Theo Hãng tin AFP, ngày 10-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố đã bác bỏ phản hồi của Iran đối với đề xuất chấm dứt xung đột Trung Đông của Washington, mô tả phản hồi này là “hoàn toàn không thể chấp nhận được”.
“Tôi vừa đọc phản hồi từ những người được gọi là ‘đại diện’ của Iran. Tôi không thích nó. Hoàn toàn không thể chấp nhận được”, ông Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social, song không nêu chi tiết.
Trong cuộc phỏng vấn với nhà báo Sharyl Attkisson cùng ngày, ông Trump khẳng định Iran đã “bị đánh bại về mặt quân sự” và Mỹ chỉ cần 2 tuần để tấn công toàn bộ các mục tiêu tại nước này.
Theo lãnh đạo Mỹ, Lực lượng Không gian Mỹ đang giám sát số uranium làm giàu của Iran bị chôn vùi dưới các đống đổ nát và Washington sẵn sàng tấn công bất kỳ ai tiếp cận lượng uranium này.
Theo hãng tin Tasnim, dự thảo đề xuất mới nhất của Tehran yêu cầu chấm dứt xung đột ngay lập tức trên mọi mặt trận, đảm bảo không còn hành động gây hấn nhằm vào Iran, dỡ bỏ trừng phạt Mỹ, công nhận quyền quản lý của Iran đối với eo biển Hormuz và dỡ bỏ phong tỏa đường biển của Mỹ nhằm vào các cảng Iran tại eo biển này.
Ngày 10-5, Iran đã cảnh báo các lực lượng vũ trang nước này sẽ thực hiện “phản ứng quyết đoán và tức thì” đối với bất kỳ tàu chiến nào được Anh và Pháp điều động đến eo biển Hormuz.
Trên mạng xã hội X, Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi khẳng định dù trong thời chiến hay thời bình, chỉ Cộng hòa Hồi giáo Iran mới có thể thiết lập an ninh tại eo biển này và sẽ không cho phép bất kỳ quốc gia nào can thiệp vào những vấn đề như vậy.
Cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh London và Paris đã điều tàu đến khu vực biển gần Hormuz nhằm chuẩn bị cho việc khôi phục dòng chảy thương mại qua eo biển này sau khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận hòa bình.
Theo thông cáo của Bộ Quốc phòng Anh, vào ngày 12-5 tới đây, Bộ trưởng Quốc phòng Anh John Healey sẽ đồng chủ trì cuộc họp đa phương với người đồng cấp Pháp Catherine Vautrin và bộ trưởng quốc phòng của hơn 40 quốc gia khác.
Đây là cuộc họp cấp bộ trưởng đầu tiên của sứ mệnh đa quốc gia này, tập trung vào các kế hoạch quân sự nhằm khôi phục dòng chảy thương mại qua Hormuz.
Ngày 10-5, Qatar khẳng định nhiều máy bay không người lái (drone) đã được phóng nhằm vào các mục tiêu ở vùng Vịnh, trong đó một chiếc đã đánh trúng tàu hàng đang trên hành trình từ Abu Dhabi (Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất – UAE) đi Qatar.
Bộ Quốc phòng Qatar cho biết vụ tấn công gây ra một đám cháy nhỏ trên tàu thương mại, song không có thương vong. Cùng ngày, quân đội Kuwait thông báo đã đẩy lùi một cuộc tấn công bằng UAV vào rạng sáng.
AFP không nêu rõ bên nào đứng sau các vụ tấn công này.
Diễn biến xảy ra trong bối cảnh Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đe dọa sẽ nhắm vào các căn cứ Mỹ tại Trung Đông và “tàu thuyền của kẻ thù” nếu tàu chở dầu của Iran bị tấn công.
“Bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào tàu chở dầu và tàu thương mại của Iran sẽ dẫn đến đòn tấn công nặng nề nhằm vào một trong các trung tâm của Mỹ trong khu vực và tàu thuyền của kẻ thù”, IRGC tuyên bố.
Ngày 10-5, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố cuộc chiến giữa liên quân Mỹ – Israel và Iran chưa thể kết thúc chừng nào kho uranium của Tehran chưa được “loại bỏ”.
“Nó chưa kết thúc vì vẫn còn vật liệu hạt nhân, tức uranium đã làm giàu, cần phải được đưa ra khỏi Iran. Vẫn còn các cơ sở làm giàu cần phải được tháo dỡ”, ông Netanyahu phát biểu trên truyền hình Mỹ.
Cùng ngày, một quan chức cấp cao Mỹ cho biết Tổng thống nước này Donald Trump dự kiến sẽ gây sức ép với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về vấn đề Iran trong chuyến thăm Bắc Kinh trong tuần này.
“Tôi nghĩ là tổng thống sẽ gây áp lực”, vị quan chức này nói trong cuộc điện đàm với báo giới, đồng thời cho biết ông Trump cũng đã làm điều tương tự trong các cuộc điện đàm trước với ông Tập.
