Người trẻ gọi đó là “micro retirement – nghỉ hưu ngắn hạn”, thường kéo dài từ vài tháng đến một năm, để du lịch, nghỉ ngơi hoặc đơn giản là sống chậm lại.
Lưu Yến Nhi (25 tuổi, ngụ P.Phước Long, TP.HCM) vừa có kỳ nghỉ dài sau gần 3 năm làm việc văn phòng. Ngay sau khi quyết định “nghỉ hưu ngắn hạn”, Nhi liền đón bà và mẹ từ Hà Tĩnh vào chơi, nghỉ dưỡng.
“Bố mẹ mình ngày xưa cứ đi làm suốt xong rồi không có thời gian để hưởng thụ. Làm lụng cả một đời đến lúc về già thì sức khỏe đi xuống, có muốn đi đâu cũng khó. Do vậy mình muốn tận hưởng khi còn trẻ mặc dù không quá dư dả”, Nhi chia sẻ.
Nhi cho rằng xu hướng người trẻ đi làm một thời gian rồi tạm nghỉ đang ngày càng phổ biến. Bản thân Nhi cũng có những khoảng nghỉ ngắn trong năm hoặc sau 1 – 3 năm làm việc để đi đây đó, giúp tinh thần thoải mái hơn. “Khi lựa chọn nghỉ dài thường phải chấp nhận rủi ro hoặc có nền tảng tài chính vững vàng. Mình quan niệm không làm việc này thì làm việc khác, nghỉ cũng có thể định hướng kinh doanh hay khởi nghiệp. Còn theo đuổi công việc văn phòng thì vẫn không ngừng cập nhật kỹ năng để theo kịp thị trường khi quay lại”, Nhi nói.
Nói về lý do tạm nghỉ việc sau nhiều năm gắn bó với một công ty bất động sản, Phạm Hồng Vân (35 tuổi, ngụ xã Bình Chánh, TP.HCM) kể mình học xong là đi làm, đi làm là áp lực phải thăng tiến, cứ thế hơn chục năm trôi qua. Có những lúc Vân cảm thấy mình giống như một chiếc điện thoại bị chai pin, dù có “cắm sạc” (nghỉ cuối tuần) thì cũng chỉ lên được 20% rồi lại “sập nguồn” nên Vân quyết định nghỉ ngơi một thời gian.
“Việc dừng lại 3 tháng hay 6 tháng không phải là trốn chạy áp lực, mà là để bản thân bảo trì lại “hệ điều hành” của chính mình. Tôi đi du lịch, học một môn nghệ thuật, hay đơn giản là ngủ một giấc không cần báo thức để tìm lại cảm giác mình đang sống chứ không phải đang tồn tại”, Vân nói.
Theo Vân, đang làm mà nghỉ việc thì lo lắng là điều không tránh khỏi. Thị trường lao động vận hành rất nhanh, mình dừng lại nghĩa là chấp nhận lùi một bước. Tuy nhiên vị trí công việc có thể thay thế, còn tư duy và trải nghiệm thì không. “Nếu tôi ở lại công ty với tâm thế kiệt sức, tôi cũng sẽ sớm bị đào thải vì hiệu suất kém. Tôi tin rằng nếu mình có năng lực thực sự và một CV được làm mới bằng những trải nghiệm sống phong phú, tôi sẽ tìm được một vị trí khác phù hợp hơn. Đôi khi, mất đi công việc cũ lại là cơ hội để tôi tìm thấy sự nghiệp mới đúng với đam mê hơn”, Vân chia sẻ.
Nói về bí quyết “nghỉ hưu ngắn hạn” mà vẫn an toàn, Vân cho biết chỉ nộp đơn nghỉ việc khi đã tích lũy đủ một khoản tiền mặt có thể nuôi sống bản thân trong ít nhất 6 tháng mà không cần thu nhập. Vân chi tiêu tiết kiệm hơn, chỉ chi tiền cho những trải nghiệm mang tính thư giãn như một chuyến trekking hay mua sách.
