Giữa áp lực quá tải tại bệnh viện khu vực trung tâm và nhu cầu chăm sóc sức khỏe không ngừng gia tăng, các bệnh viện cửa ngõ TP.HCM đang bước vào “cuộc đua” tăng tốc. Đây không chỉ là thời cơ, mà còn là phép thử năng lực của hệ thống y tế tuyến đầu.
Nhiều năm trước, Bệnh viện Đa khoa khu vực Thủ Đức, tọa lạc tại cửa ngõ đông bắc TP.HCM, vẫn mang dáng dấp cũ kỹ khi một số dãy nhà xuống cấp, khu điều trị nội trú chật chội và thiếu tiện nghi. Trải nghiệm khám chữa bệnh vì thế khó đáp ứng kỳ vọng ngày càng cao của người dân.
Thế nhưng, gần một năm nay, kể từ khi cơ sở mới được đầu tư xây dựng hơn 1.900 tỉ đồng với quy mô 1.000 giường bệnh, bệnh viện đã “lột xác” mạnh mẽ. Không gian khang trang, thiết bị hiện đại, quy trình được tổ chức lại theo hướng tinh gọn tất cả tạo nên một diện mạo mới hoàn toàn khác.
Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ, những ngày cuối tháng 4-2026 phía ngoài bệnh viện được thiết kế với nhiều khối nhà cao tầng, khuôn viên được quy hoạch bài bản với nhiều mảng xanh, lối đi thông thoáng. Khu vực đón tiếp người bệnh rộng rãi, thậm chí bãi giữ xe cho người bệnh được thiết kế và che chắn đẹp mắt.
Phía trong nhiều phòng được trang bị đầy đủ tiện nghi, đảm bảo sự thuận tiện và riêng tư cho người bệnh. Hệ thống trang thiết bị y tế hiện đại cũng được đầu tư đồng bộ, hỗ trợ hiệu quả cho công tác chẩn đoán và điều trị, góp phần nâng cao chất lượng khám chữa bệnh so với trước đây.
Chị T.N. (35 tuổi, Đồng Nai), đang điều trị nội trú tại bệnh viện, cho biết khi biết cơ sở mới có cơ sở vật chất hiện đại, chị đã chọn đến đây khám và điều trị. Một phần vì vị trí thuận tiện giúp giảm quãng đường di chuyển so với việc lên các bệnh viện tuyến trung tâm. Quan trọng hơn, theo chị, quá trình điều trị tại đây vẫn được các bác sĩ hội chẩn với tuyến trên nên cảm giác yên tâm hơn khi điều trị.
Còn tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Hóc Môn (TP.HCM), đông đảo bệnh nhân đến khám điều trị. Đặc biệt tại khu phát thuốc bảo hiểm y tế (BHYT), nhiều bệnh nhân chủ yếu là người cao tuổi ngồi kín các dãy ghế chờ nhận thuốc. Không gian thoáng đãng, cơ sở vật chất khang trang của tòa nhà mới giúp không gian khám chữa bệnh thông thoáng, trật tự hơn.
Đưa mẹ đi tái khám và nhận thuốc BHYT định kỳ từ nhiều năm qua, anh Q.B. (Hóc Môn) đã chứng kiến sự thay đổi rõ rệt của bệnh viện khi trước đây cơ sở cũ chật hẹp, mùa mưa thường xuyên bị ngập, thì nay cơ sở mới rất rộng rãi khang trang.
Trao đổi với Tuổi Trẻ, bác sĩ Cao Tấn Phước, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa khu vực Thủ Đức, chia sẻ nằm ở cửa ngõ đông bắc TP, sau khi đưa cơ sở mới vào vận hành, bệnh viện ghi nhận sự gia tăng rõ rệt lượng bệnh nhân từ cấp cứu, khám chữa bệnh ngoại trú đến điều trị nội trú và phẫu thuật.
