Hơn 50 đại học công bố học phí, phổ biến 20-40 triệu đồng

Đặng Quang Tuấn, 31 tuổi, hiện là nghiên cứu sinh sau tiến sĩ tại Trung tâm Toán và Khoa học Yau, Đại học Thanh Hoa. Đây là ngôi trường danh tiếng bậc nhất Trung Quốc, top 12 thế giới theo bảng xếp hạng THE.

Tại đây, Tuấn nghiên cứu chủ yếu về bài toán trong hình học vi phân và giải tích phức, giống với định hướng của GS Shing Tung Yau - người hướng dẫn. GS Yau không chỉ là nhà Toán học đầu tiên của Trung Quốc đoạt giải thưởng Fields danh giá vào năm 1982 mà còn được coi là "kiến trúc sư" trưởng cho sự trỗi dậy của toán học hiện đại tại quốc gia tỷ dân.

Công trình của Tuấn gắn với những lý thuyết như tương đối tổng quát và lý thuyết dây, nơi các hiện tượng vật lý (như sự giãn nở của vũ trụ) được giải thích bằng cách giả định tồn tại các chiều không gian ngoài 4 chiều quen thuộc, gọi là đa tạp Calabi-Yau.

Theo anh, đa tạp này có ứng dụng rất lớn trong nghiên cứu liên quan tới hạt hay năng lượng nước của hạt, vật chất tối, năng lượng tối,... Trọng tâm là phương trình Monge–Ampère, một phương trình vi phân đạo hàm riêng, đóng góp vào việc giải các bài toán liên quan cấu trúc hình học trong vật lý.

"Được làm việc trong một môi trường học thuật quốc tế không thua kém các nước phương Tây là cơ hội rất lớn với tôi", Tuấn nói.

Thanh Hoa có ba đơn vị nghiên cứu toán: Trung tâm Toán và Khoa học, Khoa Toán, Trung tâm giảng dạy Toán học. Trung tâm Toán và Khoa học - nơi Tuấn làm việc thiên về nghiên cứu, thay vì các hoạt động giáo dục như hai đơn vị còn lại.

Tuấn nhìn nhận Trung Quốc đang đẩy mạnh đào tạo nghiên cứu sinh tiến sĩ, bởi đây là nền tảng phát triển khoa học cơ bản. Các nhà khoa học chịu áp lực rất lớn về đầu ra. Nghiên cứu sinh sau tiến sĩ như Tuấn cần có ít nhất một công bố quốc tế mỗi năm, các giáo sư nặng nề hơn khi hàng năm phải hướng dẫn 3-5 học trò.

Đổi lại, với nguồn lực tài chính lớn từ Chính phủ và ngân sách riêng, các đại học Trung Quốc có đãi ngộ rất hấp dẫn. Nhà khoa học được đảm bảo về lương, bảo hiểm xã hội và nhà ở, chỗ học cho con em ngay trong trường để tập trung nghiên cứu.

Khuôn viên Thanh Hoa cũng luôn sôi động với các hội thảo quốc tế diễn ra hàng tuần, từ xác suất thống kê đến hình học, giải tích hay đại số. Ngoài ra, Tuấn thấy bầu không khí trong nhóm nghiên cứu thoải mái, dù GS Yau là cái tên lão làng của toán học Trung Quốc và thế giới, đảm nhận nhiều nhiệm vụ khoa học và quản lý tầm cỡ.

Những cuộc trao đổi 30-45 phút mỗi tuần là lúc Tuấn được học hỏi từ tầm nhìn và cách tiếp cận vấn đề của thầy. Chẳng hạn, khi nói về phương trình vi phân đạo hàm riêng Monge–Ampère, ông Yau đào sâu về lịch sử của lý thuyết toán và vật lý, để giải thích vì sao nó cần thiết.

GS Yau cũng luôn khuyến khích học trò liên hệ bài toán đang theo đuổi với những ngành khác, như giải tích số hay AI, kết nối đồng nghiệp để trao đổi hợp tác.

Ngoài nghiên cứu, Tuấn có hai buổi dạy mỗi tuần, hỗ trợ các giáo sư chấm, chữa bài cho sinh viên bậc cao học.

Tuấn nói công việc hiện tại vượt ngoài trí tưởng tượng của anh khi còn là sinh viên Đại học Sư phạm Hà Nội.

Từ nhỏ, Tuấn học toán như một niềm vui thích. Cậu học trò trường làng ở Vĩnh Phúc từng giành nhiều giải nhất trong các cuộc thi học sinh giỏi, rồi đỗ vào lớp chuyên toán của tỉnh, hai năm liền đạt giải ba quốc gia.

