Mỹ hoãn Dự án Tự do, truyền thông Iran tuyên bố ông Trump ‘chùn bước’

Cuối tuần trước, lối thoát ngoại giao cho xung đột giữa Mỹ và Iran trở nên bế tắc, khi các đề xuất ngừng bắn liên tiếp bị hai bên bác bỏ với những ngôn từ ngày càng leo thang. Căng thẳng lên đỉnh điểm khi Tổng thống Donald Trump ấn định hạn chót 20h ngày 7/4 để Iran chấp nhận thỏa thuận và mở lại eo biển Hormuz, nếu không Mỹ sẽ giáng đòn mạnh mẽ, "xóa sổ một nền văn minh".

Vài giờ trước khi tối hậu thư này hết hạn, một đề xuất được Pakistan, bên trung gian đàm phán tích cực trong những ngày qua, đưa ra. Đây là thành quả của nỗ lực mà Pakistan triển khai suốt nhiều tuần sau khi xung đột giữa Mỹ, Israel với Iran bùng phát ngày 28/2.

Quốc gia Tây Á này sở hữu lợi thế để trở thành cầu nối hóa giải xung đột, bởi Pakistan là một trong những bên hiếm hoi còn duy trì được quan hệ với cả Mỹ và Iran.

Từ cuối tháng 3, Pakistan đã họp với Thổ Nhĩ Kỳ, Arab Saudi và Ai Cập, nhằm thiết lập một mặt trận ngoại giao thống nhất tìm giải pháp cho chiến sự Iran. Các cuộc tham vấn trước đó tại Riyadh cũng giúp các nước điều chỉnh lập trường và ủng hộ nỗ lực hòa giải.

Pakistan cũng duy trì liên lạc với Mỹ và Iran, đóng vai trò là bên chuyển thông điệp qua lại giữa hai nước. Islamabad còn sẵn sàng tổ chức một cuộc gặp trực tiếp giữa phái đoàn Washington và Tehran nếu điều kiện cho phép.

4 nguồn thạo tin nói với trang Axios rằng cuộc đàm phán diễn ra giữa các nhà trung gian hòa giải Pakistan, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ, cũng như qua tin nhắn được gửi qua lại giữa đặc phái viên Mỹ về Trung Đông Steve Witkoff và Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi.

Ngoại trưởng Araghchi hôm 31/3 cũng xác nhận đã nhận trực tiếp một số thông điệp từ đặc phái viên Witkoff. Một quan chức Mỹ giấu tên cho hay trong quá trình này, chính quyền Trump đã chuyển cho Iran một số đề xuất, nhưng giới chức Iran đều không chấp thuận.

"Chúng tôi đã liên hệ với phía Iran. Họ gần đây tỏ ra linh động khi sẵn sàng tham gia đàm phán, nhưng cũng đưa ra những lập trường cứng rắn làm điều kiện tiên quyết cho bất kỳ cuộc thương lượng nào", một nguồn tin an ninh Pakistan nói với TRT World.

Pakistan sau đó chủ động xây dựng một khuôn khổ hòa giải, được truyền thông gọi là "Thỏa thuận Islamabad" nhằm chấm dứt chiến sự theo lộ trình hai giai đoạn. Giai đoạn thứ nhất là lệnh ngừng bắn 45 ngày để các bên thảo luận về việc chấm dứt hoàn toàn cuộc xung đột. Lệnh ngừng bắn này có thể được gia hạn nếu cần thiết. Giai đoạn hai là một thỏa thuận kết thúc chiến tranh.

Reuters dẫn nguồn thạo tin ngày 6/4 nói sau các cuộc tiếp xúc xuyên đêm giữa Tư lệnh Lục quân Pakistan Asim Munir với Phó tổng thống Mỹ JD Vance, đặc phái viên Mỹ về Trung Đông Steve Witkoff và Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, các bên đã hình thành được một khuôn khổ kế hoạch hành động mới.

Thỏa thuận bao gồm ngừng bắn có hiệu lực ngay lập tức và mở lại eo biển Hormuz, đồng thời dành ra 15-20 ngày để hoàn tất một giải pháp toàn diện hơn. Một khuôn khổ mang tính khu vực cho eo biển này cũng là một phần của kế hoạch, với các cuộc đàm phán trực tiếp cuối cùng dự kiến diễn ra tại Islamabad.

Sự xuất hiện của ông Vance trong các kênh đàm phán hậu trường là điểm đáng chú ý. Ông Vance được cho là từng hai lần chuẩn bị dẫn đầu phái đoàn Mỹ đến Islamabad để đàm phán trực tiếp với phía Iran, nhưng đều bị hoãn vào phút chót, khi Tehran cần thêm thời gian cân nhắc.

