Tại cuộc họp Ban chỉ đạo điều hành giá ngày 23/4, Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhìn nhận tình hình quốc tế biến động, gây áp lực lớn đến mặt bằng giá trong nước. Do đó, ông đề nghị các bộ ngành tăng theo dõi cung cầu và giá hàng thiết yếu nhằm tránh trục lợi chính sách, đặc biệt lĩnh vực chịu tác động trực tiếp từ chi phí nhiên liệu như vận tải, logistics, vật liệu xây dựng, lương thực thực phẩm.
“Các bộ ngành chỉ đạo, yêu cầu các doanh nghiệp thực hiện nghiêm việc kê khai niêm yết giá, không lợi dụng biến động chi phí để tăng giá một cách bất hợp lý”, ông nói.
Phó thủ tướng lưu ý bảo đảm các giải pháp về cung cầu với các nhóm hàng thiết yếu như xăng dầu, điện, lương thực thực phẩm, nguyên liệu đầu vào cho sản xuất. Các cơ quan phải kịp thời điều tiết nguồn hàng giữa thị trường trong nước và xuất khẩu nhằm ổn định giá cả.
Ông nhấn mạnh yêu cầu không để xảy ra thiếu hụt, gián đoạn nguồn cung gây tăng giá đột biến, đặc biệt với các mặt hàng thiết yếu. Cùng với đó, UBND các tỉnh thành phố chủ động triển khai các chương trình bình ổn thị trường, phù hợp diễn biến thực tế.
Các cơ quan chức năng được giao tăng cường thanh tra, kiểm tra và giám sát thị trường; xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, thao túng giá, cũng như những trường hợp chậm giảm giá khi chi phí đầu vào đã đi xuống theo xu hướng thế giới. Đồng thời, cơ quan quản lý phải siết kiểm tra hoạt động kinh doanh, vận chuyển xăng dầu tại khu vực biên giới, xử lý các hành vi trục lợi chênh lệch giá.
Chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ đưa ra trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông gây ra cú sốc tăng giá dầu trên thị trường năng lượng thế giới và làm chi phí logistics tăng mạnh từ cuối tháng 2.
Theo báo cáo của Bộ Tài chính, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân quý I tăng 3,51% so với cùng kỳ năm trước, lạm phát cơ bản tăng 3,63%.
Trước diễn biến này, Bộ Tài chính cập nhật 3 kịch bản lạm phát năm 2026, lần lượt tăng khoảng 4,5%; 5% và 5,5%. Ngân hàng nhà nước dự báo lạm phát bình quân năm nay khoảng 4,5-5,5%. Trong khi đó, các tổ chức quốc tế dự báo lạm phát bình quân của Việt Nam khoảng 3,8-4,9%.
Tại cuộc họp, các bộ, ngành báo cáo về các giải pháp điều hành giá thời gian tới.
Theo đại diện Bộ Xây dựng, trong tháng 4, cơ quan này đã tổ chức một số đoàn kiểm tra tại các địa phương về niêm yết, kê khai giá và có văn bản chấn chỉnh các tồn tại.
Bộ Xây dựng cũng đang vận động các doanh nghiệp giảm giá đỗ xe, chi phí liên quan đến xếp dỡ hay giảm giá những dịch vụ không liên quan đến giá xăng dầu để chia sẻ khó khăn với doanh nghiệp vận tải.
Còn theo Thứ trưởng Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân, ngành này đang đẩy sớm lộ trình chuyển đổi xăng E10 nhằm giảm phụ thuộc vào nguồn xăng khoáng nhập khẩu. Cùng với đó, Bộ đề xuất không thu thuế với hàng hóa trong kho ngoại quan, góp phần giảm chi phí, hỗ trợ doanh nghiệp.
Đại diện các bộ, ngành cho biết một số mặt hàng, dịch vụ do Nhà nước định giá đã được điều chỉnh theo hướng hỗ trợ người dân và doanh nghiệp. Cụ thể, chính sách miễn học phí áp dụng với học sinh từ mầm non đến hết THPT công lập trên toàn quốc; giá sách giáo khoa dự kiến giảm 5-20% trong năm học mới; hay giảm phí dịch vụ hoa tiêu hàng hải với tàu biển Việt Nam.
Ông Mạnh, chủ vườn 30 cây vải tại Thanh Hà, Hải Phòng (Hải Dương cũ), cho biết vừa bán 1 tấn vải với giá 95.000 đồng mỗi kg, tăng khoảng 20% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, tổng sản lượng của vườn lại giảm khoảng 30%.