Năm 2013, Tuấn đỗ lớp chất lượng cao, khoa Toán - Tin của trường Sư phạm. Thời gian ở đây, anh "rinh" giải nhất môn Đại số và nhì môn Giải tích tại Olympic Toán sinh viên toàn quốc. Tuấn học hăng say, nhưng chỉ nghĩ mình sẽ trở thành một giáo viên Toán ở phổ thông, cho đến một cơ duyên vào năm thứ tư.

Vì thấy học trò xoay xở tốt với toán cao cấp, thầy của Tuấn viết thư giới thiệu để anh có học bổng thạc sĩ ở Pháp. Cậu sinh viên 21 tuổi khi ấy mừng rỡ trước cơ hội du học nên cấp tốc học tiếng Pháp, làm hồ sơ ứng tuyển chỉ trong vòng nửa năm.

Tới Đại học Paris-Saclay năm 2017 với học bổng 1.000 euro/tháng, Tuấn không khỏi bỡ ngỡ trước nền văn hóa khác biệt, nỗi nhớ nhà và những thủ tục hành chính rắc rối.

Nhờ cộng đồng người Việt ở Paris, Tuấn dần vượt qua cảm giác chênh vênh. Anh cũng tìm cách "bắt chước" các bạn Pháp, chủ động đặt câu hỏi, thảo luận trên lớp nhiều hơn.

"Đến lúc này, tôi vẫn đinh ninh sẽ trở về Việt Nam để dạy toán", Tuấn nhớ lại. Nhưng khi học môn Giải tích phức, Tuấn thấy hứng thú và học tốt hơn cả nên dành nhiều thời gian suy nghĩ, đọc tài liệu, tìm người trao đổi những chỗ chưa hiểu,... Đam mê thôi thúc anh học lên tiến sĩ vào năm 2019, dưới sự hướng dẫn của GS Lữ Hoàng Chinh và Vincent Guedj.

Anh nhìn nhận khó khăn lớn nhất là bước chuyển đổi từ học sang nghiên cứu, phải vận dụng kiến thức để tạo ra cái mới. Tuấn đọc rất nhiều tài liệu toán và được truyền cảm hứng từ các nghiên cứu của GS Yau. Năm 2022, anh bảo vệ thành công luận án về "Dòng đa thế vị Monge-Ampère", rồi tới Trung tâm Vật lý Lý thuyết quốc tế Abdus Salam ở Italy làm nghiên cứu sinh sau tiến sĩ.

Trong thời gian này, Tuấn quan sát các đại học Trung Quốc có nhiều nghiên cứu đột phá về khoa học, công nghệ, cùng các chương trình thu hút nhân tài. Cuối năm 2024, Tuấn quyết định trở về châu Á, vừa để thử sức ở môi trường mới, vừa để được ở gần gia đình. Đọc thông báo tuyển sinh của GS Yau, anh không chần chừ ứng tuyển và nhờ một học trò cũ của ông giới thiệu. Tuấn vượt qua vòng phỏng vấn, bắt đầu hành trình ở Đại học Thanh Hoa từ tháng 9/2025.

Tuấn cho rằng làm việc tại Thanh Hoa là cơ hội để phát triển nghiên cứu trong môi trường mũi nhọn mà vẫn có thể hợp tác với nhiều học giả trong nước. Trước mắt, anh dự định cùng nghiên cứu về hình học vi phân với hai nhà toán học hàng đầu là GS. TSKH Phạm Hoàng Hiệp và PGS. TS Đỗ Hoàng Sơn.

Với sinh viên, nhà nghiên cứu trẻ muốn làm việc trong môi trường như Đại học Thanh Hoa, Tuấn tin rằng bí quyết là "hãy tiếp tục trẻ", tức theo đuổi công việc với nhiệt huyết và đam mê.

"Nhưng cũng không nên tạo áp lực phải vào bằng được những trường top đầu. Điều quan trọng hơn là duy trì sự hứng thú, tinh thần học hỏi và phát triển bản thân một cách bền vững", Tuấn nói.

Tin Gốc: Vnexpress

Năm nay, ĐH Quốc gia TP.HCM tổ chức 2 đợt thi đánh giá năng lực phục vụ tuyển sinh. Ở đợt đầu tiên ngày 5.4, kỳ thi đánh giá năng lực với sự tham gia của 133.489 thí sinh (TS), đạt tỷ lệ dự thi 98,33% so với số đăng ký. Bước sang đợt 2, số lượng TS đăng ký bất ngờ tăng mạnh vượt mốc lịch sử sau 8 năm tổ chức kỳ thi.