“Đôi khi tôi vẫn nhận vài công việc nhỏ đúng chuyên môn để có thêm chi phí sinh hoạt nhẹ nhàng. “Nghỉ hưu ngắn hạn” không phải là một kỳ nghỉ dưỡng xa hoa mà là một cuộc “dưỡng thương”, bồi năng lượng để rồi trở lại mạnh mẽ hơn”, Vân chia sẻ.
Còn với anh Lâm Chí Huy (33 tuổi, ngụ P.Phú Thuận, TP.HCM), chọn “nghỉ hưu ngắn hạn” là để kết thúc công việc hành chính ở một công ty về dịch vụ vận tải đã khiến anh chịu áp lực và mệt mỏi kéo dài. Anh cho biết để không bị động, nghỉ nhưng vẫn có thu nhập, anh chuyển qua nhận 1 – 2 việc làm online mỗi tuần. Như vậy anh vẫn có khoảng nghỉ để thư giãn và đi du lịch, đồng thời trau dồi kỹ năng qua các việc freelance để nếu có trở lại thị trường lao động thì không bị “lụt nghề”.
“Cuộc sống áp lực, mệt mỏi nên tôi tìm cách đi du lịch, nghỉ ngơi. Với thời đại công nghệ thông tin bùng nổ, một chiếc điện thoại, laptop cũng có thể làm việc từ xa được nên tôi không quá lo lắng về tạm nghỉ việc chính của mình. Những công việc online giúp tôi thoải mái và chủ động về thời gian, có thể tận hưởng cuộc sống của riêng mình”, anh Huy chia sẻ.
Theo PGS-TS Nguyễn Thị Lan Hương, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học lao động và xã hội (thuộc Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội cũ, nay là Bộ Nội vụ), cần nhìn nhận “nghỉ hưu ngắn hạn” không phải là nghỉ hưu theo nghĩa truyền thống mà chỉ là tạm thời ngừng việc để điều chỉnh cuộc sống hoặc định hướng nghề nghiệp. Ở nhiều quốc gia, việc người trẻ thay đổi công việc, tạm dừng để học tập, trải nghiệm hay chuyển hướng nghề nghiệp là điều rất phổ biến. Trong suốt cuộc đời, một người có thể thay đổi công việc nhiều lần và điều đó phản ánh sự vận động bình thường của thị trường lao động.
“Việc tạm dừng công việc trong một khoảng thời gian nhất định cũng mang lại tác động tích cực. Người lao động có cơ hội nhìn lại bản thân, điều chỉnh định hướng, bổ sung kỹ năng hoặc tìm kiếm công việc phù hợp hơn. Hoặc đơn giản là xả stress, trút bỏ áp lực sau giai đoạn làm việc chăm chỉ, điều này đôi khi tạo ra “con người mới” có đầy đủ kỹ năng, tràn đầy năng lượng và sẵn sàng cho một thử thách mới”, bà Hương nói.
Bà Hương cho rằng trong bối cảnh thị trường lao động ngày càng linh hoạt, người trẻ có nhiều lựa chọn hơn như làm việc online, làm thêm hoặc chuyển đổi công việc khi cảm thấy áp lực. “Nhiều người trẻ lựa chọn tạm nghỉ việc một thời gian rồi quay lại làm là một lựa chọn cá nhân phù hợp với bối cảnh hiện nay, khi mà thế hệ trẻ biết và muốn tận hưởng nhiều hơn khi còn trẻ. Điều quan trọng là sau mỗi lần điều chỉnh, người trẻ có tìm được hướng đi phù hợp hơn cho mình hay không? Phải chủ động và có kế hoạch cho việc quay lại thì kỳ nghỉ mới không là gánh nặng”, bà Hương nói.