Một quan chức Mỹ hôm 1/5 nói với hãng thông tấn AFP rằng tàu sân bay USS Gerald R. Ford của nước này đã rời khỏi Trung Đông và hiện ở khu vực do Bộ tư lệnh lực lượng Mỹ tại châu Âu (EUCOM) phụ trách.
Khu vực thuộc trách nhiệm của EUCOM trải dài khắp châu Âu, vùng Kavkaz, Iceland và Nga, bao gồm 50 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Quan chức Mỹ cho biết hải quân nước này hiện còn 20 tàu ở Trung Đông, trong đó có hai tàu sân bay USS Abraham Lincoln và USS George H.W. Bush.
Thông tin xuất hiện sau khi báo Washington Post ngày 29/4 dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết chiến hạm Ford sẽ bắt đầu hành trình về nước trong vài ngày tiếp theo. Một người nói rằng chiến hạm này dự kiến cập cảng tại bang Virginia vào giữa tháng 5.
Bộ tư lệnh Trung Đông (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, chưa đưa ra bình luận.
Tàu sân bay Ford đã ở trên biển trong hơn 10 tháng và từng tham gia các hoạt động của Mỹ ở biển Caribe, nơi lực lượng nước này tập kích xuồng nghi chở ma túy, chặn tàu chở dầu nằm trong danh sách trừng phạt và mở cuộc đột kích nhằm bắt Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro.
Chiến hạm sau đó được triển khai tới Trung Đông để hỗ trợ chiến dịch tấn công Iran. Hôm 12/3, hỏa hoạn bùng phát tại phòng giặt là trên tàu sân bay Ford khiến hai thủy thủ bị thương và khoảng 100 chiếc giường bị hư hại nghiêm trọng, theo quân đội Mỹ.
Chiến hạm này cũng được cho là đã gặp phải những vấn đề lớn về hệ thống nhà vệ sinh khi ở trên biển. Theo truyền thông Mỹ, nhà vệ sinh thường xuyên bị tắc và các thủy thủ phải xếp hàng dài để chờ đến lượt sử dụng.
Nhóm tác chiến tàu sân bay Ford rời căn cứ Norfolk ở bang Virginia từ cuối tháng 6/2025. Đây là đợt triển khai dài nhất của một tàu sân bay Mỹ trong nhiều thập kỷ.
Chuẩn đô đốc về hưu Mỹ Mark Montgomery từng cho biết trang thiết bị trên tàu sẽ bắt đầu hỏng hóc sau khoảng 8 tháng không được về cảng bảo dưỡng và sửa chữa.
Theo Washington Post, làm nhiệm vụ trên biển quá lâu không chỉ ảnh hưởng đến khả năng hoạt động trong tương lai của chính chiếc Ford, mà còn tác động đến mức độ sẵn sàng của những tàu chiến khác bởi các nhà máy của Mỹ có năng lực giới hạn.
USS Gerald R. Ford là siêu tàu sân bay của Mỹ, cũng là chiến hạm đắt nhất trong lịch sử hải quân nước này với mức giá bàn giao gần 13 tỷ USD. Tàu có thể chở 75 máy bay các loại, gồm tiêm kích F/A-18E/F, phi cơ tác chiến điện tử EA-18G, máy bay cảnh báo sớm và chỉ huy trên không E-2D, cùng nhiều loại trực thăng tuần tra và săn ngầm.
Nhóm chiến hạm hộ tống gồm các tàu khu trục USS Winston S. Churchill, USS Bainbridge, USS Mahan và USS Forrest Sherman, cùng ít nhất một tàu ngầm hạt nhân tấn công. Mỗi tàu có thể mang được hàng chục tên lửa các loại, được trang bị hệ thống cảm biến cho phép giám sát vùng trời và vùng biển rộng lớn xung quanh.
Phát biểu với các phóng viên tại trụ sở KMT, đảng đối lập lớn nhất của Đài Loan, trước khi đến sân bay, bà Trịnh nói rằng bà đang thực hiện một "chuyến đi lịch sử vì hòa bình" nhưng thừa nhận một số người cảm thấy không thoải mái về chuyến đi của bà, theo Reuters.
"Nếu bạn thực sự yêu Đài Loan, bạn sẽ nắm bắt mọi cơ hội có thể, ngay cả cơ hội nhỏ nhất, để giữ cho Đài Loan không bị tàn phá bởi chiến tranh", bà Trịnh nhấn mạnh.
Trong chuyến thăm Trung Quốc 6 ngày này, bà Trịnh sẽ đến Thượng Hải, Nam Kinh và Bắc Kinh, nơi bà hy vọng sẽ gặp Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình, theo AFP.
Trước chuyến đi, cơ quan chính sách hàng đầu của Đài Loan về Trung Quốc cảnh báo Bắc Kinh sẽ tìm cách "cắt đứt việc Đài Loan mua vũ khí từ Mỹ".
