Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC), tính từ đầu năm 2026 đến ngày 20-4, TP.HCM đã ghi nhận 3 trường hợp mắc bệnh dại và cả 3 trường hợp này đã tử vong. Trong khi đó số ca mắc bệnh dại trong cả năm 2025 là 5 trường hợp.
Về yếu tố thời tiết, HCDC nhận định thời tiết nắng nóng có thể làm gia tăng nguy cơ bệnh dại, do đây là thời điểm bệnh thường có xu hướng gia tăng, được xem là “mùa cao điểm” của bệnh.
Mới đây ngày 17-4, theo báo cáo khẩn của Trạm y tế phường Phước Thắng, trạm y tế nhận được báo cáo từ Trung tâm Tiêm chủng dịch vụ Bà Rịa về trường hợp chó cắn nhiều người tại tổ 1, khu phố 6, phường Phước Thắng. Ngay sau đó, lực lượng y tế phối hợp chính quyền địa phương tiến hành xác minh.
Con chó đã cắn nhiều người là chó cái, giống chó cỏ, lông màu vàng nhạt, do bà L.T.B. nuôi. Theo bà B., con chó đã được bà nuôi khoảng 5 năm và chưa được tiêm phòng dại.
Từ ngày 13 đến 17-4, con chó bất ngờ trở nên hung dữ, tấn công và cắn tổng cộng 3 người. Ngoài ra con chó còn cắn chết 4 con của nó và cắn thêm 2 con khác cùng nhà (còn sống) và tấn công khoảng 7-8 con chó của các hộ lân cận.
Cũng trong ngày 17-4, chủ nhà phát hiện con chó đã chết. Một người hàng xóm đã đem con chó cho cá, tôm ăn.
Trạm y tế phường Phước Thắng cho biết đang theo dõi, xử lý ổ dịch nghi bệnh dại này.
Theo HCDC, cả 3 người bị con chó nghi bị bệnh dại này cắn đều đã được chích ngừa vắc xin phòng dại. Hiện tại, sức khỏe của cả 3 trường hợp này đều ổn định.
Trước đó, Sở Y tế TP.HCM đã ban hành công văn số 4360/NVY-SYT ngày 3-4-2026 về tăng cường công tác phòng, chống bệnh dại tại TP.HCM.
HCDC cũng đã xây dựng kế hoạch phối hợp phòng, chống bệnh truyền nhiễm nguy hiểm lây truyền từ động vật sang người giữa HCDC và Chi cục Chăn nuôi và Thú y với các hoạt động: giám sát dịch tễ học, truyền thông – giáo dục sức khỏe, phòng chống và xử lý ổ dịch…
Cà phê không chỉ giúp tỉnh táo mà còn được ghi nhận giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường type 2, suy giảm nhận thức và một số bệnh mạn tính. Gần đây, các nhà khoa học cũng nghiên cứu tác động của cà phê đối với quá trình lão hóa sinh học - cách cơ thể "già đi" ở cấp độ tế bào.
Tuổi sinh học thường được đánh giá thông qua độ dài telomere - các đoạn ADN nằm ở hai đầu nhiễm sắc thể có vai trò bảo vệ tế bào. Telomere càng dài thường được xem là dấu hiệu tế bào "trẻ" hơn, trong khi telomere ngắn hơn liên quan nguy cơ cao mắc bệnh tim mạch, sa sút trí tuệ và ung thư.
Nghiên cứu đăng trên tạp chí BMJ Mental Health năm 2025 do Đại học King’s College London phối hợp các viện nghiên cứu tại Na Uy và Anh thực hiện, sử dụng dữ liệu thu thập giai đoạn 2007-2018 trên 436 người mắc rối loạn tâm thần nặng. Người tham gia được chia thành 4 nhóm theo lượng cà phê tiêu thụ mỗi ngày gồm không uống, 1-2 tách, 3-4 tách và từ 5 tách trở lên. Nhóm nghiên cứu sau đó lấy mẫu máu để đo độ dài telomere.
Kết quả cho thấy những người uống 3-4 tách cà phê mỗi ngày có telomere dài hơn rõ rệt so với nhóm không uống, ước tính tương đương tuổi sinh học trẻ hơn khoảng 5 năm. Tuy nhiên, lợi ích này giảm dần ở nhóm uống quá nhiều. Các tác giả nhấn mạnh đây là nghiên cứu quan sát nên chưa thể khẳng định cà phê trực tiếp làm chậm lão hóa. Kết quả chỉ cho thấy mối liên hệ giữa việc uống cà phê điều độ và quá trình lão hóa sinh học chậm hơn.
Các chuyên gia cho rằng lợi ích tiềm năng của cà phê có thể liên quan hàm lượng polyphenol - nhóm chất chống oxy hóa và chống viêm tự nhiên có trong loại đồ uống này. Polyphenol có thể giúp giảm viêm và hạn chế tổn thương tế bào do stress oxy hóa, một trong những cơ chế thúc đẩy lão hóa. Uống cà phê mức vừa phải cũng được ghi nhận liên quan nguy cơ thấp hơn đối với một số bệnh mạn tính như tiểu đường và tim mạch. Đây đều là những yếu tố có thể khiến tuổi sinh học tăng nhanh hơn.
Dù cà phê liên quan đến nhiều lợi ích sức khỏe, song tiêu thụ quá nhiều caffeine có thể gây tăng huyết áp, tim đập nhanh, lo âu, buồn nôn và rối loạn giấc ngủ. Theo đó, lợi ích của cà phê đối với tuổi sinh học bắt đầu giảm khi lượng tiêu thụ vượt quá 4 tách mỗi ngày. Một trong những nguyên nhân có thể là caffeine ảnh hưởng chất lượng giấc ngủ.
Theo Lee Ryan, Giáo sư tâm lý học và Giám đốc Phòng thí nghiệm Nhận thức và Hình ảnh thần kinh, Đại học Arizona, Mỹ, caffeine tác động khác nhau ở mỗi người. Một số người có thể mất ngủ hoặc ngủ không sâu dù chỉ dùng lượng nhỏ.
Theo ông, giấc ngủ đóng vai trò quan trọng với sức khỏe não bộ nên mọi người không nên tiêu thụ caffeine theo cách làm ảnh hưởng việc nghỉ ngơi.
Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) khuyến cáo người trưởng thành nên giới hạn lượng caffeine ở mức khoảng 400 mg mỗi ngày, tương đương khoảng 4 tách cà phê dung tích 240 ml. Các chuyên gia cho rằng uống cà phê điều độ, kết hợp ngủ đủ giấc, ăn uống lành mạnh và vận động thường xuyên mới là cách hỗ trợ quá trình lão hóa khỏe mạnh lâu dài.
Thực chất, việc thức giấc lúc 3 giờ sáng lại xuất phát từ cơ chế sinh học tự nhiên của cơ thể. Khi tình trạng này lặp lại nhiều ngày, đó là dấu hiệu cho thấy có thể nhịp sống của bạn đang bị xáo trộn, theo tờ Hindustan Times (Ấn Độ).
Ông Amir Khan, bác sĩ tại Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), cho biết cơ thể vận hành theo chu kỳ ngày đêm của hormone cortisol. Hormone này tăng và giảm theo từng thời điểm trong ngày, giúp điều chỉnh trạng thái tỉnh táo và nghỉ ngơi.
Cortisol tăng cao vào buổi sáng để giúp cơ thể tỉnh táo. Khi đêm xuống, mức hormone này giảm dần để cơ thể thư giãn và dễ ngủ. Chu kỳ lên xuống này diễn ra tự nhiên và giữ vai trò quan trọng đối với chất lượng giấc ngủ.
Nếu chu kỳ này bị lệch, giấc ngủ sẽ bị ảnh hưởng rõ rệt. Cơ thể không thể chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi hoàn toàn, dẫn đến việc tỉnh giấc giữa đêm.
Ông Khan cho biết căng thẳng là nguyên nhân chính khiến cortisol không giảm vào ban đêm.
