Theo Hãng tin Tasnim, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã mô tả các hành động quân sự của Mỹ và Israel nhắm vào Iran là “phi pháp”, trong cuộc gặp với người đồng cấp Iran Abbas Araghchi tại Bắc Kinh ngày 6-5.
Cụ thể, ông nhận định Trung Đông đang ở “bước ngoặt mang tính quyết định” và nhấn mạnh ngừng bắn toàn diện là “không thể thiếu” để duy trì ổn định khu vực, đồng thời kêu gọi các bên sẽ sớm đáp lại đề nghị của cộng đồng quốc tế về việc đảm bảo an toàn cho hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz.
Ông cũng kêu gọi chấm dứt hoàn toàn giao tranh, cho rằng việc tái khởi động xung đột là không thể chấp nhận và nhấn mạnh đàm phán vẫn là giải pháp thiết yếu.
Ông Vương Nghị cũng cho biết Trung Quốc “đánh giá cao cam kết của Iran trong việc không phát triển vũ khí hạt nhân, đồng thời tin rằng Iran có quyền hợp pháp sử dụng năng lượng hạt nhân vì mục đích hòa bình”, theo Đài CNN.
Đồng thời ông tái khẳng định cam kết của Bắc Kinh trong việc thúc đẩy hạ nhiệt căng thẳng.
Ông nhấn mạnh Trung Quốc sẽ “nỗ lực hơn nữa để hạ nhiệt căng thẳng, chấm dứt giao tranh và ủng hộ khởi động đàm phán hòa bình”, đồng thời sẵn sàng đóng vai trò lớn hơn trong việc khôi phục ổn định tại Trung Đông.
Trung Quốc cũng là một trong những nước chịu ảnh hưởng trực tiếp từ việc eo biển Hormuz bị phong tỏa, khi hơn một nửa lượng dầu thô nhập khẩu bằng đường biển của nước này đến từ Trung Đông và chủ yếu đi qua tuyến hàng hải này, theo dữ liệu của Công ty phân tích Kpler.
Về phía Iran, Ngoại trưởng Araghchi đánh giá cao lập trường “kiên định” của Trung Quốc, đặc biệt trong việc lên án cuộc chiến Mỹ – Israel, và nói rằng quan hệ hợp tác giữa Tehran và Bắc Kinh “sẽ mạnh mẽ hơn bao giờ hết”.
Phát biểu với truyền thông nhà nước, ông Araghchi gọi Trung Quốc là “người bạn chân thành” của Iran và cho biết trong bối cảnh hiện tại, hai nước sẽ tăng cường hợp tác sâu rộng.
Đây là lần đầu tiên ngoại trưởng hai nước gặp nhau kể từ khi nổ ra xung đột giữa Mỹ – Israel và Iran. Đáng chú ý, cuộc gặp này diễn ra trước thềm cuộc hội kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến tổ chức tại Bắc Kinh vào tuần tới.
"Tổng thống đã ân xá cho ông Win Myint", theo AP dẫn tuyên bố từ văn phòng của Tổng thống Myanmar Min Aung Hlaing. Ông Min Aung Hlaing là người lãnh đạo cuộc chính biến trên vai trò Tổng tư lệnh quân đội và mới tuyên thệ nhậm chức tổng thống hồi tuần trước.
Ông Win Myint là tổng thống Myanmar từ năm 2018 trước khi chính biến nổ ra vào tháng 2.2021. Ông đã bị bắt giữ cho đến nay.
Cùng ngày, Reuters dẫn lời luật sư của cựu lãnh đạo Aung San Suu Kyi cho biết bản án của thân chủ ông đã được giảm 4 năm rưỡi từ mức án 27 năm vì các tội kích động, tham nhũng, gian lận bầu cử và vi phạm luật bí mật nhà nước.
Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa rõ bà có được phép thi hành phần còn lại của bản án dưới hình thức quản thúc tại gia hay không.
