Chính phủ Anh ngày 11/4 thông báo hoãn kế hoạch trao trả quần đảo Chagos cho Mauritius, theo thỏa thuận được ký giữa hai nước hồi tháng 5/2025. Dự luật để thực thi thỏa thuận trả đảo không được đưa vào chương trình làm việc của quốc hội Anh vì nhiều khả năng không kịp thông qua trước khi kỳ họp kết thúc.
Dự luật cũng thiếu thư ủng hộ chính thức từ Washington, điều kiện pháp lý cần thiết để triển khai hiệp định với Mauritius. “Chúng tôi luôn nói rằng thỏa thuận chỉ có thể tiếp tục nếu được Mỹ ủng hộ”, người phát ngôn chính phủ Anh nói với BBC.
Theo kế hoạch ban đầu, sau khi trao trả chủ quyền quần đảo Chagos cho Mauritius, Anh sẽ thuê lại đảo Diego Garcia với thời hạn 99 năm kèm tùy chọn gia hạn. Diego Garcia là nơi đặt căn cứ quân sự chung Anh – Mỹ, đồng thời là tiền đồn quan trọng của cả hai nước tại Ấn Độ Dương.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần chỉ trích kế hoạch trả đảo của Anh. Trong các phát biểu hồi đầu năm, ông gọi đây là hành động “ngu ngốc” và “yếu kém”, cho rằng việc trao trả Chagos cho Mauritius có thể bị các đối thủ chiến lược của Mỹ khai thác.
Chính phủ Anh nói vẫn chưa từ bỏ hoàn toàn kế hoạch trả đảo cho Mauritius, cho rằng đây là phương án phù hợp nhất cho các bên.
“Diego Garcia là tài sản quân sự chiến lược then chốt của cả Anh và Mỹ. Việc đảm bảo an ninh hoạt động dài hạn cho căn cứ đang và sẽ là ưu tiên của chúng tôi. Đây cũng là lý do chúng tôi ký kết thỏa thuận. Chúng tôi sẽ tiếp tục tiếp xúc với Mỹ và Mauritius”, người phát ngôn chính phủ Anh cho biết.
Quần đảo Chagos, nằm trong Lãnh thổ Ấn Độ Dương thuộc Anh, gồm khoảng 60 hòn đảo và đã nằm dưới sự kiểm soát của London từ thế kỷ 19. Diego Garcia là đảo lớn nhất trong quần đảo với diện tích 30 km2.
Anh duy trì kiểm soát quần đảo này sau khi Mauritius giành độc lập vào thập niên 1960. Trong quá khứ, hàng nghìn cư dân Chagos đã bị buộc rời khỏi nơi sinh sống, dẫn tới nhiều vụ kiện đòi bồi thường tại tòa án Anh.
Năm 2019, Tòa án Công lý Quốc tế khuyến nghị Anh trao trả quần đảo cho Mauritius. Chính phủ Anh sau đó cho rằng chỉ có một thỏa thuận với Mauritius mới đảm bảo tương lai lâu dài của căn cứ Diego Garcia.
Một nhân viên vệ sinh và một bảo vệ tại khu chung cư ở Bắc Kinh đang làm việc dưới mặt đất thì nghe thấy tiếng kêu cứu vọng xuống từ trên cao hôm 1/4. Ngước lên nhìn, họ phát hiện một cụ bà đang bám vào hệ thống rào chắn bảo vệ điều hòa ở tầng 26.
Họ lập tức gọi cứu hộ và nhắc cụ giữ nguyên vị trí chờ người đến cứu. Tuy nhiên, cụ bà vẫn tiếp tục leo xuống đến khi kiệt sức và dừng lại ở tầng 21, cách mặt đất khoảng 50 m.
Lúc này, lực lượng cứu hỏa đã có mặt tại hiện trường và tiến hành giải cứu. Họ buộc dây vào người cụ bà, cắt song sắt để tạo khoảng trống cho cụ bà ngồi nghỉ trên dàn nóng điều hòa, cung cấp áo khoác và nước uống.
Sau khi để bà nghỉ ngơi 20 phút, họ dùng cáng tạo thành cầu nối giữa bệ dàn nóng điều hòa và cửa sổ của căn hộ tầng 21, rồi nhoài người ra ngoài để đưa cụ bà vào bên trong. Cụ không bị thương, chỉ cảm thấy kiệt sức và sợ hãi.
Cụ cho hay sống một mình trong căn hộ ở tầng 27 và vô tình nhốt mình trong phòng ngủ, trong khi điện thoại để ở phòng khách. Cụ quyết định bám rào chắn điều hòa để leo xuống. Người thân của cụ bà đã vội vàng chạy đến sau khi được báo tin và cảm ơn lực lượng cứu hỏa.
Video về sự việc thu hút hơn 4 triệu lượt xem trên một nền tảng mạng xã hội Trung Quốc. Nhiều người thán phục sức mạnh thể chất và ý chí của cụ, đặt cho cụ biệt danh "bà ngoại siêu nhân" và "phiên bản bà ngoại của Alex Honnold". Honnold là nhà leo núi tự do nổi tiếng, người gần đây đã chinh phục tòa nhà chọc trời Đài Bắc 101 cao 508 m mà không cần buộc dây hay thiết bị an toàn.
