Như Tuổi Trẻ Online đưa tin, ngày 7-4, ông Ngọ Duy Hiểu – Phó chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam – cho biết nhiều người lao động, công đoàn cơ sở, công chức, viên chức có kiến nghị với Tổng liên đoàn về việc hoán đổi kỳ nghỉ lễ dịp 30-4 và 1-5 linh hoạt hơn.
Cụ thể, Giỗ Tổ Hùng Vương (10-3 âm lịch) rơi vào chủ nhật nên người lao động sẽ nghỉ vào ngày làm việc kế tiếp, tức thứ hai ngày 27-4.
Tuy vậy nhiều người lao động đề nghị hoán đổi ngày thứ hai đó sang ngày 29-4 hoặc 2-5 để có kỳ nghỉ lễ kéo dài.
Theo ông Hiểu, trước khi đề xuất chính thức về hoán đổi nghỉ lễ, công đoàn cần lấy ý kiến từ phía người lao động, nghiên cứu quy định của pháp luật và trao đổi, thống nhất với Bộ Nội vụ.
Một doanh nghiệp ở Khu công nghiệp Vân Trung (Bắc Ninh) cho hay lịch nghỉ lễ dịp 30-4 đã được công bố từ đầu năm nên sẽ không thay đổi. Cụ thể, người lao động được nghỉ hưởng nguyên lương thứ năm ngày 30-4 và thứ sáu ngày 1-5, sau đó đi làm thứ bảy ngày 2-5.
Vì chia ca làm luân phiên ngày đêm, công ty này sẽ căn cứ lịch sản xuất để công nhân nghỉ ngơi, tái tạo sức lao động theo quy định. Về khối văn phòng làm cố định, công ty tạo điều kiện để họ nghỉ phép năm (12 ngày hưởng nguyên lương).
“Chúng tôi có một số công đoạn đặc thù về sản xuất không cố định ngày làm, ngày nghỉ nên có thể luân phiên cho người lao động nghỉ, ví dụ người đi làm chủ nhật thì thứ hai sẽ được nghỉ”, vị này cho hay.
Tương tự, cán bộ phụ trách nhân sự của một công ty ở Khu công nghiệp Song Khê – Nội Hoàng (Bắc Ninh) cho biết doanh nghiệp không hoán đổi nghỉ lễ vì đã thông báo lịch cho công nhân viên từ đầu năm.
Do đơn hàng tăng cao, công ty giữ nguyên lịch nghỉ Giỗ Tổ Hùng Vương (10 âm lịch) kèm nghỉ bù thứ hai 27-4, sau đó người lao động đi làm hai ngày rồi nghỉ lễ 30-4 và 1-5 như thông báo của Nhà nước.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Văn Chí – Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Crystal Martin Việt Nam (có khoảng 7.000 lao động) – cho hay nhiều công nhân mong muốn nghỉ làm vào thứ bảy 2-5 để kéo dài kỳ nghỉ lễ 30-4 trong 4 ngày liên tiếp. Phương án là hoán đổi từ thứ hai 27-4 (nghỉ bù Giỗ Tổ Hùng Vương) sang thứ bảy.
Tuy nhiên, Bộ luật Lao động 2019 quy định nghỉ bù phải là ngày làm việc kế tiếp, tức ngày 27-4 nêu trên, nên công ty không thể tự quyết định.
Để tạo thuận lợi, người lao động có nhu cầu nghỉ dài được nghỉ phép (trong 12 ngày phép năm hưởng nguyên lương). Việc này, theo ông Chí, giúp nhiều công nhân ở xa có thể về nhà lâu hơn nhưng lại ảnh hưởng đến xét tiền chuyên cần.
Chủ tịch Công đoàn công ty này mong Công đoàn cấp trên, cơ quan chức năng tham mưu, đề xuất cấp có thẩm quyền hướng dẫn doanh nghiệp phương án linh động với dịp nghỉ lễ 30-4 và 1-5 này. Về lâu dài, doanh nghiệp cũng cần văn bản chính thức để trao đổi với đối tác, khách hàng, tính toán chi phí sản xuất kinh doanh…
Luật có thể điều chỉnh cho phép doanh nghiệp và người lao động thống nhất lịch nghỉ lễ phù hợp thực tế, có sự đồng ý của Sở Nội vụ địa phương vì đặc thù sản xuất kinh doanh mỗi nơi mỗi khác, ông Chí đề xuất.
Trong khi đó, ông Đinh Sỹ Phúc – Chủ tịch Công đoàn Công ty Taekwang Vina (Đồng Nai) – cho hay với khoảng 33.000 công nhân viên, đơn vị này đã thông báo lịch nghỉ lễ Tết từ sớm. Với đặc thù là doanh nghiệp xuất khẩu 100%, trong đó có thị trường Mỹ, công ty này phụ thuộc nhiều vào lịch xuất hàng của đối tác.
Theo ông Phúc, từ câu chuyện vận tải hàng hóa khó khăn hiện nay và việc lấy ý kiến hoán đổi nghỉ lễ gấp gáp, trong các năm tới, cơ quan chức năng cần lấy ý kiến các phương án nghỉ lễ từ sớm, để doanh nghiệp, Công đoàn và người lao động có thời gian thương lượng, thống nhất.
Ngược lại, bà Phạm Thị Tuyết Nhung – Chủ tịch Công đoàn Công ty TNHH Yazaki EDS Việt Nam (TP.HCM) – cho hay công ty đã thống nhất lịch nghỉ lễ dịp 30-4 và 1-5 kéo dài từ 26-4 đến 3-5. Như vậy, so với lịch của nhiều doanh nghiệp khác, khoảng 7.000 công nhân viên ở đây được nghỉ thêm 3 ngày 28-4, 29-4 và 2-5 hưởng nguyên lương.
“Ngoài những ngày nghỉ phép năm theo quy định của luật, mỗi năm công ty cho phép công nhân viên nghỉ thêm 32 ngày nữa”, bà Nhung thông tin.
Khảo sát với 2.000 lao động tại Mỹ của JobHire.AI cho thấy 26% đã là bạn với lãnh đạo, quản lý ngoài công việc và 32% khác mong muốn điều đó. Nhiều người nói họ có thêm sự linh hoạt, niềm tin và được chú ý nhiều hơn.
Nhưng dữ liệu cũng chỉ ra rằng các căng thẳng sâu hơn như ranh giới trong mối quan hệ dần bị xóa nhòa, cảm giác thiên vị khiến các nỗ lực bị phủ nhận có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sự nghiệp.
54% cho biết việc kết bạn với quản lý khiến ranh giới nghề nghiệp trở nên mờ nhạt, khó tách biệt giữa hiệu suất và quan hệ cá nhân. Những trao đổi vốn không chính thức có thể dần ảnh hưởng đến quyết định về công việc, phản hồi và cơ hội.
Theo thời gian khó xác định phản hồi của sếp đang dựa trên năng lực của bạn hay mối quan hệ. Điều này làm việc trao đổi thẳng thắn về hiệu suất và lộ trình nghề nghiệp trở nên khó khăn khi quản lý ngại phê bình và nhân viên cũng ngại yêu cầu góp ý.
46% cảm thấy bị áp lực phải phản hồi sếp ngoài giờ. Tin nhắn sau giờ làm hoặc cuối tuần trở nên khó bỏ qua khi có quan hệ cá nhân. Mối quan hệ này có thể biến thành nghĩa vụ ngầm khiến ranh giới giữa công việc và đời sống riêng bị xóa mờ.
Ngay cả khi không có yêu cầu rõ ràng, nhân viên vẫn có thể tự tạo áp lực phải duy trì sự hiện diện trước mặt sếp. Điều đó có thể dẫn đến mệt mỏi, làm bạn thiếu thời gian hồi phục năng lượng cần thiết.
42% lo ngại việc đánh giá hiệu suất trở nên thiếu công bằng khi có yếu tố quan hệ cá nhân. Nhân viên sẽ không biết sự ghi nhận là do năng lực hay do thân thiết với sếp. Ngược lại những lời phê bình có thể bị giảm nhẹ hoặc thiếu nhất quán. Sự mơ hồ này làm cho nhân viên không hiểu rõ các tiêu chí để phát triển trong sự nghiệp, ảnh hưởng đến động lực và khả năng cải thiện bản thân.
38% cho biết cảm thấy có lỗi khi nói "không" với quản lý nếu giữa họ còn có tình bạn. Những trao đổi công việc mang tính cá nhân hơn khiến nhân viên ngại từ chối, hỏi lại hoặc nêu vấn đề.
Hệ quả là dễ nhận quá nhiều việc, khối lượng công việc tăng lên khó kiểm soát. Nếu thiếu ranh giới rõ ràng, mối quan hệ có thể chuyển từ hỗ trợ sang đòi hỏi.
Sự thân thiết có thể giúp tăng mức độ được chú ý nhưng không đồng nghĩa với phát triển nghề nghiệp thực sự. Những tương tác thoải mái, hàng đống việc đều đến tay bạn xử lý có thể tạo cảm giác "thăng tiến" giả tạo nhưng không có gì là chính thức. Thay vào đó cần xây dựng mối quan hệ dựa trên kỳ vọng rõ ràng và kết quả cụ thể.
75% cho biết sếp là nguồn gây căng thẳng đáng kể và xem việc cố gắng kết thân với sếp như cách đối phó thay vì giải quyết gốc rễ. Điều này chỉ giảm áp lực tạm thời nhưng có thể trì hoãn các quyết định cần thiết như thiết lập ranh giới rõ ràng với sếp hoặc tìm cơ hội việc làm mới.
Vụ cháy tại cây xăng Đà Nẵng ngày 2/5 khiến hai người thiệt mạng do chở 20 khối pin và ắc-quy trong cốp ôtô cho thấy những rủi ro trong việc vận chuyển thiết bị lưu trữ điện. Video hiện trường cho thấy đám cháy bùng lên dữ dội, mất 15 phút mới được dập tắt.
PGS TS Ngô Văn Xiêm, nguyên Hiệu phó Đại học Phòng cháy chữa cháy, cho biết việc chở pin Lithium-ion và ắc-quy sạc đầy trong cốp ôtô tiềm ẩn rủi ro lớn. Cốp ôtô là không gian kín, nhiệt độ mùa hè có thể đạt 60-70 độ C. Ở ngưỡng này, dung môi bên trong pin Lithium-ion bị hóa hơi. Quá trình xe chạy tạo độ rung lắc, nếu các đầu cực không bọc cách điện va chạm với kim loại sẽ sinh tia lửa điện, gây hỏa hoạn.
Khi sự cố xảy ra, áp suất tăng làm vỡ vỏ pin. Đám cháy bùng phát ngay lập tức theo phản ứng nhiệt dây chuyền (thermal runaway), khiến các cell lân cận liên tục nổ. Quá trình cháy tự sinh ra nhiệt và oxy bên trong, nên việc dập lửa bằng nước hoặc bọt chữa cháy truyền thống kém hiệu quả.
Rủi ro lớn khiến ngành hàng không xếp pin Lithium-ion vào danh mục hàng hóa nguy hiểm. Hành khách phải xách tay thiết bị để tiếp viên xử lý kịp thời nếu có sự cố, không để dưới khoang ký gửi.
Trong sinh hoạt hàng ngày, thiết bị lưu trữ điện được sử dụng rộng rãi. PGS TS Đỗ Văn Dũng, Phó Chủ tịch Hội Ôtô TP HCM, phân loại các thiết bị này thành hai nhóm chính.
Nhóm pin điện áp thấp (như pin kiềm AAA, AA, pin 9V) dùng cho thiết bị nhỏ như điều khiển, đồ chơi, báo khói, chìa khóa thông minh.
