Chiều 23/4, làm việc với Bộ Xây dựng và các đơn vị về tiến độ dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam và các dự án đường sắt khác, Phó thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nhấn mạnh việc phát triển theo mô hình TOD (đô thị gắn với giao thông công cộng) đòi hỏi lựa chọn hướng tuyến phù hợp. Hướng tuyến ảnh hưởng trực tiếp đến giải phóng mặt bằng và tổng mức đầu tư.
Ông yêu cầu các địa phương khẩn trương lập quy hoạch khu vực nhà ga để khai thác hiệu quả quỹ đất, phát huy lợi thế từng vùng, gắn phát triển kinh tế với tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc Nam.
Phó thủ tướng cho biết dự án là nhiệm vụ mới, nhiều nội dung chưa có tiền lệ, cần sự tham gia của cả hệ thống chính trị. Các bộ, ngành phải đánh giá tổng thể các yếu tố kinh tế, chính trị, đối ngoại, tài chính, mô hình quản lý và vận hành để lựa chọn phương án tối ưu.
Trong đó, ông đặc biệt lưu ý yêu cầu chuyển giao công nghệ, đào tạo nguồn nhân lực và từng bước làm chủ công nghệ, hướng tới phát triển ngành công nghiệp đường sắt trong nước, tăng dần tỷ lệ nội địa hóa.
Nhắc lại bài học từ một số tuyến đường sắt đô thị chưa kết nối do khác biệt công nghệ, tiêu chuẩn, Phó thủ tướng yêu cầu dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam phải bảo đảm đồng bộ ngay từ đầu.
Bộ Xây dựng cùng các bộ Công Thương, Khoa học và Công nghệ, Tư pháp phải sớm hoàn thiện và trình phê duyệt hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật, làm cơ sở lựa chọn công nghệ, tư vấn, nhà thầu. Việc lựa chọn phải gắn với điều kiện chuyển giao công nghệ thực chất.
Phó thủ tướng cho biết dự án đang ở giai đoạn quan trọng, chuẩn bị lựa chọn tư vấn và nhà thầu. Chính phủ sẽ quyết định trên cơ sở đề xuất của Bộ Xây dựng và các bộ, ngành liên quan. Bộ Xây dựng phải đẩy nhanh tiến độ để sớm triển khai dự án. Các địa phương có tuyến đi qua cần xây dựng phương án giải phóng mặt bằng, tái định cư tại những khu vực đã xác định hướng tuyến và mốc giới.
Theo Bộ Xây dựng, dự án đã hoàn thành báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, đang lập hồ sơ mời thầu tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi. Các địa phương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam đang rà soát, kiểm đếm khối lượng giải phóng mặt bằng, di dời công trình điện và chuẩn bị khu tái định cư.
Thứ trưởng Xây dựng Bùi Xuân Dũng cho biết nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là lựa chọn đơn vị tư vấn lập báo cáo nghiên cứu khả thi và đối tác cung cấp, chuyển giao công nghệ.
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc Nam dài 1.541 km, từ Hà Nội đến TP HCM, thiết kế đường đôi, khổ 1.435 mm, tốc độ 350 km/h, gồm 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa. Tuyến chủ yếu vận chuyển hành khách, đồng thời đáp ứng nhu cầu vận tải hàng hóa khi cần thiết.
Tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 1.713.540 tỷ đồng, tương đương 67,34 tỷ USD, theo hình thức đầu tư công, dự kiến triển khai giai đoạn 2025-2035. Nhiều địa phương đã triển khai thu hồi đất, chuẩn bị khởi công vào tháng 12/2026.
Đầu tháng 4, Chính phủ ban hành Nghị quyết 98 cho phép tách dự án thành 17 dự án độc lập nhằm đẩy nhanh tiến độ. Trong đó có 15 dự án giải phóng mặt bằng do các tỉnh, thành phố thực hiện và một dự án di dời công trình điện lực do Tập đoàn Điện lực Việt Nam đảm nhận, dự kiến hoàn thành quý 4/2028.