Trong khi đó, bà Trịnh khẳng định hồi tuần trước: "Chuyến đi này hoàn toàn vì hòa bình và ổn định eo biển, nên không liên quan gì đến việc mua sắm vũ khí hay các vấn đề khác".
Các nhà lập pháp Đài Loan đang bất đồng quan điểm về kế hoạch chi 1.250 tỉ Đài tệ (39 tỉ USD) cho phòng vệ do chính quyền đề xuất. Kế hoạch này đã bị đình trệ trong nhiều tháng tại viện lập pháp do phe đối lập kiểm soát.
Chuyến thăm nói trên sẽ đánh dấu bà Trịnh trở thành lãnh đạo đầu tiên của KMT đến thăm Trung Quốc sau một thập niên, theo AFP.
Vào năm 2016, lãnh đạo KMT khi đó là bà Hồng Tú Trụ đã đến Trung Quốc đại lục.
KMT ủng hộ quan hệ gần gũi hơn với Trung Quốc, nhưng bà Trịnh đã bị một số người phê bình, kể cả trong nội bộ đảng, chỉ trích là quá thân Bắc Kinh, theo AFP.
Bà Trịnh đã có sự thăng tiến bất ngờ lên vị trí lãnh đạo cao nhất của KMT, và nhận được lời chúc mừng từ Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình vào tháng 10.2025. Bà từng nói sẽ gặp ông Tập trước khi bà đến thăm Mỹ.
CNN ngày 11/5 dẫn nguồn thạo tin cho biết chính phủ Tổng thống Donald Trump đang treo thưởng 15 triệu USD, thông qua chương trình Thưởng Công lý (RFJ) của Bộ Ngoại giao Mỹ, tìm kiếm thông tin về các nguồn tài chính của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), đặc nhiệm Quds thuộc IRGC, các nhánh trực thuộc hoặc những cơ chế hỗ trợ tài chính chủ chốt của tổ chức này.
Washington cũng muốn thu thập thông tin về cách IRGC chuyển tiền và vật tư cho các lực lượng ủy nhiệm, dân quân đồng minh, cũng như các ngân hàng hoặc cơ sở đổi tiền hỗ trợ giao dịch cho lực lượng này. Những mục tiêu bị nhắm tới gồm công ty bình phong, cá nhân giúp IRGC né tránh lệnh trừng phạt, các tổ chức tài chính giao dịch với IRGC hoặc doanh nghiệp do lực lượng này sở hữu.
Mục tiêu của kế hoạch này là hướng đến làm gián đoạn các cơ chế tài chính của IRGC và gây thêm sức ép lên Tehran để buộc giới lãnh đạo Iran chấp nhận một thỏa thuận với Mỹ.
Ngoài khoản thưởng 15 triệu USD, trang chủ của chương trình RFJ còn treo thưởng 10 triệu USD cho thông tin liên quan các lãnh đạo chủ chốt của IRGC và các đơn vị thành phần. Danh sách mục tiêu cần xác minh tung tích có Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei, một số vị trí cố vấn cho ông Khamenei hiện chưa rõ danh tính và tư lệnh cao nhất của IRGC là tướng Ahmad Vahidi.
Bộ Ngoại giao Mỹ năm 2019 đưa IRGC vào danh sách tổ chức khủng bố nước ngoài theo Đạo luật Di trú và Quốc tịch. Trước đó, Bộ Tài chính Mỹ năm 2017 cũng xếp IRGC vào diện "Tổ chức khủng bố toàn cầu bị chỉ định đặc biệt". Toàn bộ tài sản và lợi ích tài sản của IRGC thuộc phạm vi tài phán Mỹ đều bị phong tỏa. Công dân Mỹ bị cấm giao dịch với lực lượng này và cấm hỗ trợ vật chất hoặc tài chính cho IRGC.
Một chiến dịch treo thưởng tương tự từng được Washington công bố hồi tháng 11/2023, cũng nhằm vào các cơ chế tài chính của IRGC. Thông cáo khi đó cho rằng IRGC can dự vào xung đột tại Ukraine thông qua chương trình cung cấp máy bay không người lái cho Nga.
Cũng trong ngày 11/5, Bộ Tài chính Mỹ công bố thêm các biện pháp trừng phạt nhằm vào ba cá nhân và 9 công ty bị cáo buộc hỗ trợ Iran mua bán dầu. Trong số này có 4 công ty đặt tại Hong Kong, 4 công ty ở Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và một công ty tại Oman.
Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) cho biết các cá nhân và doanh nghiệp này đã hỗ trợ IRGC bán dầu thông qua mạng lưới công ty bình phong. Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent tuyên bố chính quyền Trump sẽ tiếp tục sử dụng các biện pháp trừng phạt để cắt nguồn tài chính dành cho chương trình vũ khí, hạt nhân và các lực lượng đồng minh của Iran trong khu vực.
