Bất kỳ ai đến thăm Paris cách đây hơn một thập kỷ đều bị mê hoặc bởi những nhà hàng truyền thống, bảo tàng trưng bày đầy ắp các tác phẩm nghệ thuật nổi tiếng, đại lộ với nhiều cửa hàng thời trang sang trọng lấp lánh ánh đèn cùng tháp Eiffel.
Dù sở hữu một trong những hệ thống tàu điện ngầm bận rộn nhất châu Âu, Paris khi đó vẫn bị thống trị bởi ôtô. Mạng lưới đường sá khu trung tâm ken đặc xe cộ. Người đi bộ bị ép vào những vỉa hè chật hẹp và tại các quán cà phê vỉa hè, khách vừa thưởng thức cà phê và bánh sừng bò vừa “hít” khói xe.
Ngày nay, Paris đã khác. Du khách có thể dạo bước thoải mái trên các con phố dành riêng cho người đi bộ, hít thở bầu không khí trong lành hơn. Với những ai muốn di chuyển bằng xe đạp, hàng trăm km làn đường riêng giúp họ đi lại an toàn khắp thành phố.
Phần lớn sự thay đổi này đến từ Anne Hidalgo, một người nhập cư gốc Tây Ban Nha trở thành nữ thị trưởng đầu tiên của thành phố. Bà là một trong những gương mặt lãnh đạo Paris được biết đến rộng rãi toàn cầu, đặc biệt sau chiến dịch làm sạch sông Seine và để vận động viên bơi lội tại đó ở Olympic 2024.
Trong khi các du khách biết ơn Hidalgo vì 12 năm thực hiện cải tổ sâu rộng, nhiều người dân Paris lại không hài lòng với những di sản bà để lại.
Giải quyết tình trạng tắc nghẽn và khuyến khích người dân đi bộ là một trong những ưu tiên của Hidalgo khi bà được bầu làm thị trưởng năm 2014. Chính quyền của bà đã xóa bỏ nhiều chỗ đỗ xe và cấm ôtô trên toàn bộ một số tuyến phố và quảng trường. Số lượng ô tô trong thành phố đã giảm đáng kể.
Điều này được nhiều du khách đến Paris mỗi năm hoan nghênh. “Thành phố dễ đi bộ là điều tôi thích nhất. Thật tuyệt khi đi du lịch mà không cần phải thuê xe”, Leon Crawford, kỹ sư xây dựng 23 tuổi đến từ Virginia (Mỹ), cho biết.
Chiến dịch mở rộng không gian cho người đi bộ của Hidalgo cũng nhận được sự ủng hộ từ một số cư dân địa phương, đặc biệt các bậc phụ huynh thông qua chương trình Rues aux Ecoles (Đường phố cho trường học), vốn chặn hoàn toàn giao thông tại 100 tuyến phố quanh các trường công.
“Trong một khu vực nhiều bê tông và ít công viên, chúng tôi có thêm không gian ngoài trời cho trẻ em và cả người lớn”, Théophile Chamard, một ông bố ba con, nói. Con phố gần trường học của con ông giờ giống một sân bóng đá.
“Thật tuyệt vì ít khói xe hơn”, con trai 6 tuổi của anh cũng đồng tình.
Paris đã nhận được nhiều lời khen từ quốc tế cho nỗ lực hạn chế ôtô. Urban Institute, tổ chức nghiên cứu chính sách và kinh tế tại Washington, Mỹ coi thành phố là hình mẫu cho quy hoạch đô thị và phát triển không gian đi bộ. Du khách trên các con phố đi bộ cũng không tiếc lời ca ngợi môi trường mà Hidalgo đã góp phần tạo ra.
“Đi bộ ở Paris là điều tôi thích nhất”, Yulia Hutsalencko, đến từ Ukraine, chia sẻ.
Hai du khách Ireland, John và Darvla Keogh, đã quay lại Paris sau gần 40 năm, cũng đánh giá cao những thay đổi. “Luôn có điều gì đó mới mẻ, và mọi thứ ngày càng tốt hơn”, John nói.