Dự án xây dựng tuyến đường sắt tốc độ cao là dự án độc lập lớn nhất, do Bộ Xây dựng quyết định đầu tư, mục tiêu hoàn thành cơ bản vào năm 2035. Chính phủ cũng cho phép tiếp tục tách thành các dự án thành phần phù hợp với quy mô từng đoạn tuyến.
Liên quan đến vụ đưa, nhận hối lộ xảy ra tại Công ty Hoàng Dân và Bộ NN-PTNT (cũ), đã có 3 người gửi đơn kháng cáo.
Nhóm này gồm Nguyễn Văn Dân, Giám đốc; Vũ Đình Thịnh, Phó giám đốc Công ty Hoàng Dân; Trần Văn Lăng, cựu Giám đốc Ban 2, Cục Quản lý xây dựng công trình (Bộ NN-PTNT).
Cả ba bị cáo đều xin giảm nhẹ hình phạt. Riêng ông Thịnh còn đề nghị tòa phúc thẩm xem lại phần trách nhiệm dân sự đối với mình.
Theo bản án sơ thẩm, ông Dân bị tuyên 3 năm tù về tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng, 9 năm tù về tội vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng, 2 năm tù về tội đưa hối lộ. Tổng hợp hình phạt 14 năm tù.
Ông Thịnh bị tòa tuyên 7 năm tù về tội vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng. Ông Lăng bị tuyên 13 năm tù với cáo buộc nhận hối lộ 13,4 tỉ đồng.
Nội dung vụ án cho thấy, Công ty Hoàng Dân là đơn vị trúng thầu và thi công nhiều gói thầu thuộc các dự án thủy lợi do Ban Quản lý xây dựng công trình 1, 2, 4 và 8 thuộc Bộ NN-PTNT làm chủ đầu tư.
Tuy nhiên, việc trúng thầu không xuất phát từ thực lực của doanh nghiệp, mà nhờ mối quan hệ quen biết của giám đốc công ty này là ông Nguyễn Văn Dân với một số cá nhân là lãnh đạo, cán bộ Bộ NN-PTNT.
Theo đó, ông Dân đã nhờ vả, chi hơn 40 tỉ đồng hối lộ các cựu quan chức Bộ NN-PTNT. Trong đó, cựu Thứ trưởng Hoàng Văn Thắng nhận hơn 4,5 tỉ đồng, cựu quyền Cục trưởng Trần Tố Nghị nhận 13 tỉ đồng, cựu Phó cục trưởng Nguyễn Hải Thanh nhận 6,25 tỉ đồng, cựu Giám đốc Trần Văn Lăng nhận 13,4 tỉ đồng…
Đổi lại, các cựu quan chức Bộ NN-PTNT ưu ái cho doanh nghiệp bằng cách giới thiệu, tác động hoặc chỉ đạo cấp dưới cung cấp file dự toán gói thầu. Tiếp đó, Công ty Hoàng Dân sử dụng tài liệu khống để "làm đẹp" hồ sơ năng lực… Với chuỗi sai phạm này, Công ty Hoàng Dân và các nhà thầu liên danh trúng 5 gói thầu, gây thiệt hại hơn 251 tỉ đồng.
Ông Dân còn bị cáo buộc chỉ đạo kế toán công ty liên hệ, thỏa thuận ký hợp đồng khống, mua hóa đơn bất hợp pháp. Mục đích nhằm hợp thức hàng hóa, dịch vụ đầu vào, quyết toán tại 5 gói thầu do các ban thuộc Bộ NN-PTNT làm chủ đầu tư và hạch toán để giảm thuế thu nhập doanh nghiệp.
Cùng với đó là chỉ đạo nhân viên mua hơn 2.490 hóa đơn khống, lập 2 hệ thống sổ sách kế toán. Chuỗi hành vi này gây thiệt hại về thuế hơn 99 tỉ đồng.
Chiều 14.5, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước thông tin về vụ việc phát hiện kho hàng nghi giả mạo thương hiệu xa xỉ, nổi tiếng tại Hà Nội, bắt giữ hơn 700 sản phẩm quần áo, thời trang.
Trong ngày 13.5, Đoàn kiểm tra Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước phối hợp với Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an TP.Hà Nội tiến hành kiểm tra đột xuất cơ sở chứa trữ, kinh doanh hàng hóa tại số 26 ngách 56/192 phố Lê Trọng Tấn, P.Phương Liệt, Hà Nội.
