“Tôi hoảng loạn, cố bò lên phía có ánh đèn đường để tìm người cứu”, ông Thủy, 57 tuổi, kể lại vụ tai nạn xảy ra khuya 10/5 tại đèo An Khê, khiến một người chết, 10 người bị thương.
Do giấy tờ và hành lý còn mắc kẹt dưới xe, chiều 11/5 ông Thủy vẫn ở lại Trung tâm Y tế Tây Sơn để điều trị và chờ nhận lại đồ đạc.
Gần một năm qua, ông Thủy thường đi xe khách từ xã Ea Súp, tỉnh Đăk Lăk, ra Đà Nẵng, hành trình hơn 500 km, để chữa bệnh. Trung bình cứ mỗi tuần hoặc 10 ngày ông đi một lần, giá vé khoảng 600.000 đồng mỗi chặng.
Chiều 10/5, ông ra bến xe như thường lệ để đi Đà Nẵng. Trên xe có hai tài xế, hai phụ xe và 8 hành khách. Khoảng 19h, xe dừng ăn cơm tại khu vực giáp ranh tỉnh Gia Lai.
Xe loại giường đôi nhưng ít khách nên mỗi người nằm riêng một giường, có màn che. Trên đường đi, xe nhiều lần tấp vào lề nhận chở trái cây và nông sản.
Gần khuya, khi xe xuống đèo An Khê trên quốc lộ 19, đoạn qua xã Bình Khê. Dù được mở rộng, tu sửa gần 2 năm trước, đèo An Khê vẫn có nhiều đoạn dốc cao, quanh co, là cung đường khó với nhiều tài xế.
Khi ôtô đang đổ đèo với tốc độ chậm, ông Thủy nghe tiếng va chạm mạnh phía sau. “Xe rung lắc dữ dội rồi chết máy, tài xế không còn kiểm soát được tay lái”, ông kể.
Sau đó, xe chao đảo, lao về phía lề đường và va vào nhiều vật cản. Hành khách cùng hành lý bị hất tung lên trần xe, kêu la vang cả khu vực. Trong bóng tối, ông Thủy cảm nhận ôtô liên tục lộn nhiều vòng xuống vực.
Một cửa kính cạnh giường nằm bất ngờ vỡ tung. Ông bị hất văng ra ngoài, rơi xuống bãi cỏ giữa sườn đồi, còn chiếc xe tiếp tục lật xuống vực sâu khoảng 40 m.
“Lúc đó rất hoảng loạn nhưng tôi cố bò lên phía có ánh đèn đường. Đi được vài chục mét thì kiệt sức”, ông nói.
Vài phút sau, ông men ra quốc lộ cầu cứu các xe đi ngang và gọi điện báo cảnh sát. Không lâu sau, một số người khác cũng tự bò lên khỏi vực, trong đó có tài xế và phụ xe. Các nạn nhân đầu tiên được đưa đến Trung tâm Y tế Tây Sơn cấp cứu lúc hơn 2h.
“Đi đèo này nhiều năm rồi nhưng chưa bao giờ gặp tai nạn như vậy. Vẫn may là còn sống”, ông Thủy nói. Sau tai nạn, ông bị đau lưng và vùng đầu nhưng qua soi chụp chưa phát hiện chấn thương nghiêm trọng.
Sau khi nhận tin báo từ ông Thuỷ lúc khoảng 23h30, hơn 20 cán bộ, chiến sĩ cùng phương tiện chuyên dụng của Đội Chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ khu vực số 3 (Công an tỉnh Gia Lai), ở cách đó gần 30 km, đã đến hiện trường.
Trung tá Nguyễn Tiến Dũng, đội trưởng, cho biết khi lực lượng cứu hộ tới nơi, công an và chính quyền địa phương đã phát quang cây bụi để mở đường xuống vực. Tuy nhiên, địa hình dốc đứng, trời tối và nhiều cây rậm khiến việc tiếp cận rất khó khăn.
