Ngày 15/5, thông tin từ Bệnh viện K cho biết, các bác sĩ đã thực hiện thành công ca phẫu thuật robot cắt toàn bộ tuyến tiền liệt cho bệnh nhân P.Q.K. (71 tuổi, trú tại phường Đông Ngạc, Hà Nội), được chẩn đoán ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn 2.
ThS.BSCKII Nguyễn Việt Dũng, Phó Trưởng Khoa Ngoại tiết niệu, Bệnh viện K cho biết, ung thư tuyến tiền liệt là bệnh lý ác tính phát triển từ các tế bào tuyến tiền liệt (cơ quan nhỏ dưới bàng quang nam giới), phổ biến ở độ tuổi trung niên trở lên (khoảng trên 50 tuổi).
Đáng nói, bệnh thường tiến triển âm thầm với các triệu chứng như tiểu khó, tiểu buốt rất dễ bị nhầm lẫn với các bệnh lý lành tính khác liên quan đến đường tiểu của nam giới.
Như trường hợp bệnh nhân P.Q.K., ông đi khám với biểu hiện tiểu khó, tiểu buốt. Qua thăm khám lâm sàng, các bác sĩ phát hiện nhân cứng tại tuyến tiền liệt và xét nghiệm chỉ số PSA tăng cao 9,03 ng/ml (mức bình thường là dưới 4 ng/ml).
Kết quả sinh thiết cho thấy bệnh nhân mắc ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn 2, nhóm nguy cơ trung bình.
Theo BS Dũng, với ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn khu trú, phẫu thuật là phương án điều trị tốt nhất, giúp loại bỏ triệt để khối u, ngăn ngừa di căn.
Với trường hợp này, bác sĩ đánh giá bệnh nhân được phát hiện ung thư tuyến tiền liệt ở giai đoạn bệnh chưa tiến triển, khối u còn khu trú trong tuyến tiền liệt, chưa xâm lấn ra ngoài và chưa có di căn xa.
“Đây là thời điểm vàng để phẫu thuật triệt căn, mang lại cơ hội điều trị khỏi bệnh cao nhất. Sau hội chẩn và trao đổi với người nhà bệnh nhân, các bác sĩ quyết định cắt toàn bộ tuyến tiền liệt nội soi bằng robot”, BS Dũng thông tin.
Người nhà bệnh nhân cho biết, ngay từ khi bố có dấu hiệu tiểu buốt, khó tiểu, khi nghĩ đến nguy cơ ung thư, gia đình đã tìm hiểu về phương pháp mổ nội soi robot hiện đại.
“Chúng tôi được biết tại Bệnh viện K rất nhiều ca phẫu thuật robot thành công. Vì thế, khi chưa xác định là ung thư, gia đình đã đưa bố đến Bệnh viện K để khám. Khi được chẩn đoán ung thư, chúng tôi quyết định trao đổi với bác sĩ tìm hiểu thêm về phương pháp này, và lựa chọn mổ nội soi robot để hạn chế được nguy cơ mất máu, đảm bảo an toàn và thời gian phục hồi nhanh hơn sau mổ”, người nhà bệnh nhân thông tin.
Ca mổ cho bệnh nhân được thực hiện ngày 12/5 diễn ra thuận lợi. Sau mổ, bệnh nhân tỉnh táo, thể trạng ổn định, ngày thứ hai sau mổ bệnh nhân đã ngồi dậy đi lại, rút dẫn lưu ổ bụng và ăn nhẹ.
ThS.BSCKII Đỗ Anh Tuấn, Trưởng Khoa Ngoại tiết niệu, Bệnh viện K cho biết, phẫu thuật nội soi robot mang lại độ chính xác cao, bảo tồn tối đa bó mạch – thần kinh xung quanh tuyến tiền liệt, từ đó giúp duy trì chức năng cương và kiểm soát tiểu tiện sau mổ.
Hệ thống nội soi robot cung cấp hình ảnh 3D phóng đại, rõ nét, giúp bác sĩ quan sát chi tiết các cấu trúc giải phẫu phức tạp trong vùng chậu, đảm bảo lấy bỏ triệt để khối u.
Đặc biệt, phẫu thuật nội soi robot giúp thời gian hồi phục nhanh, giảm nguy cơ tai biến trong và sau phẫu thuật bởi phương pháp này xâm lấn tối thiểu. Bác sĩ chỉ rạch một số đường mổ nhỏ, giúp bệnh nhân ít đau đớn, giảm mất máu và hạn chế nguy cơ nhiễm trùng.
Tuy nhiên, cách chế biến, chẳng hạn luộc lòng đào hay luộc chín kỹ, có thể ảnh hưởng đáng kể đến khả năng hấp thu dinh dưỡng và mức độ an toàn của trứng, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Trong trứng, protein được xem là thành phần quan trọng nhất. Cách chế biến sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hấp thu protein của cơ thể. Khi trứng được nấu chín, nhiệt độ làm thay đổi cấu trúc tự nhiên của protein trong trứng. Nhờ đó, các enzyme tiêu hóa trong cơ thể dễ dàng tiếp cận và phân giải protein hơn.
Một nghiên cứu đăng trên chuyên san The Journal of Nutrition cho thấy cơ thể hấp thu protein từ trứng chín tốt hơn nhiều so với trứng sống. Cụ thể, khi trứng chín thì có thể hấp thu được khoảng 90% protein, trong khi tỷ lệ này ở trứng sống chỉ khoảng hơn 50%. Nói đơn giản, ăn trứng đã nấu chín giúp cơ thể hấp thu protein tốt hơn.
Khi so sánh giữa trứng lòng đào và trứng chín kỹ, khả năng tiêu hóa và hấp thu protein không có sự khác biệt đáng kể. Về cơ chế, khi nấu ở nhiệt độ cao trong thời gian dài, protein trong trứng có thể bị biến đổi theo hướng đặc và chặt hơn, khiến quá trình phân giải diễn ra chậm hơn. Tuy vậy, ảnh hưởng này không lớn.
Ngoài protein, trứng còn cung cấp nhiều vitamin và chất chống ô xy hóa. Tuy nhiên, một số trong các chất này khá nhạy cảm với nhiệt. Do đó, cách nấu sẽ ảnh hưởng đến lượng dưỡng chất còn lại.
Các nghiên cứu cho thấy nấu trứng có thể làm giảm một phần vitamin A và một số chất chống ô xy hóa. Tuy nhiên, mức giảm này thường không quá lớn. Nấu trứng càng lâu thì mức giảm càng nhiều. Vì vậy, trứng lòng đào, do được nấu trong thời gian ngắn hơn, thường giữ lại các vi chất này tốt hơn trứng chín kỹ.
Nếu xét về độ an toàn, trứng chín kỹ lại có ưu thế rõ rệt hơn. Trứng chưa chín hoàn toàn có thể chứa vi khuẩn, đặc biệt là Salmonella. Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến gây ngộ độc thực phẩm.
Khi trứng được nấu chín kỹ, nhiệt độ cao đủ để tiêu diệt vi khuẩn này, giúp giảm đáng kể nguy cơ nhiễm khuẩn. Ngược lại, trứng lòng đào, đặc biệt khi lòng đỏ còn lỏng, có thể chưa đạt nhiệt độ đủ cao để tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn nếu trứng ban đầu bị nhiễm.
Vì lý do này, các khuyến nghị y tế thường khuyên phụ nữ mang thai, người lớn tuổi và người có hệ miễn dịch yếu nên ăn trứng chín kỹ. Với người khỏe mạnh, trứng lòng đào vẫn có thể an toàn nếu trứng tươi, có nguồn gốc rõ ràng và được bảo quản đúng cách, theo Healthline.
Thế nhưng món ăn đặc sản, lạ vị này lại khiến nhiều người rơi vào cảnh dở khóc dở cười, thậm chí nhập viện sau khi ăn thử vài miếng.
Những năm gần đây, bánh trứng kiến trở thành món ăn lạ miệng được nhiều người săn tìm mỗi khi vào mùa. Đây là đặc sản của vùng núi phía Bắc, thường xuất hiện trong thời gian ngắn, khoảng tháng 3 âm lịch.
Món bánh trứng kiến gây sốt trên mạng xã hội không chỉ vì vị ngon, lạ miệng và chỉ xuất hiện theo mùa, mà còn gây chú ý bởi "những nạn nhân của bánh trứng kiến". Nhiều người chia sẻ hình ảnh chân tay, mặt mũi sưng đỏ sau khi ăn loại bánh này.
Thực tế trước đó các cơ sở y tế cũng liên tiếp ghi nhận những ca dị ứng, thậm chí sốc phản vệ sau khi ăn trứng kiến.
Năm 2025, Trung tâm Y tế huyện Lục Yên (Yên Bái cũ) từng tiếp nhận một bệnh nhân bị sốc phản vệ độ II sau khi ăn bánh trứng kiến. Hay Bệnh viện Đa khoa khu vực Vị Xuyên (Hà Giang cũ) cũng cấp cứu hai bệnh nhi có biểu hiện nổi mẩn ngứa toàn thân, khó thở, nôn sau khoảng một giờ ăn bánh trứng kiến. Các bác sĩ chẩn đoán các trường hợp này đều bị sốc phản vệ độ II.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, bác sĩ Nguyễn Tiến Thành, hội viên Hội Da liễu Việt Nam, cho hay mặc dù trứng kiến là món ăn đặc sản với hương vị độc đáo tại vùng núi phía Bắc được yêu thích, nhưng không ít người lại bị dị ứng trứng kiến sau khi thưởng thức món ăn này, gây ra nhiều ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe.
