Theo Hãng tin Reuters ngày 1-5, Tổng thống Donald Trump cho biết Hải quân Mỹ đang tiến hành rà phá thủy lôi do Iran triển khai tại khu vực eo biển Hormuz – tuyến hàng hải huyết mạch của kinh tế toàn cầu.
Tuy nhiên việc dò tìm và vô hiệu hóa các thiết bị nổ dưới nước dự kiến có thể kéo dài nhiều tháng, bất chấp lệnh ngừng bắn mong manh sau nhiều tuần giao tranh giữa Mỹ và Iran.
Để đẩy nhanh tiến độ, Hải quân Mỹ đã trao hợp đồng trị giá gần 100 triệu USD cho Domino Data Lab – một công ty trí tuệ nhân tạo (AI) có trụ sở tại San Francisco.
Công nghệ của Domino cho phép các phương tiện không người lái dưới nước (UUV) nhanh chóng học cách nhận diện các loại thủy lôi mới chỉ trong vài ngày.
Ông Thomas Robinson, Giám đốc điều hành Domino, cho biết: “Săn thủy lôi từng là nhiệm vụ của tàu chiến, nhưng giờ đang trở thành nhiệm vụ của AI.
Hải quân Mỹ đang đầu tư vào nền tảng giúp huấn luyện, quản lý và triển khai AI với tốc độ cần thiết tại các vùng biển tranh chấp – nơi có thể làm gián đoạn thương mại toàn cầu và đe dọa tính mạng thủy thủ”.
Theo Reuters, phần mềm của Domino tích hợp dữ liệu từ nhiều loại cảm biến, cho phép lực lượng hải quân theo dõi hiệu suất của các mô hình AI ngoài thực địa, nhanh chóng phát hiện lỗi và cập nhật để cải thiện khả năng nhận diện.
Đặc biệt, điểm cốt lõi của công nghệ này là tốc độ. Trước đây, việc cập nhật các mô hình AI cho UUV để nhận diện loại thủy lôi mới có thể mất đến 6 tháng. Với công nghệ của Domino, chu trình này có thể được rút ngắn xuống chỉ còn vài ngày.
Ông Robinson lấy ví dụ minh họa: nếu các UUV được huấn luyện để nhận diện thủy lôi Nga ở biển Baltic cần nhanh chóng chuyển sang hoạt động tại eo biển Hormuz để đối phó thủy lôi Iran, công nghệ của Domino có thể giúp Hải quân Mỹ sẵn sàng trong vòng một tuần thay vì chờ đợi cả năm.
Ngày 1-5, Lầu Năm Góc thông báo đã đạt được thỏa thuận với 7 công ty công nghệ lớn để triển khai các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) trên các mạng lưới bảo mật của cơ quan này. Đây là một phần nỗ lực mở rộng hệ sinh thái nhà cung cấp AI phục vụ các hoạt động của quân đội Mỹ.
Theo thông báo, các đối tác tham gia gồm SpaceX, OpenAI, Google, Microsoft, Nvidia, Amazon Web Services và Reflection. Các công cụ AI của những công ty này sẽ được tích hợp vào các mạng lưới có mức độ bảo mật cao, cho phép quân đội Mỹ mở rộng khả năng tiếp cận và ứng dụng các giải pháp công nghệ tiên tiến.
Lầu Năm Góc nhấn mạnh việc hợp tác nhằm phục vụ các mục đích hoạt động hợp pháp, đồng thời góp phần nâng cao năng lực ra quyết định trong môi trường tác chiến phức tạp và khả năng phối hợp tác chiến trong nhiều lĩnh vực.
Trong số các đối tác, một số công ty như Amazon và Microsoft đã có kinh nghiệm hợp tác với quân đội Mỹ trong các môi trường bảo mật cao. Trong khi đó, một số doanh nghiệp khác như Nvidia và Reflection lần đầu tham gia các dự án tương tự, phản ánh xu hướng đa dạng hóa nguồn cung và tăng cường năng lực công nghệ trong lĩnh vực AI.