“Không thể đưa nạn nhân lên bằng sức người thông thường nên chúng tôi phải neo dây vào gốc cây rồi bám dây xuống vực”, trung tá Dũng nói.
Tại hiện trường, lực lượng chức năng phát hiện nhiều nạn nhân gãy tay, gãy chân nằm rải rác quanh chiếc xe biến dạng.
Hai bác sĩ đi cùng tổ cứu hộ lập tức sơ cứu tại chỗ, cố định nạn nhân lên cáng cứng. Các chiến sĩ sau đó bám dây kéo từng người lên mặt đường. Mỗi lần di chuyển đều phải phối hợp đồng bộ để tránh rung lắc ảnh hưởng người bị thương.
Khoảng cách từ vị trí xe rơi lên quốc lộ chỉ khoảng 60 m nhưng công tác cứu hộ kéo dài nhiều giờ do vực sâu, dốc lớn. Mỗi nạn nhân mất hàng chục phút mới được đưa lên an toàn. Một số chiến sĩ kiệt sức phải thay ca giữa chừng.
“Tham gia nhiều vụ cứu nạn nhưng hiếm khi tôi thấy việc tiếp cận khó khăn như lần này”, trung tá Dũng cho hay.
Đến khoảng 3h ngày 11/5, công tác cứu nạn hoàn tất. Trong số 12 người trên xe, hành khách Phạm Thị Nụ, 38 tuổi, trú Đăk Lăk, bị thương nặng nhất và tử vong sau khi đưa vào Trung tâm Y tế Tây Sơn.
Sáng 20.4, Quốc hội thảo luận tại tổ về nhiều nghị quyết quan trọng, trong đó nghị quyết về cơ chế đặc thù phát triển văn hóa.
Thảo luận tại tổ TP.HCM, đại biểu Nguyễn Văn Thân, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam, cho rằng "rất đáng tiếc" khi đến thời điểm này nhà nước mới đặt vấn đề về công nghiệp văn hóa. Tuy nhiên, theo ông, dự thảo còn khá dàn trải, chưa có nhiều nhấn nhá.
Góp ý cụ thể, ông Thân đề xuất có chiến lược thu hút đầu tư cả nhà nước và tư nhân để phát triển công nghiệp văn hóa, nhất là vấn đề hạ tầng. "Gần đây, chúng ta đang làm hạ tầng, về công viên, nhà hát, sân vận động. Nhiều người có ý kiến là chúng ta đang nghèo, chưa nên làm. Nhưng tôi phản đối tư tưởng nhu nhược này", ông Thân nói và cho rằng đầu tư các công trình hiện đại như vậy mới thu hút được khách du lịch giàu có đến Việt Nam.
Bên cạnh đó, theo ông, đây là thời điểm chín muồi để các doanh nghiệp tư nhân đầu tư vào các sân vận động, nhà hát theo hình thức BOT, BT.
Đại biểu đoàn TP.HCM dẫn thực tế khi xây nhà hát Hồ Gươm nhiều người phản đối, nhưng tới nay lại thành nhỏ. Sắp tới đây, Hà Nội sẽ xây thêm 2 nhà hát quy mô lớn, không chỉ phục vụ mỗi người dân nghe, mà quảng bá cho công nghiệp văn hóa đất nước.
Ông cũng đề nghị xây dựng các app về văn hóa như app về nhạc cổ điển, app du lịch cho khách du lịch đến Việt Nam. Đặc biệt, cần có chính sách thuế hỗ trợ, ưu đãi cho phát triển công nghiệp văn hóa. "Giảm thuế là doanh nghiệp đổ vào thôi. Thay vì phải bỏ 100 đồng thì nhà nước share với doanh nghiệp vài đồng. Điều này rất hay, chứ nếu lấy lợi nhuận ra khó lắm", đại biểu Thân nêu.
Đại biểu Trương Minh Huy Vũ (đoàn TP.HCM) thì cho rằng cộng đồng làm công nghiệp văn hóa của TP.HCM rất lớn. "Văn hóa ở TP.HCM không phải ngành trả tiền mà là ngành kiếm ra rất nhiều tiền với khái niệm công nghiệp văn hóa. Cần bổ sung khái niệm nhà đầu tư chiến lược cho công nghiệp văn hóa hay giải trí sáng tạo…", ông đề xuất.
Nhìn nhận, quỹ văn hóa như quỹ đầu tư mạo hiểm như dự thảo nêu là hướng tiếp cận tiến bộ, nhưng theo đại biểu, phải lồng ghép yếu tố quốc tế, thì có được tiếp nhận vốn đầu tư nước ngoài không.
Cũng tán thành với chủ trương thành lập quỹ đầu tư mạo hiểm trong lĩnh vực văn hóa, theo đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (đoàn Hải Phòng), đây là một bước đi cần thiết trong bối cảnh chúng ta đang chuyển từ tư duy “bảo tồn - hỗ trợ” sang phát triển công nghiệp văn hóa, nơi sáng tạo phải được đặt trong môi trường có khả năng chấp nhận rủi ro.
Thực tiễn cho thấy, nhiều sản phẩm văn hóa, từ điện ảnh, âm nhạc đến nội dung số đều mang tính thử nghiệm rất cao. Nếu chỉ dựa vào cơ chế cấp phát hoặc đầu tư an toàn, thì những ý tưởng đột phá sẽ khó có cơ hội hình thành. Vì vậy, việc thiết kế một quỹ có khả năng “chấp nhận rủi ro có kiểm soát” là hoàn toàn đúng hướng.
Tuy nhiên, nữ đại biểu lưu ý một số vấn đề có tính “cảnh báo chính sách” khi giao Chính phủ quy định chi tiết. Theo đó, cần làm rõ thế nào là “mạo hiểm” trong lĩnh vực văn hóa. Nếu không có tiêu chí cụ thể, rất dễ dẫn đến tình trạng hoặc là quỹ không dám mạo hiểm, lựa chọn các dự án an toàn; hoặc ngược lại, mạo hiểm một cách cảm tính, thiếu cơ sở đánh giá.
Đặc biệt, cần tránh biến quỹ này thành một hình thức cấp phát ngân sách trá hình. Quỹ cần vận hành khác với quỹ hỗ trợ truyền thống, có cơ chế lựa chọn dự án cạnh tranh, minh bạch, trách nhiệm giải trình rõ ràng và đặc biệt là kỷ luật đầu tư, không dàn trải, không bình quân.
"Nếu được thiết kế đúng, quỹ này không chỉ là công cụ tài chính, mà còn có thể trở thành “bệ đỡ” cho những ý tưởng văn hóa đột phá, góp phần nâng tầm sức mạnh mềm của quốc gia", bà Nga nêu.
Bảo hiểm y tế (BHYT) là chính sách mang đậm tính nhân văn và là trụ cột của hệ thống an sinh xã hội. Gần đây, Bộ Y tế ban hành Thông tư 01/2025/TT-BYT nhằm quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành luật BHYT, thắp lên hy vọng về một luồng gió mới trong công tác khám chữa bệnh. Tuy nhiên, nhiều phản hồi của bạn đọc trên Báo Thanh Niên cho thấy vẫn còn nhiều "nút thắt" cần tháo gỡ.
Bạn đọc Thanh Pham chia sẻ bản thân có BHYT nhưng hầu như không sử dụng vì bệnh viện cách nhà chỉ 2 km lại không thuộc diện được khám, còn nơi đúng tuyến lại cách xa tới 12 km. Đối với một người đã trên 70 tuổi, đạp xe 12 km để đi khám chữa bệnh là điều không thể, còn đi taxi thì chi phí mỗi lần khám bệnh lên tới 300.000 đồng.
Đồng tâm trạng, bạn đọc Phạm Quang Tuấn kể: "Nhà tôi có mẹ lớn tuổi, mỗi lần đi khám BHYT là một lần "hành xác". Hồi tháng trước, mẹ tôi bị đau khớp nặng, trạm y tế không đủ thiết bị nên phải chuyển tuyến. Nhưng không phải nói chuyển là chuyển ngay, mà phải quay về xin giấy. Lúc đó, mẹ tôi đau không đi nổi. Cuối cùng, tôi phải thuê xe chở mẹ đi lòng vòng chỉ để lấy cái giấy xác nhận. Thủ tục như vậy rất khó cho người già, người bệnh nặng. Nếu có hệ thống liên thông dữ liệu thì đâu cần bắt người bệnh đi lại nhiều lần như vậy".
Bạn đọc Đồng Mai Phương Anh cũng đau đáu khi chia sẻ: "Đóng BHYT đều đặn nhiều năm, nhưng đến lúc cần khám nhanh lại bị ràng buộc đủ thứ. Có lần đau bụng dữ dội, vào bệnh viện gần nhất thì được thông báo nếu không có giấy chuyển tuyến sẽ không được hưởng đúng quyền lợi. Lúc đó không còn lựa chọn nào khác ngoài việc khám dịch vụ. Không phải không muốn tuân thủ quy định, mà trong tình huống cấp bách, không ai đủ thời gian quay lại làm thủ tục".
Theo phản ánh của nhiều bạn đọc, vấn đề quy trình giấy tờ thủ công cũng khiến quá trình khám chữa bệnh trở nên mất thời gian. "Tôi bị sốt cao kéo dài, ra phòng khám ban đầu thì họ nghi ngờ sốt xuất huyết, yêu cầu lên bệnh viện tuyến trên. Nhưng để được hưởng BHYT đúng tuyến thì phải quay lại xin giấy chuyển. Đang mệt, sốt gần 39 độ mà vẫn phải chạy đi chạy lại giữa hai nơi. Đến lúc lên được bệnh viện thì đã chiều, phải chờ thêm. Tôi không phản đối quản lý theo tuyến, nhưng cách làm hiện tại quá cứng nhắc. Thực tế, bệnh nhân không quan tâm "tuyến nào", chỉ cần được khám kịp thời. Nếu không giảm bớt thủ tục thì người bệnh chịu thiệt đầu tiên", bạn đọc Nguyễn Ngọc Vũ bày tỏ.
Nhiều bạn đọc ghi nhận việc cần thiết phải phân tuyến để điều tiết hệ thống khám chữa bệnh, nhưng đồng thời kiến nghị thay đổi cách thức vận hành.
Theo bạn đọc Nguyễn Thị Ngọc Lương, không phải tự nhiên mà có quy định chuyển tuyến. Mỗi tuyến y tế có chức năng riêng. Nếu ai cũng muốn lên tuyến trên thì tuyến dưới sẽ bị bỏ trống, còn tuyến trên thì quá tải. Tuy nhiên, nhiều người dân bức xúc vì thủ tục giấy tờ rườm rà, thiếu liên thông dữ liệu.
Bạn đọc Đoàn Hải Minh đồng tình: "Nếu ai cũng bỏ tuyến dưới, đổ dồn lên bệnh viện tuyến trên thì chắc chắn sẽ quá tải nặng hơn hiện nay. Tuy nhiên, điều cần bàn là cách thực hiện. Chuyển tuyến để điều tiết bệnh nhân là đúng, nhưng thủ tục hiện tại quá thủ công, gây phiền hà".
Bạn đọc Tô Thị Mai cũng phân tích: "BHYT là quỹ chung. Nếu không kiểm soát thì chi phí sẽ đội lên rất nhanh. Nhưng đúng là quy định này đang bị "cứng hóa" trong thực tế".