Tiến sĩ Trần Hữu Sơn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu ứng dụng văn hóa và du lịch (thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và kỹ thuật VN), nhìn nhận giới trẻ hiện nay có thiên hướng sẵn sàng thay đổi việc sau vài năm, thậm chí chỉ sau 6 – 7 tháng vì họ có nhiều lựa chọn và công việc linh hoạt hơn. Việc tạm dừng công việc để nghỉ ngơi, du lịch nhằm giảm áp lực, tái tạo năng lượng cũng dần trở thành nhu cầu bình thường.
“Tuy nhiên, tạm nghỉ kéo dài hoặc ngắt quãng công việc quá thường xuyên có thể ảnh hưởng đến sự nghiệp lâu dài. Vì sau khi nghỉ, nhiều trường hợp có tâm lý trì trệ, mất động lực, quay lại làm việc thì mất phương hướng hoặc phải học lại từ đầu”, ông Sơn nói.
Theo ông Sơn, để “nghỉ hưu ngắn hạn” không trở thành bước lùi trong sự nghiệp, người trẻ cần chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi đưa ra quyết định. Một khoản tiết kiệm đủ để trang trải chi phí sinh hoạt trong thời gian nghỉ là điều gần như bắt buộc; hoặc duy trì các công việc freelance hay nguồn thu nhập thụ động cũng là một cách giúp giảm áp lực. Ngoài ra, lên kế hoạch rõ ràng cho thời gian nghỉ như sẽ làm gì, học gì, đi đâu, khi nào quay lại cũng giúp khoảng thời gian này trở nên ý nghĩa hơn, thay vì trôi qua một cách mơ hồ.
Theo ghi nhận, chiều 2.5, nhiều khu vực trên địa bàn TP.HCM như P.Bình Tân, P.Bảy Hiền, P.Hiệp Bình, P.Tam Bình… đã xuất hiện mưa rải rác, có nơi cơn mưa kéo dài hơn nửa tiếng đồng hồ.
Cơn mưa đầu mùa ở TP.HCM không chỉ là một hiện tượng thời tiết, nó còn giống như một cú "reset" (thiết lập lại) cảm xúc cho cả thành phố đông dân sau những ngày dài oi ả, nóng bức, ngột ngạt. Và với người trẻ, cơn mưa ấy lại càng mang nhiều ý nghĩa hơn.
Trên hàng loạt fanpage nội dung về cơn mưa đầu tiên của TP.HCM thu hút sự quan tâm đặc biệt.
Tại P.Tam Bình, từ 13 giờ trời đã âm u, đến gần 16 giờ trời đổ mưa xối xả. Cơn mưa kéo dài hơn nửa tiếng đồng hồ. Đến hơn 16 giờ 30, trời vẫn còn mưa khiến người dân vô cùng phấn khích. Cơn mưa như "tưới mát" cả tâm hồn biết bao người dân thành phố sau bao ngày sống chung với nắng nóng khắc nghiệt.
Nhiều nơi khác dù cơn mưa không lớn và diễn ra trong thời gian ngắn, nhưng đã góp phần xoa dịu cái nóng oi bức, mang lại cảm giác dễ chịu cho nhiều người.
Nguyễn Chúc Đoan (22 tuổi) cho biết khu vực Khu công nghiệp Vĩnh Lộc (đường M1, P.Bình Tân) nơi cô đang sinh sống có mưa nhỏ lúc khoảng 13 giờ.
"Tôi đang làm việc, nhìn ra thấy mưa. Nhưng mưa nhẹ lướt qua thôi, chứ không lớn. Mưa tầm đâu đó 30 giây đã ngớt rồi. Tôi mong mưa lớn hơn chút cho đỡ nóng, cả tháng trời nóng quá", Chúc Đoan chia sẻ.
Nguyễn Hoàng Khang (31 tuổi, đường Ni Sư Huỳnh Liên, P.Bảy Hiền) hồ hởi nhớ lại cơn mưa hơn 1 giờ đồng hồ trước dù "mưa nhỏ xíu chỉ thoáng qua".
