Từ đầu năm đến nay, lãi suất trên thị trường liên ngân hàng biến động mạnh. Phiên 4/2, lãi suất qua đêm vọt lên 17%, mức cao nhất trong khoảng một thập kỷ. Trong tháng 3, thị trường ghi nhận nhiều phiên lãi suất vượt 10% trước khi hạ nhiệt. Đến đầu tháng 4, lãi suất qua đêm vẫn duy trì quanh 9%.
Khác với lãi suất huy động từ dân cư, đây là lãi suất vay mượn giữa các tổ chức tín dụng, chủ yếu phục vụ nhu cầu bù đắp thanh khoản ngắn hạn trong hệ thống.
Diễn biến tăng mạnh của lãi suất liên ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản đã bắt đầu gia tăng từ cuối năm ngoái. Sau giai đoạn tín dụng mở rộng nhanh, dư nợ cho vay tại nhiều ngân hàng đã vượt quy mô huy động. Tỷ lệ cho vay trên huy động tại nhiều nhà băng vượt 100% và có xu hướng tăng so với đầu năm 2025.
Điều này khiến một số ngân hàng phải tìm đến vay mượn trên thị trường liên ngân hàng với chi phí cao hơn.
Theo đánh giá của nhóm phân tích Chứng khoán Vietcombank (VCBS), áp lực thanh khoản và cân đối vốn của hệ thống ngân hàng đã gia tăng từ nửa cuối năm 2025, đặc biệt tại nhóm ngân hàng thương mại cổ phần vừa và nhỏ.
“Khi khả năng hấp thụ các cú sốc ngắn hạn suy giảm, các nhà băng này phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn vốn trên thị trường liên ngân hàng, qua đó đẩy mặt bằng lãi suất lên cao”, VCBS nhận định.
Bên cạnh đó, dòng tiền trong hệ thống chưa kịp dịch chuyển từ ngân hàng dư thừa sang ngân hàng thiếu hụt cũng khiến tình trạng “nghẽn cục bộ” kéo dài vài tháng, làm gia tăng nhu cầu vay mượn lẫn nhau giữa các tổ chức tín dụng.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll(“iframe[data-src]”)){iframe.removeAttribute(“sandbox”);iframe.setAttribute(“src”,iframe.getAttribute(“data-src”));}}catch(e){}}catch(e){console.log(“error_replace_script”,e);}
Ngoài yếu tố nội tại, chính sách điều hành tỷ giá cũng góp phần tác động tới thanh khoản hệ thống.
Gần đây, Ngân hàng Nhà nước triển khai bán USD kỳ hạn 180 ngày cho các tổ chức tín dụng với mức giá 26.850 đồng mỗi USD nhằm ổn định tỷ giá trong bối cảnh đồng bạc xanh mạnh lên do căng thẳng địa chính trị.
Theo ông Nguyễn Hoàn Niên, chuyên gia phân tích tại Chứng khoán Shinhan, biện pháp này giúp giảm áp lực tỷ giá nhưng đồng thời “giam” một lượng tiền đồng trong hệ thống, khiến thanh khoản co lại và góp phần đẩy lãi suất liên ngân hàng tăng.
Dù vậy, chuyên gia cho rằng lãi suất liên ngân hàng chủ yếu phản ánh những biến động thanh khoản mang tính tức thời. Chỉ khi các biến động này kéo dài và hình thành xu hướng rõ rệt mới có thể đánh giá tác động dài hạn tới mặt bằng lãi suất thị trường.
“Lãi suất vay mượn giữa các ngân hàng phản ánh áp lực thanh khoản nhưng chưa chắc kéo lãi suất tiền gửi tăng theo”, ông Niên cho biết.
Thực tế, mối quan hệ giữa lãi suất liên ngân hàng và lãi suất huy động dân cư tại Việt Nam không hoàn toàn tuân theo quy luật một chiều như lý thuyết kinh tế. Trong một số giai đoạn, lãi suất huy động có thể tăng trước rồi mới tác động ngược lại thị trường liên ngân hàng, ông Niên nhận định.
Đặc thù này xuất phát từ cấu trúc hệ thống ngân hàng trong nước, khi thu nhập lãi vẫn chiếm tỷ trọng lớn, khoảng 70-80%, cao hơn nhiều so với mức khoảng 30% ở các ngân hàng nước ngoài. Bên cạnh đó, sự can thiệp hành chính như áp trần lãi suất hay định hướng điều hành cũng khiến sự liên thông giữa hai thị trường trở nên phức tạp hơn.
