Tối 15-5, Phó chủ tịch thường trực UBND TP.HCM Nguyễn Lộc Hà đã tham dự tiệc chiêu đãi kỷ niệm Ngày châu Âu (Europe Day) 2026 do Phái đoàn Liên minh châu Âu (EU) tại Việt Nam tổ chức.
Đến dự còn có Phó giám đốc Sở Ngoại vụ TP.HCM Nguyễn Minh Quế; Đại sứ Liên minh châu Âu tại Việt Nam Julien Guerrier; tổng lãnh sự, đại biểu các nước thuộc Liên minh châu Âu (EU).
Phát biểu tại buổi lễ, Đại sứ Julien Guerrier cho biết quan hệ giữa EU và Việt Nam đã phát triển sâu rộng trong nhiều thập niên qua.
Kể từ khi Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA) có hiệu lực năm 2020, thương mại song phương đã tăng hơn 50%, góp phần tái định hình quan hệ kinh tế và mở ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp, người dân hai bên.
Theo ông Guerrier, EU hiện là nhà cung cấp ODA lớn nhất cho Việt Nam thông qua chiến lược “Cửa ngõ toàn cầu” và quan hệ đối tác chuyển đổi năng lượng công bằng (JETP), nhằm hỗ trợ mục tiêu đưa Việt Nam trở thành nước phát triển vào năm 2045 và đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.
Đại sứ EU cho biết vào tháng 1, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa đã thăm Hà Nội, qua đó nâng cấp quan hệ Việt Nam – EU lên Đối tác chiến lược toàn diện.
Ông Guerrier khẳng định EU là “đối tác vững chắc và ổn định” của Việt Nam trong các lĩnh vực như năng lượng, hạ tầng giao thông, vật liệu chiến lược, bán dẫn và trí tuệ nhân tạo.
Ông cho biết hiện có khoảng 1 triệu người gốc Việt đang sinh sống trong cộng đồng tại 27 quốc gia thành viên EU, đóng vai trò cầu nối giữa hai bên.
Đại sứ EU cũng cho biết ngày càng nhiều người Việt Nam đến châu Âu để du lịch, học tập thông qua chương trình Erasmus+, nghiên cứu thông qua chương trình Horizon Europe và trải nghiệm trực tiếp châu Âu.
Ông Guerrier cũng cho rằng trong bối cảnh thế giới đối mặt biến đổi khí hậu, đứt gãy chuỗi cung ứng và bất ổn địa chính trị, các quốc gia không thể hành động đơn lẻ.
EU đang thúc đẩy các quan hệ đối tác “mạnh mẽ, công bằng và hướng tới tương lai” tại Mỹ Latin, khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, châu Phi và đặc biệt là ASEAN.
Trong đó, Việt Nam được đánh giá là quốc gia có nhiều hiệp định với EU hơn bất kỳ nước nào trong khu vực.
Phó chủ tịch thường trực UBND TP.HCM Nguyễn Lộc Hà cho biết Ngày châu Âu không chỉ kỷ niệm Tuyên bố Schuman năm 1950 – nền tảng cho sự ra đời của EU – mà còn tôn vinh tinh thần hòa bình, thống nhất, hợp tác và phát triển.
Ông Hà nhấn mạnh sau hơn 35 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, quan hệ Việt Nam – EU đã trở thành một trong những mối quan hệ năng động và có chiều sâu nhất của EU với một quốc gia ASEAN.
Theo lãnh đạo TP.HCM, sau hơn 5 năm thực thi EVFTA, thương mại song phương Việt Nam – EU duy trì mức tăng trưởng trung bình 10% mỗi năm và đạt 76 tỉ USD vào năm 2025.
Ông Hà cho biết việc nâng cấp quan hệ Việt Nam – EU lên Đối tác chiến lược toàn diện đầu năm 2026 đã mở ra chương mới cho hợp tác song phương.
Theo ông Nguyễn Lộc Hà, TP.HCM hiện là một trong những địa phương đi đầu trong phát triển quan hệ hợp tác với EU và các nước thành viên.
TP hiện có hơn 2.700 dự án đầu tư còn hiệu lực từ các doanh nghiệp châu Âu.
