Theo Guardian, người đàn ông chưa được công bố danh tính hiện sống ở London (Anh), đã bị đơn vị tội phạm mạng của Sở cảnh sát Metropolitan điều tra với cáo buộc xâm phạm quyền riêng tư của người dùng Facebook. Người này hiện được tại ngoại, nhưng sẽ phải trình diện trước Sở Cảnh sát Thủ đô London vào tháng 5, đồng thời thông báo cho lực lượng này nếu rời khỏi nơi sinh sống.
Trong khi đó, các tài liệu tòa án do AP thu thập cho thấy, người này bị cáo buộc đã truy cập và tải xuống khoảng 30.000 hình ảnh riêng tư thuộc về người dùng Facebook khi đang làm việc cho Meta. “Ông ta đã tạo một đoạn mã được thiết kế nhằm vượt hệ thống phát hiện nội bộ của Meta để thu thập dữ liệu hình ảnh trái phép”, nội dung tài liệu có đoạn.
Meta xác nhận việc điều tra hình sự với cựu nhân viên là có thật. Công ty của Mark Zuckerberg cho biết vấn đề đã xảy ra hơn một năm trước. “Chúng tôi đã lập tức sa thải cá nhân đó, đồng thời thông báo cho người dùng bị ảnh hưởng, mời cơ quan điều tra vào cuộc và tăng cường các biện pháp bảo mật của mình”, người phát ngôn Meta nói với Guardian.
Jon Baines, chuyên gia bảo vệ dữ liệu của công ty luật Mishcon de Reya (Anh), cho rằng khi một nhân viên truy cập dữ liệu cá nhân, chẳng hạn hình ảnh khách hàng, mà không có sự cho phép của chủ lao động (ở đây là Meta), có khả năng nhân viên đó sẽ phạm tội theo luật bảo vệ dữ liệu và luật lạm dụng máy tính. Trong trường hợp này, Meta sẽ không phải chịu trách nhiệm vì luật tại Anh không trừng phạt các tổ chức nếu nhân viên của họ có “hành vi bất lương”.
“Tuy nhiên, nếu tòa án quyết định Meta không có các biện pháp kỹ thuật và tổ chức phù hợp để bảo vệ dữ liệu khách hàng, họ có thể phải chịu những khoản phạt đáng kể, hoặc yêu cầu bồi thường thiệt hại theo pháp luật”, Baines giải thích.
Tháng trước, Meta đã bị kiện tập thể sau một cuộc điều tra từ báo Svenska Dagbladet (Thụy Điển), trong đó phát hiện các nhân viên tại một nhà thầu phụ của Meta ở Kenya đang xem lại các đoạn video từ kính Meta AI của khách hàng, gồm cả những nội dung “nhạy cảm” như ảnh khỏa thân, cảnh quan hệ tình dục và cảnh đi vệ sinh. Meta sau đó giải thích đã làm mờ khuôn mặt trong ảnh. Tuy nhiên, các nguồn tin cho biết hành động này không phải lúc nào cũng hiệu quả. Thông tin cũng khiến Văn phòng Ủy viên Thông tin (ICO) của Anh mở điều tra.
Theo Bloomberg, một đơn kiện tập thể khác cũng đã được gửi lên Tòa án Quận tại San Francisco hồi tháng 1, cáo buộc hàng loạt cuộc trò chuyện riêng tư trên WhatsApp đã bị nhân viên của Meta truy cập, phân tích và lưu trữ. Công ty của Zuckerberg phủ nhận sau đó.
Việc để dữ liệu “lỏng lẻo” của Meta diễn ra trong bối cảnh công ty vừa chịu thất bại mang tính bước ngoặt tại tòa án cùng với Google vào tháng trước, sau khi bị cáo buộc không bảo vệ người dùng khỏi các mối nguy hại. Hôm 25/3, Tòa án cấp cao Los Angeles ra phán quyết Meta và Google đã tạo nền tảng gây hại cho giới trẻ, phải bồi thường tổng cộng 6 triệu USD cho bị hại. Nạn nhân là Kaley, 20 tuổi, cho rằng mình bị nghiện các ứng dụng như Instagram từ năm 9 tuổi và YouTube từ năm 6 tuổi vì “thiết kế thu hút sự chú ý” của những nền tảng này, gây rối loạn hình ảnh cơ thể nghiêm trọng, trầm cảm và có ý nghĩ tự tử do sử dụng ứng dụng “gần như liên tục”, còn thông báo xuất hiện quá nhiều khiến cô “khó lòng ngừng sử dụng”.