"Khu vực tôi mưa chỉ khoảng 5, 10 phút nhưng vui lắm vì bớt bụi, bớt nóng. Mấy nay nóng quá. Trời nắng nóng nên lâu nay tôi cũng hạn chế ra đường trừ khi có việc cần thiết. Nhà tôi cách chỗ làm khoảng 8km thôi, chạy xe máy tầm 10 phút nhưng nóng chịu không nổi. Tôi mong chiều nào cũng có mưa cho mát. Tôi cũng thích trời mưa hơn", Hoàng Khang nói.
Gần 16 giờ, P.Bình Quới, P.Bình Thạnh… trời tối sầm, mưa ào ào đổ xuống. Nhiều người đang di chuyển trên đường vội tấp vào lề trú mưa. Có người chạy luôn trong mưa tận hưởng sự mát lạnh của cơn mưa đầu mùa mang lại.
Trần Thị Hồng Ngọc (28 tuổi), hiện đang ngụ tại đường 20, P.Hiệp Bình chia sẻ khoảng hơn 14 giờ khu vực cô ở có mưa nhỏ: "Tôi nghe tiếng mưa vội chạy ra lấy quần áo, còn mừng vì mưa cho mát, vừa ra tới ban công mưa tạnh rồi", Ngọc hài hước nhớ lại.
Tuy nhiên tới gần 16 giờ, Ngọc nói mây đen ào ào tới. Ngọc chia sẻ cô thích ngồi ban công nhìn mưa rơi: "Không khí mát mẻ, thêm mùi đất nữa ngồi nhìn chill chill thôi. Tôi thích trời mưa, vừa mát và cũng tiện nếu có việc phải ra ngoài. Trời mưa khiến tôi thấy sống chậm lại á, tôi thấy như mọi thứ đang chậm lại, là tôi cảm giác vậy", nữ nhân viên văn phòng chia sẻ.
Hiểu được tâm lý này, Lê Minh Khôi, thủ khoa Trường ĐH Bách khoa, ĐH Quốc gia TP.HCM năm 2025 mang đến cho thí sinh chủ đề khá hữu ích: Làm thế nào để cân bằng giữa học để hiểu và học để thi? Những gì Khôi chia sẻ cũng chính là kinh nghiệm "xương máu" được rút ra từ trong quá trình cậu bạn ôn thi tốt nghiệp THPT năm trước.
Với Khôi, việc học là cả một chặng đường để chúng ta có thể hiểu, tiếp thu kiến thức và từ đó vận dụng làm bài tập cũng như áp dụng vào thực tiễn cuộc sống. Tuy nhiên kiến thức của kỳ thi sẽ tập hợp rất nhiều từ các năm học trước, việc ôn tập vì thế tốn rất nhiều thời gian và cũng sẽ không thể nào học được hết tất cả những kiến thức đó. Trong trường hợp này, cách học của Khôi là nhớ công thức của những bài toán đặc thù để có thể dễ dàng áp dụng nhanh hơn, từ đó tiết kiệm thời gian học.
"Với mình đây là một cách khá hay để chúng ta có thể rút ngắn thời gian học và đồng thời cũng giữ được hiệu quả nhất định trong quá trình ôn thi", Khôi nói.
Khôi cũng lưu ý thêm: "Nhưng các bạn cũng cần phải phân biệt được khi nào cần học sâu để hiểu kiến thức và khi nào cần nhớ công thức để áp dụng vào kỳ thi. Kinh nghiệm của mình thì sẽ phân chia kiến thức thành 2 loại. Đầu tiên là kiến thức nền tảng để mình phát triển lên những bài tập cao hơn. Đây chính là những kiến thức mà mình phải nhớ, phải học sâu về bản chất để hiểu rõ. Còn với những bài toán nâng cao hoặc thuộc dạng hiếm, ít gặp, chúng ta có thể nhớ công thức đặc thù và cách để ứng dụng công thức đó".
Theo Khôi, các dạng bài toán thì muôn hình vạn trạng, việc học tất cả sẽ tốn nhiều thời gian nên việc ghi nhớ công thức là một cách khá hay. Tuy nhiên, Khôi cũng khuyên thí sinh không nên quá lạm dụng cách này.
