Thời gian qua, đã ghi nhận không ít trường hợp bị ngạt khí trong ô tô, đặc biệt khi dừng xe trong không gian kín. Những sự việc đau lòng này là lời cảnh báo rõ ràng về những rủi ro tiềm ẩn mà nhiều người vẫn còn chủ quan trong quá trình sử dụng phương tiện.
Một buổi chiều tưởng chừng bình thường đã khép lại bằng nỗi mất mát không thể cứu vãn, khi một người đàn ông chỉ vì tranh thủ chợp mắt trong lúc chờ vợ tan làm đã mãi mãi không tỉnh dậy.
Sự việc đâu lòng xảy Malaysia thời gian gần đây được chia sẻ lại thu hút sự chú ý. Cụ thể, ông Iban (53 tuổi) sau giờ làm đã chủ động lái xe đến đón vợ như thường lệ. Vì đến sớm hơn giờ tan ca, ông bật điều hòa và nằm nghỉ trong xe, chờ vợ ra về.
Khi hoàn thành công việc và bước ra ngoài, người vợ nhìn thấy chồng đang ngủ say trong xe. Nghĩ rằng anh đã quá mệt sau một ngày dài, chị không nỡ đánh thức mà lặng lẽ tự bắt xe về nhà, để chồng nghỉ thêm một lát rồi sẽ tự về sau.
Tuy nhiên, sự “tử tế trong khoảnh khắc” ấy lại vô tình dẫn đến bi kịch. Nghĩ rằng chồng sẽ sớm tỉnh dậy và trở về, người vợ tiếp tục công việc nhà mà không quay lại kiểm tra. Đến khoảng 20h tối, khi vẫn chưa thấy chồng về, chị bắt đầu lo lắng và gọi điện cho đồng nghiệp. Khi biết chiếc xe vẫn còn đỗ gần công ty và ông Iban vẫn đang ngủ, chị tạm yên tâm, nghĩ rằng anh chỉ quá mệt nên ngủ lâu hơn bình thường.
Đến nửa đêm, cảm giác bất an ngày càng lớn, người vợ quay lại nơi đỗ xe. Tại đây, chị bàng hoàng phát hiện chồng nằm bất động, sắc mặt tái nhợt. Dù lập tức gọi cứu hộ, mọi thứ đã quá muộn ông Iban được xác định đã tử vong do ngộ độc khí carbon monoxide (CO).
Theo các chuyên gia, khi ô tô nổ máy trong trạng thái đứng yên, đặc biệt trong không gian kín hoặc thiếu thông gió, khí CO có thể tích tụ nhanh chóng. Đây là loại khí không màu, không mùi nhưng cực kỳ độc, có thể khiến nạn nhân mất ý thức và tử vong mà không kịp nhận ra.
Các chuyên gia khuyến cáo, nếu xuất hiện dấu hiệu như đau đầu, chóng mặt, buồn nôn hoặc mệt mỏi khi ngồi trong xe, cần lập tức mở cửa thông gió hoặc rời khỏi xe ngay. Trong trường hợp nghi ngờ ngộ độc CO, phải nhanh chóng đưa nạn nhân ra nơi thoáng khí và gọi cấp cứu.
Làm gì để phòng tránh ngộ độc khí CO?
Ngủ trong ô tô tiềm ẩn nguy cơ ngạt khí nguy hiểm: đặc biệt khi xe đóng kín, oxy trong xe có thể giảm dần gây thiếu oxy, lịm dần và nguy hiểm đến tính mạng.
Không nên bật điều hòa chế độ lấy gió trong khi ngủ: xe chỉ tuần hoàn không khí bên trong, lâu dần dễ làm giảm oxy và tăng nguy cơ ngạt khí.
Ưu tiên chế độ lấy gió ngoài khi dùng điều hòa: giúp lưu thông không khí, đảm bảo lượng oxy ổn định trong xe.
