Giá trị dinh dưỡng của cá không chỉ phụ thuộc vào việc chúng được nuôi hay đánh bắt tự nhiên, mà còn liên quan đến loài cá, nguồn thức ăn, vùng đánh bắt, phương pháp nuôi trồng và cách bảo quản sau khi bắt, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).
Trong một số trường hợp, cá tự nhiên có tỷ lệ omega-3 cao hơn. Nhưng ở những trường hợp khác, cá nuôi lại có hàm lượng omega-3 tương đương, giá rẻ và đôi khi có mức thủy ngân thấp hơn.
Với protein, một số quan điểm rằng cá tự nhiên giàu protein hơn vì chúng phải bơi nhiều hơn trong môi trường tự nhiên. Điều này có thể đúng ở một số loài nhưng mức chênh lệch thường không đáng kể.
Một nghiên cứu công bố trên chuyên san Current Research in Food Science cho thấy cá hồi tự nhiên có hàm lượng protein và tổng a xít amin cao hơn một chút so với cá hồi nuôi. Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu cũng cho thấy mức khác biệt này không quá lớn.
Trên thực tế, nếu ăn cá đều đặn mỗi tuần, lựa chọn cá nuôi hay cá tự nhiên thường không ảnh hưởng quá nhiều đến tổng lượng protein hấp thụ.
Một trong những khác biệt dễ thấy nhất giữa cá nuôi và cá tự nhiên là tổng lượng mỡ cá. Cá nuôi thường được cho ăn theo chế độ giúp tăng trưởng nhanh hơn, đồng thời mức vận động cũng thấp hơn cá sống ngoài tự nhiên. Điều này khiến nhiều loại cá nuôi có xu hướng có nhiều mỡ hơn.
Ví dụ điển hình là cá hồi nuôi thường có phần thịt béo hơn, mềm hơn và nhiều calo hơn cá hồi tự nhiên. Trong khi đó, cá đánh bắt tự nhiên thường có phần thịt săn chắc hơn, ít mỡ hơn và phù hợp với những người đang muốn kiểm soát calo.
Một quan niệm khá phổ biến là cá sống trong môi trường tự nhiên luôn sạch hơn cá nuôi. Nhưng thực tế phức tạp hơn nhiều. Cá tự nhiên có thể tiếp xúc với thủy ngân, vi nhựa và nhiều chất ô nhiễm khác tồn tại trong sông, hồ hoặc đại dương. Đặc biệt, những loài cá lớn sống lâu và đứng cao trong chuỗi thức ăn như cá kiếm, cá mập hoặc cá thu thường có nguy cơ tích lũy thủy ngân cao hơn.
Trong khi đó, một số nghiên cứu cho thấy nhờ thay đổi công thức thức ăn chăn nuôi, nhiều trang trại thủy sản hiện đại đã có thể giảm nồng độ một số chất ô nhiễm hữu cơ trong cá nuôi. Vì vậy, yếu tố quan trọng hơn không nằm ở cá được nuôi hay đánh bắt mà là loài cá và nguồn gốc của chúng.
Bên cạnh yếu tố cá nuôi hay cá tự nhiên, mọi người cũng nên quan tâm nhiều hơn đến loại cá cụ thể và nguồn gốc sản phẩm. Ưu tiên các loại cá có hàm lượng thủy ngân thấp, nguồn cung rõ ràng và được bảo quản đúng cách, theo Healthline.
Cụ Trịnh Đinh, hiện sống tại một căn hộ dành cho người cao tuổi ở thành phố Long Cảng. Dù đã ở tuổi 104, thính lực giảm sút, cụ Trịnh vẫn khiến nhiều người ngưỡng mộ bởi sự hoạt bát và tinh thần minh mẫn.
Theo truyền thông Trung Quốc, cụ Trịnh có 8 người con, gồm 6 trai và hai gái. Là "bếp trưởng" của gia đình, một tay cụ lo liệu ba bữa cơm mỗi ngày cho 10 thành viên. Năm xưa, khi hải sản ở bến tàu còn rẻ và sẵn với đủ loại tôm tít, cua xanh, cá chim, cá đù, cụ Trịnh thường xuyên mua về để đổi món cho cả nhà. Cụ biến tấu đủ món từ tôm tít hấp, rang muối đến cua xào hành gừng hay cá biển kho tộ, giúp bữa cơm gia đình luôn mới lạ và các con ăn mãi không chán. Đến tận bây giờ, cụ vẫn thi thoảng vào bếp để nấu những món hải sản yêu thích cho cả gia đình.
