Ukraine nhắm đến vũ khí Nhật Bản khi Tokyo nới lỏng xuất khẩu

An ninh năng lượng và an ninh lương thực nổi lên như hai yếu tố then chốt để bảo vệ không gian phát triển chung của khối.

Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu (Philippines) đang đặt an ninh năng lượng và an ninh lương thực vào trung tâm nghị sự - một điều không hề ngẫu nhiên.

Khi khủng hoảng Trung Đông phơi bày những mắt xích yếu trong chuỗi cung ứng khu vực, từ kho dự trữ dầu chiến lược mỏng của Philippines và Indonesia (chỉ 30 - 50 ngày tiêu thụ) đến sự phụ thuộc vào phân bón từ Tây Á, ASEAN buộc phải chuyển từ tư duy ứng phó sang chủ động xây dựng năng lực tự cường.

Theo TS Nguyễn Tuấn Khanh (Trường ĐH KHXH&NV - ĐH Quốc gia TP.HCM), hành lang thịnh vượng không đơn thuần là kết nối hạ tầng vật lý, mà là không gian tăng trưởng tích hợp - gắn kết hạ tầng, thương mại, đầu tư và con người, lan tỏa phát triển từ các trung tâm lớn đến vùng sâu vùng xa.

Trong cấu trúc đó, năng lượng và lương thực là hai trụ đỡ không thể thiếu: hành lang sẽ không thể vận hành nếu thiếu nguồn cung năng lượng ổn định, và không thể bền vững nếu an ninh lương thực bị đe dọa.

Hội nghị lần này tiếp cận vấn đề theo hướng thực dụng, thể hiện qua việc ký kết các thỏa thuận chia sẻ nhiên liệu, thực thi Hiệp định An ninh dầu mỏ ASEAN (APSA) và tối ưu hóa Quỹ Dự trữ gạo khẩn cấp ASEAN+3 (APTERR).

Về dài hạn, TS Trương Quang Hoàn (Viện hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) cho rằng ASEAN cần đẩy mạnh chia sẻ tài nguyên điện qua sáng kiến Lưới điện ASEAN (APG), nâng cao kho dự trữ năng lượng chung và đa dạng hóa nguồn cung.

Về lương thực, trọng tâm là bảo đảm các chuỗi cung ứng thông qua tự do hóa dòng chảy hàng hóa, nâng cao năng lực công nghệ sản xuất, bảo quản và hỗ trợ tài chính cho nông dân cùng các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSME).

Bên cạnh hai trọng tâm trên, hội nghị cũng được kỳ vọng thúc đẩy một loạt sáng kiến quan trọng: Kế hoạch Hành động kinh tế biển 2026 - 2030, Thỏa thuận khung Kinh tế xanh (GEFA) và các kế hoạch bảo vệ lao động di cư. Đáng chú ý, Thỏa thuận khung Kinh tế số ASEAN (DEFA) được xem là điểm nhấn với tiềm năng đưa kinh tế số khu vực đạt 2.000 tỉ USD vào năm 2030.

Các chuyên gia đều nhìn nhận Việt Nam có tiềm năng đóng góp thực chất vào không gian thịnh vượng chung. Với vị thế xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới, Việt Nam đang bảo đảm nguồn cung ổn định, giá cả hợp lý cho các nước nhập khẩu lương thực lớn trong khối như Philippines và Indonesia.

Về năng lượng, tiềm năng điện gió và điện mặt trời cho phép Việt Nam vươn lên thành trung tâm năng lượng xanh mới nổi của khu vực - mà dự án điện gió Monsoon (Lào - Việt Nam) là minh chứng điển hình cho mô hình tích hợp năng lượng tái tạo xuyên biên giới. Những bước tiến về thị trường carbon cũng tạo tiền đề để Việt Nam dẫn dắt các tiêu chuẩn xanh trong khu vực.

Ông Keith Leong, nhà nghiên cứu trưởng KRA Group, nhận định: nhờ nổi lên như một "công xưởng" mới đầy tiềm năng trên bản đồ sản xuất toàn cầu, sự hiện diện tích cực và cam kết của Việt Nam với các nguyên tắc cốt lõi của ASEAN góp phần không nhỏ vào việc khẳng định vị thế và tầm quan trọng của khối.

Ông Leong nhấn mạnh: "Việt Nam luôn ý thức rõ ASEAN là một phần không thể tách rời trong tương lai địa chính trị và địa kinh tế của mình. Chính vì vậy, sự hiện diện tích cực và tham gia sâu rộng của Việt Nam vào các cơ chế của ASEAN không chỉ mang lại lợi ích to lớn cho chính quốc gia này mà còn cho cả khu vực.