Có thể hé cửa kính 1,5 – 2,5 cm khi ngủ: giúp không khí lưu thông, giảm nguy cơ thiếu oxy nhưng vẫn hạn chế rủi ro từ bên ngoài.
Không nên ngủ quá sâu khi đỗ xe: nên đặt báo thức 15–30 phút/lần để kiểm soát tình trạng và tỉnh táo theo dõi.
Tránh ngủ trong không gian kín, hẹp: như hầm xe, ngõ nhỏ vì lượng không khí lưu thông kém, nguy cơ ngạt cao hơn.
Đặc biệt lưu ý khi có trẻ em trên xe: không để trẻ ngủ lâu trong xe do sức chịu đựng kém và dễ bị ảnh hưởng bởi thiếu oxy.
Chỉ coi đây là giải pháp tạm thời: tốt nhất vẫn nên sắp xếp lịch trình hợp lý để nghỉ ngơi ở nơi an toàn thay vì ngủ trong ô tô.
Từng là trung tâm luyện kim của xứ Wales những năm 1990, Ebbw Vale giờ đây là "thủ phủ đồ ăn nhanh" tập trung hàng loạt cửa hàng bán burger, kebab và pizza. Toàn thị trấn chỉ còn một cửa hàng rau quả tươi, khách hàng chủ yếu trên 50 tuổi.
Sự thay đổi cơ cấu ngành nghề và tỷ lệ thất nghiệp khiến thu nhập của người dân sụt giảm. Thực phẩm siêu chế biến trở thành lựa chọn phổ biến vì giá thành rẻ và tiện lợi. Cư dân ở đây "nghiện" đồ ăn nhanh đến mức hàng dài xe chờ đợi trước cửa hàng McDonald’s thường xuyên chắn lối vào nhà dân. Nhiều gia đình coi việc ăn đồ nhanh ba bữa mỗi ngày là điều bình thường. Số liệu cho thấy 73% cơ sở ăn uống tại đây là cửa hàng bán đồ mang về. Ngay cả những cửa hàng bán đồ chay cũng phải bán thêm bánh mì kẹp phô mai và khoai tây chiên để chiều lòng khách.
Hiện 37% dân số thị trấn mắc bệnh béo phì và phụ nữ có tuổi thọ trung bình thấp nhất cả nước. Trên mạng xã hội, nhiều người đặt cho Ebbw Vale biệt danh "thị trấn béo nhất nước Anh".
Thói quen ăn uống này ảnh hưởng trực tiếp đến thể trạng người dân. Bà Elaine, một cư dân nặng 108 kg, cho biết đang đối mặt với nguy cơ tiểu đường. "Tôi không tự nấu nướng hay đi siêu thị mà thường gọi đồ giao tận nhà vì mệt mỏi sau giờ làm", bà Elaine nói.
Jodie Hughes, 37 tuổi, từng phẫu thuật thắt đai dạ dày để giảm cân sau khi vượt mốc 100 kg. Cô cho rằng béo phì là vấn đề nhức nhối do sự bủa vây của các loại thực phẩm gây nghiện. "Nền kinh tế khiến mọi người làm việc quá sức nhưng thu nhập thấp, đẩy họ đến với các bữa ăn rẻ và thiếu lành mạnh", Jodie nói.
Ông Scott, 55 tuổi, cho biết giá thực phẩm tươi sống và hữu cơ cao là rào cản với người dân trong khi đồ ăn chế biến sẵn giá rẻ, dễ tiếp cận nên được ưu tiên.
Bà Angela Carpenter, 68 tuổi, từng làm việc tại một tiệm khoai tây chiên, cho biết lượng thức ăn trong một suất giá 11 bảng rất nhiều. Có khách hàng sống ngay cạnh cửa tiệm nhưng vẫn gọi giao hàng thay vì đi bộ đến mua.
Béo phì cũng làm giảm khả năng vận động của nhiều người. Bà Sue Collyer, 62 tuổi, phải sử dụng xe lăn điện từ năm ngoái vì cơ thể nặng nề khiến bà bị gãy chân và khó đi lại. Trong khi đó, ông Bryn Booth, 57 tuổi, người từng thừa 30 kg so với tiêu chuẩn, cho biết phải dùng liệu trình tiêm hỗ trợ giảm cân sau khi lên cơn đau tim vào năm 2024.
Để giải quyết tình trạng này, Hội đồng quận Blaenau Gwent đã đề xuất cấm quảng cáo thực phẩm nhiều chất béo, muối, đường trên các khu vực công cộng và ngừng cấp phép cho các điểm bán đồ ăn trực tiếp trên xe (drive-through).
Giáo sư Tracy Daszkiewicz, Giám đốc Y tế Công cộng vùng Gwent, cho biết chính quyền cần thay đổi hệ thống cung ứng thực phẩm và xây dựng chiến lược sức khỏe trong 10 năm tới để cải thiện thể trạng cộng đồng. Trong khi đó, nghị viên Sonia Behr nói việc thay đổi thói quen dùng đồ ăn nhanh của người dân là một quá trình cần nhiều thời gian.
Theo hệ thống phân loại NOVA, thực phẩm siêu chế biến (UPF - Ultra-processed foods) là sản phẩm sử dụng những thành phần hiếm khi có trong nhà bếp như siro bắp có hàm lượng fructose cao, dầu hydro hóa cùng nhiều chất phụ gia (chất bảo quản, chất nhũ hóa, màu và hương liệu nhân tạo). Các thực phẩm này thường chứa lượng lớn đường, muối, chất béo xấu nhưng lại thiếu hụt chất xơ và protein, tiêu biểu như bánh mì sản xuất hàng loạt, pizza đông lạnh, mì ăn liền và các loại đồ uống có ga.
Sự lạm dụng UPF đang tạo ra cuộc khủng hoảng y tế lớn. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chi phí y tế toàn cầu dành cho các bệnh lý liên quan đến thừa cân và béo phì dự kiến chạm mức 3.000 tỷ USD mỗi năm vào năm 2030 và vượt 18.000 tỷ USD vào năm 2060. Tính riêng tại Anh, báo cáo mới nhất cho thấy béo phì gây thiệt hại cho nền kinh tế khoảng 74 tỷ bảng mỗi năm, trong đó chi phí điều trị trực tiếp của Dịch vụ Y tế Quốc gia (NHS) lên tới 11 tỷ bảng.
Damien Tarrant, 43 tuổi, một thợ làm vườn, dự định cho hai con rời thị trấn khi lớn lên vì thấy "môi trường sống quá tồi tệ". Anh thất vọng vì sự thiếu đầu tư và thực đơn nghèo nàn trên phố chính: "Buổi tối không có nơi nào để ngồi xuống dùng một bữa ăn tử tế".
Hải sản vốn được xem là thực phẩm lành mạnh, tuy nhiên nếu tiêu thụ không đúng cách, đây lại có thể trở thành mối nguy cho sức khỏe.
Một trường hợp tại Đài Loan (Trung Quốc) cho thấy việc ăn hải sản thường xuyên đã dẫn đến suy thận do tích tụ kim loại nặng trong cơ thể, theo China Times.
Theo đó, bác sĩ Hồng Vĩnh Tường, chuyên gia thận học tại khoa Thận, Bệnh viện Đa khoa Tam Quân, Đài Loan (Trung Quốc), đã chia sẻ về trường hợp ông Lý, 64 tuổi, vốn có sức khỏe tốt, suốt 30 năm qua duy trì thói quen đi câu cá biển và gần như ngày nào cũng ăn hải sản do chính mình đánh bắt.