Năm cụ Trịnh 75 tuổi, chồng qua đời, cụ chuyển vào sống tại một căn hộ dành cho người cao tuổi. Những năm gần đây, các con, cháu vẫn thay phiên nhau chăm sóc cụ mỗi ngày, từ việc chuẩn bị bữa ăn, trò chuyện tâm tình đến hỗ trợ các công việc lặt vặt.
Theo gia đình, cụ Trịnh duy trì một nếp sống điều độ và khoa học. Mỗi sáng, cụ thường thức dậy vào khoảng 7h và việc đầu tiên là chải tóc. Sau khi vệ sinh cá nhân, cụ tự tay chuẩn bị bữa sáng cho mình, khi thì bát mì nóng hổi, lúc lại là cháo bát bảo. Bữa trưa của cụ do con cháu mang đến, chủ yếu là các loại hải sản tươi sống và rau củ theo mùa. Dùng bữa xong, cụ xem tivi, đặc biệt là các bộ phim cổ trang. Không hiểu tiếng phổ thông nhưng cụ Trịnh lại có khả năng ghi nhớ từng nhân vật cũng như cốt truyện để kể lại cho con cháu nghe. Khi thấy mệt, cụ sẽ chợp mắt nghỉ ngơi khoảng 1-2 tiếng.
Chị Nhậm Hiểu Diệp, cháu dâu của cụ Trịnh, chia sẻ mỗi tuần đều đến gội đầu cho cụ một lần. Chị kể cụ ưa sạch sẽ; quần áo lúc nào cũng được xếp gọn gàng, nhà cửa luôn ngăn nắp. Điều khiến các con cháu ngưỡng mộ nhất ở cụ Trịnh chính là trí nhớ tốt. Ông Dương Nãi Long, con rể của cụ, cho hay cụ nhớ chính xác từng khoản trợ cấp hưu trí hàng tháng, số tiền tiết kiệm hay chi phí mua sắm nhu yếu phẩm hàng ngày. Thậm chí, nhiều lúc con cháu quên sổ sách, cụ đều là người nhắc lại chính xác.
Bên cạnh trí nhớ minh mẫn, cụ Trịnh còn có bộ răng chắc khỏe. Cụ thích ăn các loại hải sản có vỏ và có thể dùng răng tách lớp vỏ cứng của tôm tít, cua xanh hay nhâm nhi hạt hướng dương, hạt óc chó, hạnh nhân khi xem tivi.
Chia sẻ về bí quyết sống thọ, ông Khâu Truyền Lan, con trai cụ, cho biết mẹ mình luôn tâm niệm "bệnh từ miệng mà ra" nên rất chú trọng đến ăn uống. Nhờ thói quen này, cụ chưa từng mắc bệnh nặng, chỉ vài lần bị cảm nhưng cũng bình phục nhanh sau khi uống thuốc.
Theo ông Khâu, bên cạnh việc chú trọng sức khỏe, tâm thế sống an nhiên chính là yếu tố giúp cụ Trịnh sống lâu. "Mẹ tôi chưa bao giờ quan trọng hóa vấn đề, không lo lắng thái quá và chẳng bao giờ can thiệp vào chuyện của người khác", con trai cụ kể. Trong mắt người thân, cụ có lòng nhân hậu, tính tình ôn hòa và chưa từng to tiếng với ai. "Trong một đại gia đình với đầy đủ dâu rể, con cháu, chúng tôi chưa bao giờ xảy ra mâu thuẫn, tất cả là nhờ sự dạy dỗ của cụ", con rể cụ cho hay.
Phần lớn các ca bệnh đều có thể phòng ngừa được nếu cha mẹ để ý từ những điều rất nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày.
Trẻ thường sốt, đau họng, biếng ăn. Nguyên nhân chủ yếu vẫn là siêu vi nhưng thời tiết nắng nóng tạo điều kiện thuận lợi cho bệnh xuất hiện nhiều hơn.
Khi trời quá nóng, nhiều gia đình cho trẻ ở phòng máy lạnh nhiệt độ thấp, uống nước đá hoặc ăn đồ lạnh để giải nhiệt nhanh.
Sự thay đổi nhiệt độ đột ngột giữa bên ngoài và trong phòng lạnh làm niêm mạc họng bị khô, giảm sức đề kháng tại chỗ, từ đó siêu vi dễ xâm nhập. Ngoài ra, việc để quạt thổi trực tiếp vào mặt trẻ khi đang ra mồ hôi cũng khiến đường hô hấp dễ bị kích thích.
Gần đây có nhiều ca ngộ độc thực phẩm. Không chỉ bệnh hô hấp, tiêu chảy cấp cũng tăng trong mùa nắng. Nhiệt độ cao làm thức ăn nhanh hư nếu bảo quản không đúng cách. Trẻ ăn phải thức ăn nhiễm khuẩn hoặc uống nước không sạch rất dễ bị tiêu chảy.
