Chiều 5-5 (giờ địa phương), chuyên cơ chở Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn đại biểu cấp cao đã đến sân bay quân sự Palam, thủ đô New Delhi (Ấn Độ).
Đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam tại sân bay có Quốc vụ khanh Bộ Nội vụ Ấn Độ Nityanand Rai; Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam Tshering Wangchuk Sherpa.
Đại sứ Việt Nam tại Ấn Độ Nguyễn Thanh Hải, Tổng lãnh sự Việt Nam tại Mumbai Lê Quang Biên cùng đông đảo cán bộ, nhân viên đại sứ quán, cộng đồng người Việt Nam và lưu học sinh Việt Nam tại Ấn Độ cũng ra đón đoàn.
TTXVN mô tả sự đặc biệt coi trọng, tiếp đón trọng thị của phía Ấn Độ đối với chuyến thăm của người đứng đầu Đảng, Nhà nước Việt Nam:
“Trên khắp thủ đô New Delhi, Chính phủ Ấn Độ đã bố trí các bức ảnh chân dung Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm với khẩu hiệu song ngữ nhiệt liệt chào mừng. Tại khách sạn, đông đảo nghệ sĩ Ấn Độ đã nồng nhiệt chào đón Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam bằng các điệu múa truyền thống”.
Ngay sau khi tới thủ đô New Delhi, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Cố vấn an ninh quốc gia Ấn Độ Ajit Doval; gặp gỡ cán bộ, nhân viên Đại sứ quán Việt Nam và cộng đồng người Việt Nam tại Ấn Độ.
Đây là chuyến thăm cấp Nhà nước đầu tiên đến Ấn Độ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trên cương vị mới, cũng đúng vào dịp hai nước kỷ niệm 10 năm thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện. Chuyến thăm diễn ra theo lời mời của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, diễn ra từ ngày 5 đến 7-5.
Theo Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường, trong chuyến thăm Ấn Độ lần này, dự kiến Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ có chương trình rất phong phú ở thủ đô New Delhi và tại trung tâm kinh tế, tài chính, khoa học – công nghệ phát triển nhất là Mumbai.
Lãnh đạo hai bên sẽ cùng trao đổi, thảo luận về các định hướng chiến lược thúc đẩy hợp tác, tạo ra đột phá trên các lĩnh vực tiềm năng như khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, y tế, năng lượng sạch, cơ sở hạ tầng, thúc đẩy giao lưu Nhân dân, văn hóa, tôn giáo…
Bên cạnh các hoạt động hội đàm, hội kiến cấp cao giữa lãnh đạo hai nước, nhiều hoạt động sôi động, thiết thực sẽ được tổ chức như các diễn đàn về tài chính, thúc đẩy khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo…
Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam Tshering W. Sherpa nhấn mạnh: “Chính phủ Ấn Độ đặc biệt coi trọng chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Sự hiện diện của nhà lãnh đạo cao nhất Đảng, Nhà nước Việt Nam tại Ấn Độ và các cuộc gặp của ông với các lãnh đạo cấp cao Ấn Độ sẽ tạo thêm động lực cho quan hệ song phương vốn đã rất mạnh mẽ và năng động”.
Giáo sư Harsh V. Pant, Phó chủ tịch Quỹ Nghiên cứu nhà quan sát, khẳng định chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm lần này không chỉ mang tính biểu tượng, mà còn khẳng định Việt Nam coi trọng và mong muốn tiếp tục thúc đẩy quan hệ đối tác với Ấn Độ sau một thập niên thiết lập quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện.
Lời đe dọa này, giữa một cuộc chiến chưa có hồi kết, mở ra nhiều kịch bản leo thang khó lường.
Theo Hãng tin Reuters ngày 7-4, quân đội Mỹ đã tiến hành các cuộc không kích vào hàng chục mục tiêu quân sự của Iran trên đảo Kharg trong đêm 6-4 (giờ Mỹ).
Các đòn tấn công tập trung vào khu vực phía Bắc hòn đảo, nhằm vào các boongke, kho lưu trữ, hệ thống phòng không và nhiều cơ sở quân sự khác. Một số mục tiêu được cho là đã từng bị tấn công trước đó. Chiến dịch hoàn toàn được tiến hành từ trên không, không có sự tham gia của lực lượng bộ binh Mỹ, và không gây ảnh hưởng đến cơ sở hạ tầng dầu mỏ.