Nhóm dung lượng cao sử dụng công nghệ Lithium là nguồn cung cấp năng lượng cho xe điện, điện thoại và sạc dự phòng. Ngoài ra, thị trường hiện có dòng Lithium LiFePO4 (LFP) chuyên dùng cho hệ thống điện mặt trời hoặc xe điện thế hệ mới, với ưu điểm cho phép sạc xả sâu, tuổi thọ và độ an toàn cao.
"Nhiều sự cố hỏa hoạn tại khu dân cư thời gian qua bắt nguồn từ thói quen sử dụng pin Lithium-ion sai cách", ông Dũng nói.
Theo chuyên gia, sai lầm phổ biến của người dùng là cắm sạc qua đêm không giám sát, đặt thiết bị lên lên các bề mặt giữ nhiệt và dễ bắt lửa như giường, nệm, sofa. Với sạc dự phòng, người dùng còn hay để trong túi, gần nước, hoặc dưới gối/chăn gây nguy hiểm.
Thứ hai, nhiều người cắm sạc khi xe điện vừa chạy quãng đường dài, pin còn đang tỏa nhiệt.
Thứ ba, việc sử dụng bộ sạc trôi nổi, cắm chung ổ điện gây quá tải, hoặc dùng viên pin đã phồng rộp, nứt vỡ làm đẩy nhanh tốc độ hủy hoại cấu trúc pin.
Các chuyên gia khuyến cáo người dùng cần lưu ý đến các dấu hiệu nguy hiểm như thấy vỏ pin phồng, méo mó hoặc rò rỉ chất lỏng. Thiết bị nóng rát tay dù không cắm sạc, kèm theo mùi hóa chất hay mùi nhựa cháy là lúc nguy hiểm đã cận kể.
Nếu thiết bị xẹt lửa hoặc bốc khói, sơ tán là ưu tiên số một. Người dân cần đóng kín cửa phòng để ngăn khói độc và gọi 114 báo "cháy pin Lithium". Tuyệt đối không hắt nước vào đám cháy pin.
Đặc tính của lửa pin Lithium rất phức tạp, dễ dàng cháy lại ngay cả khi ngọn lửa bề mặt đã tắt. Do đó, tuyệt đối không hắt nước thông thường vào đám cháy vì sẽ kích thích phản ứng hóa học nổ mạnh hơn. Phương pháp dập lửa tối ưu là sử dụng bình chữa cháy gốc nước công nghệ bọc phân tử. Tại bãi xe, ban quản lý cần trang bị thùng cát ẩm và xẻng để cách ly oxy, hấp thụ nhiệt khi có sự cố.
Để đảm bảo an toàn, PGS TS Đỗ Văn Dũng khuyên người tiêu dùng mua thiết bị chính hãng, có hệ thống quản lý pin (BMS) và đạt chứng nhận an toàn quốc tế. Giữ dung lượng pin ở mức 20-80%, tránh sạc 100% liên tục.
Đại tá Ngô Văn Xiêm lưu ý thêm khi vận chuyển pin rời, các đầu cực phải bọc kín bằng vật liệu cách điện, cố định trong thùng cách nhiệt và không sạc đầy.
Trong những ngày đi trải nghiệm thực tế, chúng tôi có dịp gặp anh Chu Duy Thiện (41 tuổi) và chị Nguyễn Thị Huyền (36 tuổi) - hai hành khách đặc biệt với chiếc xe lăn "độc bản".
Nhà vệ sinh và cửa lùa dành cho người khuyết tật vận động tại ga Thủ Đức - Ảnh: QUỲNH TRÂM
Trên tàu metro số 1, họ nhận ra phương tiện hiện đại này mang lại cho họ cảm giác được đối xử bình đẳng, thể hiện trong từng chi tiết như lối đi dẫn hướng, ký hiệu nổi, thang máy hay âm thanh thông báo tại nhà ga.
Điều khiến anh Thiện ấn tượng nhất lại đến từ một chi tiết rất nhỏ: cánh cửa nhà vệ sinh tại nhà ga.
Thiết kế cửa lùa - nhẹ - gọn, giúp người ngồi xe lăn giảm lực tay khi sử dụng. "Đây là thiết kế hợp lý nhất trong các thiết kế" - anh nhận xét.
Trong nhà vệ sinh, có các hạng mục như thanh vịn hay nút hỗ trợ khẩn cấp cũng được bố trí thuận tiện, tạo cảm giác an toàn cho người sử dụng.
Bảng giá vé chữ nổi tại ga Bến Thành, tuyến metro số 1 - Ảnh: QUỲNH TRÂM
Metro không chỉ mang lại sự thuận tiện trong việc đi lại, mà còn tạo cảm giác an tâm từ những chi tiết thiết kế: trên tàu có khu vực riêng dành cho người sử dụng xe lăn, giúp họ dễ dàng ổn định vị trí trong suốt hành trình. Điều đó được thể hiện rõ qua trải nghiệm của chị Huyền: "Mọi sự ưu tiên của metro hướng về người khuyết tật".
Sự hỗ trợ kịp thời cùng thái độ niềm nở của nhân viên nhà ga khiến mỗi chuyến đi trở nên nhẹ nhàng hơn, không chỉ rút ngắn khoảng cách địa lý mà còn xóa đi phần nào khoảng cách tâm lý.
Với chị, metro không chỉ là phương tiện mà còn mở ra cơ hội mới. "Từ khi có metro, công việc của mình có nhiều lựa chọn hơn" - chị nói.
Khoảng cách giữa tàu và ke ga tại tuyến metro số 1 còn cao đối với người sử dụng xe lăn - Ảnh: QUỲNH TRÂM
Giao thông công cộng cũng là một cách thành phố lắng nghe nhu cầu của công dân, đặc biệt là nhóm yếu thế.
Tuy vậy hành trình ấy không phải lúc nào cũng trọn vẹn. Việc thiếu thông tin từ ban đầu, cùng những bất cập như khoảng cách giữa tàu và ke ga còn cao hay thiếu thang máy, đường dốc kết nối, vẫn có thể làm gián đoạn trải nghiệm của người khuyết tật.
Bên cạnh những tín hiệu tích cực ban đầu, cần tiếp tục hoàn thiện theo hướng tăng cường tính liên tục của hạ tầng tiếp cận: đảm bảo thang máy hoạt động ổn định, thu hẹp khoảng cách tàu - ke ga, bổ sung đường dốc và lối đi phù hợp tại khu vực ngoài nhà ga.
Đồng thời việc cung cấp thông tin hướng dẫn rõ ràng ngay từ trước chuyến đi và nâng cao năng lực hỗ trợ của nhân viên cũng là yếu tố quan trọng, góp phần hướng đến một thiết kế toàn diện và phổ quát trong tương lai.
Cùng nhìn ra thế giới, có thể thấy thiết kế giao thông dễ tiếp cận không còn là lựa chọn mà đã trở thành tiêu chuẩn.
Tại Nhật Bản, hệ thống metro được xây dựng với triết lý "không rào cản": từ thang máy, lối dốc, gạch dẫn hướng cho người khiếm thị đến khoảng cách tàu - ke ga được kiểm soát nhằm đảm bảo an toàn.
Tại Hàn Quốc, việc bố trí thang máy gần lối vào, gạch dẫn hướng và biển báo rõ ràng giúp người khuyết tật di chuyển độc lập hơn.
Trong khi đó, thành phố León (Mexico) kết hợp hạ tầng với chính sách hỗ trợ như xe sàn thấp, thang nâng và miễn phí vé, qua đó thúc đẩy người khuyết tật tham gia vào giáo dục và thị trường lao động, giảm bớt sự cô lập trong đời sống đô thị.
Từ những mô hình này, có thể thấy, điểm cốt lõi của giao thông đó chính là sự đồng bộ và nhất quán trong toàn bộ hệ thống bao trùm tiện lợi cho người khuyết tật.