Với trẻ nhỏ, tình trạng mất nước do tiêu chảy lại cộng thêm việc ra mồ hôi nhiều khiến bệnh có thể nặng lên nhanh chóng.
Đây là bệnh do vi rút đường ruột, lây qua tiếp xúc và đường tiêu hóa. Mùa hè trẻ thường chơi chung, nếu không rửa tay sạch thì vi rút rất dễ lây lan.
Để giúp trẻ hạn chế mắc bệnh, cha mẹ chỉ cần chú ý những điều đơn giản. Giữ nhiệt độ phòng khoảng 26-27oC, tránh chênh lệch quá lớn. Khi trẻ đi nắng về nên lau mồ hôi, cho nghỉ rồi mới tắm.
Trong ăn uống cần đảm bảo ăn chín, uống sôi, hạn chế thức ăn để lâu và không lạm dụng nước đá, đồ lạnh. Quan trọng nữa là nhắc trẻ uống nước đều trong ngày và rửa tay bằng xà phòng đúng cách. Khi trẻ có dấu hiệu bất thường cần đưa đi khám sớm.
Theo báo South China Morning Post ngày 14-4, một người đàn ông 32 tuổi tại Trung Quốc đi khám vì đau bụng và bàng hoàng phát hiện chiếc nhiệt kế thủy ngân ông đã vô tình nuốt phải từ 20 năm trước vẫn còn trong cơ thể.
Bệnh nhân họ Wang, sống tại thành phố Ôn Châu, tỉnh Chiết Giang (miền đông nam Trung Quốc), đến điều trị tại cơ sở Long Cương thuộc Bệnh viện trực thuộc số 1 của Đại học Y Ôn Châu.
Kết quả chụp X-quang phát hiện một dị vật trong tá tràng, được các bác sĩ xác định là chiếc nhiệt kế thủy ngân. Do đầu nhọn của nhiệt kế cắm trực tiếp vào thành ruột, bệnh nhân đối mặt nguy cơ cao bị thủng ruột và xuất huyết nội nghiêm trọng.
Ông Wang cho biết đã vô tình nuốt chiếc nhiệt kế từ năm 12 tuổi, nhưng vì quá sợ hãi nên không dám nói với cha mẹ.
Thời điểm đó cha mẹ ông bận rộn công việc, bản thân ông lại không có triệu chứng bất thường nên sự việc dần bị lãng quên.
Các bác sĩ phẫu thuật lấy dị vật ra ngoài chỉ trong 20 phút. Đây là ca can thiệp đòi hỏi độ chính xác cao do nhiệt kế lưu lại trong cơ thể quá lâu và nằm gần ống mật, tiềm ẩn nguy cơ tổn thương thành ruột trong quá trình thao tác.
Chiếc nhiệt kế sau khi được lấy ra vẫn còn nguyên vẹn, song các vạch đo nhiệt độ đã phai mờ theo thời gian.
Các chuyên gia từ trung tâm nội soi của bệnh viện khuyến cáo người vô tình nuốt phải dị vật cần lập tức ngừng ăn uống, hạn chế nuốt và nói chuyện, đồng thời nhanh chóng tìm kiếm hỗ trợ y tế khẩn cấp.
Theo báo Wenzhou Daily, mỗi năm tại Trung Quốc có hơn 1 triệu người nhập viện do nuốt phải dị vật. Trẻ em chiếm hơn 60% số ca, người cao tuổi cũng chiếm tỉ lệ đáng kể. Các dị vật phổ biến gồm xương cá, xương gà, pin, nam châm và răng giả.
Trước đó vào tháng 6 năm ngoái, một trường hợp tương tự được ghi nhận tại tỉnh An Huy. Ông Yang, 64 tuổi, đi khám vì khó chịu ở ngực và phát hiện chiếc bàn chải đánh răng nằm trong cơ thể suốt 52 năm.
Giống như ông Wang, ông Yang nuốt phải vật này từ năm 12 tuổi nhưng giấu kín vì sợ bị cha mẹ mắng, đồng thời lầm tưởng dị vật có thể tự tiêu hủy trong dạ dày. Nhiều năm sau, ông chỉ thỉnh thoảng bị đau bụng nhẹ nên không để ý.
Trường hợp của ông Wang gây xôn xao cộng đồng mạng Trung Quốc. Một người dùng bình luận: "Anh ấy quá may mắn. Thật mừng vì chiếc nhiệt kế không bị vỡ và thủy ngân không rò rỉ".