Đại sứ Iran tại Pakistan Reza Amiri Moghadam ngày 7/4 phát đi tín hiệu lạc quan. Trong một bài đăng trên X, ông cho biết những "nỗ lực tích cực và mang tính xây dựng, dựa trên thiện chí và vai trò trung gian" của Islamabad nhằm chấm dứt chiến tranh đang tiến tới một "giai đoạn then chốt, nhạy cảm".

Tuy nhiên, ngay cả khi động lực ngoại giao gia tăng, cả Mỹ và Iran đều quyết không nhượng bộ trên thực địa. Hai bên đều đưa ra những tuyên bố cứng rắn, sẵn sàng khiến đối phương trả giá đắt, với những hệ lụy tiềm ẩn cho khu vực cũng như thế giới.

"Cả một nền văn minh sẽ diệt vong tối nay, không bao giờ phục hồi được nữa. Tôi không muốn điều đó xảy ra, nhưng có lẽ nó sẽ xảy ra", ông Trump viết trên Truth Social cùng ngày.

Đến tối 7/4 tại Islamabad, các quan chức chính phủ Pakistan cho biết nỗ lực đàm phán đã đến giai đoạn then chốt. Một khuôn khổ đang hình thành, dự kiến theo lộ trình nhiều bước. Trước hết là thỏa thuận ban đầu nhằm thiết lập các biện pháp xây dựng lòng tin, sau đó tiến tới lệnh ngừng bắn chính thức.

Chi tiết của các biện pháp này chưa được công bố. Pakistan cũng tránh đưa ra nhận định về các quyết định thuộc về Mỹ và Iran. Khi hạn chót cận kề, Thủ tướng Pakistan đã lên tiếng kêu gọi hai bên cho ngoại giao thêm một cơ hội.

"Nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình cho cuộc chiến ở Trung Đông đang tiến triển, tiềm năng đạt kết quả thực chất trong tương lai gần. Để tạo điều kiện cho quá trình này, tôi tha thiết đề nghị Tổng thống Trump hoãn không kích hai tuần", Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif viết trên X, đồng thời kêu gọi Iran mở cửa eo biển Hormuz trong cùng thời gian nhằm thể hiện thiện chí.

Ông Sharif nhắc đến 7 người, gồm Tổng thống Trump, Phó tổng thống Vance, Ngoại trưởng Rubio, ông Witkoff ở phía Mỹ, Tổng thống Masoud Pezeshkian, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf và Ngoại trưởng Araghchi ở phía Iran.

Nỗ lực phút chót của Pakistan đạt kết quả khi chỉ khoảng 90 phút trước hạn chót, Tổng thống Trump đồng ý tạm dừng kế hoạch tấn công các cây cầu và nhà máy điện của Iran để tạo cơ hội cho ngoại giao.

Sau đó, một thỏa thuận ngừng bắn tạm thời trong hai tuần được công bố, đánh dấu bước lùi đầu tiên khỏi bờ vực xung đột. Về phía Iran, các tín hiệu ban đầu cho thấy Tehran sẵn sàng tạo điều kiện cho hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz trong thời gian ngừng bắn.

Osama Bin Javaid, cây viết chuyên về Pakistan và Afghanistan tại Al Jazeera, cho biết đề xuất của ông Sharif đã mang đến cơ hội để hạ nhiệt căng thẳng.

"Ông Sharif nêu tất cả những người quan trọng để thông báo rằng nỗ lực ngoại giao hoàn toàn khả thi", Javaid nói. "Các bên cần cho đi gì đó để thể hiện thiện chí, và không có nhiều thứ để đòi hỏi".

Như Tâm (Theo Al Jazeera, TRT World, Reuters)

Tin Gốc: https://vnexpress.net/no-luc-cua-pakistan-nham-thao-ngoi-chien-su-my-iran-5059801.html

Báo New York Times ngày 15/5 dẫn nguồn tin cho biết, Mỹ và Israel đang tích cực chuẩn bị cho khả năng nối lại các hoạt động quân sự nhằm vào Iran.

Theo New York Times, Iran có thể phải hứng chịu các cuộc tấn công mới của Mỹ và Israel ngay trong tuần tới.

Báo Mỹ đưa tin, các cố vấn của Tổng thống Donald Trump đã chuẩn bị kế hoạch cho các cuộc tấn công mới vào Iran, nhưng nhà lãnh đạo Mỹ vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng.

Các lựa chọn mà Tổng thống Trump đang cân nhắc được cho là bao gồm việc chuyển sang các cuộc ném bom mạnh mẽ hơn vào Iran và một chiến dịch trên bộ của lực lượng đặc nhiệm để thu giữ uranium làm giàu từ các cơ sở hạt nhân Iran.

