Một người bạn của tôi làm chủ thầu gần đây gần như bất lực khi gặp một khách hàng xây quán cà phê theo kiểu AI chỉ đâu, làm đó thì tôi cảm thấy cạn lời. Vị khách tham khảo ý tưởng từ AI nên hôm nay bản vẽ này, mai lại đổi phương án khác.
Mỗi lần AI cho ra một hình ảnh mới, là một lần công trình phải điều chỉnh. Tôi thấy rất khó hiểu vì sao một số người cho rằng AI có thể thay bác sĩ, kiến trúc sư như vậy.
Thời đại bây giờ, cái gì cũng có thể tìm kiếm trên mạng. Tôi từng khá ngạc nhiên khi trên các sàn thương mại điện tử có bán đơn ly hôn, thậm chí bản vẽ nhà cũng có đầy, ưng ý mẫu nào thì cứ việc chốt đơn.
Tôi cũng từng khá ngạc nhiên khi thấy một đồng nghiệp chụp lại một nốt đỏ trên da rồi hỏi AI xem đây là gì, có nghiêm trọng và cần đi mua thuốc uống không.
AI giỏi tạo ra hình ảnh đẹp, nhưng lại không hiểu mảnh đất mà bạn định xây một công trình lên đó. Nó không biết nền đất yếu hay cứng, không đánh giá được độ lún, không tính toán tải trọng theo điều kiện thực tế.
Đơn cử như AI có thể cho ra một bản vẽ quán cà phê lung linh trên ảnh, nhưng ngoài thực tế thì nóng hầm hập buổi chiều, bí bách vì thiếu thông gió… những thứ này không thể chỉ “prompt” vài dòng là giải quyết được.
Có một xu hướng đáng lo là nhiều người bây giờ gặp gì cũng hỏi AI. Từ chuyện nhỏ đến chuyện lớn, AI dần trở thành biết tuốt.
Công nghệ có thể giúp bạn hình dung ý tưởng, tham khảo phong cách, tiết kiệm thời gian ở bước khởi đầu. Nhưng để biến ý tưởng đó thành công trình thực tế, vẫn cần kiến thức kỹ thuật, kinh nghiệm và trách nhiệm của con người.
Ông bạn chủ thầu của tôi giờ nghe đâu chủ quán đang định làm lại cổng, lát lại sân và phía bên trái định dựng lên một hòn giả sơn với một hồ cá Koi chạy dọc theo hàng rào, nhưng “chưa chốt được vì mẫu nào cũng đẹp”.
Một buổi chiều ở Hà Nội, tôi dừng đèn đỏ phía sau một chiếc xe máy chở hai mẹ con. Đứa bé ngồi sau vừa uống hết hộp sữa, vô tư thả tay để chiếc vỏ rơi xuống đường. Người mẹ vẫn lái xe đi tiếp như không có chuyện gì xảy ra. Tôi nhìn theo chiếc hộp sữa nằm chỏng chơ giữa dòng xe cộ và chợt nghĩ: có lẽ bài học về bảo vệ môi trường ở trường học đã bị bỏ quên ngay trên đường về nhà.
Tôi cũng không ít lần bắt gặp cảnh cửa kính ôtô hạ xuống rồi một chiếc lon nước hay túi nilon bị ném thẳng ra ngoài. Điều khiến tôi khó chịu là nhiều người sở hữu những chiếc xe đắt tiền, ăn mặc lịch sự, nói chuyện văn minh, nhưng lại sẵn sàng biến đường phố thành nơi chứa rác của riêng mình. Chiếc xe thì sạch bóng, còn mặt đường phía sau lại thêm một vệt bẩn.
Có lần, tôi ngồi ở một công viên nhỏ và thấy một người đàn ông đứng cạnh bụi cây hút thuốc. Hút xong, anh ta tiện tay búng tàn và ném đầu lọc xuống thảm cỏ rồi bỏ đi. Hành động diễn ra tự nhiên đến mức tôi có cảm giác nhiều người đã quen với suy nghĩ: chỉ cần nơi mình đứng sạch là đủ, phần bẩn đã có người khác dọn.
Chúng ta đang nói rất nhiều về "thành phố thông minh", về "sống xanh", về ý thức công dân, nhưng lại chưa hình thành được thói quen giữ rác lại cho đến khi tìm thấy thùng đựng. Sự tiện lợi cá nhân đang bị đẩy lên quá mức. Không ít người mặc nhiên xem việc quét dọn là trách nhiệm của công nhân vệ sinh môi trường, còn việc của mình chỉ là sử dụng rồi xả bỏ. Nhưng họ quên rằng chính họ cũng đang trả giá cho sự tùy tiện ấy bằng tiền thuế, bằng môi trường sống ô nhiễm và bằng bầu không khí mà con cái họ hít thở mỗi ngày.