"Người sinh năm 89 không dám leo xuống từ tầng 27, nhưng một cụ bà 89 tuổi đã dám làm điều đó", một người bình luận.
Theo thông cáo, đơn vị trên đã xâm nhập và chiếm quyền nhiều router (bộ định tuyến) gia đình và văn phòng nhỏ, biến những thiết bị này thành mạng botnet (mạng lưới nhiều thiết bị đã bị chiếm quyền). Tin tặc đã sử dụng mạng lưới botnet này để tạo điều kiện cho các hoạt động tấn công và xâm nhập vào các mục tiêu trên toàn thế giới, bao gồm các cá nhân trong quân đội, chính phủ và các lĩnh vực cơ sở hạ tầng trọng yếu.
Việc chiếm quyền kiểm soát router giúp tin tặc lọc lưu lượng internet, sau đó chọn ra những mục tiêu quan trọng và thu thập dữ liệu nhạy cảm không mã hóa như mật khẩu, mã xác thực, email. Với sự cho phép của tòa án, Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) đã xác định router bị xâm nhập, thu thập bằng chứng, vô hiệu hóa quyền truy cập của GRU và cài đặt, khởi động lại các thiết bị bị nhiễm. Microsoft cho biết đã xác định hơn 200 tổ chức và 5.000 thiết bị người dùng cá nhân bị ảnh hưởng trong chiến dịch.
Trợ lý giám đốc bộ phận an ninh mạng của FBI Brett Leatherman cho hay chiến dịch của Mỹ được tiến hành cùng đối tác tại 15 nước và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hành động, cho rằng nếu chỉ đưa ra cảnh báo đối với một hoạt động quy mô lớn thế này của tin tặc là không đủ. Nga chưa bình luận về những thông tin trên.
"Tin xấu là chúng tôi chưa đạt được thỏa thuận. Tôi nghĩ đó là tin xấu đối với Iran nhiều hơn là với Mỹ. Vì vậy, chúng tôi sẽ quay lại Mỹ mà không có thỏa thuận nào", Phó tổng thống Mỹ JD Vance nói trong cuộc họp báo tại thủ đô Islamabad của Pakistan rạng sáng nay.
Ông Vance cho biết Mỹ đã nêu rõ các lằn ranh đỏ, những điều sẵn sàng nhượng bộ và những điều không thể nhượng bộ. "Chúng tôi đã nói rõ điều đó hết mức có thể, nhưng họ đã chọn không chấp nhận các điều khoản do Mỹ đưa ra", ông nói.
Phó tổng thống Vance cũng gửi lời cảm ơn chủ nhà Pakistan, ca ngợi nước này đã nỗ lực rất nhiều và cố gắng giúp Mỹ - Iran thu hẹp khoảng cách. Ông khẳng định Pakistan không có lỗi nếu xuất hiện thiếu sót trong quá trình đàm phán, thêm rằng Mỹ - Iran đã thảo luận được 21 giờ, trao đổi thực chất và coi đó là tin tốt.
Phái đoàn Iran chưa bình luận về thông tin này.
Nhà Trắng trước đó nói phái đoàn Mỹ và Iran đàm phán từ ngày 11/4 tới rạng sáng 12/4. Truyền thông Iran cũng xác nhận hai bên ngừng đàm phán trong vài giờ trước bình minh, đồng thời cáo buộc Mỹ đưa ra "những yêu cầu quá đáng" về eo biển Hormuz.
Rạng sáng 12/4, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei thông báo rằng hai phái đoàn tiếp tục đàm phán, bất chấp vẫn còn tồn tại những khác biệt.
"Trong 24 giờ qua, các cuộc thảo luận đã được tiến hành trên nhiều khía cạnh của những chủ đề đàm phán chính, trong đó có eo biển Hormuz, vấn đề hạt nhân, bồi thường chiến tranh, dỡ bỏ lệnh trừng phạt và chấm dứt hoàn toàn chiến dịch chống lại Iran cũng như trong khu vực", ông cho hay.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran nói rằng thành công của các cuộc đàm phán phụ thuộc vào "sự nghiêm túc và thiện chí của đối phương, kiềm chế các yêu cầu quá đáng và bất hợp pháp, cũng như chấp nhận các quyền và lợi ích hợp pháp của Iran".
Một quan chức Pakistan nhận định đàm phán "tiến triển theo đúng hướng", đánh giá các cuộc thảo luận diễn ra tích cực với bầu không khí thân thiện.
Khác với thông lệ, các quan chức Mỹ và Iran gặp mặt trực tiếp cùng với giới chức Pakistan, chứ không thông qua trung gian đi lại giữa các phòng.
Pakistan nổi lên như bên trung gian quan trọng trong nỗ lực chấm dứt chiến sự đang lan rộng khắp Trung Đông. Văn phòng Thủ tướng Pakistan cho biết ông đánh giá cao cam kết đối thoại mang tính xây dựng của các bên, bày tỏ kỳ vọng các cuộc đàm phán sẽ mở đường cho hòa bình lâu dài.