Trong số 172.622 TS đăng ký dự thi đợt 2 năm nay, có 109.957 TS đã tham dự đợt 1 và chỉ 59.978 TS mới đăng ký dự thi đợt 2. Có trên 82% TS đăng ký dự thi đợt 2 từng tham gia đợt 1 kỳ thi này. So với đợt 2 năm 2025 với 97.387 TS, số lượng đăng ký đợt 2 năm nay tăng 77,25% và vượt xa hơn cả đợt đầu tiên với 133.489 TS.

Sau 8 năm tổ chức (lần đầu tiên tổ chức vào năm 2018), kỳ thi đánh giá năng lực do ĐH Quốc gia TP.HCM đợt 2 lần đầu tiên ghi nhận số lượng TS đăng ký dự thi tăng đột biến. Năm 2025, hơn 97.121 TS đăng ký dự thi đánh giá năng lực đợt 2, tăng hơn gấp đôi so với cùng đợt thi của năm 2024 với 41.542 TS đăng ký. Năm 2019, đợt 2 kỳ thi này có 15.000 TS đăng ký dự thi. Trong đó, có khoảng 50% TS đã thi đợt 1 tiếp tục đăng ký thi đợt 2. So với 6 năm trước, số lượng TS đăng ký dự thi đợt 2 năm nay tăng hơn 11 lần.

Với mức tăng đột biến TS đăng ký dự thi đợt 2 năm nay, lần đầu tiên ĐH Quốc gia TP.HCM phải bổ sung địa điểm tổ chức thi, kéo dài thời gian để TS thực hiện việc thay đổi địa điểm thi theo phương án mới.

Lý giải sức hút kỳ thi đánh giá năng lực năm 2026, đặc biệt ở đợt thứ 2, PGS-TS Bùi Hoài Thắng, Trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho rằng do điều chỉnh xét tuyển năm nay và TS nhìn thấy lợi thế rõ rệt trong các điều chỉnh này. PGS Thắng nhận xét: "Một số trường tạo lợi thế khi dùng nguyên lý sử dụng kết quả kỳ thi cao hơn để xét tuyển, TS càng không e ngại khi dự thi mà lỡ điểm không cao. Kỳ thi cũng khá nhẹ nhàng chỉ diễn ra trong một buổi, không cần phải luyện thi căng thẳng. TS thi lần 1 xong đăng ký thi lần 2, nhất là đã cảm thấy sự quen thuộc về cách thi nên tự tin có thể có kết quả cao hơn so với lần thi đầu".

Theo thạc sĩ Hoàng Thanh Tú, Phó trưởng phòng Thông tin - Truyền thông Trường ĐH Khoa học tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM), sức hút của kỳ thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM không chỉ đến từ uy tín kỳ thi mà còn xuất phát từ sự thay đổi trong chiến lược tuyển sinh của các trường ĐH. Khi nhiều trường sử dụng kết quả kỳ thi này như một phương thức xét tuyển độc lập hay phương thức xét tuyển tổng hợp, trong đó điểm đánh giá năng lực chiếm trọng số đáng kể, thì TS không còn xem đây là một phương án dự phòng mà là một cơ hội quan trọng cần được chuẩn bị nghiêm túc.

Bên cạnh đó, cũng theo thạc sĩ Tú, thực tế nhiều năm qua cho thấy phổ điểm đợt 2 thường có xu hướng cao hơn đợt 1. Điều này khá dễ hiểu, bởi sau đợt thi đầu tiên, TS đã có thêm trải nghiệm thực tế, hiểu rõ hơn cấu trúc đề, biết cách phân bổ thời gian, nhận diện được điểm yếu và có tâm lý thi ổn định hơn. Vì vậy, không ít TS xem đợt 2 là cơ hội để cải thiện kết quả, tăng thêm lợi thế cạnh tranh vào ngành học mong muốn.

"Đối với nhóm TS chỉ đăng ký dự thi đợt 2, đây có thể là thời điểm phù hợp đã được các em tính toán trong kế hoạch ôn thi của mình. Nhiều em chủ động chọn đợt 2 để có thêm thời gian củng cố kiến thức, đồng thời quan sát kết quả kỳ thi đợt 1 để có sự chuẩn bị kỹ lưỡng hơn về tâm lý và chiến thuật dự thi", thạc sĩ Tú phân tích thêm.

