Tại buổi tiếp xúc, nhiều vấn đề về đời sống, dân sinh được các cử tri đặt ra với các đại biểu Quốc hội.
Sau khi lắng nghe các ý kiến, kiến nghị, trao đổi với cử tri thủ đô về tình hình giáo dục, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết qua báo cáo, Hà Nội đang thiếu khoảng 1.000 trường học.
Thực tế trên đã khiến cuộc đua vào lớp 1, lớp 10 hằng năm tại Hà Nội rất áp lực. Trong đó, TP đang sử dụng các giải pháp hành chính, đặc biệt là thi cử để sàng lọc, loại học sinh không trúng tuyển.
Theo Tổng Bí thư, việc thi cử là cần thiết, song mục tiêu chính phải là đánh giá chất lượng dạy và học, không phải để học sinh không được đến trường.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu thực tế kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 ở Hà Nội hiện còn căng thẳng hơn cả kỳ thi đại học, gây áp lực lớn cho phụ huynh, học sinh.
“Tại sao lại tạo ra một tâm lý bất an như vậy? Không những nặng nề cho học sinh mà còn nặng nề cho cả phụ huynh, khó khăn cho cả các thầy cô giáo” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nói.
Để khắc phục những bất cập nêu trên, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu Hà Nội phải bảo đảm đủ trường lớp và đội ngũ giáo viên, qua đó đáp ứng nhu cầu học tập, tạo điều kiện để mọi học sinh đều được đến trường.
Về công tác an toàn thực phẩm và chăm sóc sức khỏe nhân dân, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh đây là lĩnh vực liên quan trực tiếp đến đời sống, sức khỏe và niềm tin của người dân.
Thời gian qua Bộ Chính trị đã ban hành nhiều nghị quyết, Quốc hội và Chính phủ cũng đã thể chế hóa nhiều nội dung quan trọng, nhận được sự đồng tình, ủng hộ của nhân dân.
Tuy nhiên, qua rà soát cho thấy công tác quản lý an toàn thực phẩm hiện còn phân tán, liên quan đến 5-6 bộ, ngành, mỗi đơn vị phụ trách một khâu, dẫn đến tình trạng “cắt khúc” trong quản lý.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho biết đã thống nhất giao Bộ Y tế chịu trách nhiệm chính về vấn đề này. Còn các khâu liên quan như kiểm tra xuất nhập khẩu do lực lượng hải quan đảm nhiệm; công tác phòng, chống buôn lậu, hàng giả do Bộ Công an phụ trách.
Các cơ quan liên quan phải thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ nhưng đồng thời cần phối hợp chặt chẽ, không để xảy ra tình trạng phân tán, thiếu liên thông.
“Vấn đề an toàn vệ sinh thực phẩm cho trường học như cử tri nói rất đúng. Chúng tôi rất biết điều này, vừa rồi cũng phải tập trung vào để gỡ.
Ai cũng biết là những đồ ăn ở ven trường học sinh rất thích ăn. Bởi vì học xong các cháu đói rồi, ở cổng trường bán lại rất rẻ. Nhưng thực phẩm không đảm bảo chất lượng. Có nhiều người bán hàng rất ác, bán hàng kém chất lượng, hết date (hết hạn sử dụng – PV), hoặc là cận date.
Ra đấy rồi nướng, rồi bán cho các cháu. Các cháu không biết date là bao nhiêu cả nhưng mà đói nên các cháu ăn rất ngon, lại rẻ nữa, các cửa hàng đua nhau mọc ở cổng trường” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu thực tế.
Trước thực tế trên, Hà Nội cần phải có cơ quan quản lý việc này, không thể để việc kiếm lời gây ảnh hưởng tới tình trạng sức khỏe của học sinh.
“Ta có nên duy trì các hàng quán bán mà gây mất trật tự, an toàn vệ sinh thực phẩm như vậy ở cổng trường không? Trách nhiệm đó của ai, của phường. Ngoài ra, các cơ quan từ Quốc hội, Chính phủ, chính quyền TP, xã, phường đều phải thấy được trách nhiệm, chung tay xử lý vấn đề trên” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu.
Trao đổi với cử tri về kết quả kỳ họp thứ nhất của Quốc hội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho biết việc thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi) với nhiều cơ chế chính sách và thẩm quyền, đặc thù vượt trội đã tạo thêm ra nền tảng quan trọng cho Hà Nội phát triển.
Luật Thủ đô cùng với quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm là cơ sở để Hà Nội chủ động hơn trong thiết kế chính sách, huy động nguồn lực, tháo gỡ những điểm nghẽn và thiết kế, tổ chức lại không gian phát triển.
“Vừa rồi các đồng chí cũng đã làm được cái quy hoạch rất tốt. Tầm nhìn là chúng ta để lại được cái gì cho các con các cháu, thì phải làm quy hoạch 100 năm.
Quy hoạch rất quan trọng. Tất nhiên quy hoạch phải bám chắc quy hoạch, chứ không quy hoạch được 5 năm, nhiệm kỳ sau lại thay đổi thì dân người ta mất niềm tin thôi” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nói.
Tuy nhiên, vấn đề quyết định hiện nay là không phải chỉ có luật, có quy hoạch, có cơ chế mà là vấn đề phải tổ chức thực hiện như thế nào. Cơ chế chỉ có giá trị khi vận hành hiệu quả, quy hoạch cũng chỉ có ý nghĩa khi tạo ra chuyển biến cụ thể, chủ trương đúng chỉ khi thật sự thành công và đi vào được cuộc sống.
Vì vậy, Hà Nội phải chuyển mạnh từ tư duy ban hành sang thực thi, từ có cơ chế sang vận hành cơ chế, từ có quy hoạch sang hiện thực hóa quy hoạch. Từ nói đúng sang làm đến nơi đến chốn, làm có kết quả.
“Những vấn đề đặt ra đối với thủ đô hôm nay rất lớn, rất khó nhưng cũng mở ra cơ hội rất lớn để Hà Nội bứt phá, phát triển xứng tầm hơn trong giai đoạn mới.
Hiện nay các tỉnh đang thi đua nhau, Hà Nội có lợi thế là dẫn dắt dẫn đầu, không được để tụt hậu hơn so với các tỉnh, TP khác” – Tổng Bí thư, Chủ tịch nước mong muốn.
Đến đầu tháng 4, hầu hết đại học đưa ra phương án tuyển sinh dự kiến năm 2026. Trong đó, 64 trường đã công bố bảng quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế, phổ biến là IELTS, sang điểm môn Tiếng Anh. Điểm này thường được kết hợp với điểm thi tốt nghiệp THPT hoặc học bạ hai môn khác trong tổ hợp để xét tuyển.
11 trường quy đổi IELTS từ 4.0. Đây là mức điểm thấp nhất, cũng là mức giúp thí sinh được miễn thi tốt nghiệp môn Tiếng Anh theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Trong đó, Đại học Sài Gòn và Yersin Đà Lạt tính 7,5 điểm với mốc này.
Quy đổi từ mốc 4.5 IELTS là Đại học Điện lực, Mở Hà Nội, Công nghệ Giao thông vận tải, Học viện Hàng không Việt Nam..., phổ biến bằng 7-8 điểm môn tiếng Anh.
Số còn lại hầu hết yêu cầu IELTS từ 5.0. Nếu có IELTS từ 7.0 trở lên, nhiều trường tính cho thí sinh thành 10 điểm Tiếng Anh, như Đại học Bách khoa Hà Nội, Công nghiệp Hà Nội, Thương mại...
Trong khi đó, 6 trường chỉ tính mức tối đa môn Tiếng Anh nếu có IELTS từ 8.0 trở lên, ví dụ Đại học Ngoại thương, Khoa học và Công nghệ Hà Nội, CMC, Khoa học Tự nhiên TP HCM, Bách khoa TP HCM, Nguyễn Tất Thành.
Danh sách đại học quy đổi điểm IELTS năm 2026 tính đến đầu tháng 4 như sau:
Theo quy chế tuyển sinh ban hành giữa tháng 2, bảng quy đổi chứng chỉ ngoại ngữ phải có tối thiểu 5 mức điểm chênh lệch.
Ngoài quy đổi, nhiều trường cộng điểm khuyến khích cho thí sinh có IELTS như Đại học Kiến trúc Hà Nội, Y tế công cộng, Luật TP HCM, Học viện Kỹ thuật mật mã, Tòa án... Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định thí sinh đã quy đổi điểm chứng chỉ ngoại ngữ thì không được cộng điểm khuyến khích.
Nhìn lại 10 năm xét tuyển IELTS vào đại học
Năm ngoái, hơn 70 đại học quy đổi IELTS thành điểm môn Tiếng Anh để xét kết hợp với điểm thi tốt nghiệp THPT hoặc học bạ, cũng với mức từ 4.0 trở lên.
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành thông tư quy định tiêu chuẩn người đứng đầu và cấp phó của người đứng đầu cơ sở giáo dục đại học, cơ sở giáo dục nghề (hiệu trưởng, phó hiệu trưởng) nhằm chuẩn hóa đội ngũ lãnh đạo và nâng cao chất lượng quản trị tại các cơ sở giáo dục đại học.
Theo Thông tư 17 của Bộ Giáo dục và Đào tạo (có hiệu lực từ ngày 27-3), tiêu chuẩn chung đối với hiệu trưởng, phó hiệu trưởng cơ sở giáo dục đại học là người có phẩm chất đạo đức tốt; có đủ sức khỏe để thường xuyên, trực tiếp quản lý, điều hành công việc; có tư duy đổi mới, tầm nhìn chiến lược và có năng lực xây dựng, tổ chức thực hiện chiến lược phát triển cơ sở giáo dục đại học.
