Trong lĩnh vực việc làm, chỉ 7,8% người khuyết tật nặng có việc làm, so với hơn 78% ở người không khuyết tật.
Những con số này không chỉ phản ánh khoảng trống và sự thiếu hụt những cơ hội cho người khiếm thính, mà còn cho thấy một hệ thống vẫn còn nhiều khoảng cách để giúp người khiếm thính hòa nhập.
Tại Việt Nam, mặc dù đã có những chính sách hỗ trợ người khuyết tật, việc phát hiện và can thiệp sớm đối với trẻ khiếm thính vẫn còn nhiều hạn chế, đặc biệt ở cấp cộng đồng.
Nhiều trẻ khiếm thính tại Việt Nam không được phát hiện và can thiệp sớm. Việc thiếu tiếp cận ngôn ngữ (ngôn ngữ ký hiệu hoặc ngôn ngữ nói có hỗ trợ) trong những năm đầu đời dẫn đến “nghèo ngôn ngữ”, ảnh hưởng trực tiếp đến tư duy và khả năng học tập.
Hệ quả là trẻ khó theo kịp chương trình học hòa nhập, tỉ lệ bỏ học cao, cơ hội học nghề bị thu hẹp ngay từ đầu.
Về cơ hội việc làm, nhiều người khiếm thính có khả năng làm việc tốt, thậm chí có những lợi thế như tập trung cao, khéo léo, nhưng họ vẫn gặp rào cản trong việc tiếp cận việc làm. Có thể kể đến thiếu dịch vụ phiên dịch viên ngôn ngữ ký hiệu (hoặc kinh phí cao và rất khó có thể chi trả cho các khoản này), doanh nghiệp chưa sẵn sàng tiếp nhận và điều chỉnh môi trường làm việc, định kiến không giao tiếp được nghĩa là không làm việc được,
Điều này khiến nhiều người khiếm thính phải chọn tự làm việc nhỏ lẻ, không ổn định, không được bảo vệ quyền lợi lao động.
Trong không gian công cộng, người khiếm thính như bị “vô hình hóa”.
Ở nhiều nơi công cộng như nhà ga, sân bay chưa có các điều chỉnh tiếp cận thông tin với người khiếm thính, thông báo thiếu phụ đề, thiếu ngôn ngữ ký hiệu, thiết kế dịch vụ chưa tính đến người không nghe được. Khi đó, người khiếm thính trở thành người ngoài cuộc ngay trong chính xã hội của mình.
Tuy nhiên, rào cản lớn nhất là nhận thức. Gần đây các chương trình trên tivi có phiên dịch ngôn ngữ ký hiệu, mọi người đã biết hơn về cộng đồng khiếm thính. Nhưng vẫn còn đó quan điểm rằng người khiếm thính “kém thông minh”, không thể học cao, không thể làm việc chuyên môn.
Thực tế trên thế giới đã có nhiều chứng minh về khả năng của người khiếm thính có thể trở thành giáo viên, nghệ sĩ, kỹ sư, doanh nhân. Tại Việt Nam cũng có một số bạn khiếm thính đã tốt nghiệp đại học, đi làm và thậm chí có bạn còn đi du học, lấy bằng thạc sĩ tại nước ngoài. Con số tuy chưa cao nhưng đấy cũng là một điều khích lệ và điều đó cũng chỉ ra vấn đề không phải là khả năng – mà là cơ hội và môi trường.
Phát hiện sớm và can thiệp sớm giúp trẻ khiếm thính và gia đình định hướng sớm và thực hiện việc can thiệp sớm nhằm rút ngắn khoảng cách về ngôn ngữ cho trẻ so với các trẻ không khiếm thính khác.
Ngoài ra cần có chính sách sàng lọc sơ sinh, hỗ trợ cha mẹ học giao tiếp với con (ký hiệu hoặc nói).
