Theo PGS.TS Hoàng Quốc Cường – Giám đốc Sở Y tế TP Cần Thơ, 103 trạm y tế trên địa bàn là đơn vị sự nghiệp công lập thuộc UBND xã, phường, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Hiện nay chỉ mới đáp ứng nhu cầu phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe ban đầu, khám chữa bệnh cơ bản cho người dân.
Với mô hình mới, khó khăn lớn nhất của các trạm y tế là thiếu nhân sự, đặc biệt là chức danh kế toán (phần lớn do nhân viên trạm kiêm nhiệm, thực hiện hợp đồng hoặc do UBND bố trí kế toán kiêm nhiệm hỗ trợ), gây khó khăn trong công tác dự toán thu chi, thanh quyết toán tại đơn vị.
Sau hoạt động theo quy chuẩn mới, hiện nay chỉ có 2 trạm y tế là trạm phường Vị Thanh (thuộc TP Hậu Giang trước đây) và trạm y tế xã Cờ Đỏ (thuộc TP Cần Thơ trước đây) cơ bản đảm bảo yêu cầu về cơ sở vật chất theo quy định mới. Đây là hai đơn vị lấy cơ sở từ trung tâm y tế. Còn lại 101 trạm y tế chưa đảm bảo đầy đủ điều kiện về hạ tầng, phòng chức năng và công năng sử dụng theo tiêu chuẩn mới.
Về tình hình hoạt động, đa số thiết bị của các trạm y tế đã được đầu tư từ lâu, hầu hết xuống cấp; các thiết bị như máy siêu âm, điện tim, điện châm, X-quang… phần lớn hư hỏng, rất cần được đầu tư mới để đảm bảo hoạt động khám chữa bệnh cho người dân. Đối với thuốc, phần lớn mặt hàng không đa dạng, chưa đầy đủ và còn xảy ra tình trạng thiếu một số loại thuốc ở vài thời điểm do đơn vị vướng công nợ, gián đoạn nguồn cung ứng của nhà thầu…
Báo cáo của Sở Y tế TP Cần Thơ còn cho thấy hầu hết trạm y tế chưa có nhân sự được đào tạo, tập huấn, đặc biệt công tác đấu thầu qua mạng và các chứng chỉ cần thiết để đảm bảo hoạt động của trạm trong tình hình mới.
Trước những khó khăn, vướng mắc này, ông Hoàng Quốc Cường – Giám đốc Sở Y tế TP Cần Thơ – cho biết sở đang tham mưu trình UBND thành phố đề án tổ chức lại các Trung tâm y tế khu vực, trong đó trọng tâm là chuyển giao các chức năng, nhiệm vụ về dự phòng, dân số, an toàn thực phẩm cùng toàn bộ biên chế, nhân sự liên quan tương ứng về các trạm y tế trực thuộc UBND cấp xã quản lý.
Tương lai các trạm y tế phải hoạt động như một phòng khám đa khoa, có đầy đủ các phòng chuyên môn, trang thiết bị, nhân lực, vị trí việc làm…
Đối với nội dung về hồ sơ sức khỏe điện tử, đến nay mới có 28/103 trạm y tế (chủ yếu khu vực Hậu Giang cũ) triển khai phần mềm hồ sơ sức khỏe điện tử, đã lập được 700.734 hồ sơ, đạt 21,73% dân số thành phố.
Nguyên nhân tỉ lệ lập hồ sơ sức khỏe điện tử còn thấp là do hạ tầng công nghệ thông tin tại các trạm y tế chưa đồng bộ, hầu hết thiếu nhân lực công nghệ thông tin, thiếu kinh phí triển khai, không có kinh phí duy trì, nâng cấp phần mềm quản lý…
Đề xuất của Sở Y tế trình UBND thành phố cấp kinh phí thuê hạ tầng phần mềm để thực hồ sơ sức khỏe điện tử cho người dân, đồng thời đề xuất kinh phí trước mắt khoảng 566 tỉ đồng để mua trang thiết bị cho trạm y tế. Trong thời gian tới, giai đoạn 2026-2030 đề xuất nguồn vốn đầu tư công dài hạn trên 200 tỉ đồng nâng cấp cho 103 trạm y tế hoạt động theo mô hình mới.