"Vì khi nhớ quá nhiều công thức, lúc vào thi ta có thể phân vân không biết nên áp dụng công thức nào cho bài toán nào. Không những thế, việc nhớ quá nhiều công thức cũng làm ảnh hưởng đến khả năng sáng tạo, tư duy của chúng ta. Vì thế chỉ nên ghi nhớ một số công thức của những bài toán đặc thù, nâng cao, đừng quá lạm dụng cách học này để áp dụng cho tất cả các dạng bài", Khôi lưu ý.
Theo Khôi, trong quá trình ôn thi bản thân cũng mắc phải một số sai sót mà qua đó cậu bạn nhận ra rằng nếu biết sớm hơn thì quá trình ôn luyện sẽ hiệu quả hơn. Chính vì thế, Khôi mong muốn chia sẻ một ít kinh nghiệm bản thân với mong muốn giúp thí sinh có một mùa thi tốt nhất, đỡ phải loay hoay trong biển kiến thức hay những phương pháp học chưa hiệu quả.
"Học tập là hành trình, những kỳ thi chỉ là điểm dừng chân chứ không phải đích đến. Dù vậy ta vẫn phải nỗ lực hết mình để không phải hối hận nhìn lại chặng đường đã qua", Khôi nhắn gửi và chúc thí sinh sẽ ôn luyện thật tốt để sẵn sàng chinh chiến với kỳ thi.
Tốt nghiệp được 6 tháng, Nguyễn Trần Gia Huy (23 tuổi, ngụ tại đường Thạnh Xuân 13, P.Thới An, TP.HCM) vẫn đang loay hoay tìm việc. "Có những tuần mình ứng tuyển cả chục nơi, nhưng phản hồi nhận lại không nhiều, nhiều nơi im luôn, một số thì báo yêu cầu kinh nghiệm nhiều hơn", Huy chia sẻ.
Ban đầu, cậu bạn nghĩ chỉ cần chuẩn bị một CV chỉn chu là sẽ sớm có việc, nhưng thực tế khắc nghiệt hơn tưởng tượng. Huy cảm giác lạc lõng so với bạn bè đồng trang lứa: "Có những hôm thấy người khác đăng ảnh đi làm, nhận lương, mình cũng hơi chạnh lòng. Nhiều lúc mình nghĩ chỉ sợ chờ mãi mà không có một cơ hội thật sự để bắt đầu".
Để không có cảm giác bị "đứng yên", Huy kể đang học thêm ngoại ngữ, tin học và tìm hiểu cách viết CV thuyết phục hơn. Cậu cũng cân nhắc tìm việc bán thời gian để có thu nhập trong lúc chờ công việc chính thức.
Cùng tâm trạng, Lê Hoàng Khánh Vân (29 tuổi, ngụ tại đường Hồ Biểu Chánh, P.Phú Nhuận, TP.HCM) cho biết đã nghỉ việc gần một năm sau khi gặp vấn đề sức khỏe. Vốn chỉ định nghỉ ngơi ngắn nhưng thời gian tìm việc lại kéo dài hơn Vân dự tính. "Cả tháng nay mình rải CV mấy chục nơi đều im lặng hết, không một cuộc gọi. Có nhiều lần mình thấy mô tả công việc rất hợp, mình đáp ứng được hết các yêu cầu, nhưng sau đó cũng chẳng có phản hồi nào. Mình thấy khó hiểu thực sự", Vân kể.
Ở tuổi 29, áp lực với Khánh Vân không chỉ là chuyện thu nhập mà còn là những câu hỏi về công việc. "Có những khi mình mất tự tin hẳn, không biết là do thị trường khó, do mình chưa đủ giỏi, hay do mình đang chọn sai hướng. Mình còn ngại đi chơi gặp bạn bè, người quen vì không muốn ai hỏi về công việc", Vân nói.