Giao tiếp là chìa khóa của thành công, vì vậy nếu chúng ta giải quyết được các vấn đề trên thì đây là “chìa khóa vàng” quyết định 70-80% khả năng hòa nhập sau này của trẻ khiếm thính.
• Đào tạo giáo viên giáo dục đặc biệt – chuyên ngành khiếm thính.
• Có trợ giảng hoặc phiên dịch ngôn ngữ ký hiệu.
• Phát triển song ngữ: ngôn ngữ ký hiệu và tiếng Việt.
• Nên thống nhất ngôn ngữ ký hiệu phổ thông tại Việt Nam.
• Có các chương trình hướng dẫn cha mẹ giúp trẻ khiếm thính phát triển giao tiếp và ngôn ngữ tại gia đình, nâng cao năng lực cho cha mẹ trong việc đồng hành nuôi dạy trẻ khiếm thính.
• Xây dựng mô hình “nơi làm việc hòa nhập”.
• Đào tạo nội bộ về giao tiếp với người khiếm thính.
• Có chính sách tuyển dụng rõ ràng.
Người khiếm thính chiếm một lực lượng không nhỏ, vì vậy nếu khai khác được và giúp họ các kiến thức kỹ năng để có thể bước chân vào thị trường lao động thì sẽ giải quyết được hơn cả một vấn đề việc làm mà cả vấn đề an sinh, hướng đến cuộc sống độc lập, bình đẳng cho người khiếm thính và tận dụng được nguồn nhân lực đang bị bỏ quên.
• Đưa hình ảnh người khiếm thính vào đời sống bình thường, không phải “ngoại lệ”.
Người khiếm thính không cần sự thương hại. Họ cần cơ hội để được lắng nghe, theo cách của riêng mình. Nhưng đừng để người khiếm thính phải gồng mình. Một xã hội hòa nhập không phải là nơi người khiếm thính phải nỗ lực gấp đôi để “theo kịp”, mà là nơi mọi người cùng bước chậm lại một chút để đi cùng nhau.
Theo thông tin từ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ, bệnh nhân là ông N.V.T. (62 tuổi, trú tại xã Xuân Lũng, tỉnh Phú Thọ). Trong lúc làm việc ở ruộng ngô, ông bất ngờ bị rắn hổ mang cắn vào ngón 2 và 3 bàn tay trái.
Ngay sau tai nạn, người bệnh được gia đình đưa tới bệnh viện cấp cứu.
Thời điểm nhập viện, bệnh nhân đau dữ dội tại vị trí bị cắn, vùng mu bàn tay trái sưng nề và lan lên cánh tay. Gia đình đồng thời cung cấp hình ảnh con rắn để hỗ trợ bác sĩ nhận diện loại rắn độc.
Sau thăm khám, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân bị rắn hổ mang cắn ở giờ thứ nhất. Người bệnh lập tức được điều trị bằng huyết thanh kháng nọc rắn hổ đất, kết hợp sử dụng kháng sinh và thuốc giảm đau.
Hiện sức khỏe bệnh nhân cải thiện đáng kể và tiếp tục được theo dõi, điều trị tại khoa Cấp cứu.
Theo bác sĩ Lê Đức Dương, khoa Cấp cứu, mùa hè với thời tiết nóng ẩm là thời điểm rắn thường xuất hiện tại các khu vực đồng ruộng, đồi núi, bụi rậm. Trong đó, rắn hổ mang là loài có nọc độc rất mạnh, có thể gây sưng nề, đau nhức dữ dội, hoại tử da và mô cơ tại chỗ, thậm chí dẫn tới suy hô hấp, đe dọa tính mạng người bệnh.
Bác sĩ khuyến cáo người dân khi lao động tại khu vực đồng ruộng, đồi núi hoặc rừng rậm cần mặc quần áo kín, đi ủng hoặc giày bảo hộ để hạn chế nguy cơ bị rắn cắn. Người dân cũng nên phát quang bụi rậm quanh nơi sinh sống và làm việc, tránh thò tay vào hốc cây, bụi cỏ hay những nơi tối ẩm khi chưa quan sát kỹ.
Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ đang điều trị các trường hợp rắn độc cắn bằng huyết thanh kháng nọc đặc hiệu, bao gồm huyết thanh điều trị rắn hổ mang và rắn lục. Đây là phương pháp giải độc đặc hiệu có hiệu quả cao, giúp giảm biến chứng và nguy cơ tử vong.
Theo bác sĩ Lê Đức Dương, mùa hè thời tiết nóng ẩm, rắn thường hay xuất hiện tại khu vực đồng ruộng, đồi núi, bụi rậm. Rắn hổ mang là loài rắn có nọc độc rất mạnh, gây ra sưng nề đau nhức, hoại tử da mô cơ tại chỗ, có thể suy hô hấp đe dọa tính mạng người bệnh.
Bác sĩ Dương khuyến cáo người dân khi lao động tại khu vực đồng ruộng, đồi núi, rừng rậm cần:
- Mặc quần áo kín đáo, đi ủng hoặc giày bảo hộ;
- Phát quang bụi rậm quanh nơi sinh sống và làm việc
- Tránh thò tay vào các hốc cây, bụi cỏ hoặc nơi tối ẩm mà không quan sát kỹ;
- Nếu gặp rắn thì rời đi một cách nhẹ nhàng, không kích động rắn hoặc cố bắt rắn.
Bác sĩ Dương cũng cho biết, khi bị rắn cắn, người dân cần đặc biệt lưu ý:
- Giữ bình tĩnh, hạn chế tối đa vận động.
- Cố định chi bị cắn và giữ vị trí thấp hơn tim.
- Tuyệt đối không rạch da, hút nọc, đắp lá thuốc hay các phương pháp dân gian chưa được kiểm chứng.
- Nhanh chóng đến cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.
- Nếu có thể, ghi nhớ hoặc chụp ảnh con rắn để hỗ trợ bác sĩ xác định loại rắn và sử dụng huyết thanh kháng nọc phù hợp.
Trong trường hợp gặp rắn, cần bình tĩnh rời đi nhẹ nhàng, tuyệt đối không kích động hoặc cố bắt rắn.
Khi bị rắn cắn cần sơ cứu đúng cách và nhanh chóng đến cơ sở y tế để được thăm khám, điều trị kịp thời.
Mới đây, một tai nạn nghiêm trọng vừa xảy ra với bé trai 5 tuổi khi đang chơi xe điện tự chế. Trong lúc xe vận hành, tay phải của trẻ bất ngờ bị cuốn vào bánh xe đang quay, dẫn đến chấn thương nặng, đứt lìa ngón cái và ngón trỏ.
Theo thông tin từ Bệnh viện Nhi Hà Nội, ngay sau tai nạn, trẻ được đưa đến cấp cứu trong tình trạng tổn thương nghiêm trọng bàn tay phải.
Qua đánh giá chuyên môn, bác sĩ Đỗ Hùng Anh – đơn vị Phẫu thuật Tạo hình, Sọ mặt và Thẩm mỹ cho biết: Đây là vết thương đặc biệt nặng, với nhiều yếu tố bất lợi cho việc bảo tồn chức năng.
Trẻ bị tổn thương nghiêm trọng ở hai ngón tay cái và trỏ, phần đầu ngón bị tách rời và không còn khả năng phục hồi. Hệ thống mạch máu và mô bị tổn thương nặng, nên các bác sĩ cho biết không thể thực hiện phẫu thuật nối lại.
Theo các bác sĩ, đây là dạng tai nạn không hiếm gặp khi trẻ sử dụng các phương tiện không đảm bảo an toàn. Hậu quả để lại thường rất nặng nề, ảnh hưởng lâu dài đến chức năng vận động của bàn tay, cũng như sinh hoạt và phát triển của trẻ sau này.