Tác động lớn nhất của việc lãi suất liên ngân hàng biến động mạnh như vừa qua, theo ông Niên, là gây áp lực lên biên lợi nhuận (NIM) của các ngân hàng khi chi phí vốn tăng lên. Điều này buộc một số nhà băng sẽ tìm cách đa dạng hóa nguồn thu, như đẩy mạnh cho vay tiêu dùng hoặc mở rộng các hoạt động đầu tư, dịch vụ.
Theo dự báo của chuyên gia chứng khoán Shinhan, lãi suất liên ngân hàng khó giảm sâu trong thời gian tới, có thể duy trì quanh mức 6,8-7% với kỳ hạn một tháng. Trong khi đó, lãi suất huy động trên thị trường dân cư được dự báo dao động khoảng 7-9% mỗi năm, tùy theo từng ngân hàng.
Trong bối cảnh thanh khoản nghẽn cục bộ và dư địa điều hành bị thu hẹp bởi áp lực tỷ giá, mặt bằng lãi suất được nhận định khó sớm quay lại mức thấp như trước.
Thái tử Abu Dhabi Sheikh Khaled bin Mohamed bin Zayed ngày 15/5 đã ra chỉ thị khẩn yêu cầu Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Abu Dhabi (ADNOC) đẩy nhanh tiến độ tuyến đường ống dẫn dầu Tây - Đông thứ hai nối thẳng tới cảng Fujairah bên bờ vịnh Oman.
Đây không đơn thuần là một dự án hạ tầng dầu khí. Với UAE, nó là “tấm vé sinh tồn” trong bối cảnh eo biển Hormuz - tuyến hàng hải vận chuyển gần 20% dầu mỏ thế giới - liên tục đối mặt nguy cơ tê liệt vì xung đột địa chính trị.
Khi sở hữu tuyến xuất khẩu dầu trực tiếp ra đại dương, UAE có thể đưa “vàng đen” ra thị trường mà không còn phụ thuộc vào Hormuz - điểm nghẽn được ví như “yết hầu” của chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Giải mã "yết hầu" chuỗi cung ứng
Theo Reuters, căng thẳng khu vực từ cuối tháng 2 đã khiến dòng chảy dầu qua Hormuz gián đoạn nghiêm trọng. Giá năng lượng toàn cầu lập tức biến động mạnh, còn nhiều quốc gia tiêu thụ lớn phải tính đến các biện pháp kiểm soát nhiên liệu.
Đối với bản thân UAE, thiệt hại kinh tế từ việc gián đoạn xuất khẩu là những con số biết nói. Trước khủng hoảng, quốc gia vùng Vịnh này duy trì sản lượng trên 3 triệu thùng/ngày. Tuy nhiên, các số liệu gần đây cho thấy sản lượng thực tế có thời điểm rơi xuống chỉ còn khoảng 1,8-2,1 triệu thùng/ngày.
Riêng trong tháng 3, Abu Dhabi được cho là mất doanh thu tương đương khoảng 1,5 triệu thùng dầu/ngày vì không thể xuất khẩu trơn tru khỏi vịnh Ba Tư. Đó là lý do dự án đường ống Tây - Đông thứ hai được đẩy lên mức ưu tiên cao nhất. Theo CNBC, khi hoàn thành vào năm 2027, ADNOC sẽ có thể tăng gấp đôi năng lực xuất khẩu qua cảng Fujairah.
Hiện tại, UAE chỉ có một lối thoát duy nhất là tuyến đường ống Habshan - Fujairah với công suất tối đa 1,8 triệu thùng mỗi ngày. Việc có thêm tuyến ống thứ hai mang lại cho UAE lợi thế logistics khổng lồ so với các đối thủ trong khu vực.
Cuộc chia tay lịch sử để tối đa hóa lợi nhuận
Nếu siêu đường ống là “cánh tay logistics”, thì quyết định rời OPEC mới là bước đi gây địa chấn thực sự. Đầu tháng 5, UAE chính thức tuyên bố rút khỏi Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC), khép lại gần 6 thập kỷ đồng hành cùng liên minh quyền lực nhất thị trường dầu khí.
Bề ngoài, Abu Dhabi gọi đây là quyết định phục vụ chiến lược phát triển dài hạn. Nhưng phía sau là mục tiêu tối đa hóa doanh thu dầu mỏ trước khi thế giới bước sâu vào kỷ nguyên năng lượng xanh.
Là thành viên OPEC, UAE phải tuân thủ các hạn ngạch sản xuất ngặt nghèo nhằm giữ giá dầu ổn định. Cơ chế này từ lâu đã kìm hãm đà tăng trưởng doanh thu của UAE. Quốc gia này hiện sở hữu công suất dự phòng lớn thứ hai trong khối nhưng chỉ được phép bơm ra thị trường khoảng 3 đến 3,5 triệu thùng mỗi ngày.