Theo Reuters, phán quyết có thể tạo tiền lệ cho hàng nghìn vụ kiện tương tự có thể xảy ra trong tương lai tại Mỹ. CNBC gọi đây là “vụ kiện thuốc lá của ngành công nghiệp truyền thông xã hội”, so sánh với các công ty thuốc lá ở thập niên 1990 bị buộc phải trả hàng tỷ USD vì nói dối công chúng về sự an toàn và tác hại tiềm tàng của sản phẩm.
Bảo Lâm tổng hợp
Vì sao Messenger cảnh báo có người chụp màn hình?
Meta ra mắt trợ lý ảo tự động trả lời tin nhắn bán hàng tại Việt Nam
Meta thông báo đóng cửa trang Messenger.com
Meta có thể sa thải nhân viên quy mô lớn vì AI
Meta và Google bị buộc tội ‘tạo nền tảng gây hại cho giới trẻ’
Nhà Trắng đăng ảnh "Trái Đất lặn'" (Earthset) trên X, kèm theo chú thích: "Nhân loại nhìn từ phía bên kia. Bức ảnh đầu tiên từ phía xa của Mặt Trăng, chụp từ tàu Orion khi Trái Đất khuất sau đường chân trời Mặt Trăng".
NASA sau đó đăng lại bài viết và giải thích, phi hành đoàn Artemis II chụp cảnh tượng Trái Đất lặn vào ngày 6/4/2026, trong lúc bay vòng qua Mặt Trăng. Cơ quan này nhận xét, bức ảnh gợi nhớ đến ảnh Trái Đất mọc (Earthrise) mang tính biểu tượng mà phi hành gia Bill Anders chụp 58 năm trước, khi phi hành đoàn Apollo 8 bay quanh Mặt Trăng.
Ngoài ảnh Trái Đất lặn, NASA cũng công bố ảnh nhật thực chụp từ góc nhìn của phi hành đoàn Artemis II. Nhà Trắng chia sẻ bức ảnh trên X và viết: "Nhật thực toàn phần ngoài Trái Đất. Nhìn từ quỹ đạo Mặt Trăng, Mặt Trăng che khuất Mặt Trời, tạo nên cảnh tượng mà hiếm ai trong lịch sử nhân loại được chứng kiến".
Tàu Orion chở phi hành đoàn Artemis II bay vòng qua Mặt Trăng vào rạng sáng nay theo giờ Hà Nội, tới cách thiên thể này gần nhất 6.545 km.
Lúc bay qua phía sau Mặt Trăng, các phi hành gia chứng kiến "Trái Đất lặn" - khi hành tinh xanh khuất sau Mặt Trăng theo tầm nhìn từ tàu Orion - khoảng 18h41 ngày 6/4 (5h44 ngày 7/4 giờ Hà Nội). Vài phút sau, tín hiệu vô tuyến và laser - vốn cho phép trao đổi thông tin hai chiều giữa tàu Orion và Trái Đất - cũng bị Mặt Trăng chặn lại, dẫn đến gián đoạn liên lạc. Phi hành đoàn trải qua khoảng 40 phút mất kết nối với Trái Đất.
Sau thời gian này, tàu Orion ra khỏi phía sau Mặt Trăng, cho phép phi hành đoàn tiếp tục chứng kiến cảnh tượng "Trái Đất mọc" - hành tinh xanh xuất hiện trở lại từ rìa Mặt Trăng. Điều này cũng kèm theo liên lạc được khôi phục.
Ngoài ra, khoảng 20h35 ngày 6/4 (7h35 giờ Hà Nội), Mặt Trời đi qua phía sau Mặt Trăng theo góc nhìn của phi hành đoàn. Lúc này, tàu Orion đã đi vào vùng tối, có thể quan sát nhật thực toàn phần. Thời gian quan sát nhật thực trên tàu Orion kết thúc vào 8h32 (giờ Hà Nội).