Thời gian qua, tại nhiều công viên, quảng trường thường có dịch vụ cho thuê xe điện trò chơi cho trẻ em. Những chiếc xe điện này không giống như những đồ chơi thông thường. Chúng có thể đạt tốc độ từ 10 đến 20km/h, một con số không nhỏ đối với trẻ em.
Bên cạnh đó, phần lớn những chiếc xe này đều là hàng tự chế, không qua kiểm định chất lượng, không có tiêu chuẩn an toàn về hệ thống phanh, giảm xóc hay bảo hộ.
Chỉ cần một cú va chạm nhẹ hay một pha tăng tốc đột ngột rồi bẻ lái, trẻ nhỏ rất dễ mất kiểm soát. Dẫn đến nguy cơ gây mất trật tự công cộng và tai nạn đáng tiếc xảy ra.
Các chuyên gia y tế cảnh báo, tai nạn liên quan đến thiết bị tự chế, đặc biệt là xe điện, không phải hiếm gặp ở trẻ nhỏ. Tuy nhiên, hậu quả thường rất nghiêm trọng, có thể gây mất chi, ảnh hưởng lâu dài đến chức năng vận động, sinh hoạt và tâm lý của trẻ.
Bác sĩ khuyến cáo phụ huynh cần tăng cường giám sát, không để trẻ tiếp xúc hoặc chơi với các thiết bị cơ khí, điện tự chế tiềm ẩn nguy cơ cao. Đồng thời, cần trang bị kiến thức an toàn và kỹ năng xử lý tình huống để hạn chế những tai nạn đáng tiếc có thể xảy ra.
Bước chuyển mình trở thành "thành phố công nghiệp – đô thị – dịch vụ hiện đại"
Từ một trong những trung tâm công nghiệp trọng điểm của cả nước, Đồng Nai đang bước vào giai đoạn chuyển mình mạnh mẽ với mục tiêu trở thành đô thị hiện đại, phát triển cân bằng giữa kinh tế và chất lượng sống. Việc trở thành thành phố trực thuộc Trung ương không chỉ mang ý nghĩa hành chính mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn về quy hoạch, hạ tầng và tổ chức không gian đô thị.
Theo các chuyên gia, khi một địa phương "lên hạng", áp lực về dân số, giao thông và dịch vụ công sẽ gia tăng nhanh chóng. Một đô thị trực thuộc Trung ương không thể vận hành hiệu quả nếu chỉ dựa vào một vài trung tâm cũ được mở rộng. Thay vào đó, cần hình thành các cực đô thị được quy hoạch đồng bộ, có khả năng tự vận hành và liên kết chặt chẽ theo mô hình đa trung tâm.
Trong định hướng phát triển dài hạn, sông Đồng Nai được xác định là "xương sống" về cảnh quan và không gian phát triển. Dọc theo hành lang này, nhiều khu đô thị quy mô lớn đang hình thành, được quy hoạch theo hướng tích hợp đa chức năng, kết hợp giữa nhà ở, thương mại, dịch vụ và không gian công cộng.
Không chỉ dừng ở trục ven sông, Đồng Nai còn mở rộng không gian đô thị về phía khu vực sân bay Long Thành và các hành lang giao thông chiến lược theo mô hình đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD). Đây là những khu vực có tiềm năng trở thành cực tăng trưởng mới nhờ lợi thế kết nối và logistics.
Mô hình này sẽ giúp phân tán áp lực hạ tầng khỏi khu vực lõi, giảm nguy cơ quá tải về giao thông và dịch vụ công cộng, đồng thời tạo ra các khu vực có môi trường sống đồng bộ ngay từ đầu.
Bên cạnh đó, các đại đô thị quy hoạch bài bản còn đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút nguồn vốn đầu tư vào địa phương. Khi một khu vực có hạ tầng hoàn chỉnh, pháp lý minh bạch và cộng đồng dân cư ổn định, dòng vốn từ các doanh nghiệp thương mại, dịch vụ sẽ tự nhiên theo sau. Đây là vòng tuần hoàn kinh tế mà nhiều đô thị phát triển ở khu vực Đông Nam Á đã kiểm chứng trong hai thập niên gần đây.
