Ngày 24-4, truyền thông thế giới rầm rộ đưa tin Meta dự kiến sẽ cắt giảm khoảng 8.000 nhân viên, tương đương 10% nhân sự, trong bối cảnh công ty này đang đầu tư mạnh vào trí tuệ nhân tạo (AI).
Cùng thời điểm, lần đầu tiên trong lịch sử 51 năm hoạt động, Microsoft triển khai chương trình nghỉ hưu tự nguyện áp dụng cho khoảng 7% nhân viên tại Mỹ, với quy mô có thể vượt 9.000 người.
Nhiều công ty công nghệ khác như Snap, Atlassian, Block cũng đưa ra các lý do tương tự, rằng việc tinh giản nhân sự là cần thiết để cải thiện hiệu quả hoạt động và dành nguồn lực cho các khoản đầu tư mới, đặc biệt là vào hạ tầng AI.
Làn sóng sa thải này diễn ra ngay cả khi nhiều tập đoàn công nghệ vẫn duy trì mức lợi nhuận kỷ lục. Điển hình tại Oracle, sau đợt cắt giảm 30.000 nhân sự, ông Michael Shepherd – Quản lý vận hành cấp cao của hãng – đã thừa nhận trên LinkedIn rằng quyết định này không hề dựa trên hiệu suất công việc. Còn báo cáo tài chính năm 2025 cho thấy Meta ghi nhận lợi nhuận ròng khoảng 60 tỉ USD, Amazon đạt 77,7 tỉ USD, trong khi Microsoft vượt 101 tỉ USD.
Trong báo cáo kết quả kinh doanh quý 4-2025, Meta công bố kế hoạch chi tiêu vốn (CAPEX) trong năm 2026 sẽ ở mức 115 – 135 tỉ USD – tăng mạnh so với khoảng 72,2 tỉ USD của năm trước – với phần lớn ngân sách là dành cho hạ tầng AI.
Microsoft không kém cạnh khi dự kiến chi khoảng 110 – 120 tỉ USD cho hạ tầng AI, trong khi Amazon thì công bố kế hoạch đầu tư tới 200 tỉ USD vốn đầu tư, phần lớn liên quan đến hạ tầng công nghệ.
Meta đang xây dựng hai cụm hạ tầng AI quy mô rất lớn, một là dự án Prometheus tại Ohio dự kiến đạt công suất điện vận hành khoảng 1 gigawatt khi đi vào vận hành năm 2026. Dự án còn lại là Hyperion tại Louisiana, được thiết kế để mở rộng lên tới 5 gigawatt trong những năm tiếp theo.
Ở quy mô này, các trung tâm dữ liệu chính là các “siêu cụm máy chủ”, phục vụ trực tiếp cho việc huấn luyện và vận hành AI. Theo mô tả từ Meta, Hyperion có thể tiêu thụ điện năng tương đương một thành phố nhỏ khi hoàn thiện.
Các phân tích ngành cho biết ngày nay ngoài cạnh tranh về thuật toán, các công ty công nghệ còn cạnh tranh về năng lực tính toán. Khi phần lớn năng lực này tập trung vào một số ít tập đoàn lớn, quy mô tính toán dần trở thành rào cản khiến các công ty khác khó theo kịp.
Dữ liệu từ Bộ Lao động Mỹ cho biết tỉ lệ thất nghiệp của người dưới 34 tuổi có bằng đại học tại nước này đã tăng lên khoảng 4,1%, ngang với nhóm chỉ có bằng cao đẳng.
Công ty tư vấn nhân sự Challenger, Gray & Christmas ước tính rằng tính đến thời điểm hiện tại của năm 2026, đã có khoảng 30.000 lao động trong ngành công nghệ mất việc vì AI. Trong khi năm 2025 có gần 55.000 vị trí việc làm bị ảnh hưởng.
Theo báo Guardian, CEO mảng AI của Microsoft, ông Mustafa Suleyman, tin rằng AI có thể thay thế đa số công việc văn phòng trong vòng 12 – 18 tháng tới, trong khi CEO của Công ty công nghệ Anthropic, ông Dario Amodei, thì nhấn mạnh AI có khả năng thay thế phần lớn các công việc cấp thấp ở khối văn phòng.
Trường hợp của Oracle cho thấy mức độ khốc liệt của quá trình chuyển đổi. Nền tảng The Paper thông tin rằng công ty này đã cắt giảm nhân sự trên diện rộng, từ cấp thấp (IC2) đến quản lý cấp cao (M6), bao gồm các kỹ sư cao cấp, kiến trúc sư hệ thống, quản lý vận hành, quản lý dự án, chuyên gia kỹ thuật.