Bác sĩ Thành cho hay trứng kiến là trứng của kiến rừng, thường là kiến gai đen, được khai thác từ tổ kiến trong các kẽ đá hoặc hốc cây ở vùng núi phía Bắc.
Đây là thực phẩm giàu dinh dưỡng, chứa nhiều protein, axit amin và chất béo tốt. Trứng kiến được chế biến thành nhiều món ăn như trứng kiến rang, chả trứng kiến, xôi trứng kiến, bánh trứng kiến,…
Mặc dù trứng kiến không chứa độc tố gây nguy hiểm nhưng vẫn tiềm ẩn nguy cơ dị ứng cao, đặc biệt với những người có cơ địa nhạy cảm hoặc tiền sử dị ứng thực phẩm.
"Tình trạng dị ứng trứng kiến thường do hệ miễn dịch quá mẫn cảm với lượng protein lớn trong trứng kiến. Cơ địa dị ứng với côn trùng bao gồm nọc hoặc dịch tiết từ kiến còn sót lại trong trứng. Quá trình chế biến không đảm bảo vệ sinh, còn tồn tại tạp chất trong món ăn…", bác sĩ Thành cho hay.
Theo đó, phản ứng dị ứng có thể xuất hiện từ vài phút đến vài giờ sau khi ăn trứng kiến, tùy thuộc vào cơ địa mỗi người. Các triệu chứng thường được chia thành hai mức độ triệu chứng nhẹ và nặng.
Với trường hợp dị ứng mức độ nhẹ, các dấu hiệu có khả năng tự thuyên giảm trong vài giờ nếu ngừng hấp thụ thực phẩm và chăm sóc đúng cách. Các biểu hiện thường gặp như da nổi mẩn đỏ, ngứa ngáy ở vùng miệng, cổ và chân tay.
Cảm giác châm chích râm ran, khó chịu ở đầu lưỡi và khoang miệng. Hắt hơi nhiều lần, chảy nước mũi, đau bụng âm ỉ, buồn nôn và tiêu chảy.
Với trường hợp dị ứng nặng sẽ có những diễn biến nghiêm trọng như vùng môi, lưỡi, họng và toàn mặt bị phù nề, sưng tấy, cảm giác khó thở, thở khò khè và tức ngực. Cơ thể choáng váng, tụt huyết áp nhanh và ngất xỉu. Thậm chí mất ý thức, sốc phản vệ gây nguy hiểm đến tính mạng.
Để bảo vệ sức khỏe bản thân, bác sĩ Thành khuyến cáo hạn chế nguy cơ dị ứng thức ăn, mọi người nên chủ động thực hiện các biện pháp phòng tránh như tìm hiểu tiền sử dị ứng của gia đình và chủ động phòng ngừa. Không cho trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai hoặc người có hệ miễn dịch yếu dùng thử thực phẩm lạ.
Khi thử món ăn mới hoặc đặc sản vùng miền lần đầu, hãy kiểm tra bằng cách ăn một lượng nhỏ. Nếu không có dấu hiệu bất thường mới nên tiếp tục dùng với liều lượng vừa phải.
Chọn nguồn thực phẩm rõ ràng, đảm bảo vệ sinh, tránh sử dụng món ăn có dấu hiệu hư hỏng, ôi thiu. Mang theo thuốc chống dị ứng nếu từng có tiền sử dị ứng gồm thuốc kháng histamin hoặc bút tiêm Epipen để xử lý nhanh trong trường hợp khẩn cấp.
Bác sĩ chuyên khoa 1 Lê Thị Giao Thi, Trưởng phòng Quản trị nội dung đào tạo và kiểm duyệt chuyên môn eCom, Hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu, trả lời: Khi đã tiêm mũi 1 vắc xin thủy đậu thì rất cần tiêm mũi 2. Vắc xin thủy đậu cần tiêm đủ 2 mũi để đạt hiệu quả bảo vệ tối ưu và giúp giảm nguy cơ mắc bệnh cũng như biến chứng nặng.
Trường hợp bé đã tiêm mũi 1 cách đây 3 năm thì hôm nay vẫn có thể tiêm tiếp mũi 2, không cần tiêm lại từ đầu. Khoảng cách tiêm trễ không làm mất hiệu quả của mũi trước, quan trọng là hoàn thành đủ phác đồ.
Cần lưu ý là không có vắc xin nào bảo vệ 100%, nên sau tiêm vẫn có khả năng mắc bệnh thủy đậu. Tuy nhiên, người đã tiêm vắc xin thường sẽ mắc bệnh nhẹ hơn rất nhiều, ít biến chứng, ít phải nhập viện và hồi phục nhanh hơn so với người chưa tiêm phòng.
Ngoài tiêm vắc xin đầy đủ, để phòng bệnh thủy đậu hiệu quả cần:
