Ung thư đại tràng thường được xem là bệnh của người lớn tuổi (>50 tuổi). Tuy nhiên, thực tế cho thấy gần đây số lượng người trẻ tuổi mắc ung thư đại tràng đang tăng lên.
Bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt, Bệnh viện đa khoa Bà Rịa (TP.HCM) bần thần khi nhắc lại ca bệnh của một chàng trai mới đây. Khi bệnh nhân nhập viện, khối u xâm lấn gây thủng ruột, viêm phúc mạc. Quá trình điều trị lúc này cho bệnh nhân rất gian nan và kéo dài. Tới hiện tại sau phẫu thuật và 8 lần hóa trị vẫn chưa kết thúc.
Bác sĩ Đạt cũng còn nhớ trường hợp thứ 2 bệnh nhân là nữ (35 tuổi) thi thoảng cảm thấy đau bụng nhẹ thoáng qua nên tặc lưỡi bỏ qua. Ai ngờ, thăm khám nội soi đại tràng phát hiện có một khối u lớn ở đại tràng phải, bề mặt loét và rất dễ chảy máu. Kết quả mô học khẳng định: ung thư đại trực tràng.
Trường hợp thứ hai là nam bệnh nhân 31 tuổi hay bị chóng mặt kèm theo rối loạn đi cầu. Khi bác sĩ tiến hành nội soi đại trực tràng thì phát hiện một khối u dạng vòng nhẫn đang chảy máu rỉ rả ở vùng trực tràng. Giải phẫu bệnh một lần nữa gọi tên: ung thư trực tràng.
Đây cũng là thực trạng mà thời gian qua rất nhiều bệnh viện đăng bài cảnh báo. Cụ thể ngày 25.11.2025, trên fanpage Bệnh viện Đại học Y Dược (cơ sở 3) có đăng bài của thạc sĩ – BSCKI, BSNT Ngô Văn Tân, Phòng khám hỗ trợ điều trị ung thư với tựa đề: “Ung thư đại trực tràng vì sao ngày càng trẻ hóa?”.
Bác sĩ Tân chỉ ra: “Ở người trẻ, nhiều trường hợp mắc bệnh giai đoạn sớm nhưng lại mang đặc điểm ác tính mạnh hơn, có xu hướng xâm lấn nhanh, thậm chí di căn ngay khi mới phát hiện. Nền tảng bệnh học trên người trẻ có thể có các đột biến gen, rối loạn miễn dịch hoặc những thay đổi bất thường trong hệ vi sinh đường ruột. Một số nghiên cứu hồi cứu cho kết quả rằng, tỉ lệ bệnh nhân trẻ tuổi được chẩn đoán mắc ung thư đại trực tràng ở giai đoạn IV là 38,7% và giai đoạn I là 3,2%”.
Hay như ngày 19.3.2026 trên fanpage Bệnh viện Nhân dân 115 đăng bài cảnh báo: “Ung thư đại trực tràng ở người trẻ – Cẩn trọng với các triệu chứng mệt mỏi, xanh xao không điển hình”. Bài viết nêu ra: “Tại phòng khám Nội tiêu hóa – Bệnh viện Nhân dân 115, chúng tôi ghi nhận một thực trạng đáng báo động: Người bệnh ung thư đại trực tràng đang ngày càng trẻ hóa. Đáng nói, rất nhiều bạn trẻ (27 – 35 tuổi) nhận “bản án” ung thư giai đoạn muộn chỉ từ những triệu chứng mà họ vẫn đinh ninh là do “áp lực công việc”: mệt mỏi, uể oải, da xanh xao và thỉnh thoảng đau bụng lâm râm”…
Bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt nói khoảng 28% bệnh nhân mắc ung thư đại trực tràng ở độ tuổi trẻ có tiền sử gia đình mắc bệnh này. “Những bệnh nhân có người thân cấp một (ví dụ cha – con) mắc ung thư đại trực tràng có nguy cơ mắc bệnh cao gấp bốn lần so với người bình thường”, bác sĩ Đạt cho biết.
Bác sĩ Đạt cũng thông tin, bệnh nhân 21 tuổi nói trên, gia đình không ai bị ung thư tiêu hoá. Tuy nhiên, khi khai thác kỹ thêm những yếu tố liên quan trong cuộc sống hằng ngày, thì bệnh nhân này có nhiều thói quen sinh hoạt thường gặp làm gia tăng tỉ lệ mắc ung thư đại tràng.
Bác sĩ Đạt nêu ra lưu ý 3 thói quen sau:
Một là thói quen sống “western diet”: tiện lợi nhưng tiềm ẩn rủi ro. Cuộc hiện đại cùng sự hối hả tất bật khiến bạn trẻ lựa chọn ăn kiểu phương tây “western diet”: đồ ăn nhanh, thực phẩm chế biến sẵn, quá nhiều thịt đỏ, nước ngọt có gas, trong khi lại thiếu chất xơ từ rau xanh và trái cây. Bác sĩ Đạt khuyến cáo việc ăn quá nhiều thịt đỏ và thực phẩm chế biến sẵn là yếu tố nguy cơ của một số bệnh như mỡ máu cao, tim mạch, ung thư, đặc biệt là ung thư đại tràng.
Hai là thói quen ngồi nhiều, ít vận động. Tùy cơ địa và sức khỏe của từng người để có hình thức tập luyện phù hợp.
Ba là lạm dụng thuốc kháng sinh. Người trẻ lạm dụng thuốc kháng sinh là một trong những nguyên nhân quan trọng gây thay đổi hệ vi sinh vật, tác nhân gây ung thư đại tràng. “Việc lạm dụng thuốc đôi sẽ làm giảm/hết triệu chứng tạm thời khiến bệnh nhân chủ quan trong việc thăm khám, điều trị, gây kéo dài thời gian phát hiện ung thư dẫn tới khi triệu chứng nặng quá khi tới bệnh viện thăm khám phát hiện thì đã qua giai đoạn vàng điều trị, khả năng bình phục khó hơn”, bác sĩ chuyên khoa I Ung thư Nguyễn Văn Đạt khuyến cáo.
PGS.TS.BS Tạ Thị Tuyết Mai, Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện quốc tế Carmel, nguyên Trưởng khoa Dinh dưỡng Bệnh viện Nhân dân Gia Định, phân tích không ít người trẻ hiện nay đang tiêu thụ quá nhiều thức ăn nhanh (khoai tây chiên, hamburger, xúc xích…), uống quá nhiều đồ uống có đường (trà sữa, nước ngọt), ăn quá nhiều thịt, đặc biệt là thịt bò nhưng thiếu chất xơ, rau xanh và trái cây…
“Tổ chức Y tế thế giới khuyến nghị mỗi bữa ăn nên được xây dựng một cách đa dạng và cân bằng, trong đó thành phần không thể thiếu là rau xanh và trái cây. Đặc biệt, người trẻ nên chủ động bổ sung các loại hạt giàu dinh dưỡng như hạt óc chó, hạt mắc ca vào chế độ ăn hằng ngày. Bên cạnh đó, việc đảm bảo đầy đủ các nhóm dưỡng chất từ cá, thịt, trứng, đậu… cũng rất quan trọng để duy trì sức khỏe. Trong khẩu phần ăn hằng tuần, bạn nên dành ít nhất 3 bữa cho cá và từ 1–2 bữa với các món từ đậu…”, PGS.TS.BS Tạ Thị Tuyết Mai chia sẻ.
Võ Thị Yến Vy, thủ khoa Trường ĐH Kinh tế - Tài chính TP.HCM năm 2024, thì cho rằng câu hỏi "Tại sao làm rất nhiều đề nhưng điểm vẫn không tăng?" là vướng mắc của phần đông thí sinh trong giai đoạn ôn thi.
"Chúng ta hay thường tự hỏi: tại sao mình giải rất nhiều đề, giải cả ngày cả đêm mà điểm số không tăng? Nhưng mình nghĩ ở giai đoạn này, các bạn khoan hãy nghi ngờ bản thân vì thật sự nó không nằm ở lỗi của chúng ta hoàn toàn, mà chúng ta đang mắc vào một cái bẫy, đó chính là học vẹt", Yến Vy chia sẻ.
Theo thủ khoa Trường ĐH Kinh tế - Tài chính TP.HCM năm 2024, có 3 lý do khiến cho nỗ lực của thí sinh đang bị lãng phí.
Đầu tiên là chạy theo số lượng. "Một ngày mình có thể giải từ 5 - 10 đề và mình cảm thấy rất tự hào về điều đó. Nhưng thật ra là chúng ta đang làm những câu mà bản thân đã học và đã biết rồi. Còn những câu chưa biết thì chúng ta lại bỏ qua", Vy nhìn nhận và khuyên thí sinh chỉ nên làm từ 1-2 đề nhưng cần xem kỹ đề đó để nắm chắc hơn.
Lý do thứ 2, theo Vy cũng quan trọng không kém, đó chính là quên phân tích lỗi sai. "Mình nghĩ giá trị tích lũy của một đề nằm ở những câu sai chứ không hẳn là những câu đúng. Ngày đó mình mắc một lỗi là kiểm tra đáp án xong biết điểm rồi thì bỏ qua không quan tâm tới đề đó nữa, cũng như không mở lại để xem. Đó là một thiếu sót lớn mà may mắn là mình nhận ra kịp để khắc phục. Đối với các lỗi sai, các bạn cần xem thật kỹ mình sai ở đâu, sai do kiến thức hay là do bị áp lực thời gian... Khi chúng ta đã tìm ra được "bệnh" rồi thì sẽ biết cách để chữa, cũng như không bao giờ vấp ngã ở chỗ đó nữa", Vy nói.
Lý do thứ 3 là lỗ hổng nền tảng. Yến Vy kể trong khoảng thời gian đầu cô nàng cũng bắt đầu ôn những dạng đề tổng hợp nhưng chưa nắm hết kiến thức. Sau đó Vy chợt nhận ra rằng mình giống như đang xây nhà trên nền cát chứ không có móng. Từ kinh nghiệm của mình, Vy khuyên: "Nếu có một dạng đề mà chúng ta sai rất nhiều lần thì nên mở sách giáo khoa ra và học lại kiến thức nền tảng. Khi có kiến thức nền tảng sẽ chắc chắn hơn lúc giải đề".
Vào buổi tối, không gian nơi đây thu hút đông đảo người trẻ đến dạo mát, trò chuyện và tận hưởng bầu không khí mát lành ven sông. Từ "công viên ánh sáng" này, có thể phóng tầm mắt ngắm nhìn cầu Ba Son rực rỡ ánh đèn, phản chiếu xuống mặt nước, tạo nên một khung cảnh vừa hiện đại vừa thơ mộng. Chính sự kết hợp giữa yếu tố đô thị và thiên nhiên đã mang lại cảm giác thư giãn hiếm có giữa lòng thành phố đông đúc.
Đấy chính là công viên dưới chân tòa nhà Marina, tọa lạc tại số 2 Tôn Đức Thắng, P.Sài Gòn, TP.HCM.
Đặc biệt, nơi đây được ví như công viên ánh sáng bởi những vòng đèn LED đổi màu liên tục, kết hợp với hiệu ứng hình ảnh sinh động, tạo nên một không gian thị giác ấn tượng. Người tham quan có thể vừa di chuyển, vừa trải nghiệm sự thay đổi của ánh sáng theo từng bước chân, mang lại cảm giác như đang bước vào một không gian nghệ thuật tương tác. Chính yếu tố này đã khiến khu vực trở thành địa điểm check-in được yêu thích của bạn trẻ.
Trong những ngày thời tiết nóng bức ở TP.HCM, nơi đây như là điểm đến lý tưởng để giới trẻ có thể tận hưởng không khí mát mẻ về đêm.
Tận hưởng bầu không khí mát mẻ và không gian lung linh sắc màu ở đây, Nguyễn Thị Như Huỳnh (ngụ tại P. An Phú Đông,TP.HCM), hiện là sinh viên Trường ĐH Nguyễn Tất Thành, chia sẻ: "Vì mình ở trọ nên không gian bị tù túng, bí bách, nhất là những ngày thời tiết nắng nóng này. Mỗi lần như vậy mình lại đến công viên này ngồi hóng mát và nói chuyện với bạn bè".
Trịnh Minh Phương (ngụ P.Bình Thạnh, TP.HCM), sinh viên Trường ĐH Giao thông vận tải TP.HCM, tìm đến đây như một cách để giải tỏa những căng thẳng của cuộc sống. Phương kể: "Là sinh viên đi học xa nhà nhiều lúc áp lực công việc làm thêm, học hành nên mỗi khi muốn đi đâu đó giải tỏa căng thẳng là mình lại đi Metro từ ga Tân Cảng đến ga Ba Son để ra công viên ven sông này ngồi hóng gió. Ở đây gần nhà ga Ba Son nên rất là tiện lợi cho người dân cũng như nhiều bạn trẻ chưa có xe máy như mình dù ở xa vẫn có thể dễ dàng tìm đến".
Bên cạnh đó cũng có nhiều bạn trẻ đến vì muốn check-in với địa điểm này. Châu Vũ Phong (24 tuổi; ngụ P.Linh Xuân, TP.HCM) cho biết đến đây vì tò mò. Do thấy bạn bè đăng ảnh chụp ở đây nên cũng muốn đến thử lần cho biết, nhưng đến đây rồi Phong lại thấy nơi này không chỉ có thể check-in được ảnh đẹp mà còn thích hợp để thư giản. "Lần sau mình sẽ đưa bạn gái đến đây cùng vì bạn ấy thích chụp ảnh lắm", Phong bày tỏ.
Để đến được "công viên ánh sáng" này, bạn trẻ có thể di chuyển đến tòa nhà Marina (số 2 Tôn Đức Thắng, P.Sài Gòn), từ cổng vào của tòa nhà, mọi người đi thẳng rẽ phải cạnh ga Ba Son là tới công viên. Nếu đi bằng Metro thì mọi người xuống tại ga Ba Son, theo lối ra số 3 là đến ngay khu vực "công viên ánh sáng".
Ở miền Tây, sa kê là loài cây quen thuộc, nhưng thường chỉ để che bóng mát và người dân chủ yếu dùng trái làm bánh chứ chưa khai thác nhiều. Trong khi đó, nhiều nghiên cứu đánh giá sa kê có tiềm năng thành cây lương thực trong tương lai và có khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.
Nhận thấy tiềm năng này, nhóm sinh viên Trường ĐH FPT Cần Thơ đã bắt tay làm trà và sữa gạo sa kê. Nhóm gồm 5 thành viên: Trương Tử Hoài Ngọc (trưởng nhóm), Trần Thị Loan Anh, Nguyễn Văn Nghĩa, Phạm Duy Phương và Phạm Thị Anh Thư.
Hoài Ngọc cho biết để tạo ra những sản phẩm chất lượng, nhóm đã dành nhiều thời gian nghiên cứu quy trình chế biến công phu. Với sản phẩm trà, thay vì dùng lá xanh vốn chứa nhiều mủ, nhóm chọn lá già đã ngả màu vàng hoặc nâu. Lá sau khi hái được rửa sạch, sấy khô theo tỷ lệ riêng; khi nấu, thêm một chút đường phèn để tạo vị thanh ngọt, dễ uống.
Trong khi đó, việc làm sữa gạo sa kê phức tạp hơn. Trái gọt bỏ vỏ, xử lý với nước chanh tươi để loại bỏ mủ và giữ độ trắng. Phần thịt xắt thành những miếng nhỏ mang đi xay nhuyễn, rồi phối hợp với gạo nấu thành dạng sữa. Chiều lòng thực khách, nhóm còn khéo léo kết hợp thêm hương lá dứa và hương bắp để "thực đơn" thêm phần đa dạng.
Hai sản phẩm của nhóm đã được thử nghiệm tại Trung tâm kỹ thuật tiêu chuẩn đo lường chất lượng Cần Thơ về độ an toàn. Hiện nay, nhóm đã đưa sản phẩm đến tay người tiêu dùng và nhận được nhiều đánh giá tích cực từ khách hàng.
Thành công bước đầu với trà và sữa là động lực để nhóm tiếp tục mơ xa hơn. "Thời gian tới, chúng em sẽ nghiên cứu làm bánh snack, bánh mochi từ trái sa kê và đầu tư hơn vào mẫu mã, bao bì để sản phẩm chuyên nghiệp hơn", Hoài Ngọc nói.
Tiến sĩ Lê Cảnh Bích Thơ, giảng viên bộ môn khởi nghiệp Trường ĐH FPT Cần Thơ, đánh giá cao tính thực tiễn của dự án; bởi trà sa kê ngoài tính giải khát thì còn có giá trị dinh dưỡng; trong khi sữa gạo sa kê cung cấp hàm lượng tinh bột tốt. Chính vì vậy, nhà trường đã cấp vốn
20 triệu đồng để các sinh viên thực hiện. Với chất lượng đạt được, vừa qua trường đã hỗ trợ ki ốt để nhóm bày bán sản phẩm trong nhiều sự kiện.
