Việc phải vào đại học bằng mọi giá khi năng lực chưa phù hợp có thể khiến học sinh rơi vào trạng thái quá tải, thậm chí bỏ dở giữa chừng. Ngược lại, các chương trình học cao đẳng, giáo dục nghề nghiệp với thời gian đào tạo ngắn, chú trọng thực hành sẽ giúp người học sớm thích nghi với môi trường làm việc.
Thông tin này được các chuyên gia chia sẻ tại Ngày hội tuyển sinh do Trường cao đẳng Công nghệ quốc tế Lilama 2 tổ chức mới đây tại Đồng Nai. Tại đây, các chuyên gia cũng nhấn mạnh sau khi tốt nghiệp cao đẳng, đặc biệt sau khi đã đi làm và muốn phát triển lên các vị trí cao hơn, người học có thể liên thông đại học nếu có nhu cầu.
TS Nguyễn Trung Nhân – Trưởng Phòng đào tạo Trường đại học Công nghiệp TP.HCM – cho rằng với những học sinh cảm thấy năng lực học tập chưa thật sự nổi bật để thi vào các trường đại học, các em có thể cân nhắc lựa chọn học nghề hoặc cao đẳng để có hướng phát triển phù hợp hơn với khả năng.
Ông Nhân cho biết hiện nay chính sách giáo dục đang được điều chỉnh theo hướng phân luồng rõ ràng hơn, nhằm đáp ứng nhu cầu thực tế của thị trường lao động. Tuy nhiên, trên thực tế vẫn còn không ít phụ huynh và học sinh e ngại việc học nghề, khiến lựa chọn này chưa thực sự phổ biến.
“Thực tế mỗi năm vẫn có không ít sinh viên bị buộc thôi học do không đáp ứng được yêu cầu đào tạo, vì vậy một hướng đi phù hợp, chắc chắn ngay từ đầu sẽ giúp các em đi xa hơn”, ông Nhân nhấn mạnh.
Điều này cũng phần nào phản ánh qua số liệu của Cục Thống kê trong quý 3 năm nay, có khoảng 1,6 triệu thanh niên từ 15 – 24 tuổi không có việc làm và không tham gia học tập, đào tạo, tăng khoảng 250.000 người so với quý trước.
Theo ông Nhân, môi trường cao đẳng hay học nghề là lựa chọn vừa sức với chương trình đào tạo ngắn, nhiều trường chú trọng thực hành giúp người học nhanh chóng nâng cao kỹ năng tay nghề và sớm có cơ hội việc làm sau khi ra trường.
Bên cạnh đó, nếu trong quá trình học nếu các em cảm thấy mình tiếp thu tốt và có nhu cầu nâng cao trình độ, hoàn toàn có thể liên thông lên đại học.
“Phụ huynh và giáo viên là những người hiểu rõ năng lực của các em, vì vậy nên đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng, giúp các em lựa chọn con đường phù hợp ngay từ đầu”, ông Nhân nhấn mạnh.
Theo TS Nguyễn Trung Nhân, chương trình liên thông thường tập trung vào tư duy và phương pháp nên nhẹ nhàng hơn, điều này phù hợp với người đã có nền tảng nghề nghiệp.
Hiện nay điều kiện liên thông đã dễ hơn rất nhiều. Sinh viên chỉ cần tốt nghiệp cao đẳng là có thể nộp hồ sơ xét tuyển, thậm chí trong một số trường hợp có thể sử dụng giấy chứng nhận tốt nghiệp tạm thời.
“Việc xét tuyển chủ yếu dựa trên kết quả học tập, trong khi chỉ tiêu liên thông được phân bổ khá lớn, sẽ giúp các em tăng cơ hội trúng tuyển. Ngoại trừ một số ngành đặc thù như sư phạm hoặc khối sức khỏe, phần lớn các ngành kỹ thuật, công nghệ, kinh doanh, quản lý đều không quá khắt khe”, ông Nhân nói.
Đặc biệt, nhiều chương trình liên thông hiện được tổ chức theo hình thức trực tuyến, lịch học thậm chí có thể dồn vào cuối tuần, tạo điều kiện để người học cân bằng giữa công việc và việc học.
Về giá trị bằng cấp, không có sự phân biệt giữa hệ liên thông và chính quy. Sau khi tốt nghiệp, sinh viên được cấp bằng cử nhân hoặc kỹ sư tùy theo chương trình đào tạo, có giá trị tương đương.
Học phí liên thông hiện nay cũng được đánh giá là phù hợp, thường chỉ khoảng 2/3 so với hệ đại học chính quy. Các trường thường hướng đến mục tiêu hỗ trợ người học nâng cao trình độ, nên vẫn tổ chức lớp ngay cả khi số lượng sinh viên không lớn, kết hợp linh hoạt giữa học ghép và học trực tuyến để đảm bảo tiến độ. Tuy nhiên, yếu tố quyết định vẫn nằm ở sự chủ động và quyết tâm học tập của mỗi người.