Để giải quyết vấn đề, nhiều bạn đọc đề xuất ứng dụng công nghệ và học hỏi từ các mô hình y tế quốc tế. Bạn đọc Phạm Duy Anh cho biết: "Ví dụ ở Hàn Quốc, khi cần lên tuyến trên thì phòng khám sẽ gửi thông tin trực tiếp, bệnh nhân chỉ cần đến đúng lịch; không phải chạy đi xin giấy như ở mình".
Bạn đọc Bùi Trung Huấn kiến nghị: "Cần xây dựng nền tảng quản lý bệnh án và chuyển tuyến thống nhất trên toàn quốc. Khi đó, bác sĩ tuyến dưới có thể chuyển bệnh nhân lên tuyến trên chỉ bằng một thao tác, không cần giấy tờ. Người dân cũng có thể theo dõi lịch sử khám chữa bệnh của mình. Ngoài ra, nên cho phép người dân đăng ký lại tuyến khám ban đầu linh hoạt hơn, phù hợp với nơi ở hoặc nơi làm việc. Làm được như vậy thì quy định sẽ đi vào thực tế hơn…".
Trong khi đó, bạn đọc Vũ Hữu Thiện đưa ra ý kiến: "Nên kết hợp cả hai hướng; giữ nguyên nguyên tắc phân tuyến, nhưng cải tiến cách thực hiện. Thứ nhất là bỏ giấy tờ thủ công, chuyển sang hồ sơ điện tử. Thứ hai là cho phép một số đối tượng được ưu tiên, ví dụ người già, người bệnh nặng, được lên thẳng tuyến trên mà không cần qua nhiều bước. Thứ ba là đơn giản hóa thủ tục ở tuyến dưới, tránh tình trạng phải đi lại nhiều lần".
Ngày 13/5, ông Nguyễn Công Hoàng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi, đã ký văn bản phê bình đối với Chủ tịch, Phó Chủ tịch UBND của 16 xã, phường có tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công là 0%.
Tính đến ngày 8/5, các phường Cẩm Thành, Trương Quang Trọng, Sa Huỳnh và 13 xã gồm: Vệ Giang, Trà Giang, Đình Cương, Sơn Mai, Mỏ Cày, Ba Vì, Ba Tô, Ba Động, Đặng Thùy Trâm, Sơn Hạ, Sơn Thủy, Sơn Tây Thượng, Sơn Tây Hạ chưa thể giải ngân vốn đầu tư công được giao. Tổng số vốn mà 16 xã, phường chưa giải ngân hơn 184 tỷ đồng.
Ông Nguyễn Công Hoàng yêu cầu lãnh đạo 16 xã, phường này kiểm điểm, rút kinh nghiệm; khẩn trương hoàn thiện thủ tục đầu tư, đẩy nhanh tiến độ giải ngân. Các đơn vị phải nỗ lực để đến ngày 30/5 phải giải ngân đạt kế hoạch đề ra.
Đối với các đơn vị, xã, phường còn lại cũng phải đẩy nhanh tốc độ giải ngân vốn đầu tư công được giao. Thủ trưởng các đơn vị chịu hoàn toàn trách nhiệm trước Chủ tịch UBND tỉnh về kết quả giải ngân vốn đầu tư công trong tháng 5 và cả năm 2026 nếu thực hiện không đạt theo kế hoạch vốn được giao.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi giao Sở Nội vụ tổ chức kiểm tra công vụ đối với các đơn vị chủ đầu tư mà đến ngày 30/5 có tỷ lệ giải ngân thấp hơn mức bình quân chung của cả nước. Trên cơ sở kết quả kiểm tra, Sở Nội vụ phối hợp Sở Tài chính báo cáo và đề xuất UBND tỉnh xử lý trách nhiệm đối với các tập thể, cá nhân có liên quan.
Năm 2026, tổng kế hoạch vốn đầu tư công được Thủ tướng Chính phủ giao cho tỉnh Quảng Ngãi là hơn 7.316 tỷ đồng. Tính đến ngày 8/5, toàn tỉnh giải ngân khoảng 851 tỷ đồng, đạt 11,6% kế hoạch vốn được giao.
