Sáng 12/5, chiến dịch cộng đồng “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” do Viện Y học ứng dụng Việt Nam phối hợp với các đơn vị tổ chức đã diễn ra tại Trường Tiểu học Hoàng Diệu (Hà Nội), với sự tham gia của hơn 1.500 học sinh, phụ huynh.
Theo TS.BS Trương Hồng Sơn, Viện trưởng Viện Y học ứng dụng Việt Nam, chiều cao trung bình của thanh thiếu niên Việt Nam hiện nằm trong nhóm thấp trên thế giới. Chiều cao nam giới Việt Nam ở tuổi 19 đứng thứ 154, nữ đứng thứ 146 trong số 201 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Theo chuyên gia này, chiều cao của trẻ chịu tác động lớn bởi bốn yếu tố: di truyền đóng góp 23%, trong khi dinh dưỡng quyết định tới 32%, cùng với vận động, giấc ngủ và môi trường.
“Điều này có nghĩa là hơn 75% tiềm năng chiều cao của trẻ hoàn toàn có thể chủ động tác động thông qua lối sống khoa học”, ông cho biết.
Tuy nhiên, nhiều phụ huynh cũng chưa đánh giá đúng tình trạng phát triển chiều cao của con em mình, cho rằng trẻ thấp là do di truyền.
Độ tuổi 6-12 là giai đoạn “vàng” trong phát triển chiều cao của trẻ. Đây là thời điểm nền tảng. Một chế độ dinh dưỡng cân bằng, kết hợp với vận động hợp lý và nghỉ ngơi khoa học sẽ giúp trẻ phát triển tối ưu về thể chất, đặc biệt là chiều cao.
Chuyên gia cũng khuyến khích trẻ nên duy trì 4 thói quen gồm vận động 60 phút mỗi ngày, dinh dưỡng đầy đủ, ngủ đủ giấc và bổ sung vitamin D hợp lý.
Chuyên gia dinh dưỡng thông tin thêm, tất cả các môn thể thao như bơi lội, võ thuật, đạp xe, cầu lông, bóng chuyền hay bóng rổ đều mang lại lợi ích cho phát triển thể lực và chiều cao. Các hoạt động ngoài trời cũng được khuyến khích để trẻ hấp thụ vitamin D, ăn ngon, ngủ ngon, giúp phát triển chiều cao.
Bên cạnh đó, phụ huynh nên chủ động kiểm tra và đánh giá chiều cao của trẻ dựa trên chuẩn WHO, qua đó giúp cha mẹ biết được tình trạng phát triển của trẻ và đưa ra gợi ý tối ưu chiều cao phù hợp với từng thể trạng và độ tuổi.
Tại sự kiện, chuyên gia cũng giới thiệu đến các phụ huynh bài tập thể dục Maxd Dance – bài tập vận động đơn giản, thú vị, không chỉ giúp cha mẹ và bé dễ ghi nhớ công thức mà còn khuyến khích hình thành thói quen vận động mỗi ngày một cách tự nhiên.
Chiến dịch đặt mục tiêu tiếp cận hơn một triệu phụ huynh trên cả nước, hướng tới cải thiện chiều cao trung bình của thế hệ trẻ Việt Nam.
Chiến lược Quốc gia về Dinh dưỡng 2021-2030, tầm nhìn 2045 đặt mục tiêu nâng chiều cao trung bình thanh niên 18 tuổi lên 2-2,5 cm (nam) và 1,5-2 cm (nữ) so với hiện nay.
Theo thông tin từ Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh Sơn La, trên địa bàn bản Nà Hiên (xã Phiêng Pằn, Sơn La) vừa xảy ra vụ nghi ngộ độc thực phẩm do ăn nấm rừng, khiến 1 người tử vong, 5 người khác đang được điều trị tích cực.
Trước đó khoảng 11h30 ngày 2-5, tại nhà của gia đình bà Lò Thị Phương ở bản Nà Hiên, có 24 người cùng ăn bữa trưa với các món gồm thịt chó hấp, ngan luộc, canh măng khô, rượu cần và rượu trắng.
Sau bữa ăn, có 6 người ra khu vực sàn ngoài nhà tiếp tục ăn thêm canh nấm hái từ tự nhiên.
Đến khoảng 20h cùng ngày, những người ăn canh nấm bắt đầu xuất hiện triệu chứng đau bụng, buồn nôn, nôn nhiều lần, đi ngoài...
Sau khi xuất hiện các triệu chứng ngộ độc kéo dài, đến khoảng 10h ngày 4-5, nạn nhân V.T.D. (16 tuổi) đã tử vong tại nhà.
5 người còn lại có biểu hiện ngộ độc đã được đưa đi cấp cứu và điều trị.
Trong đó, 4 trường hợp được chuyển từ Bệnh viện Đa khoa khu vực Mai Sơn lên Bệnh viện Đa khoa tỉnh Sơn La, sau đó chuyển tuyến xuống Bệnh viện Bạch Mai để tiếp tục điều trị chuyên sâu.
Qua điều tra ban đầu, cơ quan chức năng xác định trong số 24 người cùng ăn bữa trưa, chỉ có 6 người ăn canh nấm bị ngộ độc, 18 người còn lại không ăn canh nấm thì cơ bản sức khỏe ổn định.
Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh Sơn La nhận định, thức ăn nghi là nguyên nhân gây ngộ độc là món canh nấm và tác nhân nghi ngờ do độc tố tự nhiên trong nấm rừng...
Tại hội thảo quốc tế Ung thư vú năm 2026 (diễn ra từ 22 - 23.4), tại Hà Nội, PGS-TS Lê Hồng Quang, Trưởng khoa Ngoại vú, Bệnh viện K, cho biết: "Mỗi năm Việt Nam ghi nhận khoảng 25.000 ca mắc mới ung thư vú. Nhờ phát hiện sớm và điều trị đúng, tỷ lệ sống thêm sau 5 năm của bệnh nhân ung thư vú tại Việt Nam đã đạt 85% - 90%. Rất nhiều ca bệnh ung thư vú có thời gian sống dài, có ca bệnh sống thêm 30 năm, đến khám khi có một số bất thường sức khỏe".
Theo TS Quang, thông qua các chương trình giáo dục sức khỏe và truyền thông, các bệnh nhân ung thư vú phát hiện ở giai đoạn muộn đã giảm rõ rệt. 15 - 20 năm trước, khoảng 3/4 bệnh nhân ung thư vú đến bệnh viện ở giai đoạn muộn, hiện, 3/4 bệnh nhân đã đến khám, tư vấn ở giai đoạn sớm.
TS Quang đánh giá, chẩn đoán, phát hiện sớm ung thư vú làm tăng cơ hội điều trị khỏi ở người bệnh ung thư, bao gồm ung thư vú. Trong đó, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) đã hỗ trợ bác sĩ đánh giá chính xác, cập nhật thông tin và tổng hợp các phác đồ từ nhiều nguồn khác nhau để hội chẩn đa chuyên khoa hiệu quả tối ưu cho từng người bệnh.
"Nhưng AI chỉ là công cụ hỗ trợ tìm kiếm và phân tích dữ liệu để tiết kiệm thời gian. Bác sĩ vẫn là người quyết định và chịu trách nhiệm cuối cùng về mặt đạo đức và pháp lý, chẩn đoán bệnh", TS Quang lưu ý.
Trước thực tế xét nghiệm mẫu máu chẩn đoán dấu ấn ung thư (xét nghiệm marker ung thư, chất chỉ điểm ung thư) đang được chỉ định khá rộng rãi trong sàng lọc bệnh, bác sĩ Quang cho biết, xét nghiệm marker đơn lẻ không thể phải là chỉ số khẳng định được tình trạng mắc bệnh ung thư. Việc chỉ nhìn vào một chỉ số tăng cao mà tự suy đoán sẽ dẫn đến lo lắng không đáng có. Chẩn đoán chính xác ung thư phải kết hợp giữa thăm khám lâm sàng và hệ thống nhiều xét nghiệm khác nhau do bác sĩ chuyên khoa chỉ định.
Theo thông tin tại hội thảo, ung thư vú là bệnh ác tính phổ biến nhất ở phụ nữ trên thế giới cũng như tại Việt Nam, có xu hướng trẻ hóa độ tuổi mắc bệnh. Những bước tiến trong điều trị và quản lý bệnh ung thư vú ở Việt Nam đã bắt kịp trình độ thế giới ở nhiều lĩnh vực.
Trong đó, điều trị đa mô thức như: phẫu thuật, các phác đồ hóa chất, thuốc nhắm trúng đích, thuốc miễn dịch và các kỹ thuật xạ trị tiên tiến; chẩn đoán phân tử như: xét nghiệm gen, xét nghiệm hóa mô miễn dịch đánh giá các phân nhóm ung thư vú, giúp các bác sĩ ra quyết định điều trị chính xác cho từng bệnh nhân, đem lại hiệu quả điều trị tốt nhất.
Hiệu quả điều trị phụ thuộc lớn vào thời điểm phát hiện giai đoạn của bệnh, phát hiện sớm đem lại cơ hội điều trị khỏi, do đó phụ nữ nên chủ động tầm soát ung thư vú hàng năm, nhất là người từ 40 tuổi hoặc khi có một số dấu hiệu bất thường.
Nên khám chuyên khoa khi có dấu hiệu cảnh báo ung thư vú: vú có các u cục bất thường; kích thước vòng một to lên bất thường, không tương xứng hai bên và thường xuyên cảm thấy cương cứng; thay đổi ở da vú (da tấy đỏ, độ dày của da thay đổi...); núm vú thay đổi bất thường (có tình trạng thụt vào bên trong, da núm vú nhăn nheo, sần sùi...).