Trong bối cảnh hiện nay, năng lực nội tại và tầm nhìn chiến lược của Việt Nam trong các lĩnh vực trọng yếu như an ninh năng lượng và an ninh lương thực sẽ là những giá trị vô cùng quý báu, góp phần củng cố sức mạnh chung cho toàn khối".

TS Hoàn cho rằng về lâu dài Việt Nam cần tham gia chủ động vào toàn bộ các sáng kiến tại hội nghị, đặc biệt là chia sẻ kinh nghiệm tự chủ chiến lược trong chuỗi cung ứng hàng hóa, dịch vụ và thúc đẩy phát triển công nghệ số "lấy người dân làm trung tâm".

Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Video do hướng dẫn viên leo núi người Indonesia Alex Djangu quay gần miệng núi lửa Dukono trên đảo Halmahera, tỉnh Bắc Maluku ngày 8/5 cho thấy cột khói và tro bụi lớn bốc cao từ đỉnh núi.

Djangu cho biết từ khoảng 15h ngày 7/5, ông đã bắt đầu nghe thấy những âm thanh phát ra từ bên dưới miệng núi. Ông điều khiển máy bay không người lái lên để kiểm tra tình hình và phát hiện miệng núi đã tích tụ nhiều vật chất núi lửa, điều "không bình thường chút nào".

Tuy nhiên, nhiều du khách không tin rằng núi lửa sẽ phun trào và vẫn rất hào hứng leo lên tới đỉnh núi để quan sát. Sáng 8/5, khi Djangu đang dẫn hai du khách Đức leo núi Dukono thì cảm nhận được những rung chấn mạnh từ lòng đất.

Ngay sau đó, hướng dẫn viên này phát hiện một nhóm leo núi khác đang tiến về mép miệng núi lửa. "Khi vụ phun trào lớn xảy ra lúc 7h41 ngày 8/5, dường như nhóm đó vừa tới đỉnh và đang vui chơi ngắm cảnh. Tôi thấy đá nhỏ và sỏi bắt đầu lăn xuống do rung chấn, nên lập tức bảo khách của mình phải chạy xuống núi", Djangu cho hay.

Nhóm của Djangu đến được nơi an toàn, nhưng vẫn còn nhiều người ở gần miệng núi lửa vào thời điểm vụ phun trào xảy ra. "Tôi hy vọng họ vẫn còn sống", hướng dẫn viên này nói thêm.

Theo Erlichson Pasaribu, cảnh sát trưởng khu vực Bắc Halmahera, vào thời điểm núi lửa phun trào, có 9 người nước ngoài và 11 người Indonesia trên núi. Giới chức đã triển khai chiến dịch nhằm giải cứu những người mắc kẹt.

Tính đến 18h ngày 8/5, ba người đã thiệt mạng, gồm hai công dân Singapore và một người Indonesia, giới chức vẫn chưa thể đưa thi thể họ xuống núi. Hoạt động tìm kiếm tạm dừng trong tối 8/5 và sẽ tiếp tục vào hôm nay.

Trong thông báo cập nhật tối 8/5, cơ quan ứng phó thiên tai Indonesia kêu gọi du khách và người dân không tiến hành bất kỳ hoạt động nào tại núi Dukono do hoạt động núi lửa vẫn ở mức cao, đồng thời nhấn mạnh mọi người cần tuân thủ chỉ dẫn của cơ quan chức năng.

Hướng dẫn viên Djangu lưu ý khu vực này gần như không có biện pháp kiểm soát hoạt động leo núi. "Ở Dukono không có chốt an ninh kiểm soát lối ra vào, và dĩ nhiên cũng không có kiểm lâm ngăn người dân leo núi", ông cho biết.

Dukono là một trong những núi lửa hoạt động mạnh nhất ở Indonesia và mức độ hoạt động gia tăng kể từ cuối tháng 3. Kể từ tháng 12/2024, du khách và người leo núi đã được khuyến cáo không tham gia các hoạt động trong phạm vi bán kính 4 km tính từ tâm hoạt động của núi Dukono.

"Khi núi Dukono không phun trào vài ngày, mọi người cần phải cẩn trọng vì điều đó có thể đồng nghĩa áp suất bên trong đang tích tụ ở mức rất cao. Và đó chính là điều đã xảy ra hôm nay", Djangu nói.

Indonesia nằm trên "Vành đai lửa" Thái Bình Dương, khu vực thường xuyên xảy ra động đất và hoạt động núi lửa. Đây là một trong những vùng hoạt động địa chấn mạnh nhất thế giới, kéo dài từ Nhật Bản và Indonesia ở phía tây Thái Bình Dương tới bang California của Mỹ và khu vực Nam Mỹ ở phía đông.

Tin Gốc: Vnexpress

Chiều 16.4, đoàn đại biểu Hội đồng Giao lưu chính trị Úc (APEC) do bà Sook Yee Lai, quyền Chủ tịch Hạ viện bang Tây Úc, đến thăm Báo Thanh Niên trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc tại Việt Nam.