Đảo Kharg được xem là trung tâm xuất khẩu dầu quan trọng của Iran, đồng thời từng được nhắc đến như một địa điểm tiềm năng cho chiến dịch trên bộ của Mỹ.
Phát biểu tại Budapest (Hungary), Phó tổng thống Mỹ JD Vance khẳng định các cuộc không kích không phản ánh sự thay đổi trong chiến lược của Mỹ. Ông cho biết chính quyền Washington vẫn kỳ vọng nhận được phản hồi từ Iran trong các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột.
Diễn biến này xảy ra trong bối cảnh Tổng thống Trump liên tục đưa ra cảnh báo cứng rắn, bao gồm khả năng tấn công hoặc kiểm soát đảo Kharg. Trong một bài đăng trên mạng xã hội ngày 30-3, ông cho biết Mỹ có thể phá hủy "các nhà máy điện, giếng dầu và đảo Kharg".
Mỹ từng tấn công hòn đảo này vào ngày 13-3, tuyên bố 90 mục tiêu trên đảo bị đánh trúng, gồm "hầm chứa tên lửa, kho thủy lôi cùng nhiều địa điểm quân sự khác". Tổng thống Trump khi đó cho biết Mỹ đã tránh tấn công cơ sở hạ tầng dầu mỏ trên đảo.
Washington hiện yêu cầu Tehran từ bỏ chương trình vũ khí hạt nhân và mở lại eo biển Hormuz - tuyến vận tải dầu mỏ chiến lược. Ông Vance nhấn mạnh Mỹ sẽ chưa nhắm tới các mục tiêu năng lượng và hạ tầng, trừ khi Iran không đưa ra đề xuất phù hợp, cho thấy dư địa đàm phán vẫn đang được duy trì song song với sức ép quân sự.
Trong kịch bản lý tưởng với nhiều nước không can dự, Mỹ sẽ đưa xung đột đến hồi kết trong tối đa 6 - 8 tuần kể từ khi khai hỏa. Chính quyền Trump sẽ định nghĩa việc phá hủy cơ sở hạ tầng công nghiệp - quân sự, làm suy yếu chương trình tên lửa đạn đạo và chương trình hạt nhân của Iran là mục tiêu chung cuộc rồi tuyên bố chiến thắng.
Các vụ ám sát có mục tiêu nhằm vào giới quan chức chính trị và quân sự Tehran cũng có thể được đẩy mạnh - dù cho tới nay các hoạt động này chưa làm gián đoạn được năng lực phòng thủ và đánh trả của Iran.
Kịch bản thứ hai, hiện thực hơn, là liên minh Mỹ - Israel mở rộng phạm vi sang cơ sở hạ tầng kinh tế của Iran: nhà máy điện, cầu đường, mạng lưới giao thông, nhà máy xi măng, thép và khai thác mỏ - đúng như lời đe dọa của ông Trump và ông Hegseth. Mục tiêu chiến lược của các hành động này là tạo áp lực kinh tế diện rộng, kích động bất mãn xã hội để buộc Tehran chấp nhận đầu hàng.
Tuy nhiên phản ứng của Iran trước kịch bản này hoàn toàn có thể dự báo: các cơ sở hạ tầng tương ứng trong khu vực - đặc biệt những nơi có quan hệ đầu tư của Mỹ - sẽ hứng chịu các đòn trả đũa. Tehran vẫn còn hỏa lực hiệu quả với máy bay không người lái và tên lửa, đồng nghĩa với việc họ chưa mất đi vị thế thương lượng.
Và "lá bài tẩy" quan trọng nhất của Iran vẫn còn nguyên đó: eo biển Hormuz. Giới phân tích nhận định chừng nào Iran còn kiểm soát thực tế tuyến đường thủy chiến lược này, Mỹ sẽ không thể tuyên bố chiến thắng một cách thuyết phục.