“Không chỉ dừng lại ở bằng đại học, nhiều sinh viên sau khi liên thông lại tiếp tục học lên thạc sĩ, tiến sĩ nếu có đủ năng lực và quyết tâm. Thực tế cho thấy, không ít trường hợp chỉ thực sự phát huy năng lực khi được học đúng ngành nghề yêu thích, đặc biệt trong các lĩnh vực kỹ thuật như điện, cơ khí hay điều khiển”, ông Nhân nhấn mạnh.
Hôm nay (26.4), ĐH Quốc gia TP.HCM công bố thông tin liên quan số thí sinh đăng ký dự thi đợt 2 kỳ thi đánh giá năng lực năm 2026.
Theo đó, tính đến thời hạn cuối đăng ký dự thi vào hôm qua (25.4), hệ thống ghi nhận 172.622 thí sinh đăng ký dự thi. Trong đó, 169.935 thí sinh đã hoàn tất đóng lệ phí. Cụ thể, có 109.957 thí sinh đã tham dự đợt 1 và 59.978 thí sinh chỉ đăng ký dự thi đợt 2. Như vậy, trên 63% thí sinh đăng ký dự thi đánh giá năng lực đợt 2 để cải thiện điểm số. So với đợt 2 năm 2025 với 97.387 thí sinh, số lượng đăng ký năm 2026 tăng 77,25%. Những con số này cho thấy kỳ thi tiếp tục nhận được sự quan tâm lớn từ thí sinh và các cơ sở giáo dục ĐH
Năm 2026, ĐH Quốc gia TP.HCM tiếp tục tổ chức kỳ thi đánh giá năng lực với 2 đợt thi, đồng thời mở rộng phạm vi tổ chức tại nhiều tỉnh, thành phố nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho thí sinh và đáp ứng nhu cầu sử dụng kết quả xét tuyển của các cơ sở giáo dục đại học.
Theo kế hoạch, đợt 2 sẽ diễn ra vào ngày 24.5 tại các điểm thi thuộc 9 tỉnh, thành phố: Thừa Thiên Huế, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Lâm Đồng, TP.HCM, Đồng Nai, Đồng Tháp và An Giang.
Nhằm đáp ứng nhu cầu dự thi tăng cao của đợt 2 năm 2026, ĐH Quốc gia TP.HCM đã phối hợp với các đơn vị khác bổ sung các điểm thi tại tất cả các địa phương đã tổ chức thi ở đợt 1. Qua đó, nâng tổng số địa phương tổ chức thi đợt 2 năm 2026 lên 15 tỉnh, thành phố (sau sáp nhập). Việc mở rộng mạng lưới điểm thi không chỉ tạo điều kiện thuận lợi cho thí sinh mà còn thể hiện sự chủ động, linh hoạt trong công tác tổ chức kỳ thi quy mô lớn, hướng đến phục vụ người học ngày càng tốt hơn.
Thí sinh có thể điều chỉnh địa điểm dự thi và hoàn tất thanh toán đến hết ngày 27.4. ĐH Quốc gia TP.HCM sẽ gửi email đến các thí sinh thuộc khu vực được bổ sung điểm thi thông báo để thí sinh lựa chọn, thay đổi địa điểm dự thi phù hợp. Thí sinh cần kiểm tra và cập nhật thông tin cá nhân chính xác nhằm tránh phát sinh vướng mắc trong quá trình dự thi.
Trước đó, ngày 5.4, kỳ thi đánh giá năng lực ĐH Quốc gia TP.HCM đã được tổ chức đợt 1 với sự tham gia của 133.489 thí sinh, đạt tỷ lệ dự thi 98,33% so với số đăng ký. Bước sang đợt 2, số lượng thí sinh đăng ký tiếp tục tăng, cho thấy sự quan tâm ngày càng lớn đối với phương thức tuyển sinh này. Hiện có hơn 110 cơ sở giáo dục ĐH-CĐ đăng ký sử dụng kết quả kỳ thi để xét tuyển.
Theo Cục An toàn thực phẩm, đơn vị này đã nhận được báo cáo tại phường Bình Quới, TP.HCM ghi nhận hơn 140 học sinh Trường tiểu học Bình Quới Tây nhập viện cấp cứu, nghi do ngộ độc thực phẩm với các triệu chứng như sốt, đau bụng, nôn… Các học sinh đang được điều trị tại nhiều cơ sở khám chữa bệnh khác nhau.
Cục đề nghị Sở An toàn thực phẩm TP.HCM khẩn trương chỉ đạo các cơ sở khám, chữa bệnh có bệnh nhân đang điều trị, tập trung nguồn lực tích cực điều trị cho bệnh nhân nghi ngộ độc thực phẩm.
Đồng thời tổ chức điều tra, truy xuất nguồn gốc thực phẩm để xác định rõ nguồn cung cấp nguyên liệu, thực phẩm nghi ngờ gây ngộ độc; lấy mẫu thực phẩm, bệnh phẩm để xét nghiệm tìm nguyên nhân; điều tra và xử lý nghiêm các vi phạm quy định về an toàn thực phẩm (nếu có), công khai kết quả để kịp thời cảnh báo cho cộng đồng.