Người phát ngôn của chính quyền Myanmar vẫn chưa phản hồi yêu cầu bình luận về thông tin trên.
Trước đó, truyền hình nhà nước MRTV đưa tin tân Tổng thống Min Aung Hlaing đã quyết định ân xá cho 4.335 tù nhân, đợt ân xá lần thứ ba trong vòng nửa năm qua. Tân tổng thống cũng giảm toàn bộ án tử hình trong dịp này.
Tại Myanmar, các đợt ân xá thường được thực hiện hằng năm vào dịp Ngày Độc lập (tháng 1) và Tết cổ truyền (tháng 4).
"Trong hơn 20 giờ tồi tệ, Nga đã tấn công Dnipro bằng tên lửa và máy bay không người lái (UAV) theo từng đợt", Oleksandr Ganzha, lãnh đạo chính quyền quân sự tỉnh Dnipropetrovsk, ngày 25/4 cho biết. Dnipro là thủ phủ vùng Dnipropetrovsk.
Thị trưởng Dnipro Borys Filatov mô tả đây là cuộc tấn công "lớn nhất từ trước đến nay" nhằm vào thành phố này. Nhà cửa, doanh nghiệp và hạ tầng năng lượng được cho là đã bị đánh trúng.
Theo hình ảnh do Ukraine công bố, lực lượng cứu hộ cứu nạn đã dành hàng giờ bên trong các đống đổ nát dù đòn tập kích vẫn đang tiếp diễn, để dọn dẹp cũng như tìm kiếm những người sống sót và thi thể. Giới chức cho biết một tòa chung cư đã bị tấn công hai lần vào những thời điểm khác nhau.
Cuộc tập kích quy mô lớn vào Dnipro đã khiến 8 người thiệt mạng và 49 trường hợp bị thương, trong đó có phó thị trưởng thành phố, người được ông Filatov mô tả là "suýt mất mạng". 10 người khác đã bị thương trên toàn tỉnh Dnipropetrovsk.
Nga còn nhắm mục tiêu khu vực do Ukraine kiểm soát ở vùng Zaporizhzhia lân cận khiến một người thiệt mạng và 4 người bị thương bên trong một xe buýt mini dân sự, theo Ivan Fedorov, lãnh đạo chính quyền quân sự do Ukraine thành lập ở tỉnh này.
Không quân Ukraine cho biết Nga đã phóng tổng cộng 47 tên lửa và 619 UAV trong đêm, thêm rằng phần lớn đã bị đánh chặn. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky kêu gọi phản ứng mạnh hơn từ cộng đồng quốc tế trước các cuộc tấn công của Nga.
"Điều quan trọng là thế giới không tiếp tục im lặng về điều đang xảy ra, cũng như cuộc chiến do Nga tiến hành ở châu Âu không bị xung đột tại Iran làm lu mờ", ông nói, đồng thời bày tỏ kỳ vọng các nước sẽ "thực hiện kịp thời" những cam kết giúp Ukraine tăng cường năng lực phòng không.
Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố đã "tiến hành một cuộc tập kích quy mô lớn" nhằm vào các mục tiêu quân sự ở lãnh thổ đối phương trong 24 giờ trước đó.
Alexander Khinshtein, lãnh đạo tỉnh Kursk giáp Ukraine, cho biết các cuộc tấn công bằng UAV của đối phương đã khiến một người bị thương ở vùng này. Theo Vyacheslav Gladkov, tỉnh trưởng Belgorod, một phụ nữ thiệt mạng và một người đàn ông bị thương nặng sau khi UAV đánh trúng một ôtô.
Ba người đã thiệt mạng sau khi một ngôi làng tại khu vực do Nga kiểm soát ở tỉnh Lugansk bị UAV tấn công, theo Leonid Pasechnik, lãnh đạo do Moskva bổ nhiệm tại vùng này.