Dù các kịch bản tiềm tàng có đề cập đến việc đánh chiếm đảo Kharg và các đảo dọc bờ biển Iran, ngay cả khi Mỹ đổ bộ bộ binh và chiếm giữ được các đảo này, điều đó vẫn chưa đủ để khai thông hoàn toàn eo biển. Bất kỳ can thiệp trực tiếp nào vào Hormuz đều có thể kích hoạt một giai đoạn mới mang tính chiến tranh tiêu hao, kéo dài ít nhất vài tháng mà không đảm bảo kết quả quyết định.
Tổng hòa các tính toán đó, cuộc chiến sẽ còn kéo dài. Những bước leo thang mạo hiểm mà ông Trump tuyên bố có nguy cơ đưa tới hệ lụy không chỉ các đối thủ, mà cả đồng minh của Washington, cũng phải gánh chịu cái giá ngày càng đắt - hệ quả trực tiếp của tình trạng mất phương hướng chiến lược ở Nhà Trắng.
Đài truyền hình nhà nước Iran IRIB hôm 19/4 dẫn các nguồn tin nội bộ cho biết nước này "hiện không có kế hoạch tham gia vòng đàm phán tiếp theo với Mỹ".
Hãng thông tấn Fars News và Tasnim trước đó cũng dẫn lời một số nguồn giấu tên nói rằng "không khí chung hiện nay không thể coi là tích cực", đồng thời cho biết điều kiện tiên quyết để tiến hành đàm phán là Mỹ dỡ bỏ lệnh phong tỏa các cảng biển Iran.
Hãng thông tấn nhà nước Iran IRNA đề cập đến lệnh phong tỏa cùng "những yêu cầu vô lý và phi thực tế" của Mỹ, cho rằng "không có triển vọng rõ ràng nào" để đàm phán hiệu quả trong hoàn cảnh này.
Thông tin được đưa ra sau khi Tổng thống Donald Trump cho biết phái đoàn Mỹ sẽ tới thủ đô Islamabad của Pakistan tối 20/4 để đàm phán. Hãng thông tấn AFP dẫn lời một quan chức Nhà Trắng cho hay phái đoàn do Phó tổng thống JD Vance dẫn đầu, cũng có mặt Jared Kushner, con rể Tổng thống Trump, và đặc phái viên về Trung Đông Steve Witkoff.
"Chúng tôi đang đưa ra thỏa thuận rất công bằng và hợp lý. Tôi hy vọng họ sẽ chấp nhận, nếu không Mỹ sẽ phá hủy mọi cây cầu và nhà máy điện ở Iran. Chúng tôi sẽ không đóng vai người tốt nữa", ông Trump cảnh báo.
Lệnh phong tỏa mà Mỹ áp đặt đối với cảng biển Iran hiện là khúc mắc chính trong tiến trình đàm phán giữa hai nước.
Vấn đề càng trở nên phức tạp hơn sau khi khu trục hạm USS Spruance của Mỹ hôm 19/4 nã pháo và bắt tàu hàng Touska mang cờ Iran ở Vịnh Oman, với lý do phương tiện này tìm cách vượt qua lệnh phong tỏa. Quân đội Iran chỉ trích đây là "hành động cướp biển và vi phạm thỏa thuận ngừng bắn", tuyên bố sẽ sớm đáp trả.
Lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Mỹ và Iran sẽ kết thúc ngày 22/4. Kể từ khi chiến sự bùng phát hôm 28/2, hai bên mới chỉ tiến hành một phiên đàm phán kéo dài 21 giờ tại Islamabad và không đạt được thỏa thuận nào, dù công tác chuẩn bị cho các cuộc đối thoại tiếp theo vẫn tiếp tục.
Quân đội Mỹ ngày 13/4 bắt đầu nỗ lực chặn tàu thuyền đến và đi từ các cảng của Iran, sau khi cuộc đàm phán ở Pakistan kết thúc mà không có kết quả và Iran từ chối mở cửa trở lại tuyến đường biển trọng yếu nói trên.
Iran ngày 17/4 thông báo mở cửa eo biển Hormuz để hoan nghênh lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon có hiệu lực, song tiếp tục phong tỏa tuyến hàng hải này chỉ sau một ngày để đáp trả chiến dịch ngăn chặn cảng biển do Mỹ thực thi.