Với những người không bị cắt giảm, áp lực cũng không dừng lại khi phải gánh thêm công việc với nguồn lực nhân sự ít hơn. Trong một buổi trao đổi với nhà đầu tư, ông Zuckerberg thừa nhận rằng nếu các dự án trước đây cần cả một nhóm lớn thì nay có thể được hoàn thành bởi “một cá nhân rất giỏi”.
“Thà làm sớm một bước còn hơn là bị tụt lại phía sau”, Giám đốc tài chính của Block, bà Amrita Ahuja đưa ra ý kiến chuyên môn rằng việc các doanh nghiệp cắt giảm sớm là cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Đó được xem như một bước đi để tái phân bổ nguồn lực và điều chỉnh chiến lược, dù hệ quả của cách tiếp cận này vẫn gây tranh luận.
Những nghiên cứu, khảo sát cho thấy một góc nhìn về sự thay đổi.
Báo cáo bất động sản quý 1 và dự báo quý 2 được Viện Nghiên cứu kinh tế - tài chính - bất động sản Dat Xanh Services (DXS-FERI) chia sẻ với Tuổi Trẻ Online trong ngày 19-4 nhấn mạnh sau giai đoạn phục hồi trong 2025, thị trường bất động sản bước sang quý 1 với nhịp điều chỉnh rõ nét.
Nguồn cung mới ước đạt khoảng 13.600 sản phẩm, tăng 70% theo năm nhưng giảm 65% theo quý. Nâng tổng nguồn cung sơ cấp đạt 78.000 sản phẩm, tăng 65% so với cùng kỳ năm 2025, nhưng giảm 7% so với quý 4-2025.
Thanh khoản cũng có dấu hiệu chậm lại khi tổng lượng hấp thụ đạt 14.600 sản phẩm (tỉ lệ 15-20%), tăng 170% so với cùng kỳ năm trước, nhưng giảm 46% so với quý 4-2025.
Nguyên nhân chính đến từ việc lãi suất vay mua nhà vẫn neo ở mức cao, phổ biến 12-14%/năm, thậm chí có những khoản vay thả nổi chạm ngưỡng 15-16%. Chi phí vốn đắt đỏ đã trực tiếp ảnh hưởng đến quyết định xuống tiền của khách hàng, đặc biệt nhóm sử dụng đòn bẩy tài chính.
Bên cạnh đó, giới chuyên gia của DXS-ERI cho rằng việc áp dụng bảng giá đất mới theo Luật Đất đai 2024 và mã định danh bất động sản đang tạo ra một "bộ lọc" tự nhiên, có thể quét sạch các hoạt động đầu cơ "lướt sóng" thiếu nền tảng, buộc dòng tiền phải tìm về những sản phẩm minh bạch.
Trái ngược nhịp điều chỉnh có phần tĩnh lặng của phân khúc nhà ở, bất động sản công nghiệp miền Nam lại đang âm thầm bước vào một giai đoạn tăng trưởng mang tính chiến lược hơn.
Báo cáo nhìn lại 10 năm của Cushman & Wakefield nhận định thị trường bất động sản công nghiệp sau một thập kỷ được thúc đẩy bởi sự mở rộng mạnh mẽ của nguồn cung, giá đất tăng và đà phát triển bền bỉ của hoạt động sản xuất nên đã bước qua chu kỳ tăng trưởng thuần túy về quy mô.
Cụ thể, sau một thập kỷ mở rộng mạnh mẽ với tổng nguồn cung đất công nghiệp tăng hơn 80% và giá thuê tăng vọt 120,5%, thị trường đã bước qua chu kỳ tăng trưởng thuần túy về quy mô.
Ở phân khúc tài sản xây sẵn, nhà kho xây sẵn (RBW) ghi nhận tổng nguồn cung tăng 141% trong giai đoạn nhìn lại, trong khi giá thuê tăng 43,8%, tương đương CAGR 5,3%. Nhà xưởng xây sẵn (RBF) ghi nhận nguồn cung tăng 134%, với giá thuê tăng 16,7%, tương đương CAGR 2,2%.
Hiện nay "chất" mới là yếu tố tiên quyết. Các nhà đầu tư quốc tế không còn chỉ nhìn vào diện tích, mà tập trung vào hiệu quả vận hành, kết nối hạ tầng và tính bền vững.
Tại vùng kinh tế trọng điểm phía Nam (TP.HCM, Tây Ninh, Đồng Nai), cấu trúc tăng trưởng vùng đang hình thành rõ nét với 36.400ha đất công nghiệp từ 161 dự án. Dự báo đến năm 2036, nguồn cung này sẽ tăng lên tối thiểu 58.557ha, củng cố vị thế hành lang logistics trọng yếu của khu vực.