Ông Hà cho rằng sau khi mở rộng không gian phát triển cùng Bình Dương cũ và Bà Rịa – Vũng Tàu cũ, TP.HCM có thêm nhiều dư địa hợp tác với các đối tác EU trong các lĩnh vực như thương mại – đầu tư, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, logistics xanh, xây dựng trung tâm tài chính quốc tế và ứng phó biến đổi khí hậu.
Lãnh đạo TP.HCM cũng cảm ơn phái đoàn EU, các cơ quan đại diện ngoại giao, Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam cùng cộng đồng doanh nghiệp EU đã đồng hành với sự phát triển của TP trong nhiều thập niên qua.
Ông Nguyễn Lộc Hà bày tỏ mong muốn quan hệ TP.HCM – EU tiếp tục phát triển, góp phần đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam – EU trở thành “hình mẫu, câu chuyện thành công của quan hệ hợp tác bình đẳng, hòa bình và cùng phát triển” như phát biểu của Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa.
Theo TTXVN, lúc 12h40 ngày 7-5 (giờ địa phương), Thủ tướng Lê Minh Hưng và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến sân bay quốc tế Mactan-Cebu ở thành phố biển Cebu của Philippines, bắt đầu chương trình tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 theo lời mời của Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr, Chủ tịch ASEAN năm 2026.
Đón Thủ tướng Lê Minh Hưng cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam có Cố vấn an ninh quốc gia Philippines Eduardo Oban Jr; Thống đốc tỉnh Cebu Pamela Baricuatro; Thị trưởng thành phố Lapu Cindi King-Chan...
Đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên của Thủ tướng Lê Minh Hưng trên cương vị người đứng đầu chính phủ và cũng là hội nghị đa phương đầu tiên mà Thủ tướng tham dự trực tiếp. Qua đó tiếp tục thể hiện cam kết đóng góp chủ động, tích cực, trách nhiệm của Việt Nam trong ASEAN.
Trong vai trò Chủ tịch ASEAN 2026, với chủ đề "Cùng chèo lái tương lai chung", Philippines đặt ra 3 định hướng lớn cho hợp tác ASEAN trong năm 2026 là: củng cố các nhân tố then chốt đối với hòa bình và an ninh, mở rộng các hành lang thịnh vượng và thúc đẩy trao quyền cho người dân.
Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tập trung trao đổi về các định hướng lớn cho hợp tác ASEAN năm 2026 về bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực và bảo hộ công dân ASEAN, đồng thời tiếp tục chiến lược về tăng cường liên kết nội khối, nâng cao tự cường, tự chủ chiến lược và vai trò trung tâm của ASEAN.
Trên tinh thần đó, dự kiến tại hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng sẽ có các bài phát biểu quan trọng, truyền tải thông điệp đường lối đối ngoại Đại hội XIV của Đảng và quan điểm của Việt Nam về các ưu tiên của ASEAN, đưa ra các đề xuất thiết thực củng cố tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN, góp phần tăng cường khả năng tự cường và ứng phó của ASEAN trước các biến động, nhất là các tác động của tình hình Trung Đông và trao đổi các vấn đề khu vực, quốc tế cùng quan tâm.
Nhân dịp này, Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng sẽ có các cuộc tiếp xúc, gặp gỡ với lãnh đạo các nước. Đây sẽ là những cuộc gặp trực tiếp đầu tiên của Thủ tướng với lãnh đạo các nước ASEAN trên cương vị mới, góp phần tạo xung lực tích cực cho quan hệ song phương cũng như cho sự gắn kết chung của cộng đồng.
Theo báo Korea Times, ngày 6-5, Iran chính thức phủ nhận mọi liên quan đến vụ nổ trên tàu chở hàng HMM Namu của Hàn Quốc tại eo biển Hormuz.
Con tàu bốc cháy hôm 4-5 khi đang di chuyển qua tuyến hàng hải chiến lược này, với 24 thuyền viên trên tàu.
Trước đó phát biểu tại Nhà Trắng hôm 5-5, ông Trump khẳng định con tàu của Hàn Quốc bị "nã đạn" vì đã tự ý di chuyển qua eo biển mà không có sự hộ tống của quân đội Mỹ.
"Tàu của họ đã bị bắn. Họ không đi cùng đoàn tàu mà chúng tôi bảo vệ. Họ quyết định đi một mình và con tàu đã bị tấn công dữ dội hôm qua. Iran không bắn vào những tàu được chúng tôi bảo vệ", ông nói.
Nhân sự kiện này, ông Trump cũng kêu gọi Hàn Quốc tham gia các sáng kiến hàng hải do Mỹ dẫn dắt, bao gồm Cơ chế tự do hàng hải và Dự án Tự do, nhằm đảm bảo an toàn cho tàu thuyền qua lại eo biển.
Đáp lại, Đại sứ quán Iran tại Seoul ra thông báo bác bỏ toàn bộ cáo buộc: "Đại sứ quán Cộng hòa Hồi giáo Iran kiên quyết bác bỏ và phủ nhận mọi cáo buộc cho rằng Lực lượng vũ trang Iran có liên quan đến sự cố gây hư hại tàu Hàn Quốc tại eo biển Hormuz".
Trong khi đó Chính phủ Hàn Quốc cũng tỏ ra thận trọng, chưa vội đưa ra kết luận về nguyên nhân vụ việc.
Cố vấn an ninh quốc gia Wi Sung Iac cho biết hiện chưa thể khẳng định liệu con tàu có bị tấn công hay không.
"Sau khi xem xét thêm thông tin, khả năng bị tấn công trở nên không chắc chắn. Không có báo cáo nào cho thấy tàu bị chìm hoặc lật", ông nói.
Phía HMM - công ty vận tải Hàn Quốc vận hành con tàu treo cờ Panama - cũng phủ nhận tuyên bố của ông Trump rằng con tàu đang di chuyển độc lập.
Nhân viên truyền thông của doanh nghiệp này giải thích rằng nhiều tàu từ các quốc gia khác nhau đang tập kết gần Dubai, chờ chiến sự lắng xuống để xuất phát an toàn, và HMM Namu cũng trong tình trạng tương tự khi vụ nổ xảy ra.
Lãnh đạo Công đoàn HMM Jeon Jeong Geun cũng lên tiếng khẳng định tàu đang neo đậu và phủ nhận thông tin của ông Trump.
"Những gì ông Trump nói là không đúng sự thật. Ngay cả khi Mỹ triển khai Dự án Tự do, điều đó cũng không đảm bảo an toàn tuyệt đối, nên các tàu vẫn chưa vội di chuyển qua eo biển", ông nói trên một chương trình phát thanh địa phương.
Ông Jeon cũng cho biết không có báo cáo về hư hại thân tàu hay hiện tượng rò rỉ nước.
Hiện tàu HMM Namu đang được kéo về Dubai và dự kiến cập cảng ngày 8-5 để phục vụ công tác kiểm tra. Một nhóm điều tra chung sẽ được triển khai để làm rõ nguyên nhân vụ việc.
Sáng 15-5 (theo giờ Bắc Kinh), Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông hy vọng quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc “sẽ trở nên bền chặt và tốt đẹp hơn bao giờ hết”.
“Hai năm trước, chúng tôi thật sự là một quốc gia đang đi xuống... Nhưng bây giờ, Mỹ là quốc gia nổi bật nhất thế giới và hy vọng rằng mối quan hệ giữa chúng tôi và Trung Quốc sẽ trở nên bền chặt và tốt đẹp hơn bao giờ hết”, nhà lãnh đạo Mỹ viết trên mạng xã hội Truth Social.
Ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến sẽ có các cuộc gặp vào ngày 15-5 để kết thúc chuyến thăm cấp nhà nước từ ngày 13 đến 15-5 của Tổng thống Mỹ. Hai nhà lãnh đạo dự kiến sẽ uống trà và ăn trưa trước khi Tổng thống Trump bay về Mỹ.
Giới phân tích nhận định ông chủ Nhà Trắng sẽ nỗ lực để đạt được các thắng lợi thương mại trong cuộc gặp cuối với ông Tập, bao gồm hàng loạt lĩnh vực như nông nghiệp, hàng không và trí tuệ nhân tạo (AI), đồng thời cũng nhắm tới các thắng lợi địa chính trị như vấn đề Trung Đông.
Ngày 14-5, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã chính thức cho phép các tàu Trung Quốc đi qua eo biển Hormuz.