Trước đó, kênh truyền hình NBC News dẫn nguồn tin cho biết, Lầu Năm Góc đang cân nhắc đặt tên cho chiến dịch tấn công mới nhằm vào Iran là Chiến dịch Búa Gậy nếu thỏa thuận ngừng bắn sụp đổ, thay thế cho Chiến dịch Cuồng nộ được phát động vào cuối tháng 2.

Mỹ từng cân nhắc khả năng tiến hành một chiến dịch nhằm đưa uranium làm giàu, vật liệu có khả năng chế tạo vũ khí hạt nhân, ra khỏi các cơ sở hạt nhân Iran. Điều này sẽ đòi hỏi lực lượng Mỹ phải ở lại trên lãnh thổ Iran trong một khoảng thời gian nhất định.

Trong một bài đăng dài trên mạng xã hội vào ngày 14/5, Tổng thống Trump đã liệt kê những thành tựu mà chính quyền của ông đã đạt được trong thời gian qua, bao gồm “phá hủy quân sự Iran”.

Tổng thống Trump cũng cho biết chiến dịch quân sự của Mỹ nhằm vào Iran “sẽ tiếp tục”, ám chỉ rằng nhà lãnh đạo Mỹ vẫn cân nhắc nghiêm túc việc nối lại các cuộc tấn công vào Iran sau khi về nước từ chuyến thăm Trung Quốc.

Trước khi lên đường sang Trung Quốc, ông Trump nói rằng thỏa thuận ngừng bắn với Iran đang “trong tình trạng nguy kịch”. Tổng thống cũng nói rằng ông đang mất dần kiên nhẫn với Iran.

Tổng thống Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ (Bộ trưởng Chiến tranh) Pete Hegseth ngày 12/5 tuyên bố Mỹ có thể chấm dứt thỏa thuận ngừng bắn kéo dài một tháng và nối lại các cuộc tấn công vào Iran.

Truyền thông Mỹ dẫn các nguồn tin cho biết, Tổng thống Trump ngày càng thất vọng với cách Iran xử lý các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột. Một số phụ tá của nhà lãnh đạo Mỹ cho biết ông Trump đang nghiêm túc xem xét việc nối lại các hoạt động quân sự quy mô lớn nhằm vào Iran trong những tuần gần đây.

Theo các nguồn tin, Tổng thống Trump ngày càng mất kiên nhẫn với việc eo biển Hormuz tiếp tục bị đóng cửa, cũng như sự chia rẽ trong ban lãnh đạo Iran khiến họ không thể đưa ra những nhượng bộ đáng kể trong các cuộc đàm phán hạt nhân.

Một số quan chức, bao gồm các quan chức Lầu Năm Góc, đã ủng hộ cách tiếp cận quyết liệt hơn nhằm gây áp lực buộc Iran phải ngồi vào bàn đàm phán - bao gồm cả các cuộc tấn công có mục tiêu nhằm làm suy yếu hơn nữa vị thế của Tehran. Trong khi đó, những quan chức khác vẫn thúc đẩy cơ hội đàm phán ngoại giao.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cảnh báo Mỹ và Israel không nên tiến hành các cuộc tấn công quân sự mới nhằm vào Iran. Ông nói rằng các cuộc đối đầu trước đây đã thất bại trong việc đạt được các mục tiêu và bất kỳ nỗ lực nào trong tương lai cũng sẽ dẫn đến kết quả tương tự.

Tin Gốc: Dân Trí

Tổng thống Mỹ Donald Trump, Phó tổng thống JD Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent, Bộ trưởng Nội vụ Doug Burgum và nhiều quan chức chính phủ khác tối 25/4 tới khách sạn Washington Hilton dự tiệc chiêu đãi phóng viên hiệp hội chuyên trách về Nhà Trắng.

Hàng trăm nhân viên từ nhiều cơ quan thực thi pháp luật và Sở Mật vụ đã được triển khai bảo vệ buổi tiệc thường niên này, nơi quy tụ nhiều thành viên nội các, nghị sĩ cấp cao và những người nổi tiếng.

Tuy nhiên, một nghi phạm mang theo súng săn, súng ngắn và dao vẫn lọt được qua sảnh, xông vào Tầng Hiên, nơi chỉ cách phòng đại tiệc ở khách sạn Hilton vài chục bậc thang. Tay súng bắn trúng một nhân viên an ninh và chỉ bị khống chế tại vòng an ninh của Mật vụ.

Vụ nổ súng một lần nữa làm dấy lên câu hỏi về công tác bảo vệ các lãnh đạo Mỹ trong thời điểm bạo lực và chia rẽ chính trị ở nước này gia tăng.

Fox News cho biết anh ta là Cole Tomas Allen, 31 tuổi, sống tại thành phố Torrance ở bang California. Theo Jeffery Carroll, quyền cảnh sát trưởng Washington, nghi phạm đã lưu trú tại khách sạn Washington Hilton trước khi thực hiện vụ tấn công.

Sau vụ nổ súng, Hugh Dougherty, tổng biên tập trang Daily Beast, người có mặt tại bữa tiệc, trở về phòng khách sạn ở tầng 10 của Washington Hilton và bị mật vụ Mỹ chặn lại. Lúc đó, Dougherty mới nhận ra mình ở gần phòng của nghi phạm.

"Ở khúc quanh hành lang của tầng, ít nhất 5 người, trong đó một người mặc áo chống đạn của FBI, người khác mặc áo của Mật vụ, đang hiện diện", Dougherty kể.

Ông bắt đầu xâu chuỗi lại lỗ hổng an ninh trong bữa tiệc. Theo AP, khách sạn đóng cửa với công chúng từ 14h chiều 25/4 để chuẩn bị cho sự kiện bắt đầu lúc 20h. Chỉ có khách lưu trú và người có vé tham dự tiệc hoặc có giấy ra vào do Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng cung cấp mới được ra vào khách sạn.

"Làm sao một người mang theo súng lại có thể nhận phòng tại một khách sạn nơi Tổng thống sẽ phát biểu? Tôi có thể trả lời điều đó: Không ai kiểm tra hành lý của tôi khi đến nhận phòng vào chiều 24/4. Tệ hơn nữa, đồng nghiệp của tôi đến vào lúc 17h chiều 25/4, nhưng cũng không ai kiểm tra hành lý của anh ấy. Không máy dò kim loại ở sảnh, không kiểm tra giấy tờ tùy thân. Không gì cả", Dougherty cho hay.

Ông cho biết có thể đi lên đi xuống tầng 10 cả ngày mà không bị ai chặn lại hỏi han. Ông cũng chưa từng phải xuất trình giấy tờ tùy thân trừ lúc làm thủ tục nhận phòng với lễ tân và để xuống tầng hội nghị dự tiệc tối, ông chỉ cần xuất trình vé tham dự. Một đồng nghiệp ở bên ngoài được ông gửi cho ảnh chụp vé và vào được bên trong mà không qua kiểm tra gì thêm.

"Tôi chỉ đi qua một lần tại chốt kiểm soát duy nhất là máy dò kim loại mà nghi phạm đã chạy vụt qua với khẩu súng trên tay", ông nói.

Dougherty tự hỏi tại sao gần ba tiếng sau vụ nổ súng, đội gỡ bom mới đến khách sạn để kiểm tra căn phòng của nghi phạm.

Ngoài Dougherty, một số người khác cũng chỉ ra lỗ hổng an ninh của khách sạn tại sự kiện. Nhà bình luận chính trị Debra Lea cho hay "không khám người, không có máy dò kim loại, không có gì cả". Kari Lake, cựu MC truyền hình, cho biết công tác an ninh "lỏng lẻo", không ai yêu cầu cô xuất trình vé hoặc đối chiếu ảnh giấy tờ tùy thân ở cửa.

Theo Reuters, còn quá sớm để khẳng định liệu có sai sót hay mất liên lạc giữa các lực lượng thực thi pháp luật đảm bảo an ninh cho sự kiện hay không. Trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng sau vụ nổ súng, ông Trump đã ca ngợi những người phản ứng đầu tiên và chỉ ra rằng nghi phạm chưa thể tiến gần tới những cánh cửa dẫn đến phòng đại tiệc.

Thông tin về thời điểm nghi phạm nhận phòng khách sạn chưa được công bố. Video từ camera an ninh do ông Trump đăng trên mạng xã hội cho thấy tay súng chạy vụt qua các nhân viên an ninh đang tháo dỡ máy dò kim loại. Sau khi Tổng thống Mỹ ngồi vào chỗ trong phòng tiệc, khách mời không được phép tiếp tục vào khu vực an ninh và đó là lý do họ tháo dỡ máy dò.

Khoảng 20 phút sau khi ông Trump ngồi xuống bàn tiệc, tiếng súng vang lên, nghi phạm bắn vào một sĩ quan Mỹ mặc áo chống đạn trước khi bị khống chế. Không khách mời nào bị thương hay thiệt mạng tại bữa tiệc.

"Điều đó cho thấy hệ thống bảo vệ nhiều lớp của chúng tôi đang phát huy hiệu quả", Giám đốc Sở Mật vụ Mỹ Sean Curran nói.

Quyền cảnh sát trưởng Carroll đồng tình với Curran, cho rằng kế hoạch an ninh do Mật vụ Mỹ xây dựng đã "phát huy tác dụng".

Khi được hỏi liệu có lo ngại về những mối đe dọa đến tính mạng mình hay không, ông Trump, người đã sống sót sau vụ ám sát hụt trong chiến dịch tranh cử năm 2024, nói: "Đây là nghề nguy hiểm".

Tin Gốc: Vnexpress