Kế hoạch Chương trình Bảo đảm mức sinh thay thế đến năm 2030 vừa được Bộ Y tế ban hành đã đưa ra một mục tiêu đáng chú ý: nâng tổng tỉ suất sinh trung bình khoảng 2% mỗi năm. Đây được xem là bước đi quan trọng trong bối cảnh mức sinh tại Việt Nam đang rơi xuống dưới ngưỡng thay thế và có xu hướng giảm kéo dài.
Theo kế hoạch thực hiện do Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan kí ban hành, việc gia tăng mức sinh không chỉ nhằm cải thiện về số lượng mà còn hướng tới nâng cao chất lượng dân số, bảo đảm nguồn nhân lực cho phát triển bền vững trong tương lai.
Các giải pháp được đặt ra mang tính tổng thể, từ truyền thông thay đổi nhận thức, hoàn thiện cơ chế chính sách đến mở rộng dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản.
Một trong những yêu cầu cụ thể là hơn 95% cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ phải được tiếp cận đầy đủ thông tin liên quan đến hôn nhân, sinh con và duy trì mức sinh hợp lí. Đồng thời, tất cả các tỉnh, thành phố đều phải xây dựng và triển khai chính sách hỗ trợ sinh con, nuôi con phù hợp với điều kiện thực tế từng địa phương.
Kế hoạch cũng nhấn mạnh việc rà soát, điều chỉnh hệ thống chính sách dân số hiện hành. Những quy định không còn phù hợp, đặc biệt là các nội dung mang tính hạn chế sinh, sẽ được xem xét sửa đổi hoặc bãi bỏ.
Song song với đó là đề xuất xây dựng các quy định khuyến khích, đề cao vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên trong việc xây dựng gia đình hạnh phúc, sinh con và nuôi dạy con tốt.
Ở cấp địa phương, các chính sách hỗ trợ sẽ được thiết kế linh hoạt theo điều kiện kinh tế – xã hội và khả năng ngân sách, ưu tiên cho những khu vực có mức sinh thấp hoặc các nhóm dân tộc thiểu số rất ít người. Nhiều giải pháp cụ thể cũng được đưa ra như hỗ trợ chi phí kế hoạch hóa gia đình cho nhóm yếu thế, mở rộng đối tượng thụ hưởng chính sách, đồng thời cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ.
Đáng chú ý, chương trình hướng đến thí điểm và nhân rộng các chính sách hỗ trợ các cặp vợ chồng sinh đủ hai con, khuyến khích phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi.
Bên cạnh đó là các giải pháp tạo môi trường thuận lợi cho việc lập gia đình và sinh con như phát triển dịch vụ hỗ trợ chăm sóc trẻ, xây dựng hệ thống trông giữ trẻ tại khu công nghiệp, khu đô thị, hay hỗ trợ phụ nữ quay trở lại làm việc sau sinh.
Các chính sách xã hội liên quan đến việc làm, nhà ở, giáo dục và y tế cũng sẽ được nghiên cứu, điều chỉnh nhằm tác động tích cực đến quyết định sinh con của người dân, đặc biệt là giới trẻ, qua đó hạn chế tình trạng kết hôn muộn, sinh con muộn hoặc sinh ít con.
Theo Bộ Y tế, trên phạm vi toàn quốc, mức sinh xuống thấp dưới mức sinh thay thế, giảm từ 2,11 con/phụ nữ (2021) xuống 1,91 con/phụ nữ (2024) và 1,93 con/phụ nữ (2025), không đạt mục tiêu duy trì vững chắc mức sinh thay thế trên toàn quốc giai đoạn 2020-2025.
Sau ngày 1/7/2025, theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), số liệu về mức sinh năm 2025: 11/34 tỉnh có mức sinh dưới 2,0 con/phụ nữ, 19/34 tỉnh có mức sinh từ 2,2 con/phụ nữ trở lên và 4/34 tỉnh có mức sinh xung quanh mức sinh thay thế từ 2,0 – 2,2 con/phụ nữ.
Kết quả đánh giá các mục tiêu Chương trình Điều chỉnh mức sinh cho thấy, xu hướng giảm sinh đang diễn ra trên phạm vi rộng cả ở nơi có mức sinh cao cũng như nơi có mức sinh thấp. Dự báo đến năm 2030 khó đảm bảo mục tiêu duy trì mức sinh thay thế trên toàn quốc. Chính vì vậy, việc triển khai đồng bộ các giải pháp ngay từ giai đoạn hiện nay được coi là yếu tố then chốt để giữ ổn định cơ cấu dân số và bảo đảm phát triển bền vững trong dài hạn.