Tại buổi làm việc, ông Đồng Văn Thanh – Phó bí thư Thường trực Thành ủy, Chủ tịch HĐND TP Cần Thơ – chỉ đạo Sở Y tế chủ động phối hợp các các sở, ban, ngành, địa phương (UBND xã phường) khẩn trương rà soát lại thực trạng trạm y tế. Đồng thời hoàn thiện quy chế phối hợp, cơ chế quản lý, điều hành đối với các trạm y tế sau khi được giao về UBND cấp xã quản lý để củng cố, nâng cao chất lượng y tế cơ sở theo hướng gần dân, sát dân và quản lý sức khỏe người dân tại địa bàn bằng sổ sức khỏe điện tử; khám sức khỏe toàn dân kết hợp tích hợp trên ứng dụng VNeID…
GS Hùng cho hay đo huyết áp là kỹ thuật đơn giản nhưng sai sót lại rất phổ biến, cả trong cộng đồng lẫn tại một số cơ sở y tế. Nhiều người vừa đi bộ, leo cầu thang hoặc uống cà phê xong đã đo huyết áp ngay. Một số người đo trong khi đang nói chuyện, xem điện thoại hoặc ngồi bắt chéo chân. Không ít trường hợp quấn băng cuốn sai vị trí hoặc sử dụng kích thước băng cuốn không phù hợp với cánh tay.
"Những sai sót này có thể làm huyết áp tăng hoặc giảm giả tạo từ vài mmHg đến hàng chục mmHg, dẫn đến chẩn đoán sai hoặc điều trị chưa phù hợp", GS Hùng nói.
Để đo huyết áp đúng, người bệnh cần nghỉ ngơi ít nhất 5 phút trước khi đo; không hút thuốc, uống cà phê, trà đặc, rượu bia hoặc vận động gắng sức trong vòng 30 phút trước đó. Khi đo, người bệnh nên ngồi tựa lưng thoải mái, hai chân đặt trên sàn, không bắt chéo chân. Cánh tay cần được đặt ngang mức tim và băng cuốn phải phù hợp với chu vi cánh tay. Trong lúc đo không nên nói chuyện hoặc sử dụng điện thoại. Nên đo huyết áp nhiều lần vào các thời điểm khác nhau trong ngày và ghi chép lại để giúp bác sĩ đánh giá chính xác hơn.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hiện có khoảng 1,3 tỷ người trên toàn cầu mắc tăng huyết áp. Đây là nguyên nhân hàng đầu gây đột quỵ, nhồi máu cơ tim, suy tim, suy thận và tử vong sớm. Đáng lo ngại, gần một nửa số người mắc bệnh không biết mình bị tăng huyết áp vì bệnh thường không có triệu chứng rõ ràng.
Tại Việt Nam, theo Bộ Y tế, khoảng một trong bốn người trưởng thành mắc tăng huyết áp. Nhiều trường hợp chỉ phát hiện khi đã xuất hiện biến chứng nguy hiểm. Tăng huyết áp rất phổ biến nhưng nguy hiểm vì tiến triển âm thầm. Người bệnh có thể hoàn toàn khỏe mạnh trong nhiều năm trước khi xảy ra đột quỵ hoặc nhồi máu cơ tim.
Ngoài ra, tăng huyết áp đang trẻ hóa khi xuất hiện nhiều hơn ở người trẻ do áp lực công việc, stress kéo dài, ăn mặn, béo phì, ít vận động, thức khuya và lạm dụng rượu bia. Không ít người dưới 40 tuổi đã mắc bệnh nhưng không biết vì cho rằng mình còn khỏe mạnh.
WHO gọi tăng huyết áp là "kẻ giết người thầm lặng" vì nhiều trường hợp chỉ được phát hiện sau biến cố tim mạch nặng nề. Vì vậy, các bác sĩ khuyến nghị người trưởng thành nên chủ động theo dõi huyết áp thường xuyên, kể cả khi không có triệu chứng.
"Đừng đợi đến khi đột quỵ mới đi đo huyết áp. Hãy nhớ số đo huyết áp của mình như nhớ số tuổi của mình", GS Hùng khuyến cáo.
Theo người nhà bệnh nhi, tai nạn xảy ra khi hai anh em chơi đùa tại nhà, người anh vô tình cầm dao gây thương tích cho em. Thời điểm nhập viện, bệnh nhi vẫn tỉnh, các chỉ số huyết động tạm thời ổn định, có liệt tay phải.
Ngay khi tiếp nhận, các bác sĩ xác định đây là tình huống cấp cứu ngoại khoa khẩn cấp. Quy trình cấp cứu được kích hoạt tức thì: ổn định sinh tồn, hoàn thiện xét nghiệm trong thời gian ngắn nhất và nhanh chóng đưa bệnh nhi vào phòng mổ để xử trí tổn thương.
Trong chấn thương sọ não hở, thời gian là yếu tố quyết định. Việc xử trí sớm trong 6 giờ đầu giúp giảm nguy cơ nhiễm trùng nội sọ, biến chứng có thể đe dọa trực tiếp đến chức năng não và tính mạng người bệnh. Đồng thời, can thiệp kịp thời còn nhằm bảo vệ tối đa nhu mô não, hạn chế tổn thương thứ phát.
TS.BS Bùi Huy Mạnh - Phó trưởng khoa phẫu thuật thần kinh 2, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức - cho biết ca phẫu thuật được triển khai với sự phối hợp đa chuyên khoa, trong đó gây mê hồi sức đảm bảo an toàn trong suốt quá trình phẫu thuật, ngoại thần kinh xử lý tổn thương và lấy dị vật.