Thông tin này được đưa ra trong bối cảnh quân đội Mỹ được cho là đang tìm cách giảm phụ thuộc vào công nghệ AI của Anthropic, sau khi công ty này từ chối cho quân đội Mỹ quyền truy cập không hạn chế vào các mô hình AI của hãng. Trả lời phỏng vấn kênh truyền hình CNBC (Mỹ), ông Cameron Stanley – Giám đốc phụ trách lĩnh vực kỹ thuật số và AI của Lầu Năm Góc, cho rằng không nên phụ thuộc quá mức vào một nhà cung cấp duy nhất.
Theo báo cáo mà Trung tâm Tư pháp Brennan tại Trường Luật thuộc Đại học New York (Mỹ) công bố hồi tháng 3 vừa qua, Bộ Chiến tranh Mỹ thời gian gần đây đẩy mạnh ứng dụng AI trong nhiều lĩnh vực. Công nghệ này được cho là có thể hỗ trợ nâng cao hiệu quả phân tích dữ liệu, rút ngắn thời gian xử lý thông tin, cũng như tối ưu hóa công tác bảo trì trang thiết bị và quản lý hậu cần.
Tuy nhiên, việc ứng dụng AI trong lĩnh vực quân sự cũng làm dấy lên những ý kiến trái chiều, liên quan đến nguy cơ xâm phạm quyền riêng tư và mức độ can thiệp của con người trong quá trình ra quyết định. Một số ý kiến cho rằng cần bảo đảm cơ chế giám sát phù hợp nhằm hạn chế rủi ro và tránh phụ thuộc quá mức vào công nghệ.
Phát biểu trước hàng ngàn người ở thủ đô Caracas vào đêm trước Ngày Quốc tế Lao động, Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodriguezcho nhấn mạnh đây là "mức tăng đáng kể nhất trong những năm gần đây".
Bà Rodriguez không đưa ra chi tiết cụ thể về mức tăng này, nên không rõ ai sẽ được hưởng lợi. Bà cũng không nói rõ bao nhiêu trong mức thu nhập 240 USD sẽ đến từ lương tối thiểu và bao nhiêu từ tiền trợ cấp.
Hôm 30.4, Tổng thống lâm thời Rodriguez cũng công bố tăng lương hưu thêm 70 USD, nhấn mạnh mức tăng này tương đương 40%. Bà thừa nhận rằng mức tăng mới vẫn "chưa đủ" và hứa sẽ có "kế hoạch đặc biệt dành cho ông bà của chúng ta".
Thông báo về việc tăng thu nhập tối thiểu và tăng lương hưu đã nhận được sự hoan nghênh từ đám đông ở Caracas.
Trong khi đó, AFP dẫn lời một số nhà phân tích Venezuela cho rằng mức tăng này vẫn chưa đủ để trang trải nhu cầu thực phẩm cơ bản của hầu hết người lao động với mức 677 USD mà một gia đình 5 người cần.
Bà Rodriguez nhấn mạnh sự cần thiết của việc tăng lương "có trách nhiệm" mà không làm cho lạm phát tiếp tục leo thang. Được biết, tỷ lệ lạm phát thường niên ở Venezuela trên 600%.
Theo Hãng tin AFP, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 8-5 đã kêu gọi các nước châu Âu tham gia nhiều hơn vào nỗ lực bảo đảm an ninh tại eo biển Hormuz, trong bối cảnh căng thẳng giữa Washington và một số đồng minh NATO gia tăng vì cuộc chiến Trung Đông.
Phát biểu sau cuộc gặp Thủ tướng Ý Giorgia Meloni tại Rome, ông cho rằng thế giới không thể chấp nhận việc Iran tìm cách "bình thường hóa" quyền kiểm soát một tuyến hàng hải quốc tế quan trọng.
Nhà ngoại giao Mỹ cũng nhắc lại sự bất mãn của Tổng thống Donald Trump với việc nhiều nước châu Âu không hỗ trợ Mỹ bảo vệ eo biển Hormuz. Ông Trump trước đó từng đe dọa rút quân Mỹ khỏi Ý và Tây Ban Nha, do hai nước này không tham gia cuộc xung đột.