Cách đó không xa, bà Phạm Thị Vân, phường Ái Quốc, Hải Phòng (xã Quyết Thắng cũ) cho biết, giá vải đã hạ nhiệt so với giữa tháng 4 nhưng vẫn cao nhất nhiều năm qua. Năm nay, gia đình bà thu hơn một tấn, giảm khoảng một nửa so cùng kỳ năm trước. Theo bà, nguồn cung đầu vụ hạn chế nên thương lái và khách quen thường đặt mua từ sớm, đầu ra tương đối ổn định; vụ thu hoạch dự kiến kết thúc vào cuối tháng này.
Xu hướng "được giá, mất mùa" cũng ghi nhận tại Tây Nguyên. Ở Đăk Lăk, vải chín sớm được thu mua 60.000-80.000 đồng mỗi kg, cao hơn đáng kể so với mức 40.000-50.000 đồng những năm trước. Một hộ trồng vải tại địa phương cho biết có thời điểm giá lên tới 80.000 đồng mỗi kg, thương lái tìm mua và đặt cọc sớm, giúp cải thiện lợi nhuận.
Giá thu mua tại vườn tăng đã đẩy mặt bằng bán lẻ đi lên. Tại TP HCM, vải ở Đăk Lăk được bán 140.000-150.000 đồng mỗi kg, còn vải u trứng Thanh Hà ở mức 150.000-180.000 đồng. Với các lô hàng vận chuyển bằng đường hàng không, một số cửa hàng cho biết giá bán lẻ ở mức 195.000-210.000 đồng mỗi kg (tùy cửa hàng).
Đại diện một cửa hàng trái cây tại phường Thủ Dầu Một (TP HCM) cho biết, vải năm nay vào mùa muộn hơn, trong khi nguồn cung giảm 30-50% do ảnh hưởng thời tiết khiến tỷ lệ đậu quả thấp, năng suất giảm. Lượng hàng nhập mỗi đợt chỉ còn 50-60 kg, bằng một nửa so với trước, nhưng tiêu thụ nhanh nhờ chất lượng quả được đánh giá cao.
Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng, năm nay, toàn thành phố có khoảng 9.350 ha vải, trong đó vải sớm khoảng 3.300 ha (tương đương 35%), tập trung tại các khu vực như Thanh Hà, Ninh Giang, An Trường, Quyết Thắng. Vải sớm dự kiến thu hoạch rộ từ đầu đến giữa tháng 5.
Cơ quan này cho biết điều kiện thời tiết không thuận lợi, với mùa đông ấm và thiếu các đợt rét sâu kéo dài, ảnh hưởng đến quá trình phân hóa mầm hoa. Một số diện tích xuất hiện tình trạng ra hoa không đồng đều hoặc xen lộc; cùng với chi phí vật tư tăng, việc chăm sóc ở một số vườn chưa đầy đủ, làm gia tăng nguy cơ sâu bệnh và ảnh hưởng đến năng suất, chất lượng.
Trước thực tế này, ngành nông nghiệp địa phương yêu cầu nông dân tăng cường các biện pháp chăm sóc như duy trì độ ẩm hợp lý, bón phân cân đối, tỉa cành, kiểm soát sâu bệnh; đồng thời tuân thủ quy trình sản xuất an toàn nhằm đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc và phục vụ xuất khẩu. Các đơn vị chuyên môn cũng được giao duy trì mã số vùng trồng, tăng cường dự báo dịch hại và đẩy mạnh kết nối tiêu thụ, khuyến khích doanh nghiệp liên kết sớm với nông dân để ổn định đầu ra.
Trên mạng xã hội Truth Social ngày 8/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết sẽ áp thuế nhập khẩu 50% với bất kỳ quốc gia nào cung cấp vũ khí cho Iran. Thuế này "có hiệu lực ngay lập tức" và "không có ngoại lệ hay miễn trừ", ông viết.
Thông báo này được đưa ra chỉ một ngày sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo đồng ý lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần với Iran, với điều kiện Tehran mở lại eo biển Hormuz. Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cũng cho biết họ chấp thuận lệnh ngừng bắn. Truyền thông nhà nước Iran cho biết các cuộc đàm phán với Mỹ được tổ chức tại Pakistan vào 10/4.
Lệnh ngừng bắn được đưa ra khi còn chưa đầy hai giờ trước khi tối hậu thư mà Tổng thống Mỹ đặt ra với Iran hết hạn. Theo tối hậu thư, quốc gia vùng Vịnh phải đạt thỏa thuận mở lại eo biển Hormuz trước 20h giờ miền đông (7h giờ Hà Nội ngày 8/4) nếu không muốn cơ sở hạ tầng dân sự bị tàn phá.