“Cuối cùng thì một số tàu của Trung Quốc, theo đề nghị của nước này, sẽ được phép đi qua eo biển sau thỏa thuận về các quy trình quản lý eo biển của Iran”, IRGC nêu trong một tuyên bố.
Truyền hình nhà nước Iran cho biết hơn 30 tàu đã được phép đi qua kể từ đêm 13-5 (giờ địa phương), nhưng không xác nhận liệu tất cả có phải là tàu Trung Quốc hay không.
Theo nguồn tin của Fars, tàu Trung Quốc được tạo điều kiện đi qua eo biển Hormuz dựa trên quan hệ đối tác chiến lược Bắc Kinh - Tehran, đồng thời diễn ra sau các nỗ lực của Ngoại trưởng Trung Quốc và Đại sứ Trung Quốc tại Iran.
Ngày 14-5, Không quân Ukraine cho biết Nga đã triển khai đợt không kích kéo dài nhiều giờ vào nước này, chủ yếu nhắm đến thủ đô Kiev, bằng 675 máy bay không người lái và 56 tên lửa.
Theo Hãng tin AFP, cuộc tấn công đã khiến ít nhất 16 người thiệt mạng, trong đó có 2 trẻ em và 45 người khác bị thương.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết 20 địa điểm tại thủ đô đã bị hư hại, bao gồm nhà dân, trường học và các hạ tầng dân sự khác. Hiện lực lượng cứu hộ đang tìm kiếm các nạn nhân và ước tính mức độ thiệt hại.
Trong khi đó, Nhà máy điện hạt nhân Zaporozhye của Nga cùng ngày thông báo 2 nhân viên đã bị thương sau cuộc không kích bằng máy bay không người lái của lực lượng Ukraine, theo Hãng tin TASS.
Ngày 14-5, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đã hoan nghênh những tín hiệu đối thoại tích cực ban đầu giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, đồng thời nhấn mạnh việc giảm căng thẳng và bất đồng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới là điều có lợi cho toàn cầu.
“Điều quan trọng là hai nền kinh tế hàng đầu thế giới đang tiếp xúc ở cấp cao nhất. Chúng tôi hoan nghênh những cuộc đối thoại mang tính xây dựng giữa hai bên.
Bất kỳ điều gì giúp giảm căng thẳng thương mại và bất đồng đều có lợi cho cả hai nền kinh tế lớn này, và tất nhiên cũng có lợi cho kinh tế toàn cầu”, người phát ngôn IMF Julie Kozack cho biết tại buổi họp báo.
Từ lâu, IMF đã kêu gọi Mỹ và Trung Quốc giải quyết bất đồng thương mại thông qua đối thoại, thay vì sử dụng các biện pháp đơn phương.
Ngày 14-5, tân Thủ tướng Iraq Ali al-Zaidi đã tuyên thệ nhậm chức, sau khi Quốc hội phê chuẩn 14 bộ trưởng trong chính phủ mới nhưng không đạt được đồng thuận về một số vị trí còn lại, bao gồm Bộ Nội vụ và Bộ Quốc phòng.
Ông Ali al-Zaidi (40 tuổi) là thủ tướng trẻ nhất trong lịch sử Iraq. Tân Thủ tướng sẽ phải đối mặt với những thách thức lớn, bao gồm giải giáp các lực lượng dân quân được Iran hậu thuẫn, giải quyết nạn tham nhũng, cũng như cân bằng quan hệ với Iran và Mỹ.
Phát biểu sau cuộc bỏ phiếu, Tổng thống Iraq Nizar Amidi đánh giá việc Quốc hội thông qua nội các là “một dấu mốc quốc gia quan trọng”, đồng thời là bước đi mang tính hiến pháp nhằm củng cố ổn định chính trị, tăng cường an ninh và chủ quyền của đất nước.
Ngoài ra, ông Amidi cũng chúc mừng Thủ tướng Zaidi và các bộ trưởng đã giành được sự tín nhiệm của Quốc hội, đồng thời bày tỏ hy vọng nội các sẽ sớm được hoàn thiện để triển khai hiệu quả chương trình hành động của chính phủ và đáp ứng kỳ vọng của người dân.