Tuy nhiên, trong một lần khám sức khỏe định kỳ, kết quả kiểm tra cho thấy độ thanh thải creatinin chỉ còn 46 mL/phút, tương ứng với suy thận mức trung bình. Ngoài ra, nồng độ kim loại nặng như chì và asen trong cơ thể của người bệnh cao gấp nhiều lần mức cho phép.
Sau khi xác định được nguyên nhân, đội ngũ y tế yêu cầu người đàn ông ngừng ăn hải sản, sử dụng nước đã lọc và kết hợp điều trị bằng thuốc. Sau 6 tháng, chức năng thận của bệnh nhân cải thiện rõ rệt, độ thanh thải creatinin tăng từ 46 lên 80 mL/phút, qua đó giảm nguy cơ phải chạy thận trong tương lai.
Kim loại nặng gây nguy hiểm vì có tính tích lũy sinh học, vào cơ thể nhanh nhưng thải ra rất chậm. Dưới đây là 4 kim loại nặng ảnh hưởng đến thận mạnh nhất:
- Chì: Có trong ống nước cũ, đồ dùng kém chất lượng, một số thuốc đông y không rõ nguồn gốc. Chì có thể gây viêm thận kẽ mạn tính, tăng huyết áp, gout.
- Cadmium (Cd): Được biết đến là "kẻ giết người kép đối với xương và thận", Cadmium tồn tại trong đất bị ô nhiễm, đặc biệt là lúa và các loại rau củ. Cadmium có độc tính mạnh nhất đối với thận, tích tụ tới 20-30 năm trong cơ thể, gây tổn thương ống thận nặng.
- Thủy ngân: Đặc biệt là methylmercury, tích tụ trong các loài cá săn mồi lớn. Tiếp xúc thủy ngân gây hoại tử ống thận cấp hoặc dẫn đến bệnh thận mạn.
- Asen: Được tìm thấy trong nước ngầm ô nhiễm và sinh vật đáy, asen được xếp là chất gây ung thư nhóm 1. Ngoài độc tính đối với thận, nó còn có độc tính mạnh đối với mạch máu, ảnh hưởng đến nguồn cung cấp máu cho thận.
Bác sĩ Hồng cảnh báo những nhóm thực phẩm có nguy cơ chứa kim loại nặng mà người dân cần đặc biệt lưu ý:
-Cá biển lớn sống ở vùng biển sâu
Các loài cá săn mồi sống lâu năm như cá kiếm, cá mập nằm ở đỉnh chuỗi thức ăn. Do hiện tượng tích lũy sinh học, nồng độ methylmercury trong cơ thể chúng có thể cao gấp hàng chục nghìn lần so với trong nước biển. Methylmercury có độc tính cao đối với thận và tấn công trực tiếp vào cầu thận.
Khuyến nghị: Thay thế bằng các loại cá nhỏ như cá thu hoặc cá thu gai, tránh ăn da và nội tạng.
-Nội tạng động vật
Quan niệm "ăn gì bổ nấy", đặc biệt là ăn thận để bổ thận, được bác sĩ nhận định là sai lầm. Kim loại nặng như cadimi có thể tích tụ trong gan và thận của gia súc. Việc tiêu thụ nội tạng động vật thường xuyên có thể gây tổn thương thận.
Gạo và các loại ngũ cốc có khả năng hấp thụ cadimi. Nếu được trồng trên đất ô nhiễm, sản phẩm có thể chứa hàm lượng kim loại nặng nguy hiểm, sử dụng lâu dài có thể gây tiểu đạm và suy giảm chất lượng xương. Người tiêu dùng nên lựa chọn loại gạo, ngũ cốc có nguồn gốc rõ ràng.
-Thực phẩm chế biến sẵn có màu sắc sặc sỡ
Một số chất tạo màu công nghiệp được thêm vào bất hợp pháp hoặc trái cây sấy khô và kẹo giá rẻ có thể chứa hàm lượng chì cao trong chất tạo màu. Chì có thể gây xơ hóa mô kẽ thận mạn tính, đặc biệt gây hại cho thận của trẻ em đang phát triển.