Tại buổi làm việc, ông Nguyễn Ngọc Toàn, Phó chủ tịch Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Tổng biên tập Báo Thanh Niên, đã nhiệt liệt chào mừng đoàn đến thăm và tìm hiểu về hoạt động của báo.

Tiếp đoàn còn có nhà báo Nguyễn Trọng Phước, Ủy viên Ban Biên tập - Giám đốc Trung tâm Phát triển Nội dung số, ông Võ Thành Tâm, Trưởng phòng Hành chính trị sự, ông Nguyễn Xuân Đức, Giám đốc Trung tâm dịch vụ truyền thông, ông Võ Văn Ba, Trưởng ban Thanh niên và Cuộc sống, bà Nguyễn Thị Mai, Phó trưởng ban Quốc tế, bà Châu Bùi Nữ Vương, Bí thư Đoàn cơ sở, ông Phạm Thế Vinh, Thư ký tòa soạn và bà Phạm Vũ Vân Anh, Thư ký Ban Biên tập.

Sau khi đoàn thăm Trung tâm Phát triển nội dung số và Tòa soạn hội tụ của báo Thanh Niên, Tổng biên tập Nguyễn Ngọc Toàn đã giới thiệu thêm về hoạt động của báo và nhắc lại những dịp đón tiếp các đoàn đại biểu APEC sang thăm, làm việc tại Báo Thanh Niên vào các năm 2014, 2016 và 2019, trước khi bị gián đoạn bởi đại dịch Covid-19.

"Những lần gặp gỡ ấy không chỉ là cơ hội để trao đổi thông tin mà còn là dịp để những người làm báo chúng tôi được học hỏi, chia sẻ kinh nghiệm quý báu từ các chính trị gia Úc trẻ tuổi", Tổng biên tập Nguyễn Ngọc Toàn cho biết.

"Chúng tôi nhận thức sâu sắc rằng việc thắt chặt tình hữu nghị, sự hợp tác và hiểu biết lẫn nhau giữa thanh niên thế giới, trong đó có Việt Nam và Úc là vô cùng quan trọng. Vì thế, Báo Thanh Niên thường xuyên có nhiều tin, bài phản ánh sinh động về những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội toàn diện và những thành công của giới trẻ Úc", ông Nguyễn Ngọc Toàn phát biểu và bày tỏ hy vọng chuyến thăm, làm việc lần này của đoàn đại biểu APEC tại Việt Nam sẽ tiếp tục củng cố sự hiểu biết, tin cậy lẫn nhau, đồng thời thúc đẩy các hoạt động hợp tác giữa thanh niên 2 nước ngày càng hiệu quả hơn trong thời gian tới.

Tại buổi làm việc, bà Sook bày tỏ sự ấn tượng khi đến thăm Báo Thanh Niên và chia sẻ những điểm tương đồng, cũng như nhấn mạnh việc Úc và Việt Nam là 2 láng giềng có quan hệ gần gũi.

"Chúng tôi có thể thấy những điểm khác biệt nhưng đa số là những điểm tương đồng, trong đó có cách sử dụng mạng xã hội, đặc biệt là trên YouTube và đối tượng hướng đến là giới trẻ. Điều này đồng nghĩa với việc hướng đến tương lai và chăm lo cho thế hệ tương lai của đất nước. Những thông tin các bạn chia sẻ trên mạng xã hội ở Việt Nam đã chạm đến những khu vực khác trên thế giới, nhất là ở Úc", bà nhận định.

"Chúng tôi rất hân hạnh và mong có cơ hội đón tiếp các bạn đến đất nước chúng tôi để xem có gì khác biệt và nét văn hóa nổi bật của chúng tôi, và tôi cũng mong ngày đó không còn xa", theo bà Sook.

Tại buổi làm việc, bà Clare Manton, Cố vấn cấp cao của Bộ trưởng Môi trường và Nước Liên bang Úc, thích thú về việc Báo Thanh Niên vẫn giữ truyền thống là tờ báo in và phát triển các nền tảng số.

"Quá trình chuyển đổi số của Báo Thanh Niên rất thú vị. Tôi thắc mắc làm sao Báo Thanh Niên có thể cân bằng được việc vừa xuất bản báo in truyền thống và đưa tin trên mạng xã hội", bà đặt câu hỏi.

Đáp lời, Tổng biên tập Nguyễn Ngọc Toàn cho biết rằng để duy trì báo in, Thanh Niên phân bổ các nguồn thông tin sao cho hài hòa giữa các nền tảng. "Báo in có đối tượng bạn đọc lớn tuổi hơn, chúng tôi dành những vấn đề thời sự, chính trị của đất nước và thế giới, là các vấn đề nhóm bạn đọc này theo dõi và quan tâm", ông thông tin.