Song song đó tăng cường các biện pháp quản lý, đặc biệt trong các bếp ăn tập thể, các cơ sở cung cấp suất ăn để hạn chế nguy cơ gây ngộ độc thực phẩm, tăng cường kiểm tra, bảo đảm an toàn thực phẩm ở các bếp ăn tập thể, bếp ăn trường học;
Tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống, bếp ăn tập thể phải đảm bảo điều kiện an toàn thực phẩm. Thực hiện nghiêm việc kiểm soát nguồn gốc, xuất xứ nguyên liệu thực phẩm, đảm bảo vệ sinh trong suốt quá trình sơ chế, chế biến, vận chuyển thực phẩm, kiểm thực ba bước, lưu mẫu thực phẩm;
Tuyên truyền cho người dân trong việc lựa chọn thực phẩm cũng như các cơ sở dịch vụ chế biến thực phẩm phục vụ các sự kiện đông người;
Thực hiện nghiêm các nội dung chỉ đạo của Chính phủ, Bộ Y tế về việc tăng cường phòng ngừa ngộ độc thực phẩm và bảo đảm an toàn thực phẩm trong kinh doanh thức ăn đường phố.
Trời chưa sáng hẳn, chúng tôi có mặt tại khu vực sông Xà Lò, đoạn qua xóm Bà Rà (thôn Làng Trăng, xã Sơn Thủy, Quảng Ngãi). Đúng 6 giờ, từng tốp phụ huynh lặng lẽ xuất hiện bên bờ sông, bắt đầu hành trình quen thuộc: cõng học sinh lội nước đến trường.
Tháng 4, dòng sông hiền hơn mùa mưa, mặt nước rộng chừng 50 m, có đoạn chỉ ngang lưng người lớn. Nhưng dưới là lớp đá cuội phủ rong rêu trơn trượt, tiềm ẩn nhiều "bẫy ngầm". Chỉ một bước trượt chân, cả người lớn lẫn trẻ nhỏ có thể ngã, đối mặt nguy cơ bị nước cuốn.
Một người mẹ vội cởi dép, xắn quần, đặt con lên vai rồi dò dẫm bước xuống làn nước lạnh. Đứa trẻ ôm chặt cổ mẹ, ánh mắt còn ngái ngủ. Mỗi bước đi là một lần thăm dò, giữ thăng bằng giữa dòng nước lững lờ.
Chị Đinh Thị Cam (30 tuổi, thôn Làng Trăng) cẩn thận gùi cặp, đặt con lên lưng rồi dặn: "Con bám chặt mẹ nghe chưa". Chị cho biết, mỗi ngày phải dậy từ 4 giờ sáng chuẩn bị cho hai con, một cháu học mầm non, một cháu học lớp 3. "Phải đi sớm, chứ gặp lúc thủy điện xả nước là rất nguy hiểm", chị nói.
Cách đó không xa, ông Đinh Văn Sanh (51 tuổi) đang cõng cháu băng qua dòng nước. "Đi đường vòng hơn 1 giờ, nên phải lội sông cho nhanh. Sợ cháu bị cuốn nên tôi cõng", ông chia sẻ. Vào mùa mưa, nước dâng cao, người dân phải đi ghe nhưng không phải lúc nào cũng có. Nhiều gia đình đành cho con nghỉ học.
Theo thống kê, xóm Bà Rà có 59 hộ với 218 nhân khẩu; xóm Giá Gối có 48 hộ với 190 nhân khẩu. Đây là những khu vực thường xuyên phải lội sông để đi lại, trong đó học sinh chiếm số lượng lớn.
Chính quyền địa phương cho biết, dù đã nhiều lần tuyên truyền, cảnh báo người dân không lội sông nhưng thực tế khó kiểm soát. Từ tháng 7.2025 đến tháng 4.2026, trên địa bàn đã xảy ra 3 vụ đuối nước thương tâm do cố vượt sông.
Ông Lê Quốc Vũ, Chủ tịch UBND xã Sơn Thủy, cho biết hiện có hơn 200 học sinh từ mầm non đến THCS phải vượt sông Xà Lò để đến trường. "Chúng tôi vận động phụ huynh phải trực tiếp đưa đón, không để các em tự đi nhằm hạn chế rủi ro", ông nói.
Về lâu dài, địa phương đã đề xuất xây dựng 2 cây cầu bắc qua sông Xà Lò. Một cầu dự kiến nối khu vực Sơn Trung cũ sang Sơn Hải cũ, cách điểm người dân thường lội sông khoảng 2 km. Nếu được đầu tư, quãng đường đi lại sẽ rút ngắn còn 3 - 4 km, thay vì 25 - 27 km như hiện nay, phục vụ hơn 9.500 người dân.
Tuy nhiên, do nguồn lực còn hạn chế, các dự án vẫn chưa được bố trí vốn. Trong khi đó, mỗi ngày trôi qua, hành trình cõng con vượt sông vẫn tiếp diễn, với những nguy hiểm luôn rình rập.
Một số hình ảnh PV Thanh Niên ghi nhận tại sông Xà Lò vào một buổi sáng trong tháng 4.2026:
