Yael Ben Cnaan chật vật để giữ cho cửa hàng hoa ở Tel Aviv trụ vững trong giai đoạn đáng lẽ là cao điểm, khi người Do Thái đón lễ Vượt Qua, ngày lễ quan trọng ăn mừng sự kiện người Israel thoát khỏi ách nô lệ của Ai Cập. Lễ hội kéo dài một tuần, năm nay diễn ra từ 1/4 đến 9/4. Người Do Thái nghỉ làm trong ngày đầu và ngày cuối của dịp lễ này và giảm khối lượng công việc trong những ngày ở giữa.
Yael Ben Cnaan đã làm việc trong Bishvil Flowers, tiệm hoa ở khu vực thượng lưu của Tel Aviv, nhiều năm trước khi trở thành chủ sở hữu vào ngày 10/3. Nhưng chỉ một ngày đó, một quả đạn chùm của Iran đã rơi xuống con phố bên ngoài cửa hàng.
Sức ép từ vụ nổ khiến cửa sổ cửa hàng vỡ tan tành, tường thủng lỗ chỗ vì mảnh đạn. Hoa bên trong héo úa vì Ben Cnaan không thể tiếp cận cửa hàng do cảnh sát phong tỏa đường phố.
“Trong thời gian đó, cửa hàng không hoạt động. Không có thu nhập, nhưng các chi phí vẫn phải trả: tiền thuê nhà, các khoản thanh toán và những nghĩa vụ tài chính mà tôi đã tiếp nhận khi bắt đầu làm chủ”, Ben Cnaan nói.
Cửa hàng đóng cho đến hết tháng 3, thời điểm sắp đến lễ Vượt Qua và là thời điểm kinh doanh quan trọng nhất năm đối với những cửa hàng hoa. “Chúng tôi phụ thuộc vào doanh thu trong những tuần như thế này để duy trì hoạt động”, cô nói.
Để vượt qua khó khăn, Ben Cnaan kêu gọi cộng đồng chung tay giúp đỡ và thông báo trên mạng xã hội rằng cửa hàng sẽ sớm mở bán lại với số lượng giới hạn để khách đến lấy hoa trước dịp lễ
“Tôi không còn lựa chọn nào khác. Nếu tôi không xoay xở để bán được hoa, chúng tôi sẽ phải đóng cửa”, cô nói.
Đợt gây quỹ trực tuyến đã quyên góp được 45.000 NIS (khoảng 14.000 USD), giúp Ben Cnaan trang trải chi phí sửa chữa trong ngắn hạn. Nhưng việc cửa hàng, nơi đã gắn bó với nhịp sống khu phố suốt 17 năm qua, liệu có tồn tại được hay không, vẫn chưa chắc chắn.
Cuộc chiến Mỹ – Israel với Iran đã kéo dài hơn một tháng và leo thang thành cuộc xung đột mang tính khu vực. Những câu chuyện như của Ben Cnaan trở nên phổ biến. Làn sóng đóng cửa hàng loạt và hư hại do tên lửa Iran đang khiến giới kinh doanh lâm vào cảnh khó khăn. Xung đột đã khiến 16 người thiệt mạng tại Israel và 4 người Palestine tại Bờ Tây. Ở chiều ngược lại, các cuộc tấn công của Mỹ và Israel đã khiến hơn 1.900 người thiệt mạng tại Iran.
Người dân Israel đón lễ Vượt Qua trong bầu không khí u ám khi bóng tối của cuộc chiến bao trùm mọi hoạt động kỷ niệm. Hôm 1/4, Iran đã phóng loạt tên lửa lớn nhất kể từ khi bắt đầu cuộc chiến, trong lúc các gia đình Israel ngồi xuống bàn tiệc.
Tên lửa đã chọc thủng những nỗ lực duy trì trạng thái bình thường trước và trong thời gian nghỉ lễ. Suốt cả ngày, những người đang nấu nướng buộc phải dừng lại giữa chừng và để chạy đến hầm trú ẩn.
Giới chức vẫn cấm tụ tập đông người nơi công cộng. Tình trạng hủy phòng diện rộng diễn ra khi khách du lịch nước ngoài không thể đến Israel và các gia đình thay đổi kế hoạch để nghỉ lễ ở gần nhà.
Cuộc chiến cũng đã thúc đẩy những suy ngẫm mới về ý nghĩa của kỳ nghỉ lễ.
“Người Do Thái đã đón lễ Vượt Qua trong đủ loại hoàn cảnh. Bà tôi từng kể chuyện nghỉ lễ Vượt Qua trong thảm họa diệt chủng”, Avital Rosenberger, người đứng đầu đơn vị khẩn cấp tại chi nhánh Israel của Ủy ban Phân phối chung (JDC), cho biết. “Nhiệm vụ của chúng tôi vẫn là ghi nhớ, duy trì thói quen và hỏi xem tự do thực sự có nghĩa là gì”.
JDC đã ở tuyến đầu hỗ trợ những người Israel bị ảnh hưởng bởi xung đột, bao gồm các cư dân mất nhà cửa ở Beit Shemesh, Arad và Dimona. Những người tham gia cứu trợ e ngại quy mô của thiệt hại chỉ rõ ràng hơn sau khi xung đột kết thúc.
“Tôi không chắc chúng ta có đang nhìn thấy toàn bộ bức tranh hay không”, Rosenberger nói. “Một số thiệt hại, đặc biệt là tổn thất về tinh thần và cảm xúc, sẽ chỉ xuất hiện khi cuộc chiến kết thúc. Chúng tôi hiểu điều gì sắp đến”.
Theo ước tính của Bộ Tài chính Israel, nền kinh tế đang thiệt hại ít nhất 4,3 tỷ shekel (1,3 tỷ USD) mỗi tuần do giao tranh. Khi giá xăng tiếp tục tăng vì eo biển Hormuz bị phong tỏa, gánh nặng tiếp tục đè lên vai người dân bình thường.
Đối với Johnny, người đang dành một năm tình nguyện với JDC tại khu định cư Rosh Hanikra ở phía bắc, tổn thất của cuộc chiến đang trở nên ngày càng rõ rệt.
“Mọi người kiệt sức. Họ hoàn toàn kiệt sức. Và ý nghĩ về vài tháng nữa như thế này thực sự có thể bẻ gãy tinh thần của họ”, cô nói. “Tuy nhiên, cộng đồng tại đây luôn đùm bọc và khích lệ tinh thần nhau. Tôi tin rằng họ sẽ ổn thôi”.
Kênh CNN và trang tin Axios hôm 11/5 dẫn lời các cố vấn giấu tên cho biết so với những tuần trước, Tổng thống Donald Trump "đang cân nhắc nghiêm túc hơn về khả năng nối lại hoạt động quân sự quy mô lớn".
Ba quan chức Mỹ am hiểu vấn đề nói rằng Tổng thống Trump muốn một thỏa thuận chấm dứt xung đột, song Iran đã bác bỏ nhiều đề xuất của ông và từ chối nhượng bộ đáng kể về chương trình hạt nhân. Điều này thúc đẩy lãnh đạo Mỹ xem xét lại phương án sử dụng biện pháp quân sự.
Hai quan chức Mỹ tiết lộ ông Trump đang cân nhắc một số hoạt động để gia tăng áp lực lên Iran, buộc họ nhượng bộ về vấn đề hạt nhân. "Ông ấy sẽ điều chỉnh lại một chút", một quan chức cho hay, trong khi người còn lại nói rằng "tất cả chúng ta đều biết điều này sẽ dẫn đến đâu".
Axios thêm rằng ông Trump đang cân nhắc nối lại Dự án Tự do, chiến dịch của Mỹ nhằm hướng dẫn tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz. Một lựa chọn khác là tiếp tục không kích và nhắm vào 25% mục tiêu mà quân đội Mỹ đã xác định, song điều này sẽ chỉ diễn ra nếu lệnh ngừng bắn hết hiệu lực.
Theo các nguồn tin của CNN, Tổng thống Trump khó có khả năng đưa ra quyết định trước khi khởi hành đến Trung Quốc.
Các nhóm trong chính quyền Tổng thống Trump đang đề xuất hướng đi khác nhau cho giai đoạn tiếp theo. Một số quan chức, trong đó có những người làm việc ở Lầu Năm Góc, ủng hộ cách tiếp cận quyết liệt hơn để gây áp lực buộc Iran ngồi vào bàn đàm phán. Số khác theo đuổi nỗ lực tạo điều kiện cho biện pháp ngoại giao.
Nhiều quan chức dưới quyền ông Trump muốn trung gian Pakistan thẳng thắn hơn trong các cuộc tiếp xúc với Iran. Một số người bày tỏ hoài nghi liệu Pakistan có truyền đạt đầy đủ thông điệp không hài lòng của ông Trump về tình hình đàm phán hay không, số khác cho rằng Islamabad thường chia sẻ với Washington phiên bản "tích cực hơn thực tế" về lập trường của Tehran.
Một quan chức Trung Đông khẳng định các quốc gia khu vực và Pakistan từng cố thuyết phục Iran rằng Tổng thống Trump đang thất vọng và đây là cơ hội cuối cùng để họ nghiêm túc đàm phán. "Dường như Iran không lắng nghe hoặc để tâm đến bất cứ ai", quan chức này nói.
Thông tin được đưa ra giữa lúc Mỹ và Iran vẫn duy trì nỗ lực thương lượng, trao đổi các đề xuất về thỏa thuận chấm dứt xung đột thông qua trung gian. Tổng thống Trump ngày 10/5 cho biết "không thể chấp nhận được" phản hồi của Iran với dự thảo thỏa thuận hòa bình mà Mỹ đưa ra.
Giới chức Iran sau đó tuyên bố đề nghị của họ "hào phóng và hợp lý, mang lại lợi ích cho khu vực và toàn thế giới", không phải là những yêu cầu quá đáng hay thiếu trách nhiệm. Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf khẳng định Iran đã chuẩn bị mọi phương án và "sẵn sàng đáp trả, dạy một bài học cho bất cứ ai gây hấn".
"Khả năng rất cao là chúng tôi sẽ đạt được thỏa thuận với Iran. Họ đã đồng ý bàn giao 'bụi hạt nhân' cho chúng tôi", Tổng thống Mỹ Donald Trump nói với phóng viên bên ngoài Nhà Trắng ngày 16/4, sử dụng cách gọi riêng của ông để chỉ kho uranium đã làm giàu của Tehran.
Tuy nhiên, ông Trump không nêu chi tiết hay đưa ra bằng chứng về thông tin này. Giới chức Iran chưa lên tiếng về thông tin, Tehran trước đây cũng chưa phát bất kỳ tín hiệu công khai nào cho thấy họ sẽ từ bỏ kho uranium làm giàu.
Tổng thống Trump khẳng định mọi thỏa thuận với Iran đều phải vĩnh viễn ngăn nước này sở hữu vũ khí hạt nhân. Lãnh đạo Mỹ cũng bày tỏ lạc quan về vấn đề Iran, để ngỏ khả năng gia hạn thỏa thuận ngừng bắn dự kiến hết hạn vào tuần tới, nhưng cho rằng có thể không cần thiết phải làm vậy.
"Nếu thỏa thuận được ký ở Islamabad, tôi có thể sẽ đến. Họ muốn tôi có mặt", ông cho hay.
Mỹ và Iran vẫn còn bất đồng về nhiều vấn đề trong quá trình đàm phán, mấu chốt là chương trình hạt nhân của Tehran. Mỹ được cho là đề xuất đình chỉ chương trình làm giàu uranium của Iran 20 năm, trong khi Tehran đưa ra mốc 5 năm và bị Washington bác bỏ.
Iran nhiều lần khẳng định chương trình hạt nhân của họ mang mục đích hòa bình. Tehran hôm 15/4 tuyên bố quyền làm giàu uranium là "không thể tranh cãi", dù mức độ làm giàu có thể "đàm phán".
Theo ước tính của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế, Iran đang nắm giữ khoảng 400 kg uranium làm giàu ở mức 60%, gần với cấp độ vũ khí là 90%. Tuy nhiên, chưa rõ số uranium này đang được cất giữ ở đâu kể từ sau các cuộc không kích của Mỹ hồi tháng 6/2025.
Phó tổng thống JD Vance cho hay Mỹ không chỉ muốn đảm bảo Iran không sở hữu vũ khí hạt nhân, mà còn muốn thiết lập các cơ chế để ngăn chặn khả năng này, trong đó có loại bỏ năng lực làm giàu uranium của Tehran. Ông Vance cho rằng số uranium trên nên được đưa ra khỏi lãnh thổ Iran nhằm đảm bảo minh bạch và tăng khả năng giám sát.
Cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran cuối tuần trước tại Pakistan đã kết thúc mà không đạt được thỏa thuận nào. Hải quân Mỹ sau đó tuyên bố thực thi lệnh phong tỏa các cảng của Iran, động thái bị Tehran lên án.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết những cuộc đàm phán tiếp theo giữa Mỹ và Iran "rất có khả năng" sẽ diễn ra tại Islamabad. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan Tahir Andrabi nói rằng chưa có ngày cụ thể cho sự kiện này.
Tư lệnh lục quân Pakistan Asim Munir hôm 16/4 gặp Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, người dẫn đầu phái đoàn Iran trong vòng đàm phán đầu tiên. Đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc sau đó cho biết Tehran "lạc quan một cách thận trọng" về các cuộc đàm phán hòa bình với Washington và bày tỏ hy vọng về "kết quả có ý nghĩa".
Reuters đưa tin phi thuyền Orion chở 4 phi hành gia thuộc sứ mệnh Artemis 2 của NASA đã đi vào vùng ảnh hưởng trọng lực của mặt trăng vào rạng sáng 6.4 (giờ Mỹ).
Phi hành đoàn Artemis 2 sẽ được đánh thức vào khoảng 10 giờ 50 sáng 6.4 giờ miền Đông (21 giờ 50 cùng ngày, giờ VN). Đến 19 giờ 5 phút, phi thuyền sẽ đạt vị trí xa nhất của hành trình, cách trái đất 406.772 km, vượt xa kỷ lục do phi hành đoàn Apollo 13 nắm giữ trong 56 năm qua.
Khi đó, phi thuyền sẽ bay quanh phía xa của mặt trăng, giúp các phi hành gia chiêm ngưỡng cung trăng từ độ cao khoảng 6.437 km phía trên mặt tối của chị Hằng.
Khi bay qua phía xa của mặt trăng, tàu sẽ bị mất liên lạc trong thời gian ngắn khi mặt trăng che mất tín hiệu vô tuyến và laser giúp tàu kết nối với Mạng lưới Không gian sâu của NASA. Đây là mạng lưới toàn cầu gồm các ăngten liên lạc vô tuyến khổng lồ mà NASA sử dụng để liên lạc với phi hành đoàn.
Toàn bộ thời gian tàu Orion bay lướt qua mặt trăng kéo dài khoảng 6 giờ. Trong đó, các phi hành gia sẽ sử dụng máy ảnh chuyên nghiệp để chụp những bức ảnh chi tiết qua cửa sổ của tàu Orion về hình bóng mặt trăng, cho thấy một góc nhìn hiếm hoi và có giá trị khoa học về ánh sáng mặt trời lọc qua các rìa của mặt trăng.
Phi đoàn cũng sẽ có cơ hội chụp ảnh một khoảnh khắc hiếm hoi khi trái đất mọc lên từ đường chân trời mặt trăng khi tàu vũ trụ của họ nổi lên từ phía bên kia.
Một nhóm gồm hàng chục nhà khoa học mặt trăng được bố trí tại Phòng Đánh giá khoa học tại Trung tâm Vũ trụ Johnson của NASA ở thành phố Houston sẽ ghi chép lại khi các phi hành gia mô tả cảnh tượng họ nhìn thấy trong thời gian thực.
Sứ mệnh Artemis 2 kéo dài gần 10 ngày, là chuyến bay có người lái đầu tiên trong chương trình Artemis. Chương trình trị giá hàng tỉ USD này được thiết lập nhằm mục đích đưa các phi hành gia trở lại bề mặt mặt trăng vào năm 2028 và thiết lập sự hiện diện lâu dài của Mỹ ở đó trong tương lai. NASA nhắm đến xây dựng một căn cứ trên mặt trăng để làm nơi thử nghiệm cho các sứ mệnh tiềm năng trong tương lai đến sao Hỏa.