Bác sĩ chuyên khoa 2 Huỳnh Tấn Vũ (Đơn vị Điều trị Ban ngày, Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM - cơ sở 3) cho biết, sử dụng lá ngải cứu giảm đau xương khớp thường mang lại hiệu quả điều trị rất tốt. Hiện nay, có nhiều cách dùng ngải cứu chữa đau xương khớp như sắc thuốc, rang nóng để chườm, kết hợp ngải cứu với một số nguyên liệu khác...
Thuốc sắc từ ngải cứu: Bài thuốc chữa đau xương khớp này cần chuẩn bị một bó ngải cứu tươi hoặc khô. Sau đó, nhặt những lá tươi đem đi rửa sạch và cho vào ấm đun sôi với 0,5 lít nước sạch trong thời gian 20 phút. Sau thời gian đó, đổ nước thuốc sắc ngải cứu ra cốc rồi chia thành 3 phần bằng nhau, sử dụng 3 lần trong ngày. Phương thuốc này đòi hỏi sự kiên nhẫn, sử dụng thuốc này hằng ngày sẽ thấy tình trạng đau xương khớp được cải thiện rõ rệt.
Kết hợp giấm và ngải cứu: Nguyên liệu thực hiện gồm có 100 g lá ngải cứu và giấm gạo. Rửa sạch lá ngải cứu rồi cho vào trong cối giã nát. Sau đó, cho một ít giấm vào trộn đều với bã lá ngải cứu, lưu ý không để hỗn hợp quá ướt. Tiếp theo, làm nóng hỗn hợp rồi cho vào một túi vải sạch. Tiến hành chườm nhẹ lên vùng xương khớp bị đau trong khoảng 15 phút. Hãy cố gắng kiên trì thực hiện phương pháp này từ 2 - 3 lần mỗi ngày, nhiệt độ nóng kèm theo chất sát khuẩn từ giấm và hoạt chất trong lá ngải cứu sẽ làm giảm cơn đau xương khớp một cách nhanh chóng.
Lá ngải cứu rang muối: Ngải cứu kết hợp với muối sẽ tạo ra các hoạt chất sát khuẩn mạnh, ngoài ra còn có tác dụng kháng viêm, giảm đau nhức hiệu quả. Phương pháp này thường được sử dụng cho những bệnh nhân bị đau xương khớp do viêm khớp hay thoái hóa xương khớp hoặc phong thấp.
Chuẩn bị nguyên liệu gồm lá ngải cứu và muối hạt với lượng phù hợp với vùng xương khớp bị đau. Sau đó, rửa lá ngải cứu bằng nước sạch và để thật ráo nước, rồi mới đem rang chung với muối cho nóng lên. Cuối cùng, đổ hỗn hợp vừa rang ra một khăn mềm hoặc túi vải bọc lại và tiến hành chườm nóng lên vùng khớp bị viêm. Bệnh nhân có thể áp dụng bài thuốc này vài lần mỗi ngày để giúp giảm cảm giác đau vùng xương khớp
Lá ngải cứu với mật ong: Lấy lá ngải cứu đã rửa sạch với nước muối, sau đó giã nát, vắt lấy nước và thêm mật ong vào phần nước cốt đã chiết được. Nên uống hằng ngày vào buổi trưa và chiều trong khoảng 2 tuần, cách làm này sẽ giảm đáng kể chứng đau đầu thường gặp.
Lá ngải cứu với đậu đen, trứng gà: Lá ngải cứu với đậu đen trị bệnh đau đầu, chóng mặt, khí huyết hư tổn. Ngâm đậu đen trong nước đến khi mềm thì lấy toàn bộ đun sôi với lá ngải cứu và trứng gà (lưu ý đun với lửa nhỏ cho đến khi chín nhừ). Trứng gà sau khi chín ăn, cùng với phần nước ngải cứu và đậu đen liên tục trong 10 ngày để chữa bệnh đau đầu. Cách chữa này đặc biệt tốt cho người mới ốm dậy, cơ thể suy nhược, khí huyết kém.
Trứng lá ngải cứu: Đây là một món ăn ưa thích, quen thuộc của nhiều người. Lá ngải xắt nhỏ và đánh tan với trứng gà, thêm gia vị vừa đủ và chiên chín với dầu, ăn nóng. Món trứng chiên lá ngải có tác dụng cải thiện khả năng tuần hoàn máu não, phòng ngừa chứng đau đầu kinh niên rất tốt.
Lá ngải cứu chữa đau đầu, kèm cảm cúm: Lấy lá ngải cứu, lá tía tô, lá tần dầy - mỗi loại 100 gr và 50 gr lá sả. Đun các dược liệu trên trong một 1 lít nước đến khi giảm còn một số nước và để dùng để uống từ 3 - 5 ngày. Tác dụng chữa đau đầu, chứng đau cổ họng và cảm cúm.