Tại đây, đoàn kiểm tra đã phát hiện cơ sở đang trưng bày để bán 728 sản phẩm gồm quần áo, tất, giày, dép có dấu hiệu giả mạo nhãn hiệu của nhiều thương hiệu nổi tiếng như: Dolce & Gabbana, Louis Vuitton, Lacoste, Dior, Gucci, Burberry, Nike, Hermès, Christian Louboutin...
Bước đầu xác minh, cơ sở này do bà Tr.D.A và ông Ng.V.H đứng tên thuê, sử dụng làm địa điểm chứa trữ và kinh doanh hàng hóa. Bà Tr.D.A thừa nhận là chủ sở hữu số hàng hóa nêu nhưng không xuất trình được hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ hợp pháp của các sản phẩm.
Dù sản phẩm có gắn tên nhiều thương hiệu thời trang xa xỉ, nổi tiếng nhưng khi làm việc với đoàn kiểm tra, bà Tr.D.A khai nhận số hàng hóa này được nhập từ chợ Ninh Hiệp để bán lại kiếm lời.
Đoàn kiểm tra của Cục Quản lý và Phát triển thị trường đã quyết định tạm giữ toàn bộ số sản phẩm có dấu hiệu là hàng giả mạo thương hiệu để tiếp tục phối hợp với đại diện chủ thể quyền các nhãn hiệu liên quan, củng cố chứng cứ để xử lý theo quy định của pháp luật.
Trước đó, ngày 4.2, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP.Hà Nội đã ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự về hành vi xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp xảy ra ngày 16.12.2025 tại số 26 ngách 56 ngõ 192 Lê Trọng Tấn, P.Phương Liệt, TP.Hà Nội; quyết định khởi tố bị can đối với ông Ng.V.H về hành vi xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp theo khoản 1 điều 226 bộ luật Hình sự. Vụ án này đang được tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định.
Cũng theo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, vụ việc nằm trong kế hoạch triển khai Công điện hỏa tốc số 38/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường đấu tranh, ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; thực hiện Quyết định số 1098/QĐ-BCT của Bộ Công thương về cao điểm giám sát, kiểm tra, xử lý các hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Trước đó, từ 7 - 8.5, đoàn kiểm tra Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước liên tiếp phát hiện, triệt phá 2 kho hàng giả mạo nhãn hiệu nổi tiếng của hộ kinh doanh Phan Thị Hiền, số 102 phố Nhổn, Tổ dân phố số 15, P.Tây Tựu, Hà Nội và cơ sở kinh doanh PHAM LUXU, số 27 phố Tây Sơn, P.Kim Liên, Hà Nội.
Ở 2 kho hàng này, cơ quan chức năng đã thu giữ trên 700 sản phẩm quần áo, phụ kiện thời trang nghi là hàng giả mạo thương hiệu xa xỉ, có tổng trị giá hơn 248 triệu đồng.
Như vậy, chỉ trong 7 ngày, từ 7 - 13.5, đoàn kiểm tra của Cục Quản lý và Phát triển thị trường đã triệt phá 3 kho hàng giả mạo thương hiệu xa xỉ, nổi tiếng. Những vụ việc này đang được Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước xác minh, xử lý.
Nông thôn ngày càng khang trang nhưng cũng có không ít cánh đồng bỏ hoang, người dân phải tha phương đi làm ăn xa. Đó là thực trạng được nhiều đại biểu nhắc đến tại tọa đàm "Phát triển nông thôn bền vững, nông thôn đáng sống" do UBND tỉnh Cà Mau tổ chức ngày 9.5 trong khuôn khổ sự kiện "Hương rừng U Minh 2026".
Bên cạnh các tiêu chí hạ tầng, nhiều ý kiến tại tọa đàm cho rằng điều quan trọng hơn là làm sao để người dân còn muốn sống ở quê, làm kinh tế được trên chính mảnh đất quê hương mình.