Điển hình như khối khám chữa bệnh, số lượt ngoại trú hiện dao động từ 3.500 đến 4.000 lượt/ngày, tăng so với mức trung bình khoảng 3.000 lượt trước đó. Trong khi đó, số ca điều trị nội trú tăng từ khoảng 550 lên 750 – 800 trường hợp, ghi nhận mức tăng dao động khoảng 35% – 45%.
Một trong những kết quả đáng chú ý là việc giảm tải đáng kể cho các bệnh viện tuyến trên trong khu vực TP khi tỉ lệ chuyển tuyến giảm mạnh. Trong đó khoảng 50% bệnh nhân điều trị tại bệnh viện hiện đến từ các khu vực ngoài địa bàn như Bình Dương (cũ), Đồng Nai và các tỉnh lân cận, cho thấy vai trò tiếp nhận ngày càng mở rộng của đơn vị.
Bác sĩ Phước giải thích sự gia tăng lượng bệnh nhân được lý giải bởi nhiều yếu tố. Bệnh viện được đầu tư cơ sở vật chất khang trang, hiện đại; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số nhằm giảm thời gian chờ đợi và tối ưu quy trình khám chữa bệnh.
Hệ thống tiếp nhận được mở rộng với hơn 100 phòng khám, giúp giảm đáng kể tình trạng quá tải. Quy trình chẩn đoán và điều trị được rút ngắn nhờ ứng dụng công nghệ, qua đó giúp người bệnh giảm thời gian nằm viện và chi phí điều trị.
Bệnh viện tăng cường hợp tác chuyên môn với nhiều bệnh viện tuyến cuối tại TP.HCM như Bình Dân, Gia Định, Ung bướu, Tim, Mắt, Nhi đồng 2, Răng Hàm Mặt trung ương và Trung tâm Cấp cứu 115.
Tại cửa ngõ phía tây bắc TP.HCM, Bệnh viện Đa khoa khu vực Củ Chi với quy mô 1.000 giường bệnh đã chính thức khánh thành vào tháng 10-2025. Ông Nguyễn Thành Phương, Giám đốc bệnh viện, cho biết số lượt khám ngoại trú và điều trị nội trú tăng qua từng năm. Đồng thời tỉ lệ bác sĩ có trình độ chuyên khoa I, chuyên khoa II và nhân viên có trình độ sau đại học ngày càng cao, tạo nền tảng quan trọng để bệnh viện không ngừng nâng cao chất lượng khám chữa bệnh.
Khoảng 11h30 ngày 16/4, một nam thanh niên 27 tuổi đột ngột ngã quỵ giữa đám đông trước cửa chính sân bay Cát Bi, thành phố Hải Phòng. Nghe tiếng kêu cứu của hành khách, chị Ngọc nhanh chóng hô hoán xin nhường đường và tiếp cận hiện trường.
Y sĩ Ngọc kể nạn nhân có biểu hiện mặt tái nhợt, mắt nhắm nghiền, sủi bọt mép, chân tay co giật, cơ thể tím tái và mạch đập yếu ớt. Nhận định người bệnh đối mặt nguy cơ tổn thương não vĩnh viễn nếu chậm trễ, chị Ngọc lập tức day ấn huyệt nhân trung để kích thích sự tỉnh táo. Sau đó, chị quỳ xuống nền nhà, kiên trì ép tim ngoài lồng ngực.
Nhờ thao tác dứt khoát, thanh niên bắt đầu phục hồi tuần hoàn và dần lấy lại ý thức. Khoảng 15 phút sau, đội an ninh y tế sân bay có mặt, tiếp nhận người bệnh, kiểm soát nhịp tim, hơi thở rồi đưa anh lên xe cấp cứu tới bệnh viện. Hiện nam thanh niên đã dần hồi phục.
Ngừng tuần hoàn hoặc đột quỵ tại nơi công cộng là tình trạng y tế khẩn cấp đe dọa trực tiếp đến tính mạng, bởi khi tim ngừng đập, dòng máu mang oxy lên não lập tức bị cắt đứt, bắt đầu quá trình hoại tử tế bào thần kinh.