Thông tin Nguyễn Duyên và Long Hour chia tay khiến nhiều người theo dõi bất ngờ. Hồi tháng 1, cặp đôi gây chú ý trên mạng xã hội khi tổ chức đám cưới xa hoa cùng loạt quà cưới giá trị.
Đáng chú ý trong ngày cưới, Duyên sử dụng bó hoa Swarovski được thiết kế riêng, trị giá khoảng 300 triệu đồng. Đại diện họ nhà gái, bố cô dâu trao tặng con gái và con rể sổ đỏ 27 tỷ đồng, bao gồm đất và công ty trên đất.
Ông cho biết tại lễ ăn hỏi, nhà trai đã chuẩn bị lễ nạp tài trị giá 2,6 tỷ đồng, gia đình nhà gái làm tròn thành 3 tỷ đồng để gửi tặng đôi trẻ. Ngoài ra, ông còn chuẩn bị thêm 200.000 USD (hơn 5 tỷ đồng) như một món quà riêng dành cho hai con trong ngày trọng đại. Bố của Duyên còn tặng riêng con rể một chiếc xe hơi hiệu Ford Raptor.
Bên cạnh đó là bộ hồi môn trang sức gồm vòng vàng cỡ lớn, nhẫn, khuyên tai được chuẩn bị riêng cho cô dâu trong ngày cưới.
Trong khi đó, bố chú rể đã chuẩn bị lễ nạp tài trị giá 100.000 USD (khoảng 2,6 tỷ đồng). Trong ngày cưới, ông tiếp tục trao tặng con dâu 1 tỷ đồng để chuẩn bị váy áo và trang điểm.
Tuy nhiên mới đây trong buổi livestream trên trang cá nhân ngày 27/4, Nguyễn Duyên (20 tuổi, quê tỉnh Tây Ninh) xác nhận cô và chồng là Long Hour đã chính thức chia tay sau một thời gian chung sống. Theo chia sẻ, cả hai cùng đi đến quyết định này do không còn tìm được tiếng nói chung trong công việc, ngôn ngữ và khác biệt văn hóa.
Nguyễn Duyên cho biết không có ai là người chủ động nói lời chia tay trước, mà cả hai cùng thống nhất dừng lại trong hòa bình. Cô cũng lên tiếng mong cộng đồng mạng không suy diễn, công kích hay lan truyền thông tin sai lệch về hai bên gia đình.
Liên quan đến các tài sản, sính lễ trong ngày cưới, Duyên cho biết đã hoàn trả toàn bộ trang sức và quà tặng cho phía nhà trai, bao gồm cả nhẫn cưới. Hiện Long Hour đã trở về Campuchia sinh sống, trong khi cô lựa chọn ở lại Việt Nam để tiếp tục công việc.
Cả hai cùng đi đến quyết định này do không còn tìm được tiếng nói chung trong công việc, ngôn ngữ và khác biệt văn hóa.
Được biết cả hai chưa đăng ký kết hôn về mặt pháp lý. Sau khi chia tay, họ vẫn giữ mối quan hệ bạn bè và có thể hỗ trợ nhau trong công việc, nhưng khẳng định không còn khả năng quay lại.
Điều đáng chú ý ngay sau chia sẻ của Nguyễn Duyên, Heng - anh trai của Long Hour cũng nhận "bão" bình luận từ người lạ. Đáng chú ý, anh đáp trả lời trách móc em trai mình rằng: "Không phải lỗi của em tôi mà là Duyên không yêu em tôi". Thế nhưng, bình luận này được nhanh chóng xóa đi. Bên cạnh đó Heng trả lời một bình luận khác với giọng điệu "dịu" hơn: "Xin lỗi, tôi không biết câu chuyện giữa Long Hour và Duyên. Họ yêu nhau bình thường, chỉ là khác quốc tịch, khác ngôn ngữ, khó giao tiếp".
Giữa tâm điểm của cộng đồng mạng, phản ứng của anh trai Long Hour thổi bùng tranh cãi. Không ít người cho rằng anh bênh vực người nhà và có ý đổ lỗi cho Nguyễn Duyên. Trong khi ở phiên phát trực tiếp trước đó, cô gái Tây Ninh nhiều lần nhấn mạnh mong mọi người không "toxic" hai bên gia đình vì không ai có lỗi.
Trên kênh TikTok, Heng vẫn giữ video ghi lại hôm đám cưới của em trai ở Campuchia. Hôn lễ này từng gây bão mạng hồi đầu năm khi cô dâu và chú rể đều xuất thân từ gia đình kinh doanh giàu có.
Nguyễn Duyên (SN 2005, quê Tây Ninh), Long Hour (SN 2007, đến từ Campuchia). Trong lễ vu quy, cặp đôi được hai bên gia đình trao cho những món quà giá trị.
Cụ thể, nhà trai gửi 2,6 tỷ đồng tiền nạp tài, 1 đôi bông tai kim cương, 1 dây chuyền kim cương, 1 lắc tay kim cương, 8 tỷ đồng làm quà cưới, 1 tỷ đồng dành tặng riêng cho cô dâu.
Nhà gái trao tặng 1 xe ô tô, miếng đất trị giá 27 tỷ, 5 cây vàng, tặng riêng chú rể nhẫn kim cương trị giá 550 triệu đồng.
Ngoài ra, nhà gái còn làm tròn số tiền nạp tài thành 3 tỷ đồng để tặng lại cho đôi trẻ làm vốn liếng.
Tổng giá trị quà cưới hai bên gia đình trao tặng cho cô dâu – chú rể khoảng 35 tỷ đồng. Duyên cho biết, số tiền đó chưa bao gồm vàng, tiền mặt hai bên dòng họ trao tặng.
Tử Cấm Thành là cung điện hoàng gia nổi tiếng bậc nhất tại Bắc Kinh, từng là nơi sinh sống và làm việc của 24 vị hoàng đế thuộc hai triều đại Minh và Thanh. Đây được xem là một trong những quần thể kiến trúc cổ đại đồ sộ và hoàn chỉnh nhất còn tồn tại trên thế giới.
Ngày nay, nơi đây không chỉ là di sản văn hoá thế giới được UNESCO công nhận mà còn là một trong những bảo tàng lịch sử nghệ thuật quan trọng nhất, lưu giữ hơn một triệu hiện vật quý giá như tranh cổ, gốm sứ, đồ đồng...
Ẩn sau từng chi tiết trong Tử Cấm Thành là những tầng ý nghĩa sâu xa mà không phải ai cũng nhận ra. Ngay cả những tượng sư tử đá tưởng chừng chỉ để trang trí cũng mang trong mình thông điệp văn hoá đặc biệt của hoàng triều xưa.
Điều thú vị khi bước vào các cổng cung điện trong Tử Cấm Thành, dễ dàng bắt gặp những cặp sư tử đồng mạ vàng uy nghi đứng chầu hai bên lối vào. Chúng không chỉ là vật trang trí mà còn mang ý nghĩa phong thuỷ và quyền lực rất rõ ràng.
Sư tử vốn được xem là biểu tượng của sức mạnh, sự bảo hộ và uy quyền hoàng gia. Vì vậy, chúng được đặt trước các cung điện với nhiệm vụ trấn giữ, xua đuổi tà khí và bảo vệ sự bình an cho hoàng cung.
Mỗi cặp sư tử thường gồm một con đực và một con cái, được tạo hình tinh xảo với bờm dày, móng vuốt sắc, cổ đeo chuông và tư thế oai nghiêm. Không chỉ vậy, cách bài trí cũng được quy định rất chặt chẽ, từ hướng đặt cho đến vị trí bên trái, bên phải, đều không được phép sai lệch.
Điểm khiến nhiều người thắc mắc nhất chính là đôi tai cụp xuống của những bức tượng sư tử trong Tử Cấm Thành. Thay vì dáng vẻ gầm gừ, cảnh giác như biểu tượng quyền lực thông thường, chúng lại mang dáng vẻ "lắng nghe" một cách dè dặt.
Điều thú vị theo quan niệm trong triều đình nhà Thanh, chi tiết này không chỉ mang tính nghệ thuật mà còn ẩn chứa thông điệp chính trị. Hoàng đế muốn nhấn mạnh sự nghiêm ngặt trong việc quản lý triều chính: quan lại và đặc biệt là phi tần trong hậu cung tuyệt đối không được tham gia bàn luận chính sự.
Tai cụp xuống được hiểu như lời nhắc nhở mang tính biểu tượng: không nghe chuyện triều chính, không bàn việc quốc gia, giữ đúng vị trí của mình trong hệ thống quyền lực.