Khi mức hormone này duy trì ở mức cao, cơ thể luôn trong trạng thái tỉnh táo, gây khó ngủ và ngủ không sâu.
Vào khoảng 3 - 4 giờ sáng, cortisol tự nhiên bắt đầu tăng trở lại để chuẩn bị cho việc thức dậy. Đây là quá trình bình thường của cơ thể. Tuy nhiên, khi cortisol đã cao sẵn do căng thẳng, sự gia tăng này trở nên mạnh hơn.
Sự tăng cao bất thường cortisol khiến cơ thể bị đánh thức sớm. Sau khi tỉnh giấc, trạng thái tỉnh táo kéo dài khiến việc ngủ lại trở nên khó khăn.
Việc thức giấc lúc 3 giờ sáng xảy ra khá phổ biến. Hiện tượng này không mang yếu tố bất thường mà phản ánh tình trạng căng thẳng kéo dài trong cuộc sống hằng ngày.
Khi áp lực không được kiểm soát, cơ thể khó duy trì nhịp sinh học ổn định. Giấc ngủ vì vậy dễ bị gián đoạn, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và tinh thần.
Ít ai biết rằng huyết áp có nhịp sinh học riêng, thường giảm vào ban đêm để giúp tim và mạch máu “nghỉ ngơi”. Khi cơ chế này bị gián đoạn, nguy cơ tim mạch có thể tăng lên.
Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ hàng đầu gây bệnh tim và đột quỵ, trong đó lối sống đóng vai trò quan trọng.
Một trong những sai lầm phổ biến là ăn nhiều muối vào buổi tối. Natri khiến cơ thể giữ nước, làm tăng thể tích máu và áp lực lên thành mạch.
Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Mỹ, tiêu thụ quá nhiều muối có thể làm tăng huyết áp nhanh chóng, đặc biệt ở người nhạy cảm với natri.
Ăn sát giờ ngủ khiến hệ tim mạch phải hoạt động nhiều hơn trong khi cơ thể cần nghỉ ngơi. Điều này có thể làm huyết áp không giảm như bình thường vào ban đêm.
Bác sĩ David Agus, chuyên gia ung thư, Đại học Nam California (Mỹ), cho biết cơ thể xử lý năng lượng kém hiệu quả hơn vào ban đêm, vì vậy nên ăn tối trước khi ngủ ít nhất 2 - 3 giờ.
Nhiều người có thói quen uống rượu bia để thư giãn sau một ngày làm việc. Tuy nhiên, rượu có thể làm tăng huyết áp tạm thời và ảnh hưởng đến hệ thần kinh điều hòa mạch máu.
Theo Hiệp hội Tim mạch Mỹ, uống rượu thường xuyên có thể làm tăng nguy cơ tăng huyết áp và bệnh tim mạch.
Ngồi hoặc nằm ngay sau khi ăn khiến quá trình chuyển hóa chậm lại. Khi đó, cơ thể sử dụng năng lượng kém hiệu quả, dễ dẫn đến tăng đường huyết và ảnh hưởng gián tiếp đến huyết áp.
Bà Franziska Spritzler, chuyên gia dinh dưỡng lâm sàng (Mỹ), cho biết vận động nhẹ sau ăn có thể giúp cải thiện chuyển hóa và hỗ trợ ổn định huyết áp.
Thiếu ngủ làm rối loạn hệ thần kinh và hormone điều hòa huyết áp. Khi ngủ không đủ, cơ thể dễ rơi vào trạng thái căng thẳng kéo dài, khiến huyết áp tăng cao hơn bình thường.
Theo các chuyên gia, ngủ đủ giấc là yếu tố quan trọng để duy trì huyết áp ổn định.
Để hạn chế nguy cơ tăng huyết áp vào ban đêm, chuyên gia khuyến nghị:
Những thói quen trên có thể không gây ảnh hưởng ngay lập tức nhưng tích lũy theo thời gian sẽ làm tăng nguy cơ bệnh tim mạch. Người có tiền sử tăng huyết áp nên theo dõi chỉ số thường xuyên và tham khảo ý kiến bác sĩ khi cần.