Dù vậy, không phải mọi cử tri đều ủng hộ việc loại bỏ ôtô khỏi các đại lộ. Phần lớn sự phản đối dành cho bà Anne Hidalgo bắt nguồn từ các chính sách giao thông trong chiến dịch “Paris Respire” (Paris Thở). Nhiều ý kiến cho rằng việc đẩy xe cộ ra khỏi khu trung tâm chỉ khiến tình trạng ùn tắc ở các tuyến đường khác trở nên nghiêm trọng hơn.
“Đại lộ Boulevard des Batignolles lúc nào cũng tắc nghẽn”, Katherine, 73, người đã sống hàng chục năm tại nơi này, chia sẻ. Bà từng chứng kiến 7 chiếc xe buýt nối đuôi nhau vì kẹt trên đường do lưu lượng giao thông quá đông.
Thực tế, tình trạng tắc đường ở Paris tăng 4% kể từ năm 2015, trong khi giao thông công cộng cũng bị ảnh hưởng, với lượng hành khách đi xe buýt giảm 31% trong giai đoạn 2018-2024. Grégoire de Lasteyrie, Phó chủ tịch Île-de-France Mobilités – cơ quan giám sát giao thông công cộng tại Paris – cho rằng trọng tâm đã bị đặt sai chỗ khi mạng lưới giao thông xe buýt không nằm trong danh sách được ưu tiên.
Dù Paris hiện được xem như hình mẫu cho các thành phố muốn tích hợp mạng lưới xe đạp vào hạ tầng sẵn có, nhiều cư dân vẫn cho rằng các thay đổi này đã đi quá xa.
Sự gia tăng mạnh mẽ của xe đạp, chủ đề nóng trong cuộc bầu cử chọn người kế nhiệm Hidalgo, đã bị các đối thủ chính trị khai thác. “Chúng ta chưa tạo đủ không gian cho mọi người trong thành phố, sự bùng nổ xe đạp đang khiến người đi bộ gặp nguy hiểm”, Rachel-Flore Pardo, luật sư 32 tuổi tranh cử tại quận 17, nhận định.
Năm 2020, Hidalgo công bố kế hoạch biến Paris thành “thủ đô xe đạp toàn cầu”. Từng bị xếp sau London và Madrid về chất lượng không khí, năm 2024, Paris đã vượt lên hai đối thủ trên, theo báo cáo của IQAir.
Với những người sử dụng xe đap, chủ yếu ở độ tuổi lao động, chính sách này được xem là thành công. Gần 30% dân Paris đạp xe nhiều hơn, 9% hiện đi làm bằng xe đạp. Năm 2025, Paris được vinh danh “thành phố thân thiện với xe đạp nhất châu Âu”, theo CNN.
Tuy nhiên, mặt trái cũng xuất hiện: việc cải tạo đường phố đã kéo theo sự gia tăng số ca nhập viện liên quan đến người đi xe đạp và người đi bộ.
Lợi ích và rủi ro song hành
Solal Roux, 23 tuổi, là một trong những người hưởng lợi. “Hidalgo thực sự đã thay đổi cuộc sống của tôi, giờ tôi có thể đạp xe trên mọi con phố”, Solal nói. Với những người trẻ, năng động và thể trạng tốt, các không gian đi bộ và đạp xe mới dọc sông Seine – nơi trước đây xe hơi thống trị – thành điểm cộng lớn. Solal ca ngợi mọi thứ ở đây “rất tuyệt”, đặc biệt vào mùa hè.
Tuy nhiên, không phải ai cũng cảm thấy an toàn. Roux thừa nhận những khu vực giao cắt giữa làn xe đạp và đường dành cho ôtô vẫn tiềm ẩn rủi ro. Yulia Hutsalencko cũng gặp khó khăn: “Người Paris không thực sự tuân thủ luật giao thông. Họ đi rất nhanh, lúc nào cũng vội”, cô nói.
Juliette Levha, sinh viên 21 tuổi đến từ Quebec, Canada, cho biết cô phụ thuộc vào xe đạp để di chuyển nhưng ở một số khu vực thiếu làn đường phân chia rõ ràng khiến việc đi lại trở nên nguy hiểm.
Sự gia tăng của xe đạp cũng khiến một số người đi bộ cảm thấy bị đe dọa. Bernadette, 66 tuổi, giảng viên đại học, cho biết người đi xe đạp thường “cắt đầu ôtô, vượt đèn đỏ và làm theo ý mình.”
Một số du khách lại không quá bận tâm. Zach, sinh viên từ Đại học Kentucky, Mỹ, cho rằng so với các điểm đến châu Âu khác, giao thông xe đạp ở Paris vẫn trật tự. “Không có chuyện xe đạp lao vào bạn liên tục. Paris còn tiên tiến hơn cả Amsterdam”, anh nói.
Dù chất lượng không khí và khả năng di chuyển đô thị đã được cải thiện, nhiều người dân địa phương vẫn không hài lòng. Các cuộc thăm dò cho thấy 59% cho rằng thành phố không đi đúng hướng, tăng mạnh so với 36% trước khi Hidalgo nhậm chức.
“Bà ấy luôn bị chỉ trích nhưng vẫn tái đắc cử. Người Paris không đi bầu, rồi sau đó lại phàn nàn. Người Pháp lúc nào cũng vậy”, Lionel Pradal, chủ một quán ăn trên phố Rue des Martyrs, nói.
Tháp tùng Tổng thống Mỹ Donald Trump trong chuyến thăm Trung Quốc theo lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có nhiều lãnh đạo các tập đoàn hàng đầu của Mỹ như Elon Musk, Tim Cook, David Solomon và Jensen Huang.
Bên lề chuyến thăm, CEO Nvidia Jensen Huang đã dành thời gian khám phá ẩm thực bản địa.
Điểm dừng chân gây chú ý của vị tỷ phú công nghệ là quán mì số 69 Fangzhuanchang, nằm tại phố cổ Nam La, hay còn gọi Nam La Cổ Hạng, Bắc Kinh.
Hình ảnh người đứng đầu tập đoàn chip vi xử lý lớn nhất thế giới mặc chiếc áo khoác da đen quen thuộc, thoải mái đứng ăn tô mì trộn ngay trước cửa tiệm bình dân đã lan truyền trên mạng xã hội hôm 15/5.
Quán mì bình dân nằm sâu trong ngõ, liên tục được vinh danh trong danh mục Michelin Bib Gourmand (quán ăn ngon, giá hợp lý). Theo đánh giá từ các chuyên gia Michelin Guide, quán ăn duy trì phong cách mộc mạc của một tiệm ăn gia đình và áp dụng thực đơn tối giản. Nhà hàng chỉ phục vụ món mì Zhajiangmian với mức giá từ 30 nhân dân tệ (khoảng 116.000 đồng) mỗi tô.
Quán mì luôn trong đông nghịt khách từ lúc mở đến khi đóng cửa. Vào giờ cao điểm, thực khách đến đây thường phải xếp hàng chờ đợi 15-20 phút mới có bàn trống.
Đại diện quán cho biết vị tỷ phú công nghệ ghé cửa hàng vào giờ ăn trưa. Khi nhận ra CEO của Nvidia, phía nhà hàng đã chủ động mời ông trải nghiệm món mì tương đen thịt heo đen đặc trưng của quán, giá 38 nhân dân tệ (khoảng 147.000 đồng). Do thời điểm đó quán đã chật kín chỗ, ông Jensen Huang thoải mái đứng trước cửa tiệm để thưởng thức, vừa ăn mì vừa trò chuyện thân thiện với người qua đường.
Món ăn làm nên tên tuổi quán là Zhajiangmian, mì trộn sốt thịt băm tương đậu. Món ăn truyền thống có nguồn gốc từ vùng Sơn Đông, từ lâu đã được xem là một trong những biểu tượng ẩm thực đường phố không thể bỏ qua khi đến Bắc Kinh.
Mì Zhajiangmian tại Trung Quốc có hai trường phái là Bắc Kinh và Tứ Xuyên với những nét đặc trưng văn hóa vùng miền. Mì trộn tương đen Bắc Kinh nổi tiếng với phần sốt đậm đà, giàu vị ngọt thịt từ tương đậu nành lên men xào cùng thịt heo bằm nhỏ. Phiên bản mì Tứ Xuyên lại có phần sốt đậm màu, cay nồng được chế biến từ tương đậu cay và dầu ớt. Món ăn mang lại cảm giác cay xé và tê lưỡi của ẩm thực Tứ Xuyên nhờ có thêm tiêu Tứ Xuyên.
Món mì tại quán Fangzhuanchang mang phong cách Bắc Kinh truyền thống. Một phần cơ bản gồm tô mì sợi lớn, cùng đồ ăn kèm được bày gọn trên khay nhựa. Phần rau củ tươi có dưa chuột, củ cải thái sợi, cải thảo, giá đỗ và đậu nành. Linh hồn của món ăn là phần nước sốt tương đậu nành thịt heo, được chế biến theo công thức gia truyền.
Các chuyên gia ẩm thực Michelin Guide cho hay điểm làm nên sự khác biệt giúp quán giữ chân thực khách qua nhiều năm chính là chất lượng của sợi mì. Mì được làm thủ công hoàn toàn, đảm bảo độ dài, dai, dày tiêu chuẩn. Thực khách có thể tăng hương vị bằng cách ăn kèm với tỏi ngâm và sốt ớt thì là.
Nam La là một trong những khu phố cổ nổi tiếng nhất thủ đô Trung Quốc. Điểm đến được biết đến với hệ thống ngõ hutong (ngõ nhỏ, hẻm) cổ kính đan xen giữa các tứ hợp viện truyền thống, tập trung nhiều hàng quán chuyên phục vụ các món ăn đường phố, món truyền thống Bắc Kinh.
Theo ban tổ chức, lễ hội năm nay được mở rộng quy mô với hơn 100 gian hàng, 70 gánh vị đường phố cùng chuỗi hoạt động trải nghiệm văn hóa - ẩm thực đặc sắc.
Điểm nhấn mở màn là chương trình diễu hành "Gánh vị Đà Nẵng" diễn ra lúc 17h ngày 20-5 dọc tuyến biển Phạm Văn Đồng.
Hơn 70 gánh hàng được thiết kế sáng tạo sẽ giới thiệu đặc sản địa phương, hải sản miền Trung, ẩm thực đại ngàn và nhiều món ăn quốc tế.
Lễ khai mạc chính thức sẽ diễn ra lúc 19h30 ngày 21-5 tại công viên Biển Đông, kết hợp âm nhạc, ánh sáng, trình diễn nghệ thuật và trải nghiệm ẩm thực, nhằm kể câu chuyện về hành trình phát triển của văn hóa ẩm thực xứ Quảng.
Trong suốt thời gian lễ hội, không gian "Tinh hoa ẩm thực xứ Quảng" mở cửa từ 16h đến 23h, quy tụ hơn 200 gian hàng ẩm thực địa phương, vùng miền và quốc tế cùng nhiều sản phẩm OCOP, nông sản tiêu biểu.
Du khách cũng có thể trải nghiệm khu check-in "Sắc màu xứ Quảng" với các mô hình tái hiện bếp Quảng truyền thống, thuyền thúng miền biển và không gian làng chài.
Một trong những hoạt động được kỳ vọng thu hút đông đảo người tham gia là Beer Fest Night tối 23-5, với hơn 5.000 combo ẩm thực và bia, kết hợp âm nhạc, trò chơi tương tác và nhiều chương trình ưu đãi.
Khép lại chuỗi sự kiện là đại nhạc hội tối 24-5 theo mô hình "concert đa giác quan", quy tụ nhiều nghệ sĩ như Noo Phước Thịnh, Trọng Hiếu, Karik, DJ Mie, Kimmese, Orange...
Trong khuôn khổ lễ hội, Đà Nẵng cũng giới thiệu chuỗi Danang Food Tours 2026 gồm các chương trình trải nghiệm ẩm thực tại Đà Nẵng, Hội An, Điện Bàn, Tam Kỳ, Đại Lộc… hướng đến phát triển du lịch ẩm thực gắn với văn hóa bản địa và không gian di sản.
Nếu tinh ý quan sát, bạn có thể nhận thấy một tư thế nhất định mà các tiếp viên hàng không ngồi trong khi cất cánh và hạ cánh: chống tay và gần như ngồi trên bàn tay. Tại sao họ lại ngồi theo cách kỳ lạ đó và liệu nó có báo hiệu một tình huống khẩn cấp tiềm tàng hay không; hoặc liệu hành khách có nên làm theo hay không?
Trong thực tế, đó là quy trình hoạt động tiêu chuẩn của phi hành đoàn áp dụng cho mọi chuyến bay. "Trong ngành hàng không, chúng tôi gọi đây là 'tư thế chuẩn bị' cho tiếp viên hàng không", Lia Ocampo, cựu tiếp viên hàng không và tác giả cuốn hồi ký Cuộc sống, Tình yêu và Những bài học trên bầu trời, cho biết. Tư thế chuẩn bị là một quy trình an toàn mà tiếp viên hàng không tuân theo trong trường hợp tai nạn và các tình huống khẩn cấp đột ngột.
Tư thế chống đỡ nghĩa là đặt các bộ phận cơ thể như đầu và tay vào vị trí chiến lược bằng cách gập, uốn cong và nghiêng người về phía trước để giúp giảm thiểu bất kỳ tác động tiềm tàng nào có thể xảy ra. "Tư thế chống tay của tiếp viên hàng không phụ thuộc vào hướng ghế ngồi và loại hệ thống dây an toàn được trang bị trên những ghế đó", Ocampo nói.
Một trong những tư thế phổ biến nhất là tiếp viên hàng không ngồi chống tay để giữ chặt tay vào người. "Trong các giai đoạn quan trọng của chuyến bay, đó là cất cánh và hạ cánh, bạn sẽ thấy tiếp viên hàng không ngồi trên ghế phụ của họ ở tư thế chống tay", Ocampo nói. "Nếu hành khách thấy tiếp viên hàng không làm điều này, đó có nghĩa là họ đang làm đúng và hoàn thành vai trò của mình trong việc đảm bảo an toàn".
Đây không phải là cách duy nhất mà tiếp viên hàng không đảm bảo an toàn trong quá trình cất cánh. Trong khi ngồi chống tay, phi hành đoàn cũng thực hiện việc kiểm tra thầm lặng, hoặc xem lại danh sách kiểm tra trong đầu về các yếu tố an toàn có thể cần thiết trong các giai đoạn bay quan trọng.
Những điều này bao gồm xem xét vị trí của các lối thoát hiểm và cách vận hành chúng, xác định những hành khách có thể hỗ trợ phi hành đoàn trong trường hợp khẩn cấp, xem lại các lệnh cần sử dụng trong trường hợp khẩn cấp và kiểm tra vị trí của các thiết bị sơ tán khác cần thiết trong trường hợp khẩn cấp.
Mặc dù hành khách không nhất thiết phải ngồi chống tay trong quá trình cất cánh và hạ cánh, nhưng có những tình huống hành khách có thể được yêu cầu thực hiện tư thế chuẩn bị để giảm thiểu nguy cơ chấn thương. Thông tin về tư thế đúng có thể được tìm thấy trên thẻ an toàn trong túi sau ghế, mà hành khách luôn nên đọc trước khi cất cánh. "Trong trường hợp khẩn cấp đã được lên kế hoạch, tiếp viên hàng không sẽ hướng dẫn những việc cần làm, bao gồm cả tư thế chuẩn bị va đập", Ocampo nói. "Tuy nhiên, trong trường hợp khẩn cấp không được lên kế hoạch, họ có thể không có thời gian để làm như vậy".