PGS-TS Tô Văn Phương, Trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH Nha Trang, cũng nhìn nhận sau 8 năm tổ chức, kỳ thi ngày càng khẳng định uy tín và nhận được quan tâm của xã hội. Số lượng trường ĐH-CĐ sử dụng kết quả kỳ thi này trong tuyển sinh ngày càng tăng, kéo theo số lượng TS đăng ký dự thi tăng mạnh qua từng năm. PGS Phương phân tích: "Việc kỳ thi liên tục thiết lập các kỷ lục mới về quy mô TS là xu hướng tất yếu. Hầu hết các trường khu vực từ Huế đổ vào miền Nam đều sử dụng điểm đánh giá năng lực trong tuyển sinh. Đáng chú ý, xu hướng tuyển sinh năm 2026 của nhiều trường, nhất là các trường trong khối ĐH quốc gia, tuyển sinh theo phương thức xét tuyển kết hợp điểm đánh giá năng lực và các điểm khác, cũng có thể là lý do khiến TS muốn xét tuyển phải đăng ký thi. Khi một kỳ thi trở thành "tấm vé chung" cho rất nhiều trường, TS gần như buộc phải tham gia để mở rộng cơ hội".

"Đặc thù tổ chức kỳ thi cũng là một trong các yếu tố "tạo đột biến" khi khá linh hoạt về thời gian thi, mở rộng địa điểm thi trên nhiều tỉnh thành để giảm áp lực chi phí, di chuyển, giúp các em thoải mái hơn khi đăng ký dự thi để gia tăng cơ hội trong xét tuyển", PGS Phương nói thêm.

Trước số lượng TS tham gia kỳ thi đánh giá năng lực tăng mạnh, chuyên gia tuyển sinh các trường ĐH có những phân tích dự báo bức tranh tuyển sinh sắp tới.

Theo PGS-TS Bùi Hoài Thắng, thực sự năm nay có đột biến TS khi số đăng ký đợt 2 cao hơn nhiều so với đợt 1. Tuy nhiên, TS ồ ạt đăng ký dự thi đánh giá năng lực nhưng tổng số TS thực sự dự thi chưa đến 200.000, chiếm chưa đến 20% tổng số học sinh thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Chưa kể, TS còn tham gia các kỳ thi đánh giá năng lực, tư duy khác và có sự trùng lắp TS của các kỳ thi. Có thể nói, xét tuyển năm 2026 vẫn phụ thuộc lớn vào kỳ thi tốt nghiệp THPT và kết quả học THPT, đặc biệt năm nay tính điểm học bạ trong cả 3 năm học. Do đó, điểm xét tuyển có lẽ không có sự đột biến nhiều.

PGS-TS Tô Văn Phương dự báo điểm xét tuyển của nhiều ngành "hot", nhiều trường "top trên" có thể sẽ tăng do số lượng TS dự thi đánh giá năng lực tăng mạnh. Tuy vậy, điểm chuẩn của các nhóm ngành kỹ thuật, nhóm ngành thủy sản (khoa học thủy sản, nuôi trồng thủy sản, chế biến thủy sản, kỹ thuật biển…) có thể sẽ vẫn ổn định như các năm trước vì một số trường như Trường ĐH Nha Trang vẫn có thể dành nhiều chỉ tiêu cho nhóm ngành này.

Thạc sĩ Phạm Thái Sơn, Giám đốc Tuyển sinh và Truyền thông Trường ĐH Công thương TP.HCM, cho rằng cơ bản không có quá nhiều tác động tới việc xét tuyển của nhiều trường ngoài ĐH quốc gia khi điểm thi đánh giá năng lực vẫn là một trong số các phương thức xét tuyển độc lập.

Lời khuyên với TS, thạc sĩ Hoàng Thanh Tú cho hay: "Một tháng cuối trước kỳ thi không chỉ là giai đoạn tăng tốc, mà còn là thời gian để TS giữ sự tỉnh táo, củng cố sự tự tin và chuẩn bị tâm thế tốt nhất. Các em nên rà soát lại những phần kiến thức trọng tâm, luyện cách phân bổ thời gian cho từng nhóm câu hỏi, làm quen với áp lực thời gian thực tế và lưu ý những lỗi thường gặp để tránh mất điểm đáng tiếc. Hãy xem kỳ thi này như một cơ hội để thể hiện năng lực chứ không phải là "cánh cửa duy nhất" quyết định tương lai".