Theo ông Rubio, nếu các nước châu Âu không cho Mỹ sử dụng lực lượng và căn cứ quân sự tại đây để phục vụ các chiến dịch khác - trong đó có vấn đề Iran - thì Washington sẽ phải xem xét lại cách hợp tác trong NATO.
Ngày 8-5, Nga và Ukraine đồng loạt xác nhận sẽ thực hiện lệnh ngừng bắn kéo dài ba ngày từ 9 đến 11-5, theo đề xuất do Tổng thống Trump làm trung gian.
Ông Trump cho biết thỏa thuận cũng bao gồm việc hai bên trao đổi 1.000 tù binh mỗi bên. Nhà lãnh đạo Mỹ nói ông trực tiếp đề xuất kế hoạch này và cảm ơn Tổng thống Nga Vladimir Putin cùng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã đồng ý. Điện Kremlin hoan nghênh sáng kiến của ông Trump.
Trong khi đó Tổng thống Zelensky tuyên bố "một lệnh ngừng bắn phải được thiết lập", đồng thời ra lệnh cho quân đội Ukraine không nhắm mục tiêu vào quảng trường Đỏ ở Matxcơva trong lễ duyệt binh ngày 9-5.
Một nguồn tin trong Phủ Tổng thống Ukraine cho biết Kiev đồng ý không triển khai máy bay không người lái tại Matxcơva để đổi lấy thỏa thuận trao đổi tù binh quy mô lớn.
Bộ Tài chính Mỹ ngày 8-5 công bố lệnh trừng phạt đối với 10 cá nhân và công ty, trong đó có nhiều thực thể tại Trung Quốc và Hong Kong, với cáo buộc hỗ trợ quân đội Iran mua vũ khí và nguyên liệu phục vụ sản xuất máy bay không người lái Shahed.
Theo Hãng tin Reuters, các biện pháp mới nhằm ngăn Tehran khôi phục năng lực sản xuất quốc phòng và mở rộng ảnh hưởng quân sự ra bên ngoài lãnh thổ.
Bộ Tài chính Mỹ cũng cảnh báo sẵn sàng áp đặt thêm các biện pháp kinh tế đối với bất kỳ công ty nước ngoài nào hỗ trợ hoạt động thương mại bị cho là bất hợp pháp của Iran.
"Dưới sự lãnh đạo quyết đoán của Tổng thống Trump, chúng tôi sẽ tiếp tục nhắm vào các cá nhân và công ty nước ngoài cung cấp vũ khí cho quân đội Iran để sử dụng chống lại lực lượng Mỹ", Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent tuyên bố.
Chính quyền Tổng thống Trump được cho là đã phê duyệt kế hoạch sa thải Ủy viên Cơ quan Quản lý thực phẩm và dược phẩm Mỹ (FDA) Marty Makary, trong bối cảnh ông đối mặt làn sóng chỉ trích từ nhiều phía.
Theo các nguồn tin am hiểu vấn đề chia sẻ với Hãng tin Reuters, quyết định cuối cùng vẫn chưa được công bố chính thức, nhưng một nguồn tin thân cận với Nhà Trắng cho biết ông Trump đã "bật đèn xanh" cho việc thay lãnh đạo FDA.
Ông Makary thời gian qua bị chỉ trích bởi các đồng minh của ông Trump, những người ủng hộ Bộ trưởng Y tế Robert F. Kennedy Jr., các nhóm chống phá thai và cả truyền thông bảo thủ.
Một trong những nguyên nhân gây tranh cãi là việc FDA hai lần từ chối phê duyệt liệu pháp điều trị ung thư da RP1 của Hãng Replimune. Ông Trump cũng được cho là không hài lòng với tiến độ phê duyệt thuốc lá điện tử có hương vị - sản phẩm ông từng cam kết bảo vệ trong chiến dịch tranh cử năm 2024.
Nhà Trắng được cho là đang cân nhắc bổ nhiệm Phó ủy viên FDA Kyle Diamantas làm quyền lãnh đạo cơ quan này.