Đặc biệt, do vết thương nằm ở vị trí có nguy cơ chảy máu nhiều, ê kíp đã chuẩn bị máu và phương án kiểm soát chảy máu nhằm đảm bảo ca mổ diễn ra an toàn nhất.
Ca phẫu thuật được tiến hành khẩn trương nhưng thận trọng từng bước nhằm mục tiêu cao nhất: giữ an toàn tính mạng và bảo tồn chức năng não cho bệnh nhi.
Sau phẫu thuật, bệnh nhi tiếp tục được theo dõi sát tại các đơn vị chuyên sâu, đồng thời phối hợp điều trị tại khoa phục hồi chức năng nhằm sớm phục hồi vận động và chức năng thần kinh.
Trong trường hợp phát sinh các vấn đề sau mổ, chuyên khoa nhi sẽ tham gia theo dõi và xử trí kịp thời, đảm bảo quá trình hồi phục toàn diện cho bệnh nhi.
Từ ca bệnh tai nạn hy hữu này, các chuyên gia khuyến cáo khi xảy ra chấn thương có dị vật cắm vào vùng đầu, tuyệt đối không tự ý rút ra mà cần giữ nguyên hiện trạng, nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế chuyên khoa để được xử trí kịp thời.
Đồng thời, cha mẹ và người lớn cần tăng cường giám sát, nhắc nhở trẻ không chơi đùa với dao, kéo và các vật sắc nhọn nhằm phòng tránh những tai nạn đáng tiếc.
Khi cơ thể mất nước sẽ làm tăng nguy cơ mắc các bệnh do nắng nóng. Các dấu hiệu mất nước từ nhẹ đến vừa gồm: Cảm thấy khát; khô miệng, môi và lưỡi; chóng mặt, choáng váng, nhất là khi đứng dậy; đau đầu; nước tiểu sẫm màu, đi tiểu ít hơn bình thường. Nặng hơn có thể thấy tim đập nhanh hoặc thở nhanh; sốt; buồn ngủ, lú lẫn, theo trang ABC (Úc).
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), lượng nước cần bổ sung vào những ngày nắng nóng cụ thể từ 2 - 3 lít/ngày, nên uống đều đặn khoảng 1 cốc mỗi giờ.
Để nhận biết mình đã đang uống đủ nước hay chưa, nhà nghiên cứu sức khỏe cộng đồng Lauren Ball, Đại học Queensland (Úc) cho biết có thể dựa vào màu nước tiểu: Nước tiểu vàng đậm là dấu hiệu rõ ràng của thiếu nước; vàng nhạt, gần như trong suốt, cho thấy đang uống đủ nước.
Bà Lauren Ball cũng lưu ý không nên ước lượng lượng nước cần uống dựa vào việc mình đổ mồ hôi bao nhiêu, vì điều này đôi khi khó nhận biết.
Ví dụ, khi bơi, bạn vẫn đổ mồ hôi nhưng không nhận ra vì mồ hôi hòa vào nước. Hoặc khi có gió, bạn có thể cảm thấy như mình không đổ mồ hôi vì nước trên da bốc hơi nhanh.
Vì vậy, nếu đi bơi hoặc ra biển trong ngày nóng, cần phải chú ý bổ sung đủ nước.
Khi trời nắng nóng, nhiều người muốn uống nước thật lạnh để hạ nhiệt. Nhưng thực tế theo giáo sư Ollie Jay, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Nhiệt và Sức khỏe Đại học Sydney (Úc), nhiệt độ của nước uống vào gần như không ảnh hưởng nhiều đến thân nhiệt. Hiệu quả làm mát của một ly nước lạnh giống như đổ một cốc nước lạnh vào bồn nước nóng lớn.
Có nghiên cứu cho thấy uống nước lạnh có thể làm giảm tiết mồ hôi nhẹ. Nghe có vẻ tốt, nhưng ít mồ hôi hơn đồng nghĩa với ít làm mát qua bay hơi, nên thân nhiệt gần như không thay đổi.
Ngoài ra, cà phê và trà chứa caffeine - chất lợi tiểu nhẹ - từng được khuyên hạn chế khi trời nóng. Dù vậy, bạn có thể uống trà đá hoặc cà phê đá. Nếu hương vị của chúng khiến bạn muốn uống thêm nước sau đó, thì đây vẫn là một lựa chọn có lợi.
Rượu bia thì khác. Đây là chất lợi tiểu mạnh, không nên dùng để bù nước trong ngày nóng. Nếu uống rượu bia, nên uống xen kẽ với nước lọc.
Giáo sư Jay cảnh báo rằng ngay cả khi đủ nước, bạn vẫn có thể bị sốc nhiệt. Do đó bên cạnh uống đủ nước, WHO khuyên mọi người nên lưu ý một số điều sau khi nắng nóng ngày càng khắc nghiệt: