Áp xe cổ là tình trạng nhiễm trùng sâu tại các khoang vùng cổ, thường khởi phát từ viêm mô tế bào rồi tiến triển thành ổ mủ. Bác sĩ Nguyễn Thị Hồng, Bệnh viện Bạch Mai, cho biết bệnh có thể diễn biến rất nhanh, gây nhiều biến chứng nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Nguồn gốc của áp xe cổ chủ yếu xuất phát từ các ổ nhiễm trùng vùng đầu – cổ. Những bệnh lý thường gặp gồm viêm amidan, viêm họng, nhiễm trùng răng miệng, viêm hạch vùng cổ, dị vật ở họng hoặc thực quản, cũng như các chấn thương vùng cổ.
“Đặc biệt, những người mắc bệnh mạn tính như đái tháo đường, suy giảm miễn dịch hoặc có thói quen vệ sinh răng miệng kém thường có nguy cơ cao hơn và khi mắc bệnh cũng dễ diễn biến nặng”, bác sĩ Hồng nói.
Áp xe cổ không phải lúc nào cũng được nhận diện sớm do các triệu chứng ban đầu dễ bị bỏ qua. Tuy nhiên người bệnh cần đặc biệt lưu ý khi xuất hiện các triệu chứng như sưng, đau vùng cổ; sốt cao, mệt mỏi; nuốt đau, khó nuốt; hạn chế vận động cổ; thay đổi giọng nói; khó thở (ở giai đoạn nặng).
Để chẩn đoán chính xác, bác sĩ sẽ kết hợp thăm khám lâm sàng vùng tai mũi họng và đầu cổ với các phương tiện cận lâm sàng.
“Nếu không được can thiệp kịp thời, áp xe cổ có thể dẫn đến hàng loạt biến chứng nguy hiểm như tắc nghẽn đường thở, nhiễm khuẩn huyết, viêm trung thất do nhiễm trùng lan xuống lồng ngực, viêm phổi hoặc tràn mủ màng phổi. Đây đều là những tình trạng nặng, có nguy cơ đe dọa tính mạng người bệnh”, bác sĩ Hồng nhấn mạnh.
Việc điều trị phụ thuộc vào mức độ tiến triển của bệnh. Ở giai đoạn sớm, người bệnh có thể được chỉ định dùng kháng sinh đường tĩnh mạch kết hợp theo dõi sát. Khi ổ mủ đã hình thành, phẫu thuật dẫn lưu là cần thiết để loại bỏ ổ nhiễm trùng.
Bên cạnh đó, kiểm soát đường thở và điều trị hỗ trợ luôn được đặt lên hàng đầu nhằm phòng ngừa biến chứng.
Các bác sĩ khuyến cáo để giảm nguy cơ áp xe cổ, người dân cần điều trị dứt điểm các bệnh lý viêm họng, viêm amidan, giữ vệ sinh răng miệng tốt và đi khám tai mũi họng khi có triệu chứng kéo dài. Đồng thời việc kiểm soát tốt các bệnh mạn tính như đái tháo đường cũng đóng vai trò quan trọng trong phòng bệnh.
Đặc biệt, khi xuất hiện các biểu hiện như sưng đau vùng cổ, nuốt khó, sốt cao hoặc khó thở, người bệnh không nên chủ quan mà cần đến cơ sở y tế sớm để được thăm khám và điều trị kịp thời, tránh những biến chứng đáng tiếc có thể xảy ra.
Trước đó, khoảng 19 giờ 45 phút ngày 6.5, nữ công nhân T.L.S (33 tuổi) nhập viện tại Trung tâm Y tế Phú Quốc. Người nhà cho biết, trong lúc làm việc tại một công trình ở Phú Quốc, chị S. bị ngã giàn giáo, tiếp đất trong tư thế ngồi.
Qua thăm khám, bác sĩ xác định chị S. mất hoàn toàn cảm giác ngang mức chi phối L1, mất hoàn toàn vận động 2 chi dưới, sức cơ 0/5... Theo hình ảnh, bệnh nhân bị vỡ thân L1, gãy cuống, mỏm gai L1, trượt D12 ra trước gây chèn ép cột sống ngang mức, phân loại C, Gãy D12 phân loại A2. Chẩn đoán chấn thương cột sống thắt lưng vỡ thân đốt sống L1.
Các bác sĩ đưa ra hướng điều trị là phẫu thuật giải ép, cố định cột sống thắt lưng. Do đây là kỹ thuật khó, các bác sĩ của Trung tâm Y tế Phú Quốc chưa từng thực hiện nên lãnh đạo trung tâm quyết định nhờ sự hỗ trợ của Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM).
Tiến sĩ - bác sĩ Trần Huy Hoàn Bảo, Trưởng khoa Ngoại Thần kinh, Bệnh viện Chợ Rẫy, cho biết sau khi tiếp nhận đề nghị hỗ trợ khẩn từ Trung tâm Y tế Phú Quốc, Ban giám đốc Bệnh viện Chợ Rẫy đã nhanh chóng chỉ đạo Khoa Ngoại Thần kinh phối hợp triển khai hỗ trợ chuyên gia nhằm kịp thời xử trí cho người bệnh.
Các bác sĩ xác định đây là trường hợp chấn thương cột sống nặng do tai nạn lao động, nguy cơ gây tổn thương thần kinh nghiêm trọng và ảnh hưởng lâu dài đến khả năng vận động, cũng như chất lượng sống của bệnh nhân nếu không được can thiệp phù hợp.
Trong quá trình hội chẩn và phẫu thuật, ê kíp của 2 đơn vị đã phối hợp rất chặt chẽ, đánh giá kỹ tình trạng tổn thương, lựa chọn phương án phẫu thuật tối ưu và triển khai xử trí đúng thời điểm.
Tiến sĩ - bác sĩ Trần Huy Hoàn Bảo cùng cộng sự đáp máy bay xuống Phú Quốc lúc 19 giờ ngày 7.5, sau đó tiến hành phẫu thuật ngay cho bệnh nhân.
Đến hơn 21 giờ cùng ngày, ca phẫu thuật hoàn thành, bước đầu đạt kết quả tích cực về mặt giải ép thần kinh và cố định cột sống. Hiện tại, tình trạng bệnh nhân ổn định, các dấu hiệu thần kinh được theo dõi sát và tiên lượng phục hồi khả quan.
Tiến sĩ - bác sĩ Trần Huy Hoàn Bảo đánh giá cao năng lực chuyên môn, tinh thần chủ động và trách nhiệm của đội ngũ y bác sĩ Trung tâm Y tế Phú Quốc trong công tác tiếp nhận, hồi sức ban đầu và phối hợp điều trị. Sự phối hợp hiệu quả giữa tuyến cuối và y tế địa phương có vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao cơ hội cứu chữa và phục hồi cho người bệnh, đặc biệt ở các trường hợp ngoại thần kinh cấp cứu.
"Thông qua trường hợp này, chúng tôi cũng mong muốn nhấn mạnh ý nghĩa của việc phát triển mạng lưới hỗ trợ chuyên môn, chuyển giao kỹ thuật và phối hợp điều trị giữa các cơ sở y tế. Đây là một trong những định hướng mà Bệnh viện Chợ Rẫy luôn ưu tiên nhằm nâng cao chất lượng điều trị cho người dân ở các địa phương", tiến sĩ - bác sĩ Trần Huy Hoàn Bảo nói.
Bên cạnh đó, bác sĩ Bảo cũng khuyến cáo các đơn vị sử dụng lao động và người lao động cần tuân thủ nghiêm các quy định về an toàn lao động, đặc biệt trong môi trường làm việc có nguy cơ cao, nhằm hạn chế tối đa các tai nạn đáng tiếc có thể xảy ra như trường hợp ngã giàn giáo nên trên.
Dù đã sử dụng các loại thuốc chống nhiễm trùng, tình trạng sốt của anh Dương, 43 tuổi, vẫn tái diễn và diễn biến phức tạp. Sau khi xét nghiệm chuyên sâu, các bác sĩ Bệnh viện Nhân dân quận Long Hoa ở thành phố Thâm Quyến chẩn đoán anh mắc phải một căn bệnh truyền nhiễm hiếm gặp mang tên "sốt Q", theo Sina.
Bệnh nhân cho biết chưa từng nghe đến căn bệnh này cho đến khi nhập viện với thân nhiệt luôn duy trì ở mức 39 độ C. Kết quả chẩn đoán hình ảnh không tìm thấy ổ nhiễm trùng rõ rệt ở phổi, ổ bụng hay não bộ; đồng thời các chỉ số về thấp khớp, miễn dịch và dấu ấn ung thư cũng không có bất thường. Tuy nhiên, trước tình trạng các chỉ số viêm tăng cao và cơ thể đáp ứng kém với thuốc kháng sinh thông thường, các bác sĩ đã nghi ngờ bệnh nhân nhiễm một loại tác nhân gây bệnh không điển hình. Kết quả xét nghiệm metagenomic (giải trình tự gen) trong máu sau đó xác nhận sự hiện diện của vi khuẩn Coxiella burnetii, hay còn gọi là Rickettsia gây bệnh sốt Q.
Tìm hiểu tiền sử dịch tễ, bác sĩ phát hiện anh Dương thường xuyên đi chợ mua thịt bò và có nuôi chó tại nhà. Bác sĩ Hu Kai, chủ trị khoa Truyền nhiễm, cho biết sốt Q là căn bệnh truyền nhiễm từ động vật sang người khá hiếm gặp. Nguồn lây chính của bệnh là các loài động vật có vú bao gồm trâu, bò, cừu, chó, mèo; con đường lây truyền thứ yếu là thông qua vết cắn của ve bét. Bệnh hiếm khi lây từ người sang người.
Sốt Q thường có thời gian ủ bệnh kéo dài từ 2 đến 3 tuần, với triệu chứng điển hình là sốt cao đột ngột kèm đau đầu dữ dội, đau cơ và mệt mỏi rã rời. Một số trường hợp có thể biến chứng thành viêm phổi hoặc viêm màng phổi. Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể tiến triển thành sốt Q mạn tính sau vài tháng, dẫn đến những tổn thương nghiêm trọng cho nhiều hệ cơ quan như viêm nội tâm mạc, viêm cơ tim, viêm gan mạn tính hay viêm tủy xương.
Tuy nhiên, người dân không nên quá lo lắng bởi đa số trường hợp nhiễm bệnh thường không có triệu chứng rõ rệt hoặc chỉ biểu hiện nhẹ. Hiện nay, sốt Q có thể được điều trị hiệu quả bằng các loại kháng sinh đặc hiệu như doxycycline, tetracycline hay chloramphenicol. Nếu bệnh nhân nhập viện sớm và tuân thủ phác đồ điều trị, tiên lượng hồi phục thường rất tốt.
Giới khoa học hiện chưa chế tạo thành công vaccine phòng bệnh sốt Q. Bác sĩ khuyến cáo người dân tuân thủ nguyên tắc ăn chín uống sôi, dùng sữa tiệt trùng và tuyệt đối không mua thịt chưa qua kiểm định. Chủ nuôi chó mèo cần đưa thú cưng đi khám định kỳ, dọn sạch chất thải và cách ly ngay vật nuôi ốm. Người làm việc tại lò mổ hay trang trại phải mặc đồ bảo hộ lao động. Khi dã ngoại, mọi người nên mặc áo dài tay, bôi thuốc chống côn trùng và hạn chế nằm trên cỏ để tránh ve bét cắn. Bác sĩ cũng yêu cầu người dân đến ngay cơ sở y tế khi xuất hiện triệu chứng sốt cao không rõ nguyên nhân.
Khoảng 17h40 ngày 25/4, khi chuẩn bị đến bệnh viện làm ca trực, BSCKI Lê Quang Huy (Khoa Ngoại Thần kinh, Bệnh viện Đà Nẵng) nghe tiếng hô hoán có người bất tỉnh tại sân pickleball đối diện nhà.
Tiếp cận hiện trường, bác sĩ Huy ghi nhận người đàn ông ngoài 50 tuổi đã mất ý thức, toàn thân tím tái, sùi bọt mép, mạch khó bắt và thở nhanh yếu. Nhận định nạn nhân bị ngưng tuần hoàn, bác sĩ lập tức khai thông đường thở và thực hiện hồi sinh tim phổi (CPR) bằng cách ép tim ngoài lồng ngực.
Sau hơn 5 phút ép tim liên tục, bệnh nhân bắt đầu có nhịp tim trở lại, mạch rõ hơn và dần hồi phục ý thức. Ngay sau đó, lực lượng cấp cứu 115 đã có mặt để chuyển người bệnh đến bệnh viện tiếp tục điều trị.
Ngày 26/4, sức khỏe bệnh nhân đã ổn định và được xuất viện.
TS. BS Lê Đức Nhân, Giám đốc Bệnh viện Đà Nẵng, đánh giá đây là trường hợp điển hình cho thấy vai trò sống còn của sơ cứu ban đầu. "Trong cấp cứu ngưng tuần hoàn, từng phút đều có ý nghĩa quyết định. Nếu người bệnh được thực hiện hồi sinh tim phổi đúng kỹ thuật ngay tại hiện trường, cơ hội cứu sống sẽ tăng lên đáng kể", ông Nhân nói.
Lãnh đạo bệnh viện cho biết đơn vị thường xuyên tập huấn kỹ năng này cho nhân viên y tế và nỗ lực lan tỏa các kỹ năng sơ cấp cứu thiết yếu ra cộng đồng để ứng phó với các tình huống khẩn cấp tương tự.