Bà Chương Quốc Đoan, Phó giám đốc bộ phận tư vấn cho thuê - công nghiệp và văn phòng của Tập đoàn Dịch vụ bất động sản toàn cầu Cushman & Wakefield Việt Nam, nhận định: "Trọng tâm của giai đoạn tiếp theo sẽ chuyển từ lượng sang chất. Một giai đoạn chiến lược hơn, nơi kết nối hạ tầng, chất lượng sản phẩm, hiệu quả vận hành và tính bền vững sẽ đóng vai trò lớn hơn trong việc tạo dựng giá trị dài hạn.
Dư âm của sự lệch pha giữa tín dụng và huy động năm 2025 vẫn đang tác động tới nền kinh tế. Tăng trưởng tín dụng trong năm 2025 đạt khoảng 19%, trong khi huy động chỉ tăng 11,4%.
Khoảng trống này buộc nhiều ngân hàng phải dựa nhiều hơn vào thị trường liên ngân hàng và phát hành trái phiếu để bù đắp nguồn vốn. Áp lực càng rõ nét khi lãi suất liên ngân hàng có thời điểm lên tới 19%-20% vào đầu năm 2026.
Trong bối cảnh này, Chính phủ đang nỗ lực hạ nhiệt lãi suất huy động trên thị trường. Và một trong những thay đổi được giới đầu tư quan tâm là thông tư thay thế Thông tư 22/2019/TT-Ngân hàng Nhà nước.
Điểm đáng chú ý là việc điều chỉnh cách tính tỉ lệ dư nợ cho vay trên vốn huy động (LDR), chuyển sang một khái niệm cập nhật hơn là CDR, với trần vẫn giữ ở mức 85% nhưng thay đổi đáng kể về cấu phần tính toán.
Trong đó Ngân hàng Nhà nước đề xuất cho phép tính 20% tiền gửi Kho bạc Nhà nước vào nguồn vốn huy động.
Trước đó lộ trình từng bước loại tiền gửi Kho bạc Nhà nước theo tỉ lệ từ 50% lên 100% vào năm 2026 cũng góp phần tạo sức ép thanh khoản, đặc biệt với nhóm ngân hàng quốc doanh vốn nắm giữ lượng lớn tiền gửi từ kho bạc.
Việc điều chỉnh này được xem là một bước "nới lỏng tương đối", giúp các ngân hàng như BID, CTG hay VCB cải thiện hệ số thanh khoản mà không cần đẩy mạnh huy động bằng mọi giá.
Tuy nhiên ở chiều ngược lại, công thức mới lại loại bỏ tiền gửi liên ngân hàng khỏi nguồn vốn huy động. Điều này đồng nghĩa với việc các ngân hàng phụ thuộc nhiều vào thị trường 2 - chủ yếu là khối tư nhân - có thể đối mặt áp lực lớn hơn trong việc cân đối vốn.
Một chuyên gia phân tích tại công ty chứng khoán đưa ra quan điểm thận trọng khi cho rằng dự thảo có những điểm hỗ trợ thanh khoản như "trừ vốn chủ sở hữu ở tử số" hay "cộng 20% tiền gửi kho bạc ở mẫu số". Tuy nhiên loại bỏ tiền gửi từ các tổ chức tín dụng khác có thể gây áp lực đáng kể trong giai đoạn hiện nay.
Ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc Khối Ngân hàng đầu tư CTCP Chứng khoán An Bình - cho biết "nhiều thay đổi trong dự thảo cho thấy định hướng của cơ quan quản lý trong việc tiệm cận chuẩn Basel III và nâng cao chất lượng quản trị rủi ro hệ thống".
Tuy nhiên ông Minh cũng lưu ý thay đổi có thể tạo ra hai lực tác động trái chiều.
Một mặt, việc cho phép tính một phần tiền gửi Kho bạc Nhà nước giúp cải thiện thanh khoản, từ đó có thể giảm áp lực huy động và hỗ trợ xu hướng giảm lãi suất.
Mặt khác, việc không tính tiền gửi liên ngân hàng lại khiến một số ngân hàng phải tăng cường huy động từ dân cư hoặc tìm nguồn vốn thay thế, qua đó có thể làm gia tăng cạnh tranh lãi suất ở nhóm này.
"Hiệu ứng nới lỏng cho nhóm ngân hàng quốc doanh có thể bị triệt tiêu phần nào bởi áp lực huy động ở nhóm ngân hàng tư nhân", ông Minh nhận định.