Trong khi đó, năng lực thực tế của hệ thống giàn khoan ADNOC có thể đạt tới 4,9 triệu thùng mỗi ngày. Bộ trưởng Năng lượng UAE Suhail Al Mazrouei từng chia sẻ trên The New York Times rằng thế giới đang khát năng lượng và UAE không muốn bị ràng buộc bởi bất kỳ tổ chức nào.
Giới phân tích cho rằng động thái của UAE có thể kích hoạt một cuộc chiến thị phần khốc liệt tại Trung Đông. Nhiều chuyên gia dự báo UAE hoàn toàn có thể nhanh chóng nâng sản lượng lên gần 5 triệu thùng/ngày nếu khôi phục đầy đủ năng lực xuất khẩu.
Điều này đặt Saudi Arabia vào thế khó. Nếu Riyadh đáp trả bằng cách tăng sản lượng để bảo vệ thị phần, giá dầu toàn cầu có nguy cơ lao vào vòng xoáy biến động dữ dội.
Chạy đua với thời gian trước kỷ nguyên xe điện
Những quyết định táo bạo của UAE không chỉ bắt nguồn từ các cuộc khủng hoảng ngắn hạn. Sâu xa hơn, giới tinh hoa tại Abu Dhabi đang nhìn thấy chiếc đồng hồ đếm ngược của kỷ nguyên năng lượng hóa thạch. Quá trình chuyển đổi xanh trên toàn cầu đang diễn ra với tốc độ nhanh hơn mọi dự báo của các tập đoàn dầu khí truyền thống.
Hành vi của người tiêu dùng đang thay đổi chóng mặt trước sức ép từ giá nhiên liệu. Dữ liệu từ thị trường Anh cho thấy doanh số xe lai (hybrid) sạc điện trong tháng 3 đã tăng vọt 47%, trong khi xe điện thuần túy tăng 24%. Thị phần của các dòng xe sử dụng động cơ đốt trong truyền thống hiện đã co hẹp xuống dưới mức 44%.
Tại khu vực châu Á, Trung Quốc cũng đang điện hóa nền kinh tế với quy mô khổng lồ. Những xu hướng này đang dần bẻ gãy đường cong nhu cầu tiêu thụ xăng dầu trong dài hạn. Đứng trước viễn cảnh đó, UAE hiểu rằng họ phải bán được càng nhiều dầu càng tốt trước khi thế giới không còn mặn mà với nhiên liệu hóa thạch.
Chuyên gia phân tích dầu mỏ Priya Walia tại Ryland Energy nhận định sự rút lui của UAE sẽ làm suy yếu nghiêm trọng khả năng điều tiết thị trường của liên minh OPEC+. Kỳ vọng về một nguồn cung dầu mỏ được kiểm soát nhịp nhàng qua các hiệp ước chung đang dần tan vỡ.
Thế giới đang bước vào một giai đoạn kinh tế đầy biến động, nơi sức mạnh thuộc về những quốc gia sở hữu hạ tầng logistics vượt trội. Dù nắm trong tay chiến lược dài hạn sắc bén, UAE vẫn phải đối mặt với bài toán hóc búa mang tên chi phí cơ hội. Từ nay cho đến khi tuyến đường ống mới hoàn thành vào năm 2027, hàng triệu thùng dầu chưa thể xuất cảng vẫn là một thách thức lớn đối với nền kinh tế nước này.
Mục tiêu này được nêu trong thông điệp gửi cổ đông của Chủ tịch HĐQT Vincom Retail (VRE) Trần Mai Hoa, tại báo cáo thường niên 2025 vừa công bố.
Theo bà Mai Hoa, Vincom Retail đặt mục tiêu trở thành nhà phát triển và quản lý bất động sản bán lẻ hàng đầu châu Á. Hiện tại, VRE sở hữu, quản lý và vận hành 90 trung tâm thương mại với tổng diện tích sàn bán lẻ 1,91 triệu m2.
Công ty họ Vingroup đặt mục tiêu tiếp tục mở rộng lên tới 110 trung tâm thương mại với khoảng 3,5 triệu m2 sàn. Cùng với đó, Vincom Retail dự kiến phát triển 75 khu phố thương mại mới với tổng diện tích đất lên đến 3,5 triệu m2 đất trên toàn quốc.
Vincom Retail cũng lên kế hoạch từng bước mở rộng ra thị trường quốc tế, thông qua việc phát triển cùng hệ sinh thái Vingroup hoặc chủ động tìm kiếm các cơ hội đầu tư tại các thị trường tiềm năng.
Đến hết năm ngoái, hệ thống Vincom quy tụ gần 1.000 thương hiệu, với 269 nhãn mới gia nhập trong 2025. Năm nay, doanh nghiệp này đặt mục tiêu đón thêm 30% thương hiệu mới.