Ngoài việc hạn chế các thực phẩm trên, bác sĩ Hồng cũng khuyến nghị mọi người bổ sung một số thực phẩm hỗ trợ cơ thể thải độc.
Mộc nhĩ đen và khoai lang chứa nhiều chất xơ, giúp hấp phụ kim loại nặng trong đường ruột. Bí đỏ và táo giàu pectin, có khả năng liên kết kim loại nặng và đào thải ra ngoài. Tỏi, hành tây và rau mùi chứa hợp chất lưu huỳnh, hỗ trợ gan tổng hợp glutathione - chất giải độc quan trọng của cơ thể. Ngoài ra, một số loại men vi sinh cũng có thể giảm hấp thu kim loại nặng trong ruột.
Mùa tuyển quân vào tháng 4 hàng năm của Thái Lan thu hút hàng nghìn nam giới trong độ tuổi 21-26 tham gia. Theo quy định, tất cả nam giới đủ điều kiện đều phải có mặt tại các trung tâm tuyển quân để đăng ký nghĩa vụ. Trường hợp vắng mặt, các cá nhân có thể bị xử phạt.
Các điểm tuyển quân năm nay ở Thái Lan xuất hiện nhiều người chuyển giới. Trên hồ sơ, giới tính của họ vẫn là nam. Theo quy định, nhóm đối tượng này vẫn bắt buộc phải tham gia khám tuyển. Sau đó, họ cần hoàn tất thủ tục xin giấy miễn trừ để không phải thực hiện nghĩa vụ quân sự.
Hình ảnh những thanh niên có vẻ ngoài là các cô gái tham gia tuyển quân nhanh chóng được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội. Trong khi một số người lựa chọn trang phục đơn giản, kín đáo, nhiều người khác lại tận dụng dịp này để thể hiện cá tính với phong cách thời trang nổi bật.
Một số gương mặt có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội cũng ghi lại trải nghiệm của mình trong ngày khám tuyển và đăng tải lên mạng, thu hút hàng loạt lượt xem và bình luận.
Theo Thai PBS, tại Thái Lan, nam giới đủ điều kiện sẽ nhập ngũ từ 21 tuổi, thời gian phục vụ tối đa khoảng 2 năm trong quân đội.
Năm nay, nước này có hơn 27.000 người tình nguyện nhập ngũ, chiếm 44% tổng số được gọi. Những người tình nguyện sẽ phục vụ 6 tháng (đối với người tốt nghiệp đại học) hoặc 1 năm (đối với người tốt nghiệp trung học phổ thông).
Sau khi tiếp nhận đủ số lượng tình nguyện viên, chỉ tiêu còn lại sẽ được bổ sung thông qua hình thức bốc thăm. Những người tham gia sẽ rút thẻ từ một hộp kín: Thẻ đen đồng nghĩa được miễn nghĩa vụ, trong khi thẻ đỏ đồng nghĩa với việc phải nhập ngũ.
Kết quả hoàn toàn phụ thuộc vào yếu tố may rủi khiến không khí tại các điểm tuyển quân luôn nhiều cảm xúc và căng thẳng.
Tại Việt Nam, câu chuyện của Nguyễn Hoàng Như - một người chuyển giới ở xã Kiến Minh, Hải Phòng - cũng từng gây xôn xao vào tháng 10/2025. Như tham gia đợt sơ tuyển nghĩa vụ quân sự tại địa phương nhưng xuất hiện với ngoại hình của một cô gái, diện váy trắng chấm bi, tóc dài.
Do hình dáng bên ngoài của Như khác biệt với giới tính ghi trong giấy tờ nên đơn vị khám tuyển đã báo cáo cấp trên để xin ý kiến chỉ đạo. Như sau đó được đưa vào danh sách dự bị, không nằm trong diện gọi nhập ngũ.