Còn PGS-TS Bùi Hoài Thắng khuyên TS thi thật tốt đợt 2 kỳ thi này và cả kỳ thi tốt nghiệp THPT.

Tin Gốc: Thanh Niên

Xã Hòa Vang là địa phương đầu tiên trong cả nước cung cấp sách giáo khoa miễn phí cho học sinh toàn xã, hoàn thành sớm 3 năm so với mục tiêu của Bộ Chính trị.

Ông Lê Phú Nguyện - Chủ tịch UBND xã Hòa Vang - cho biết từ ngày 1-7-2025, sau khi thành lập theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã Hòa Vang xác định là địa bàn còn nhiều khó khăn nên chủ động xây dựng mô hình "Tủ sách giáo khoa dùng chung" nhằm huy động nguồn lực xã hội hóa, cung cấp sách giáo khoa miễn phí cho học sinh, giảm gánh nặng chi phí và chống lãng phí.

Giai đoạn đầu, xã huy động 551 triệu đồng mua hơn 6.000 quyển sách giáo khoa, phục vụ hơn 1.200 học sinh tại 8 thôn vùng đồi núi xã Hòa Phú (cũ), ưu tiên học sinh thuộc diện chính sách, hộ nghèo, cận nghèo, hoàn cảnh khó khăn, đồng bào dân tộc thiểu số; đáp ứng khoảng 31% nhu cầu năm học 2025-2026.

Sau đó, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 71 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, đặt mục tiêu cung cấp sách giáo khoa miễn phí cho học sinh từ năm học 2029-2030.

Cùng với đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông thống nhất toàn quốc. Đây cũng là bộ sách "Kết nối tri thức" mà xã Hòa Vang đang triển khai, tạo cơ sở thuận lợi cả về chính trị lẫn pháp lý để địa phương tiếp tục mở rộng mô hình.

Trên nền tảng đó, UBND xã Hòa Vang tiếp tục huy động thêm gần 1,5 tỉ đồng, mua 74.676 quyển sách giáo khoa các loại. Tính đến nay, tổng số sách giáo khoa được trang bị tại thư viện các trường là 91.060 quyển, đủ phục vụ miễn phí cho gần 7.000 học sinh từ tiểu học đến THCS và THPT tại 6 cơ sở giáo dục trên địa bàn.

Trong đó có 2 đơn vị trực thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo quản lý là Trường THPT Ông Ích Khiêm và Trung tâm Giáo dục thường xuyên số 3 - cơ sở 2.

Với nguồn sách này, xã Hòa Vang dự kiến đáp ứng 100% nhu cầu sách giáo khoa của học sinh trên địa bàn từ năm học 2026-2027, trở thành địa phương đầu tiên trong cả nước thực hiện đầy đủ chính sách cung cấp sách giáo khoa miễn phí, sớm hơn 3 năm so với lộ trình chung.

Ông Trần Anh Tuấn, Phó chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, đánh giá việc triển khai mô hình tại xã Hòa Vang là bước cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 71 của Bộ Chính trị.

"Sau sáp nhập, thành phố Đà Nẵng mở rộng địa bàn với nhiều khu vực từ đồng bằng, trung du, miền núi với nhiều nơi có điều kiện hạ tầng và kinh tế còn hạn chế. Trong bối cảnh đó, mô hình này không chỉ mang ý nghĩa giáo dục mà còn góp phần bảo đảm an sinh xã hội, hỗ trợ các gia đình khó khăn, tạo điều kiện để học sinh yên tâm học tập.

Trong thời gian ngắn, xã đã triển khai hiệu quả, trở thành điểm sáng để thành phố nghiên cứu, nhân rộng trong thời gian tới", ông Anh Tuấn nói.

Em Lê Thị Thanh Thúy, học sinh lớp 7/1, Trường THCS Ông Ích Đường, chia sẻ gia đình em có hai chị em đang đi học, ba mẹ làm nông, thuộc đồng bào Cơ Tu, cuộc sống còn nhiều khó khăn. Việc được nhận sách giáo khoa sớm cho năm học lớp 8 khiến em rất xúc động. "Em thấy yên tâm hơn để chuẩn bị cho năm học mới, ba mẹ cũng đỡ vất vả hơn", Thúy nói.

Tin Gốc: https://tuoitre.vn/xa-dau-tien-trong-ca-nuoc-cung-cap-sach-giao-khoa-mien-phi-cho-hoc-sinh-20260410122123705.htm