Trong y khoa cấp cứu, thời gian là vàng, mỗi phút trôi qua không được ép tim, cơ hội sống sót của người bệnh giảm đi từ 7% đến 10%, và nếu não thiếu oxy quá 4 đến 5 phút, các tổn thương hệ thần kinh trung ương sẽ trở thành vĩnh viễn, không thể đảo ngược.
Do đó, việc những người xung quanh lập tức thực hiện ép tim ngoài lồng ngực (CPR) ngay tại hiện trường chính là "chiếc phao cứu sinh" duy nhất duy trì sự sống cho nạn nhân trước khi lực lượng y tế chuyên nghiệp tiếp cận.
Sau sự việc, chị Ngọc nói khi cứu người không có thời gian để lo lắng hay suy nghĩ quá nhiều. "Trong đầu tôi chỉ có một ý niệm duy nhất là phải cứu người trong thời gian vàng. Đó là cuộc đua với tử thần mà chúng tôi không được phép thua", y sĩ Ngọc nói.
Nước dừa mang lại nhiều lợi ích như bổ sung nước, cung cấp chất điện giải và có lợi cho sức khỏe tim mạch. Ngược lại, nếu uống quá thường xuyên hoặc không phù hợp với tình trạng sức khỏe, thức uống này có thể gây ra những rủi ro mà nhiều người không để ý, đặc biệt liên quan đến hàm lượng đường và kali trong nước dừa, theo chuyên trang Eating Well (Mỹ).
Nước dừa có thành phần chủ yếu là nước và một số chất điện giải quan trọng như khoáng chất kali, natri, magiê và canxi. Nhờ vậy, đây là thức uống hữu ích sau khi vận động, đổ nhiều mồ hôi hoặc sau những đợt mất nước nhẹ do tiêu chảy, nôn ói.
Tuy nhiên, điều này không có nghĩa nước dừa tốt hơn nước lọc trong mọi tình huống. Với nhu cầu uống nước hằng ngày, nước lọc vẫn là lựa chọn phù hợp hơn vì không chứa đường.
Ngoài ra, một ly nước dừa có thể cung cấp lượng kali tương đối cao. Kali đóng vai trò giúp cân bằng tác động của natri trong cơ thể, từ đó giúp điều hòa huyết áp. Người đang điều trị huyết áp cao bằng thuốc không nên tự ý uống quá nhiều nước dừa.
Một nguy cơ khác khi uống nhiều nước dừa là tăng kali máu. Với người khỏe mạnh, thận thường có thể đào thải lượng kali dư thừa. Tuy nhiên, ở người mắc bệnh thận mạn, suy giảm chức năng thận thì uống quá nhiều nước dừa có thể làm tăng kali máu. Tình trạng này có thể gây rối loạn nhịp tim.
Do đó, dù là thức uống tự nhiên, nước dừa không phù hợp với tất cả mọi người. Những người mắc bệnh thận mạn, người cần kiểm soát đường huyết, người đang dùng thuốc huyết áp hoặc thuốc lợi tiểu nên hỏi ý kiến bác sĩ nếu muốn uống thường xuyên. Ngoài ra, một số người có hệ tiêu hóa nhạy cảm cũng có thể bị đầy bụng hoặc khó chịu nếu uống quá nhiều trong ngày.
Với người khỏe mạnh, uống một ly nhỏ hoặc một trái dừa tươi mỗi ngày là hoàn toàn ổn. Điều quan trọng là không nên đánh giá quá cao vai trò của nước dừa hay dùng chúng để thay thế hoàn toàn nước lọc. Uống đúng lượng và phù hợp với tình trạng sức khỏe cá nhân mới là cách tận dụng lợi ích của loại thức uống này một cách an toàn, theo Eating Well.