Lý giải về tình trạng CV bị "phớt lờ", ông Phạm Đức Long, Tổng giám đốc Công ty Mstar Corp, cho rằng: "Với sinh viên mới ra trường, CV không đạt có thể là do vị trí công việc đó cần nhiều kinh nghiệm và kỹ năng hơn những gì mà các bạn đang có. Còn với người đã đi làm, vấn đề thường nằm ở chỗ chưa biết cách thể hiện kinh nghiệm trong CV".
Theo ông Long, nhiều bạn trẻ viết CV khá chung chung theo văn mẫu, không có yếu tố nào chứng tỏ từng làm những dự án có tính thực thi, hay những con số chứng minh thành quả cụ thể. Lời khuyên từ ông Long là trình bày chi tiết hơn về các dự án từng làm. Đặc biệt, nên đầu tư điều chỉnh CV theo từng vị trí ứng tuyển thay vì gửi đi một bản giống nhau cho mọi nơi, vốn là một lỗi phổ biến khiến CV bị loại ngay từ vòng đầu.
Ở góc nhìn khác, ông Trần Anh Tuấn, Phó chủ tịch Hội Giáo dục nghề nghiệp TP.HCM, gọi đây là tình trạng "lệch pha cung - cầu". "Hiện nay, việc nhiều bạn trẻ gửi hàng chục CV nhưng ít nhận được lời mời phỏng vấn là thực trạng phổ biến. Không phải các bạn trẻ không giỏi, mà là chưa thể hiện đúng cách và chưa khớp với nhu cầu doanh nghiệp", ông nhận định.
Theo ông Tuấn, những lỗi phổ biến khi gửi CV ứng tuyển gồm: CV theo kiểu liệt kê, chưa nêu bật kết quả, thành tựu đạt được, hơn nữa chỉ thể hiện lý thuyết, thiếu trải nghiệm thực tế. Việc "rải CV" cũng cần lưu ý: "Ứng tuyển kiểu hàng loạt, thiếu chọn lọc sao cho phù hợp với khả năng, trình độ của bản thân cũng dẫn đến mức độ phù hợp thấp", ông nói.
Ngoài ra, ông Tuấn nhắc một số lỗi nhỏ mà nhiều người bỏ qua cũng trở thành điểm trừ với nhà tuyển dụng: "Viết tiêu đề không rõ ràng, quên đính kèm CV, tác phong giao tiếp, viết email chưa chuyên nghiệp, nhiều người bị loại ngay từ bước gửi CV là vì hời hợt, sơ sài".
Để nhanh chóng tìm được công việc tốt trong thời điểm thị trường việc làm cạnh tranh hiện nay, ông Tuấn khuyên người trẻ cần chuyển từ tư duy "học để biết" sang "học để làm được". Theo ông Tuấn, có thể nâng cao kỹ năng nghề là làm được việc ngay từ dự án nhỏ, sản phẩm cụ thể, kỹ năng cứng là chuyên môn và công cụ như ngoại ngữ, tin học văn phòng và kỹ năng mềm là tư duy phản biện, khả năng thích nghi, giao tiếp và làm việc nhóm...
Ngoài tìm việc trên những trang tuyển dụng uy tín, trang chính thức của doanh nghiệp, người trẻ tìm việc cần mở rộng mạng lưới để nâng cao cơ hội. "Khoảng 70% cơ hội việc làm đến từ kết nối, không phải từ nộp CV online", ông Tuấn cho hay.
Với những bạn đang nản lòng, ông Phạm Đức Long nhắn gửi: "Ứng tuyển mà được ngay thì ít thấy, chứ chưa có kết quả thì nhiều lắm. Bạn không phải là người duy nhất gặp phải chuyện đó. Trong thời gian chờ gọi phỏng vấn, hãy tập trung rèn kỹ năng mềm, học thêm khóa nâng cao chuyên môn. Không ngừng học hỏi và luôn có thái độ tích cực là điểm cộng cực kỳ lớn khi đi phỏng vấn".