Ông cũng cho rằng trong bối cảnh thanh khoản hệ thống vẫn đang được kiểm soát, việc áp dụng CDR cần có lộ trình phù hợp, thay vì triển khai ngay lập tức.
Nếu áp dụng đột ngột, rủi ro căng thẳng thanh khoản có thể xuất hiện khi nhiều ngân hàng chưa kịp tăng vốn hoặc phát hành trái phiếu quốc tế.
Thực tế, trên thị trường chứng khoán phần nào phản ánh sự thận trọng này. Sau kỳ nghỉ lễ, diễn biến cổ phiếu ngân hàng vẫn khá dè dặt.
Theo thống kê của Tuổi Trẻ Online, tính đến phiên 4-5, gần 75% số mã ngân hàng trên ba sàn đang suy yếu về xu hướng dài hạn, dù VN-Index đã vượt qua đợt điều chỉnh.
Ngay cả nhóm ngân hàng quốc doanh cũng không giữ được nhiều thành quả tăng đầu năm. Tính đến hết phiên 4-5, BID tăng khoảng 3,9% từ đầu năm 2026, VCB tăng 4%, trong khi CTG giảm 2,4%.
Ngày 28/4, Công ty Xổ số Điện toán Việt Nam (Vietlott) đã tổ chức trao giải Jackpot 1 xổ số tự chọn Power 6/55 cho ông Đ.T, hiện sinh sống và kinh doanh tự do tại tỉnh Ninh Bình. Giá trị giải thưởng là 91,8 tỷ đồng (chưa khấu trừ thuế thu nhập cá nhân).
Chia sẻ về cách chọn số, ông cho biết với mỗi sản phẩm, ông đều tự xây dựng cho mình các bộ số phong thủy và duy trì mua các dãy số này trong thời gian dài. Theo ông, đây là những con số mang lại may mắn cho bản thân và gia đình, đồng thời tạo thành thói quen khi tham gia dự thưởng.
Ông cũng chia sẻ thêm rằng, bên cạnh yếu tố giải trí, việc mua vé Vietlott còn là một cách để đóng góp vào ngân sách nhà nước và xã hội.
Chia sẻ về thời điểm biết tin trúng thưởng, ông Đ.T cho biết khi đó đang chuẩn bị bữa tối thì nhận được thông báo trúng thưởng. Ban đầu, ông cảm thấy bất ngờ và chưa tin đây là sự thật.
Ngay sau đó, ông đã chia sẻ thông tin với vợ. Cả 2 vợ chồng ông đều cần thêm thời gian để kiểm tra lại và xác nhận thông tin. Sau khi đối chiếu kỹ, ông bà mới tin rằng mình đã trở thành chủ nhân của giải Jackpot 1 giá trị hơn 91 tỷ đồng.
Sau khi nhận thưởng, ông Đ.T cho biết sẽ tiếp tục đầu tư vào hoạt động kinh doanh, đồng thời sử dụng một phần tiền thưởng để hỗ trợ những hoàn cảnh khó khăn và dành dụm cho cuộc sống lâu dài trong tương lai.
Theo quy định, ông Đ.T có nghĩa vụ nộp thuế thu nhập cá nhân với số tiền hơn 9,1 tỷ đồng (10% phần giá trị vượt trên 10 triệu đồng) vào ngân sách tỉnh Ninh Bình - địa phương đăng ký tham gia dự thưởng và khoản thuế này được khấu trừ ngay khi nhận thưởng. Như vậy sau khi trừ thuế, số tiền thực nhận của chủ nhân giải Jackpot lần này khoảng 83 tỷ đồng.
Vietlott được thành lập năm 2011, do Bộ Tài chính làm chủ sở hữu với vốn điều lệ 500 tỷ đồng. Vietlott là doanh nghiệp nhà nước do cơ quan này đại diện sở hữu 100% vốn.
Năm ngoái, công ty xổ số này thu 9.686 tỷ đồng, tương ứng mỗi ngày khoảng 26,5 tỷ đồng. Công ty ghi nhận 32 triệu lượt trúng xổ số với tổng giá trị trả thưởng hơn 5.340 tỷ đồng.
Năm nay, công ty đặt mục tiêu tổng doanh thu đạt 10.852 tỷ đồng, tăng khoảng 12% so với năm trước và cũng là mức cao nhất kể từ khi doanh nghiệp này đi vào hoạt động. Mục tiêu này tương ứng doanh số bình quân mỗi ngày khoảng 30 tỷ đồng.
Theo quy định hiện hành, Vietlott trích 55% doanh thu bán vé để lập quỹ trả thưởng. Sau khi trừ các chi phí, công ty dự kiến ghi nhận lợi nhuận trước thuế khoảng 440 tỷ đồng.