Bên cạnh đó sư tử đá còn được xem là linh vật phong thuỷ quan trọng. Người xưa tin rằng chúng có khả năng xua đuổi tà khí, bảo vệ sự thịnh vượng cho hoàng gia.
Chính vì vậy, nếu một tượng sư tử bị hư hỏng hoặc mất đi, triều đình sẽ thay thế cả cặp mới để đảm bảo sự cân bằng và linh khí.
Các tượng sư tử luôn được đặt hướng ra ngoài hoặc hướng về cổng chính, như một cách "canh giữ" toàn bộ không gian cung điện khỏi những điều không may.
Tử Cấm Thành hiện là một trong những điểm du lịch đông khách nhất thế giới. Trung bình, nơi đây đón khoảng 16–19 triệu lượt khách mỗi năm, và được giới hạn tối đa khoảng 80.000 lượt khách mỗi ngày để bảo tồn di tích.
Con số thực tế có thể thay đổi theo mùa du lịch, nhưng luôn ở mức rất cao, cho thấy sức hút đặc biệt của quần thể cung điện hoàng gia này.
Thịt gà tươi sống có thể mang theo các vi sinh vật như Salmonella hay Campylobacter, những thủ phạm gây ngộ độc thực phẩm phổ biến. Khi rửa dưới vòi nước, lực nước không đủ để loại bỏ hoàn toàn các vi khuẩn bám trên bề mặt. Ngược lại, nước rửa khi bắn ra môi trường xung quanh có thể mang theo vi khuẩn lan sang bồn rửa, mặt bếp, dụng cụ hoặc thực phẩm khác.
Các nghiên cứu về an toàn thực phẩm cho thấy, vi khuẩn từ thịt sống có thể văng xa vài chục centimet theo các giọt nước li ti. Điều này khiến việc "rửa cho sạch" vô tình trở thành nguồn phát tán vi khuẩn trong không gian bếp, đặc biệt khi xung quanh có rau sống hoặc đồ ăn đã chế biến.
Nhiệt độ mới là yếu tố quyết định
Lực nước dù xối mạnh đến đâu cũng không thể rửa trôi được vi khuẩn đã bám chặt vào màng protein của thịt. Phần lớn vi sinh vật chỉ bị tiêu diệt khi đạt tới nhiệt độ đủ cao trong quá trình nấu chín (thường từ 70°C trở lên).
Vì vậy, bước quan trọng nhất để đảm bảo an toàn không nằm ở việc rửa thịt sống, mà là nấu chín kỹ. Khi thịt gà được đun ở nhiệt độ phù hợp, cấu trúc protein của vi khuẩn bị phá vỡ, khiến chúng không còn khả năng gây hại.
Rửa thịt gà đúng cách
Theo thói quen lâu nay, người Việt chú trọng việc khử mùi tanh, mùi hôi lông của gia cầm bằng cách xát muối, gừng hay rượu trắng. Nếu bạn vẫn muốn duy trì thói quen này, hoặc mua phải gà nguyên con còn lẫn tạp chất bụi bẩn, hãy nhớ nguyên tắc: Không xối dưới vòi nước chảy.
Thay vào đó, hãy chuẩn bị một chậu nước nhỏ, thả gà vào rửa nhẹ nhàng, sát muối gừng ở tầm thấp để nước không bị bắn tung tóe. Sau khi rửa xong, phải vớt ra rổ để ráo và dùng xà phòng diệt khuẩn rửa sạch ngay bồn rửa và tay của bạn.
Quy tắc an toàn khi xử lý thịt gà tươi sống
Đối với thịt gà đóng khay mua tại các siêu thị đã qua sơ chế đạt chuẩn, bạn hãy áp dụng quy tắc sau:
Thấm khô: Mở bao bì, dùng khăn giấy nhà bếp thấm thật khô các mặt của miếng thịt gà. Việc này vừa loại bỏ dịch tủy thừa, vừa giúp thịt gà khô ráo, khi chiên xào sẽ dễ lên màu vàng ruộm và không bị bắn dầu.
Cách ly: Luôn dùng thớt và dao thái thịt sống riêng biệt với đồ chín và rau củ quả.
Vệ sinh: Rửa tay bằng xà phòng ít nhất 20 giây ngay sau khi chạm vào thịt sống.
Giữ căn bếp an toàn đôi khi không nằm ở việc làm nhiều thao tác hơn, mà là làm đúng cách, bắt đầu từ những thói quen tưởng chừng rất quen thuộc.