Ông cho biết tờ báo đặc biệt quan tâm chuyển đổi số, nhất là trí tuệ nhân tạo (AI) để tiếp cận nhiều hơn với các bạn đọc trẻ. "Ngoài ra, chúng tôi tổ chức nhiều hoạt động phục vụ bạn đọc, ví dụ trong sinh viên, chúng tôi phát động chương trình sống đẹp, các hoạt động văn hóa văn nghệ, cuộc thi phim ngắn, giải bóng đá sinh viên trong nước và quốc tế, đặc biệt là các nước Đông Nam Á", ông nói thêm.

Ông Sam Brennan, Cố vấn của Thượng nghị sĩ Úc David Shoebridge đặt câu hỏi về việc Báo Thanh Niên đã bị ảnh hưởng và vượt qua đại dịch Covid-19 ra sao.

Nhà báo Nguyễn Ngọc Toàn nói rằng đây là câu hỏi để lại rất nhiều cảm xúc. Ông cho biết người dân Việt Nam nói riêng và trên toàn thế giới nói chung vượt qua một cơn đại dịch khủng khiếp trong lịch sử và Báo Thanh Niên cũng bị tác động lớn trong đại dịch. Theo đó, Thanh Niên đã phải tạm đóng cửa nhà in, đóng cửa tòa soạn báo in trong một thời gian, còn một phóng viên ảnh và một nhân viên nhà in cũng qua đời do đại dịch.

Sau khi đại dịch đi qua và báo mở cửa trở lại, để cứu giúp các mảnh đời khó khăn, Thanh Niên đã triển khai vận động bạn đọc, vận động mọi người ủng hộ chương trình nuôi trẻ mồ côi sau đại dịch Covid-19. Đến nay, chương trình rất thành công khi tiếp cận được 2.000 trẻ mồ côi ở TPHCM và hiện nuôi khoảng 500 trẻ mồ côi đến 18 tuổi.

"Tháng 9 sắp tới, chúng tôi sẽ kỷ niệm 5 năm ngày khởi xướng chương trình này. Chúng tôi tự hào đã đồng hành với 500 bạn trẻ mồ côi được 5 năm. Các bạn vượt qua nghịch cảnh khi mất bố mẹ, vẫn tiếp tục đến trường, tiếp tục học hành", ông Nguyễn Ngọc Toàn nhấn mạnh.

Cơ hội giao lưu

Tại buổi làm việc, bạn Vũ Thụy Trúc Linh, sinh viên UEF, đặt câu hỏi về những điều các chính trị gia Úc trông đợi từ những người trẻ đến đất nước này. "Tôi đặt câu hỏi này vì tôi mong Việt Nam và Úc sẽ xích lại gần nhau hơn nữa, và biết đâu tôi sẽ có cơ hội đến Úc làm việc trong tương lai", nữ sinh viên chia sẻ thêm.

Trả lời câu hỏi trên, bà Sook nói rằng người Việt rất được yêu mến tại Úc. "Chúng tôi luôn chào đón các sinh viên. Các bạn sẽ không phải nhớ về ẩm thực Việt, vì bạn có thể tìm thấy những món ăn Việt ở Úc. Có lẽ không giống tuyệt đối nhưng không tệ chút nào", bà cho biết.

Về việc chào đón bạn trẻ người Việt, bà Sook cho biết tại đó, các bạn sẽ có trải nghiệm "ở xa nhà mà như ở nhà".

Bà Sook kể thêm về những mối quan tâm của Úc, trong đó cũng có việc chuyển đổi số và thúc đẩy sự tham gia của người trẻ trong cộng đồng. "Chúng tôi nhìn vào Việt Nam và ý thức được rằng khi thanh niên tham gia đóng góp xây dựng đất nước thì đất nước đó phát triển rất mạnh", bà nhận định.

Sinh viên Nguyễn Trí Dũng (UEF) thắc mắc về những cơ hội hợp tác giữa những tờ báo lớn ở Úc như Sydney Morning Herald với Báo Thanh Niên trong tương lai.

Đáp lời, bà Sook cho biết Úc cũng có các cơ quan truyền thông quốc gia và những tờ báo khác nhau tại các bang, với những phong cách khác nhau phục vụ nhiều đối tượng độc giả.

Ông Sam Brennan, Cố vấn của Thượng nghị sĩ David Shoebridge cho biết rất nhiều báo đài Úc đánh giá cao những nguồn thông tin từ nước ngoài. "Nếu họ muốn tìm hiểu về một nước nào đó, họ cũng sẽ cần những người nắm kiến thức về đất nước đó. Nếu ở Việt Nam có những người nắm vững những vấn đề đó thì chắc chắn là có cơ hội hợp tác với báo đài ở Úc", ông nói.

Tin Gốc: Thanh Niên