Hiệu trưởng, phó hiệu trưởng cơ sở giáo dục công lập phải đáp ứng các yêu cầu của vị trí việc làm và các quy định khác của Đảng, pháp luật của Nhà nước về viên chức quản lý.
Ngoài việc đáp ứng các tiêu chuẩn chung nêu trên, hiệu trưởng cơ sở giáo dục đại học cần đủ tiêu chuẩn cụ thể:
Có trình độ tiến sĩ và có uy tín trong lĩnh vực chuyên môn của cơ sở giáo dục đại học;
Có ít nhất 5 năm kinh nghiệm giảng dạy, nghiên cứu phù hợp với trình độ đào tạo của cơ sở giáo dục;
Có ít nhất 2 năm kinh nghiệm quản lý cơ sở giáo dục đại học từ cấp trưởng khoa, phòng, ban hoặc tương đương trở lên;
Có năng lực lãnh đạo, quản trị và phát triển cơ sở giáo dục đại học; có khả năng hợp tác phát triển, huy động nguồn lực cho cơ sở giáo dục đại học.
Thực tế hiện nay, tại nhiều trường đại học trên cả nước, thậm chí ở cả những trường thuộc nhóm tốp đầu, vẫn có phó hiệu trưởng chỉ có trình độ thạc sĩ. Ở các trường đại học tư thục có đến 2-3 phó hiệu trưởng trình độ thạc sĩ.
Các thạc sĩ đang giữ vị trí phó hiệu trưởng ở trường đại học không phụ trách hoạt động đào tạo, khoa học - công nghệ mà chỉ phụ trách, công tác đoàn thể, công tác sinh viên…
Đáng chú ý, theo quy định mới nhất tại Thông tư 17, trình độ thạc sĩ không còn đủ điều kiện để được bổ nhiệm làm phó hiệu trưởng tại phần lớn các trường đại học.
Ngoài việc phải đáp ứng các tiêu chuẩn chung, vị trí phó hiệu trưởng trường đại học bắt buộc phải có trình độ tiến sĩ trong lĩnh vực chuyên môn phù hợp với yêu cầu vị trí công tác.
Trường hợp ngoại lệ đối với các trường đào tạo ngành đặc thù, chỉ những trường có quy mô đào tạo các ngành thuộc lĩnh vực nghệ thuật, nhóm ngành ngôn ngữ, văn học và văn hóa nước ngoài, nhóm ngành thể dục thể thao chiếm ít nhất 70% tổng quy mô đào tạo toàn trường, thì phó hiệu trưởng mới có thể giữ trình độ từ thạc sĩ trở lên trong lĩnh vực chuyên môn phù hợp với vị trí công tác.
Ngoài bằng cấp, nhân sự phó hiệu trưởng trường đại học phải có ít nhất 2 năm kinh nghiệm quản lý cơ sở giáo dục đại học từ cấp phó trưởng khoa, phòng, ban hoặc tương đương trở lên; có năng lực quản lý và phát triển các lĩnh vực cụ thể của cơ sở giáo dục đại học.
Nội dung trên nằm trong nghị quyết 23 của Chính phủ về cắt giảm, phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính và cắt giảm điều kiện kinh doanh thuộc phạm vi quản lý của Bộ Giáo dục và Đào tạo, ban hành ngày 29/4.
Cụ thể, người đứng đầu ngành giáo dục có quyền quyết định giải thể cơ sở giáo dục đại học và phân hiệu của các trường.
Trước đây, việc này thuộc thẩm quyền của Thủ tướng. Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo chỉ quyết định giải thể phân hiệu của các trường.
Về thủ tục, cơ quan chủ quản trường đại học công lập hoặc các tổ chức, cá nhân, hội đồng trường đại học tư thục gửi hồ sơ đề nghị giải thể qua Cổng dịch vụ công quốc gia hoặc gửi trực tiếp tới Bộ Giáo dục và Đào tạo. Trong 15 ngày, Bộ thẩm tra hồ sơ và ra quyết định giải thể, đồng thời công khai quyết định này.
Sau khi giải thể, Nhà nước sẽ thu hồi đất với các trường công lập.
Như vậy, thủ tục giải thể trường đại học đã được cắt giảm hơn nhiều. Trước đây, Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp nhận hồ sơ, trong vòng 30 ngày phải phối hợp với các bộ, ngành liên quan thẩm định, lập báo cáo, trình Thủ tướng xem xét, quyết định giải thể.
Ngoài ra, theo quy định, trường đại học, phân hiệu bị giải thể khi vi phạm nghiêm trọng các quy định của pháp luật về quản lý và tổ chức hoạt động, hết thời gian đình chỉ hoạt động đào tạo mà không khắc phục được nguyên nhân, mục tiêu và nội dung hoạt động không còn phù hợp với các yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội của đất nước và địa phương.
Ngoài ra, trường đại học bị giải thể theo đề nghị của tổ chức, cá nhân thành lập. Các trường không thực hiện cam kết trong đề án thành lập trường sau thời hạn 5 năm kể từ ngày thành lập cũng bị giải thể.
