Bài viết Trằn trọc vì không thân, chẳng liên lạc mà vẫn nhận được thiệp mời cưới nhận về nhiều ý kiến tranh luận của bạn đọc.
Bạn đọc chia sẻ nhiều cách ứng xử khi nhận lời mời cưới. Quan điểm chung là đi vì tình cảm, ưu tiên mối quan hệ, còn xã giao chỉ cần lịch sự vừa đủ.
Bạn đọc Kim Thắm cho rằng nên đi, dù lâu không gặp, nhưng đó là cơ hội duy trì mối quan hệ. “Tiền mừng thì dựa theo mức thu nhập hiện tại, không cần quá cao, quan trọng là tấm lòng”, Thắm nói.
Tương tự, bạn đọc Quỳnh Trang nói thường đặt ra câu hỏi khi được bạn bè cũ không thân mời cưới: “Sau này mình có gặp lại nữa không?”, nếu là không thì từ chối không đi, còn nếu có khả năng gặp lại thì chỉ lịch sự gửi tiền theo mức thấp nhất.
Bạn đọc ledu****@gmail.com cho rằng chuyện khá tế nhị. Khi còn làm việc, anh luôn chọn những đám cưới nào có quan hệ cộng tác thì mới dự; còn không thì “xin kiếu”!
“Khi về hưu, những đám mời tôi ngày xưa, khi đám cưới con mình thì mình mời lại vì “có đi có lại mới toại lòng nhau”. Tôi chỉ có một con trai, bạn bè mời thì tôi theo tỉ số 1-1; nếu bạn có con thứ 2, thứ 3 mà mời nữa thì tôi xin phép vắng mặt vì mình đã “trả nợ” bạn xong rồi”, bạn đọc này nói.
Bạn đọc Hoa An cho rằng nhiều lời mời mang tính xã giao, không nhất thiết phải thân thiết, vì vậy cô thường chỉ nhắn tin chúc mừng cho lịch sự. An ưu tiên tham dự những đám với người thực sự thân thiết hoặc quan trọng trong công việc.
Bạn đọc Minh thẳng thắn nói chuyện đơn giản mà cũng phải suy nghĩ nhiều đến phức tạp. Anh cho rằng nay người mai ta, nay mình không đi người thì xác định rằng sau này khỏi mời người ta khi mình tổ chức tiệc tương tự.
Nếu không thân mà vẫn muốn giữ mối quan hệ thì mừng cưới ngang với cỗ cưới, giờ nhà hàng nào cũng báo giá rần rần trên mạng, đừng lo không biết giá.
“Thay vì cứ ngồi suy nghĩ đi – không đi, nếu đi thì mừng bao nhiêu… thì nên dùng thời gian này để kiếm thêm tiền, lúc đó sẽ có tiền để đi đám cưới”, Minh nói.
Bạn đọc Thanh nói những người ngàn năm không gặp mà đám cưới lại nhớ thì bỏ, không cần cảm thấy ngại gì hết. Còn quen sơ sơ mà mời thì họ đang kinh doanh, tùy theo trường hợp mà đi hay gửi hoặc bỏ.
Còn bạn đọc Nhiên Hà nói nếu đám cưới nào cũng vậy, đi nhiều dễ tốn kém, lại mệt. Nếu không quá thân, cô thường nhắn chúc mừng thay vì đi. Nên cân nhắc từng mối quan hệ, không phải ai mời cũng đi.
Bạn đọc Thúy Uyên thẳng thắn nói sợ nhất là bạn bè lâu không liên lạc xong nhắn mời cưới, đi thì không vui mà không đi thì ngại, tại vì có thầy cô, bạn bè thân thiết chung.
Còn bạn đọc Phương Anh nói với những người mời qua mạng xã hội kiểu “quăng bom” hàng loạt, bạn có quyền không đi, không trả lời. Người ta có lịch sự với mình đâu mà quan tâm làm gì.
Bạn đọc Lại Quang Tấn kể ở cơ quan có một đồng nghiệp cả đời chẳng đi dự đám cưới ai, nhưng đến đám cưới của mình, anh lại thuê hẳn một chiếc xe buýt lớn trước cửa cơ quan để đón khách, nhưng chẳng có ai đến.
Bạn đọc Linh Linh nói với bạn THPT lâu không liên lạc mà mời cưới, cô không bao giờ đi, cũng không gửi thiệp. “Đi đám cưới để mừng ngày vui của cô dâu chú rể, để cùng nhau vui vẻ. Nếu không thân thì đâu mà vui vẻ, cứ nói thẳng là “tớ bận rộn công việc lắm, không đi được” là xong”, Linh nói.
Tranh luận về hướng đứng khi tắm vòi sen gần đây thu hút sự chú ý trên mạng xã hội. Một số ý kiến cho rằng người có hệ thần kinh nhạy cảm thường quay mặt về phía vòi sen, trong khi nhiều người khác giữ thói quen quay lưng.
Tiến sĩ Vincent, người sáng lập thương hiệu chăm sóc sức khỏe Renovatio (Australia), cho biết hướng tắm thường bị ảnh hưởng bởi khả năng chịu đựng của cơ thể.
"Khuôn mặt là một trong những bộ phận nhạy cảm nhất, chứa nhiều đầu dây thần kinh. Nước tạt trực tiếp vào mặt có thể gây kích ứng, đặc biệt khi áp lực nước cao, nhiệt độ nóng lúc bạn đang mệt mỏi", ông Vincent nói.
Chuyên gia này cho biết thêm, hành động quay lưng lại vòi sen làm giảm các kích thích giác quan và tạo cảm giác thư giãn. Tuy nhiên, nếu quay lưng quá lâu, nước nóng chảy xuống có thể làm khô da, gây trầm trọng thêm tình trạng chàm, trứng cá đỏ hoặc kích ứng mắt. Ngược lại, nếu luôn quay mặt đi, người tắm có thể không rửa sạch dầu gội và sữa tắm, dẫn đến nổi mụn.
Đồng quan điểm, chuyên gia trị liệu da liễu Isabella Loneragan (Australia) cho biết quay lưng lại với vòi sen là một thói quen bảo vệ da thiết thực.
"Tránh để da tiếp xúc thường xuyên với nước giúp bảo toàn lượng dầu tự nhiên, đặc biệt tốt cho những người có làn da nhạy cảm hoặc dễ bị khô", bà Loneragan nói.
Chuyên gia này khuyên mọi người nên thay đổi tư thế liên tục khi tắm. Khi cần rửa mặt hoặc xả sạch xà phòng ở mặt trước cơ thể, người tắm nên hướng mặt về phía vòi nước để loại bỏ cặn bẩn. Sau khi làm sạch, hãy quay lưng lại để hạn chế vùng mặt và ngực tiếp xúc lâu với nước. Bà cũng khuyên dùng nước ấm thay vì nước quá nóng để duy trì hàng rào bảo vệ da.
Để bảo vệ da toàn diện, các chuyên gia da liễu khuyến cáo người dân nên điều chỉnh nhiệt độ nước ở mức 37-40 độ C và giới hạn thời gian tắm trong khoảng 5-10 phút. Sau khi bước ra khỏi phòng tắm, người dùng cần áp dụng nguyên tắc thoa kem dưỡng ẩm trong vòng ba phút nhằm khóa ẩm, phục hồi hàng rào bảo vệ và ngăn ngừa tình trạng mất nước qua da.
Kế hoạch Chương trình Bảo đảm mức sinh thay thế đến năm 2030 vừa được Bộ Y tế ban hành đã đưa ra một mục tiêu đáng chú ý: nâng tổng tỉ suất sinh trung bình khoảng 2% mỗi năm. Đây được xem là bước đi quan trọng trong bối cảnh mức sinh tại Việt Nam đang rơi xuống dưới ngưỡng thay thế và có xu hướng giảm kéo dài.
Theo kế hoạch thực hiện do Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan kí ban hành, việc gia tăng mức sinh không chỉ nhằm cải thiện về số lượng mà còn hướng tới nâng cao chất lượng dân số, bảo đảm nguồn nhân lực cho phát triển bền vững trong tương lai.
Các giải pháp được đặt ra mang tính tổng thể, từ truyền thông thay đổi nhận thức, hoàn thiện cơ chế chính sách đến mở rộng dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản.
Một trong những yêu cầu cụ thể là hơn 95% cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ phải được tiếp cận đầy đủ thông tin liên quan đến hôn nhân, sinh con và duy trì mức sinh hợp lí. Đồng thời, tất cả các tỉnh, thành phố đều phải xây dựng và triển khai chính sách hỗ trợ sinh con, nuôi con phù hợp với điều kiện thực tế từng địa phương.
Kế hoạch cũng nhấn mạnh việc rà soát, điều chỉnh hệ thống chính sách dân số hiện hành. Những quy định không còn phù hợp, đặc biệt là các nội dung mang tính hạn chế sinh, sẽ được xem xét sửa đổi hoặc bãi bỏ.
Song song với đó là đề xuất xây dựng các quy định khuyến khích, đề cao vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên trong việc xây dựng gia đình hạnh phúc, sinh con và nuôi dạy con tốt.
Ở cấp địa phương, các chính sách hỗ trợ sẽ được thiết kế linh hoạt theo điều kiện kinh tế - xã hội và khả năng ngân sách, ưu tiên cho những khu vực có mức sinh thấp hoặc các nhóm dân tộc thiểu số rất ít người. Nhiều giải pháp cụ thể cũng được đưa ra như hỗ trợ chi phí kế hoạch hóa gia đình cho nhóm yếu thế, mở rộng đối tượng thụ hưởng chính sách, đồng thời cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ.
Đáng chú ý, chương trình hướng đến thí điểm và nhân rộng các chính sách hỗ trợ các cặp vợ chồng sinh đủ hai con, khuyến khích phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi.
Bên cạnh đó là các giải pháp tạo môi trường thuận lợi cho việc lập gia đình và sinh con như phát triển dịch vụ hỗ trợ chăm sóc trẻ, xây dựng hệ thống trông giữ trẻ tại khu công nghiệp, khu đô thị, hay hỗ trợ phụ nữ quay trở lại làm việc sau sinh.
Các chính sách xã hội liên quan đến việc làm, nhà ở, giáo dục và y tế cũng sẽ được nghiên cứu, điều chỉnh nhằm tác động tích cực đến quyết định sinh con của người dân, đặc biệt là giới trẻ, qua đó hạn chế tình trạng kết hôn muộn, sinh con muộn hoặc sinh ít con.
Theo Bộ Y tế, trên phạm vi toàn quốc, mức sinh xuống thấp dưới mức sinh thay thế, giảm từ 2,11 con/phụ nữ (2021) xuống 1,91 con/phụ nữ (2024) và 1,93 con/phụ nữ (2025), không đạt mục tiêu duy trì vững chắc mức sinh thay thế trên toàn quốc giai đoạn 2020-2025.
Sau ngày 1/7/2025, theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), số liệu về mức sinh năm 2025: 11/34 tỉnh có mức sinh dưới 2,0 con/phụ nữ, 19/34 tỉnh có mức sinh từ 2,2 con/phụ nữ trở lên và 4/34 tỉnh có mức sinh xung quanh mức sinh thay thế từ 2,0 - 2,2 con/phụ nữ.
Kết quả đánh giá các mục tiêu Chương trình Điều chỉnh mức sinh cho thấy, xu hướng giảm sinh đang diễn ra trên phạm vi rộng cả ở nơi có mức sinh cao cũng như nơi có mức sinh thấp. Dự báo đến năm 2030 khó đảm bảo mục tiêu duy trì mức sinh thay thế trên toàn quốc. Chính vì vậy, việc triển khai đồng bộ các giải pháp ngay từ giai đoạn hiện nay được coi là yếu tố then chốt để giữ ổn định cơ cấu dân số và bảo đảm phát triển bền vững trong dài hạn.
Đầu tháng 4, chị Nguyễn Thị Ca, 41 tuổi, quê Thanh Hóa đưa con trai út Trịnh Ngọc Dương trở lại Bệnh viện Nhi Trung ương vì viêm phổi. Hơn 4 tuổi, nặng 19 kg, cao 110 cm, bé Dương chỉ có nhận thức tương đương trẻ ba tháng, mọi sinh hoạt tại chỗ và ăn qua ống thông dạ dày.
Dương mang di chứng não từ khi lọt lòng. Năm 2021, bé chào đời mổ cấp cứu ở tuần thai 35. Ngày thứ tám sau sinh, Dương bú chậm, ngủ li bì, sau đó rơi vào hôn mê và phải thở máy. Ban đầu, bệnh nhi được chẩn đoán viêm phế quản phổi, nhiễm trùng sơ sinh. Sau 6 ngày điều trị không tiến triển, bé được chuyển ra Bệnh viện Nhi Trung ương. Kết quả xét nghiệm tại đây cho thấy chỉ số NH3 trong máu cao gấp 10 lần bình thường. Bệnh nhi phải lọc máu gấp.
Dương được chẩn đoán mắc rối loạn chuyển hóa chu trình ure, thể Citrullin typ 1. Đây là bệnh hiếm khiến cơ thể không thể dung nạp chất đạm. Nếu lượng đạm vượt mức, độc tố tích tụ gây ngộ độc não và dẫn đến hôn mê. Do phát hiện và điều trị chuyên sâu muộn, cậu bé bị tổn thương não nghiêm trọng.
Sự kết hợp giữa bệnh hiếm và di chứng bại não khiến quá trình chăm sóc Dương trở nên phức tạp. Cậu bé thường gồng cứng cơ, trào ngược dạ dày dẫn đến viêm đường hô hấp. Từ tháng 5/2024, sau nhiều đợt sốc nhiễm khuẩn khiến phản xạ nhai nuốt suy giảm, gia đình phải cho con ăn hoàn toàn qua ống thông dạ dày.
Thực đơn của Dương được kiểm soát chặt chẽ. Khẩu phần đạm mỗi ngày tối đa 25 gram, tương đương một thìa thịt, cá, hoặc một lòng trắng trứng. Ngoài loại sữa chuyên biệt, chị Ca dùng cân tiểu ly để đong đếm lượng thức ăn. Chị loại bỏ hoàn toàn nhóm rau họ đậu, rau ngót, rau muống, rau dền vì khó định lượng hàm lượng đạm thực vật.
"Thức ăn nạp vào chỉ là một biến số. Quá trình chăm sóc cần chú ý quan sát vì con dễ sặc, hô hấp kém và bệnh có thể trở nặng bất cứ lúc nào", chị Ca nói.
Nỗi sợ lớn nhất với người mẹ là những chuyến xe cấp cứu trong đêm, chạy hơn 3 tiếng từ quê ra Hà Nội. Có lần 1h sáng hai mẹ con lao đến phòng cấp cứu, người cậu bé tím ngắt. Bác sĩ giục làm thủ tục nhập viện để hệ thống nhận tên, nhưng đi một mình, chị không biết xoay xở ra sao, đành nhờ điều dưỡng trông giúp. "Tôi chạy như tên lửa đi đóng tiền. Lúc quay lại, thằng bé không thấy mẹ nên gồng cứng người, hư cả lọn ven vừa lấy", chị kể.
Người mẹ đã nhiều lần giành giật con từ lằn ranh sinh tử, đặc biệt là hai đợt sốc nhiễm khuẩn vào tháng 9/2024 và tháng 4/2025. Ở khoa Hồi sức cấp cứu, có những thời điểm bé cận kề suy đa tạng. Bác sĩ từng khuyên gia đình chuẩn bị phương án đưa con về, nhưng chị Ca quyết định tiếp tục duy trì điều trị. Chừng một tuần sau, cậu bé cai được máy thở.
Sau những đợt nằm viện 30-40 ngày, thấy người mẹ gầy rộc, bác sĩ khuyên chị gọi người nhà lên thay. Đáp lại chỉ là nụ cười gượng: "Nhà cháu không còn ai cả, cháu cố được".
Chị không dám gọi chồng, bởi ở quê, anh Trịnh Văn Đệ (42 tuổi, thợ cơ khí) đang cáng đáng toàn bộ kinh tế và chăm hai con lớn. Mỗi tháng, chi phí sữa chuyên biệt, thuốc nội tiết và thần kinh cho Dương khoảng 8-10 triệu đồng. Sữa và thuốc đặc trị phải nhờ các hội nhóm bệnh hiếm đặt mua từ Mỹ, riêng tiền sữa đã khoảng 3,5 triệu đồng. Nếu con nhập viện, chi phí sẽ đội lên. Những đợt điều trị dài ngày, gia đình trông chờ vào phiếu hỗ trợ ăn và viện phí từ Phòng Công tác xã hội, phần lớn còn lại anh Đệ xoay xở vay mượn khắp nơi.
Áp lực công việc khiến anh Đệ mắc bệnh hắc võng mạc, đối diện nguy cơ mù lòa nếu căng thẳng kéo dài. Nhưng anh không thể nghỉ ngơi.
Gia đình đối mặt thêm thử thách khi con gái thứ hai, Hạnh Như (10 tuổi), mắc chứng Tic hỗn hợp và hội chứng tăng động giảm chú ý. Bé có biểu hiện co giật cơ và phát âm vô thức. Nguyên nhân một phần do môi trường sống thiếu vắng sự đồng hành thường xuyên của cha mẹ trong thời gian đưa em út đi chữa bệnh. Quá trình uống thuốc của Như thường xuyên bị gián đoạn do gia đình phải ưu tiên tài chính chữa trị cho Dương.
Khi chăm con tại bệnh viện, có những ngày chị Ca phải bế bé Dương liên tục 20 tiếng để hạn chế tình trạng nôn trớ. Dù gian nan, người mẹ này vẫn chăm con và yêu con như thể ngày mai là ngày cuối. "Con đến bên mình là cái duyên, sống được ngày nào, vợ chồng tôi sẽ hết lòng vì con đến ngày ấy", chị nói.