Theo kiến trúc sư Ngô Viết Nam Sơn, việc phát triển đô thị xung quanh sân bay là xu hướng phổ biến trên thế giới, khi các sân bay quốc tế không chỉ là cửa ngõ giao thông mà còn là hạt nhân hình thành các đô thị tích hợp. Khi sân bay Long Thành đi vào hoạt động, nhu cầu về nhà ở, dịch vụ và hạ tầng sẽ gia tăng mạnh, tạo động lực cho sự phát triển của các khu đô thị trong khu vực.
Khi các khu đô thị trở thành "hạt nhân" phát triển
Theo Sở Xây dựng, tính đến quý I/2026, Đồng Nai có hơn 440 dự án nhà ở đang triển khai, trong đó phần lớn là các khu đô thị quy mô lớn. Con số này cho thấy xu hướng chuyển dịch rõ nét từ phát triển dàn trải sang mô hình đại đô thị tích hợp. Đây được xem là một trong những chiến lược quan trọng để tái cấu trúc không gian phát triển.
Thực tế cho thấy, các đại đô thị được quy hoạch bài đa chức năng, trong đó nhà ở gắn liền với hệ sinh thái dịch vụ như: thương mại, giáo dục, y tế, giải trí,... có thể góp phần nâng cao chất lượng sống, phân bổ lại dân cư, giảm áp lực cho khu vực trung tâm, đồng thời, thu hút lực lượng lao động chất lượng cao.
Câu chuyện đại đô thị Aqua City là một ví dụ rõ ràng trong việc viết lại diện mạo đô thị Đồng Nai. Trong số các dự án dọc hành lang sông Đồng Nai, Aqua City được xem là một trong những đại đô thị trọng điểm, giữ vai trò quan trọng trong chiến lược phát triển chuỗi đô thị ven sông của địa phương.
Dự án tọa lạc bên dòng sông Đồng Nai, ngay trục Hương lộ 2 – tuyến kết nối chiến lược giữa TP.HCM, Đồng Nai và sân bay Long Thành. Với vị trí này, Aqua City được đánh giá là một trong những đô thị hưởng lợi trực tiếp nhất từ làn sóng đầu tư hạ tầng.
Với quy mô hơn 1.000ha và 32km đường sông tự nhiên bao quanh, dự án dành 70% diện tích cho mảng xanh, hạ tầng và hệ tiện ích đẳng cấp, mang đến không gian sống trong lành, khác biệt hiếm có. Đây là nền tảng quan trọng để thu hút cộng đồng cư dân chất lượng cao và chuyên gia quốc tế lựa chọn an cư lâu dài.
Đến nay, gần 1.200 căn nhà phố và biệt thự đã được bàn giao, hàng trăm gia đình đã chuyển về sinh sống, từng bước hình thành cộng đồng cư dân văn minh và thịnh vượng bên sông. Theo lộ trình, Aqua City sẽ bàn giao sổ hồng cho cư dân từ tháng 6 năm 2026.
Giai đoạn 2025–2028, Aqua City dự kiến đóng góp khoảng 23.000 tỷ đồng vào ngân sách, đồng thời tạo việc làm cho hàng nghìn lao động, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế và an sinh xã hội của địa phương.
Đồng Nai hiện đang ở thời điểm hội tụ nhiều điểu kiện thuận lợi như chính sách và có chế đặc thù tạo ra kỳ vọng phát triển mới, hạ tầng giao thông liên vùng được đầu tư mạnh, và dòng vốn tiếp tục tìm đến các địa phương giàu tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội này, yếu tố then chốt vẫn là chất lượng quy hoạch và năng lực thực thi.