Phát biểu trước Quốc hội sáng 21/4, đại biểu Lê Thị Ngọc Linh, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Cà Mau, cho biết Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với một thách thức lớn là già hóa dân số nhanh trong khi mức sinh giảm dưới ngưỡng thay thế.
Theo bà, tổng tỷ suất sinh hiện thấp hơn mức sinh thay thế là 2,1 con. Năm 2022, mức sinh còn duy trì quanh ngưỡng này, đến năm 2023 giảm xuống khoảng 1,96 con và năm 2024 tiếp tục giảm còn 1,91 con/phụ nữ. Diễn biến này cho thấy quy mô gia đình ngày càng thu hẹp, số trẻ em sinh ra không đủ để duy trì dân số ổn định trong dài hạn. Trong khi đó, Việt Nam đang chuyển nhanh từ giai đoạn dân số vàng sang dân số già, tỷ lệ người từ 60 tuổi trở lên tăng, còn lực lượng lao động trẻ có xu hướng giảm.
Đại biểu cho rằng để khắc phục tình trạng mức sinh thấp, cần điều chỉnh chính sách dân số theo hướng chuyển mạnh từ kế hoạch hóa gia đình sang duy trì mức sinh thay thế bền vững, trong đó phân vùng rõ để ưu tiên các địa phương có mức sinh thấp, đặc biệt là đô thị lớn và khu công nghiệp.
Bà nhấn mạnh vai trò của truyền thông trong thay đổi nhận thức xã hội về hôn nhân và sinh con, khuyến khích kết hôn và sinh con đúng độ tuổi, hạn chế xu hướng trì hoãn trong giới trẻ. "Khuyến khích các cặp vợ chồng sinh đủ hai con, coi đây là trách nhiệm xã hội gắn với phát triển bền vững của đất nước", bà nói.
Cùng với đó, đại biểu đề nghị Nhà nước triển khai các chính sách hỗ trợ tài chính thiết thực, dài hạn cho gia đình như hỗ trợ chi phí sinh và chăm sóc trẻ, mở rộng miễn giảm chi phí khám chữa bệnh, ưu đãi thuế với hộ nuôi con nhỏ.
Hệ thống dịch vụ chăm sóc trẻ em cũng cần được đầu tư đồng bộ, mở rộng mạng lưới nhà trẻ, trường mầm non, nhất là tại khu đô thị, khu công nghiệp, phát triển các dịch vụ trông trẻ ngoài giờ. Đồng thời, Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ nhà ở, việc làm ổn định, nâng cao thu nhập để các cặp vợ chồng trẻ yên tâm lập gia đình và sinh con.
Theo bà Linh, chính sách khuyến sinh cần được triển khai chủ động, đồng bộ và dài hạn, lấy gia đình và phụ nữ làm trung tâm, tôn trọng quyền lựa chọn sinh con nhưng tạo điều kiện để người dân muốn sinh và có thể sinh.
Về dài hạn, bà đề nghị Quốc hội rà soát, sửa đổi các quy định pháp luật liên quan đến dân số, lao động, an sinh xã hội và bình đẳng giới theo hướng đồng bộ. Nhà nước cần có quyết sách kịp thời, mạnh mẽ để tạo môi trường thuận lợi cho việc sinh và nuôi dạy con.
Luật Dân số sửa đổi ban hành năm 2025 đã bổ sung nhiều chính sách khuyến sinh như hỗ trợ tài chính, ưu đãi vay và mua nhà ở xã hội, miễn một số chi phí khám sàng lọc, xử phạt hành vi tiết lộ giới tính thai nhi nhằm hạn chế mất cân bằng giới tính khi sinh.
Tỷ lệ sinh toàn quốc năm 2025 chỉ đạt khoảng 1,93 con/phụ nữ, đe dọa mục tiêu duy trì mức sinh thay thế vào năm 2030. Việt Nam cũng đang đối mặt nguy cơ dư thừa nam giới do tỷ lệ bé trai sinh ra cao hơn mức cân bằng tự nhiên từ năm 2006.