tinh bột kháng – một dạng prebiotic tự nhiên, loại củ này giúp nuôi dưỡng lợi khuẩn đường ruột, từ đó cải thiện hệ vi sinh đường ruột khỏe mạnh hơn.
Đồng thời, sắn dây có khả năng làm dịu acid dạ dày, hỗ trợ giảm các triệu chứng ợ nóng, đau rát thượng vị, đặc biệt ở người viêm loét dạ dày. Bên cạnh đó, nó còn giúp ổn định nhu động ruột, góp phần cải thiện tình trạng tiêu chảy và rối loạn tiêu hóa.
Công an tỉnh Hưng Yên ngày 17-4 cho biết Cơ quan cảnh sát điều tra đã ra quyết định khởi tố bị can đối với 3 trường hợp về tội giết người và gây rối trật tự công cộng.
Đây là các bị can liên quan vụ nhóm thanh thiếu niên mang hung khí đuổi, đánh nhau trên đường xảy ra hôm 6-4.
Theo kết quả điều tra, khoảng 1h ngày 6-4, xảy ra vụ việc 2 nhóm thanh thiếu niên (15-20 tuổi) lái xe mô tô, mang theo hung khí truy đuổi, đánh nhau trên đường Võ Nguyên Giáp (phường Trà Lý, tỉnh Hưng Yên).
Khi bỏ chạy, một nạn nhân đã lái xe lao lên vỉa hè, đâm vào cột sắt và tử vong, 2 người khác bị thương.
Ngay sau khi tiếp nhận tin báo, Công an tỉnh Hưng Yên đã vào cuộc điều tra, làm rõ 3 người trực tiếp liên quan.
Công an tỉnh Hưng Yên khuyến cáo tình trạng thanh thiếu niên tụ tập, lái xe phóng nhanh, lạng lách, đánh võng, mang theo hung khí tiềm ẩn nguy cơ rất lớn dẫn đến tai nạn nghiêm trọng và vi phạm pháp luật.
Cơ quan này đề nghị các phụ huynh tăng cường quản lý, nắm bắt thời gian sinh hoạt, các mối quan hệ của con em, đặc biệt vào ban đêm.
Phụ huynh tuyệt đối không giao xe cho con em khi chưa đủ điều kiện lái xe, nhắc nhở chấp hành nghiêm quy định về an toàn giao thông.
Phụ huynh cần chủ động phối hợp với nhà trường và lực lượng công an trong quản lý, giáo dục thanh thiếu niên, kịp thời phát hiện, ngăn chặn các biểu hiện tụ tập, đua xe, gây rối trật tự công cộng.