Phát biểu tại tọa đàm, ông Lê Văn Sử, Phó chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau, cho biết sau nhiều năm xây dựng nông thôn mới, toàn tỉnh hiện có 43/55 xã đạt chuẩn; diện mạo nông thôn thay đổi đáng kể với hệ thống giao thông ngày càng hoàn thiện.
Tuy nhiên, theo lãnh đạo tỉnh Cà Mau, xây dựng nông thôn mới không thể chỉ dừng ở những con số hay danh hiệu đạt chuẩn.
"Phát triển nông thôn bền vững, nông thôn đáng sống là tổng hòa của không gian sống an toàn, không gian văn hóa bản địa và không gian quan hệ gắn kết", ông Sử nói.
Ông Sử cũng nhấn mạnh U Minh Hạ không chỉ là vùng rừng tràm đơn thuần mà còn là phần ký ức, văn hóa và bản sắc đặc trưng của vùng đất cực Nam. Theo ông, giữ rừng cũng là giữ "hồn đất, hồn nước" của Cà Mau.
Điểm đáng chú ý của tọa đàm là nhiều tham luận không đi theo hướng ca ngợi thành tích mà đặt ra những câu hỏi khá trực diện về chất lượng sống ở nông thôn hiện nay.
Ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó chủ tịch Quốc hội khóa XV cho rằng nhiều nơi có hạ tầng đẹp nhưng người dân vẫn rời quê vì thiếu việc làm, thiếu cơ hội phát triển và dần mất kết nối với không gian sống truyền thống.
"Đi hết con đường bê tông sạch đẹp đó, nếu không có sinh kế, không có tiếng cười, không có ký ức được giữ lại thì nông thôn vẫn chưa phải là không gian đáng sống", ông Hoan chia sẻ.
Theo ông Hoan, nông thôn không nên chỉ được nhìn như một "không gian vật lý" mà phải là một "không gian xã hội" đa tầng, nơi con người còn giữ được sự gắn kết cộng đồng, văn hóa bản địa và cảm giác thuộc về quê hương.
Từ góc nhìn này, ông Hoan đề xuất phát triển kinh tế nông thôn theo hướng đa giá trị, kết hợp nông nghiệp với du lịch, làng nghề, văn hóa bản địa và sản phẩm OCOP để tạo thêm sinh kế cho người dân.
Tại tọa đàm, nhiều đại biểu cũng nhìn nhận thực tế sản xuất nông nghiệp ở nhiều nơi vẫn nhỏ lẻ, thiếu liên kết, giá trị nông sản bấp bênh khiến một bộ phận lao động nông thôn phải rời quê đi làm thuê.
Nông dân Hồ Quốc Trạng, ở phường Tân Thành cho rằng muốn nông thôn đáng sống thì trước hết người dân phải sống được bằng nghề của mình.
"Theo tôi, nông thôn đáng sống phải bảo đảm điện, đường, trường, trạm; người dân có thu nhập ổn định thì đời sống văn hóa, tinh thần mới phát triển được", ông Trạng nói.
Trong khi đó, tiến sĩ Trần Minh Hải, Phó hiệu trưởng Trường Chính sách công và Phát triển nông thôn - Học viện Nông nghiệp Việt Nam cảnh báo tình trạng bỏ quê đi làm thuê vẫn còn diễn ra phổ biến; thậm chí một số nơi xuất hiện tình trạng bỏ hoang ruộng đất do sản xuất kém hiệu quả.
Theo ông Hải, muốn giữ người dân ở lại nông thôn thì phải tạo điều kiện để họ có thể lao động, sáng tạo và nâng cao thu nhập ngay tại quê nhà. Khi kinh tế nông thôn phát triển hiệu quả, các hợp tác xã, tổ hợp tác và doanh nghiệp mới có thể kéo lao động quay trở lại.
Đại diện doanh nghiệp du lịch và người dân cũng đề xuất tỉnh đẩy mạnh phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, du lịch bản địa gắn với bảo tồn hệ sinh thái và văn hóa địa phương.
Theo nhiều ý kiến, nếu khai thác tốt lợi thế sông, rừng, biển và bản sắc riêng của vùng đất cực Nam, nông thôn Cà Mau không chỉ giữ chân được người dân mà còn có thể trở thành điểm đến hấp dẫn đối với du khách.