Trong ngắn hạn, Vincom Retail dự kiến khai trương thêm trung tâm thương mại tại Đan Phượng, Hà Nội từ nay đến cuối năm. Cơ sở này sẽ có tổng diện tích sàn khoảng 25.000 m2.
Với hệ thống 90 trung tâm thương mại hiện tại, công ty cho biết sẽ nghiên cứu các phương án tối ưu hóa giá trị tài sản như tái định vị, tái cấu trúc, M&A hoặc đưa các cơ sở đã vận hành ổn định vào quỹ đầu tư bất động sản...
Về kết quả kinh doanh, VRE lên kế hoạch đạt doanh thu 10.132 tỷ đồng, tăng 16% so với 2025. Mục tiêu lợi nhuận sau thuế của công ty ở mức 5.375 tỷ đồng, tăng 15%.
Đến hết 31/12/2025, theo báo cáo tài chính kiểm toán, Vincom Retail ghi nhận lợi nhuận lũy kế 27.040 tỷ đồng, tương ứng trên 1 tỷ USD. Tuy nhiên, công ty tiếp tục đề xuất không chia cổ tức, giữ lại toàn bộ lợi nhuận để sử dụng cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Lần gần nhất mà doanh nghiệp này trả cổ tức là 2019 với tỷ lệ 10,5% bằng tiền mặt.
Báo cáo tài chính công bố gần đây cho thấy Công ty cổ phần Dịch vụ Du lịch Phú Thọ (Phú Thọ Tourist - DSP) đạt doanh thu hơn 50,3 tỷ đồng, tăng gần 8% so với quý I/2025. Đây là mức doanh thu cao nhất kể trong gần 3 năm qua.
Tuy nhiên, giá vốn lại tăng 13% lên hơn 66,3 tỷ đồng. Nguyên nhân do chủ quản công viên Đầm Sen không còn được giảm 30% tiền thuê đất như năm trước. Điều này khiến công ty lỗ gộp 16 tỷ đồng trong quý I, cao hơn 33% so với cùng kỳ.
Dù doanh thu tài chính cải thiện 27,5% lên hơn 14,8 tỷ đồng, vẫn chưa đủ bù đắp khoản lỗ gộp. Thêm vào đó, nhóm các chi phí thường xuyên nhích thêm tổng cộng 19%, chủ yếu là tiền nhân công và quảng cáo. Kỳ này, DSP đã sử dụng gấp đôi số tiền dành cho quảng cáo, chi gần 1,2 tỷ đồng trong 3 tháng đầu năm.
Tổng lại, Phú Thọ Tourist lỗ sau thuế hơn 6,8 tỷ đồng, tăng 34% so với cùng kỳ. Đây là kỳ kinh doanh thua lỗ trở lại sau khi công ty có lợi nhuận dương ở quý trước đó. Tổng lỗ lũy kế đang ghi nhận gần 396 tỷ đồng.
Phú Thọ Tourist quản lý và điều hành bốn đơn vị kinh doanh gồm: Công viên văn hóa Đầm Sen (còn gọi là Đầm Sen Khô), cụm khách sạn Ngọc Lan - Phú Thọ, Trung tâm Dịch vụ Du lịch Đầm Sen và Khu du lịch sinh thái rừng ngập mặn Vàm Sát. Công ty còn tham gia liên kết tại Công viên nước Đầm Sen (DSN) và đầu tư tài chính vào hai khách sạn gồm Sài Gòn - Đà Lạt (Lâm Đồng) và Sài Gòn - Đông Hà (Quảng Trị).
Là một trong những công viên chủ đề có tuổi đời lâu nhất tại TP HCM cùng vị trí gần trung tâm, Đầm Sen những năm qua lại trở thành "gánh nặng" cho Phú Thọ Tourist. Nhiều năm liên tiếp, công viên này gây ra khoản lỗ lớn cho DSP. Trong khi đó, Đầm Sen Nước lại ghi nhận kết quả kinh doanh khá tích cực.
Năm nay, công ty đặt ra mục tiêu đạt hơn 237,25 tỷ đồng doanh thu và tiếp tục lỗ hơn 28,2 tỷ đồng. Sau quý đầu tiên, họ hoàn thành hơn 21% chỉ tiêu doanh thu và lỗ khoảng 24% so với mức dự kiến cho cả năm.
Phú Thọ Tourist lên kế hoạch Đầm Sen sẽ có hơn 181,9 tỷ đồng doanh thu, đóng góp gần 77% cho toàn công ty. Định hướng chính là đưa công viên này thành điểm vui chơi giải trí hấp dẫn với khách tham quan, tiếp tục đẩy mạnh công tác truyền thông, quảng cáo. Song song đó, họ sẽ tập trung đào tạo và phát triển nguồn nhân lực có trình độ, năng lực và kinh nghiệm.