Chính quyền Tổng thống Trump ngày 8-5 thông báo đã kháng cáo phán quyết của Tòa Thương mại quốc tế Mỹ khi cho rằng mức thuế quan toàn cầu 10% áp dụng từ tháng 2 không phù hợp với Đạo luật Thương mại năm 1974, Hãng thông tấn Reuters đưa tin.
Sau khi Tòa án tối cao Mỹ ngày 20-2 bác bỏ các mức thuế quan "khẩn cấp" áp dụng theo Đạo luật Quyền hạn kinh tế khẩn cấp quốc tế (IEEPA) năm 1977 của ông Trump, nhà lãnh đạo đã nhanh chóng công bố mức thuế tạm thời 10% lên toàn cầu.
Mức thuế này được đưa ra nhằm xử lý tình trạng thâm hụt cán cân thanh toán, dựa trên Mục 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974.
Ngày 7-5, tòa án ra phán quyết với tỉ lệ 2-1 rằng Điều 122 của đạo luật này không nhằm xử lý tình trạng thâm hụt thương mại của Mỹ. Tuy nhiên lệnh chặn hiện chỉ áp dụng đối với ba nguyên đơn khởi kiện, gồm hai doanh nghiệp nhỏ và bang Washington.
Chính quyền ông Trump vẫn đang tiếp tục xúc tiến các kế hoạch áp thuế mới theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974, với ba cuộc điều tra dự kiến hoàn tất trong tháng 7.
Bộ Quốc phòng Anh ngày 15/4 công bố đợt cung cấp thiết bị bay không người lái (drone) "lớn nhất từ trước đến nay" cho Ukraine, trong đó London sẽ chuyển giao ít nhất 120.000 thiết bị cho Kiev trong năm 2026. Cơ quan này khẳng định đợt cung cấp sẽ thúc đẩy tăng trưởng và tạo việc làm trên khắp nước Anh.
Trong lô vũ khí có hàng nghìn drone tấn công tầm xa, drone trinh sát, hậu cần và khí tài hàng hải, tất cả "đều đã được thử lửa trên tiền tuyến tại Ukraine". Hoạt động chuyển giao đã bắt đầu trong tháng 4.
"Sự bổ sung lớn về drone đã qua thực chiến sẽ cung cấp cho Ukraine năng lực cần thiết để bảo vệ người dân và đối phó lực lượng Nga", Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey cho biết. Ông tuyên bố cũng không gì có thể khiến Anh xao nhãng khỏi "nỗ lực sát cánh cùng Ukraine đến khi đạt được hòa bình", dù Trung Đông đang là tâm điểm chú ý những tuần gần đây.
Trong hội nghị của Nhóm Liên lạc Quốc phòng Ukraine (UDCG) diễn ra ở Đức cùng ngày, Bộ trưởng Healey thông báo Anh cũng sẽ cung cấp hàng trăm nghìn quả đạn pháo và hàng nghìn tên lửa phòng không cho Ukraine.
Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov tiết lộ drone hiện được sử dụng trong phần lớn các cuộc phản công của Ukraine, đóng vai trò quan trọng đối với cả tiền tuyến lẫn những cuộc tập kích nhằm vào mục tiêu ở sau phòng tuyến đối phương.
Bộ trưởng Fedorov đề cập đến thông tin do Tổng thống Volodymyr Zelensky đưa ra hôm 14/4, trong đó ông tuyên bố Ukraine đã "lần đầu trong lịch sử" chiếm được vị trí Nga chỉ bằng drone mặt đất và trên không, hoàn toàn không triển khai bộ binh.
Theo quan chức Ukraine, Kiev đang tăng cường hoạt động sản xuất drone ở trong nước và đẩy nhanh chuyển giao sản phẩm cho binh sĩ ở tiền tuyến.
Tổng thư ký NATO Mark Rutte lưu ý rằng hỗ trợ cho Ukraine giờ không còn mang tính một chiều. Kiến thức của Kiev về sử dụng, đối phó drone hiện được chia sẻ lại cho NATO và liên minh đang học hỏi trực tiếp từ kinh nghiệm thực chiến.