Nga gần đây thay đổi chiến thuật, chuyển từ chủ yếu không kích vào ban đêm sang các cuộc tấn công kéo dài hơn và diễn ra theo nhiều đợt, bắt đầu từ đêm khuya và kéo dài tới ban ngày. Ukraine cũng đẩy mạnh các cuộc tập kích đáp trả nhằm vào lãnh thổ đối phương trong những tháng gần đây, nhắm vào hạ tầng năng lượng, dân sự và các mục tiêu khác, theo hãng thông tấn AFP.
Reuters hôm nay dẫn nội dung công điện đề ngày 28/4 của Bộ Ngoại giao Mỹ mà hãng thông tấn này tiếp cận được, trong đó cho biết Ngoại trưởng Marco Rubio đã phê duyệt thành lập Cơ chế Tự do Hàng hải (MFC). Đây được mô tả là sáng kiến chung của Bộ Ngoại giao Mỹ và Lầu Năm Góc.
"MFC là bước đi đầu tiên mang tính then chốt nhằm thiết lập cơ chế an ninh hàng hải hậu xung đột ở Trung Đông. Khuôn khổ này nhằm bảo đảm an ninh năng lượng dài hạn, bảo vệ cơ sở hạ tầng hàng hải trọng yếu, duy trì các quyền và hoạt động đi lại tự do trên những tuyến đường biển chiến lược", công điện có đoạn.
Bộ Ngoại giao Mỹ sẽ giữ vai trò là đầu mối giữa các quốc gia đối tác với ngành vận tải biển. Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, sẽ đảm nhiệm điều phối lưu thông hàng hải theo thời gian thực và liên lạc với tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz.
Theo công điện, các đại sứ quán Mỹ cần truyền đạt thông điệp này dưới hình thức trao đổi trực tiếp với quốc gia sở tại trước ngày 1/5, nhưng không áp dụng với "đối thủ" của Washington.
Một quốc gia có thể tham gia liên minh dưới nhiều hình thức, như nỗ lực ngoại giao, chia sẻ thông tin, thực thi biện pháp trừng phạt, hiện diện hải quân hoặc phương án hỗ trợ khác. "MFC là sáng kiến tách biệt với chiến dịch 'gây sức ép tối đa' của Tổng thống Donald Trump, cũng như với các cuộc đàm phán đang diễn ra", công điện có đoạn.
Giới chức Mỹ chưa bình luận về thông tin.
Trước khi chiến sự Trung Đông bùng phát hôm 28/2, eo biển Hormuz là huyết mạch lưu thông của khoảng 20% nguồn cung dầu thô và khí đốt thế giới, cùng với 1/3 nguyên liệu sản xuất phân bón cho ngành nông nghiệp toàn cầu.
Iran đã gần như phong tỏa eo biển này, buộc tàu thương mại phải xin phép hoặc nộp phí để đi qua và cấm phương tiện có liên hệ với Mỹ - Israel, cùng những bên khác tham gia vào cuộc xung đột.
Hải quân Mỹ cũng thực thi lệnh phong tỏa, cảnh báo sẽ bắt giữ tất cả tàu hàng đến hoặc đi từ cảng Iran, cũng như các phương tiện đã nộp phí cho Tehran. Tình trạng này khiến tàu thương mại đối mặt với vòng "phong tỏa kép" khi hoạt động ở khu vực.
CENTCOM ngày 29/4 cho biết quân đội Mỹ đã buộc 42 tàu thương mại quay đầu.
Tổng thống Trump cảnh báo lệnh phong tỏa của Mỹ có thể kéo dài nhiều tháng, cho rằng biện pháp này hiệu quả hơn chiến dịch tấn công Iran. Trang Axios đưa tin chỉ huy CENTCOM Brad Cooper dự kiến trình bày cho lãnh đạo Mỹ trong hôm nay về những biện pháp quân sự có thể thực hiện nhằm vào Iran.