Trước đó, hồi tháng 1, ông Trump cũng viết trên Truth Social rằng sẽ áp thuế 25% với bất kỳ quốc gia nào giao thương với Iran. Căng thẳng Washington - Tehran khi đó leo thang, nhưng chiến sự chưa nổ ra.
Một tháng sau đó, ông ký sắc lệnh cho phép Mỹ áp thuế các đối tác thương mại của Iran, giữa lúc phái đoàn hai nước đang đàm phán ở Oman. Văn kiện trao quyền cho Ngoại trưởng và Bộ trưởng Thương mại Mỹ cùng xác định có quốc gia nào đáp ứng tiêu chí hay không. Khi có kết luận, họ được phép phối hợp với Văn phòng Đại diện Thương mại và Bộ An ninh Nội địa Mỹ để quyết định "mức độ áp thuế" phù hợp.
Chiến sự tại Trung Đông đã kéo dài hơn một tháng, gây gián đoạn dòng chảy dầu, khí LNG toàn cầu khi eo biển Hormuz bị phong tỏa và hạ tầng năng lượng trong khu vực bị tấn công. Hiện có khoảng 1.000 tàu đang kẹt lại vùng Vịnh.
Giá dầu thô, nhiên liệu máy bay, dầu diesel và xăng trên toàn cầu vì thế tăng vọt thời gian qua. Dầu thô từng lên sát 120 USD một thùng đầu tháng trước, nhưng hiện đã về dưới 100 USD.
Trong tài liệu họp cổ đông thường niên cuối tháng này, Hội đồng quản trị Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) nhận định năm nay "có nhiều khó khăn, thách thức hơn thuận lợi". Do đó, doanh nghiệp đặt mục tiêu doanh thu tăng 2%, lên 315.000 tỷ đồng; còn lợi nhuận sau thuế dự kiến giảm 7%, xuống 3.380 tỷ đồng - mức thấp nhất bốn năm qua.
Theo ban lãnh đạo Petrolimex, sản lượng tiêu thụ năm nay và năm sau dự kiến tăng 8,5-10%. Xe điện bắt đầu tác động rõ hơn nhưng chưa chiếm lĩnh thị trường, do số lượng phương tiện động cơ đốt trong vẫn rất lớn. Kế hoạch hạn chế xe xăng vào nội đô từ năm sau sẽ ảnh hưởng đến sản lượng tại các thành phố lớn.
Sang giai đoạn 2028-2030, sản lượng bán xăng dầu truyền thống có thể đạt đỉnh hoặc bắt đầu đi ngang. Doanh nghiệp dự đoán khi đó tác động của xe điện, nhiên liệu xanh và chính sách hạn chế phương tiện rõ nét hơn.
Cụ thể, giá xe điện có thể giảm, hạ tầng sạc và các chính sách khuyến khích phát huy hiệu quả. Việc hạn chế phương tiện sử dụng xăng dầu ở các thành phố lớn cũng được thực thi đầy đủ hơn, gây áp lực lên sản lượng bán hàng tại những khu vực này.
Các dự án phát triển mạng lưới cao tốc, tăng trưởng kinh tế và nhu cầu vận tải hàng hóa được doanh nghiệp kỳ vọng bù đắp một phần sự sụt giảm sản lượng.
Trong báo cáo tài chính kiểm toán, ban lãnh đạo Petrolimex cho biết xung đột Trung Đông cũng gây ảnh hưởng bất lợi đến môi trường kinh doanh bình thường. Do phụ thuộc lớn vào nguồn dầu từ Trung Đông nên từ khi xung đột xảy ra, giá thế giới đã tăng mạnh, đặc biệt đối với dầu DO. Chi phí vận chuyển quốc tế cũng tăng theo giá nhiên liệu, cộng thêm mức phụ phí vận tải tăng bất thường.
5 năm tới, Petrolimex đặt mục tiêu tăng trưởng doanh thu bình quân không thấp hơn tăng trưởng sản lượng, dự kiến đạt 7% mỗi năm. Lợi nhuận kỳ vọng tăng 6-7% mỗi năm, còn cổ tức bình quân đạt 8-10%.
Petrolimex là nhà bán lẻ xăng dầu lớn nhất Việt Nam. Doanh nghiệp ước tính chiếm 50% thị phần tính theo sản lượng xuất bán và có mạng lưới 5.500 cửa hàng xăng dầu khắp cả nước. Năm ngoái, doanh thu tăng hơn 9% lên xấp xỉ 310.000 tỷ đồng, nhưng lãi trước thuế giảm khoảng 8% còn 3.643 tỷ đồng.
Trên sàn chứng khoán, cổ phiếu Petrolimex đang ở vùng giá 39.000 đồng, tăng khoảng 10% so với đầu năm.