>> Bãi rác chình ình trước cổng khu dân cư văn hóa
Tôi cho rằng, những lời kêu gọi chung chung về "nâng cao ý thức" giờ đây không còn đủ mạnh. Đã đến lúc cần những biện pháp quyết liệt hơn. Nếu hệ thống camera giao thông và camera đô thị được dùng để phạt nguội hành vi xả rác, nhiều người chắc chắn sẽ cân nhắc trước khi tiện tay ném một vỏ lon hay túi rác ra đường. Một mức phạt đủ sức răn đe đôi khi hiệu quả hơn hàng trăm khẩu hiệu tuyên truyền.
Quan trọng hơn cả vẫn là giáo dục từ gia đình. Trẻ con không học ý thức từ những bài giảng lý thuyết mà từ hành động của người lớn mỗi ngày. Cha mẹ không thể yêu cầu con giữ gìn môi trường nếu chính mình vẫn vô tư xả rác qua cửa xe.
Tôi cũng nghĩ rằng sự im lặng của cộng đồng đang vô tình khiến những hành vi xấu được chấp nhận như chuyện bình thường. Chúng ta ngại nhắc nhở vì sợ phiền phức, ngại va chạm. Nhưng nếu ai cũng im lặng, những đứa trẻ sẽ lớn lên với suy nghĩ rằng xả rác nơi công cộng là điều hoàn toàn bình thường.
Một đô thị văn minh không chỉ được đo bằng những tòa nhà cao tầng hay những con đường rộng lớn, mà là cách con người cư xử với không gian chung. Chỉ cần mỗi người bớt đi một chút tùy tiện, đường phố có lẽ đã khác rất nhiều.
Nghị định 94/2026 về đào tạo và sát hạch lái xe vừa bổ sung, sửa đổi các quy định theo hướng giảm thủ tục, nới điều kiện kinh doanh và thúc đẩy chuyển đổi số. Trong bối cảnh tai nạn giao thông vẫn còn ở mức đáng lo ngại, còn ý thức chấp hành luật của một bộ phận người tham gia giao thông chưa cao, câu chuyện đào tạo và sát hạch lái xe tiếp tục thu hút nhiều ý kiến trái chiều.
Độc giả Comet Small đề xuất tách phần thi lý thuyết thành một chứng chỉ độc lập, cho phép người học chủ động tiếp cận kiến thức và kiểm tra năng lực trước khi bước vào giai đoạn thực hành lái xe:
"Tại sao không đưa phần thi lý thuyết sát hạch lái xe thành một chứng chỉ riêng, người thi có thể linh hoạt tự học, tự thi và được cấp chứng chỉ sau khi đủ điều kiện? Khi nào học viên có chứng chỉ lý thuyết thì mới được học và thi thực hành lái xe. Làm như vậy sẽ giúp giảm chi phí cho học viên khá nhiều. Sau này, chúng ta có thể phổ biến chứng chỉ lý thuyết lái xe này như một môn học bắt buộc trong trường phổ thông để mọi người dân tham gia giao thông đều phải hiểu rõ luật, chứ không phải chỉ người có bằng lái xe".
Sau vụ ôtô bốc cháy tại cây xăng xảy ra chiều 1/5 tại xã Thăng Điền (TP Đà Nẵng) khiến hai thiếu niên tử vong, hàng loạt hình ảnh được cho là của hai nạn nhân lan truyền chóng mặt trên mạng xã hội.
Đó là ảnh hai thiếu niên mặc đồng phục học sinh, gương mặt sáng sủa, đứng cạnh nhau, kèm theo chú thích rằng đây là nạn nhân trong vụ cháy ôtô. Những bài đăng này nhanh chóng thu hút hàng chục nghìn lượt tương tác, chia sẻ cùng nhiều bình luận bày tỏ sự thương cảm. Thực chất, đó chỉ là sản phẩm do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra nhằm mục đích câu view.
>> Nhóm bạn phát cuồng video 'cô gái hành động nhạy cảm' trên xe Mercedes
Có hai câu hỏi thật nhức nhối:
1.Vì sao nhiều người tin, hùa theo, và không ai phản biện?
2. Xử phạt thế nào với những kẻ bịa đặt và lan truyền thông tin giả mạo?