Trong chuyến bay qua phía sau Mặt Trăng, phi hành đoàn Artemis II cũng phá vỡ kỷ lục của Apollo 13 về khoảng cách xa Trái Đất nhất mà con người từng bay, thiết lập năm 1970. Cụ thể, Artemis II đã bay cách Trái Đất khoảng 406.771 km, xa hơn 6.616 km so với Apollo 13.
Trước đó, tối 1/4 (5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội) tàu Orion rời bệ phóng đưa bốn phi hành gia Artemis II bay tới Mặt Trăng, trở thành sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Phi hành đoàn được ví "đại diện cho thế giới", khi lần đầu có phụ nữ, người da màu và thành viên không phải người Mỹ lên Mặt Trăng.
Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo đang tạo ra áp lực ngày càng lớn lên ngành công nghiệp bộ nhớ toàn cầu. Nếu trước đây cuộc đua phần cứng AI chủ yếu xoay quanh GPU, thì nay CPU cũng bắt đầu bước vào “cơn khát” DRAM với quy mô chưa từng có.
Theo thông tin được SE Daily dẫn lại từ các nguồn trong ngành, nhiều hãng sản xuất CPU đang xem xét nâng dung lượng bộ nhớ dành cho các bộ xử lý AI lên mức 300 - 400 GB. Đây là bước nhảy rất lớn nếu so với mức 96 - 256 GB DRAM thường thấy trên mỗi chip hiện nay.
Xu hướng này được cho là sẽ tiếp tục đẩy chuỗi cung ứng DRAM vào tình trạng căng thẳng, đặc biệt khi nhu cầu AI vẫn tăng quá nhanh so với năng lực sản xuất thực tế của ngành bán dẫn.
Các nhà sản xuất bộ nhớ hiện đang hưởng lợi lớn về doanh thu nhờ AI, nhưng đồng thời cũng đối mặt áp lực không thể đáp ứng hết đơn đặt hàng. Dù nhiều doanh nghiệp đã thúc đẩy kế hoạch mở rộng nhà máy, phần lớn cơ sở mới vẫn chưa kịp đi vào hoạt động.
Samsung thậm chí đánh giá thị trường DRAM năm 2027 có thể còn căng thẳng hơn cả năm 2026. Điều này cho thấy nguy cơ thiếu hụt bộ nhớ nhiều khả năng sẽ chưa sớm chấm dứt, ít nhất là khi làn sóng AI vẫn tiếp tục tăng nhiệt trên toàn cầu.
Một trong những nguyên nhân chính đến từ sự phát triển của Agentic AI, nhóm mô hình AI có khả năng xử lý và ra quyết định phức tạp hơn nhiều so với trước đây. Những hệ thống này đòi hỏi lượng bộ nhớ lớn hơn đáng kể để duy trì hiệu năng.
Trước kia, trung tâm dữ liệu AI thường có tỷ lệ GPU áp đảo CPU, phổ biến ở mức khoảng 8 GPU cho mỗi CPU. Tuy nhiên, tỷ lệ này hiện đã giảm xuống khoảng 4:1 và được dự đoán có thể tiến gần mức 1:1 trong tương lai.
Điều đó cho thấy CPU đang dần trở thành thành phần quan trọng hơn trong hạ tầng AI, thay vì chỉ đóng vai trò hỗ trợ cho GPU như trước.
Dù các thuật toán nén dữ liệu và tối ưu bộ nhớ đã phần nào giúp giảm áp lực lên vùng nhớ đệm KV cache, tổng nhu cầu bộ nhớ vẫn liên tục tăng lên. Vì vậy, các hãng phần cứng đang tính tới phương án nâng mạnh dung lượng DRAM cho CPU AI.
Hiện chưa rõ loại bộ nhớ nào sẽ được sử dụng cho các mốc 300 - 400 GB nói trên, và trên thực tế, các nền tảng CPU hiện đại đã có thể hỗ trợ tổng dung lượng bộ nhớ lên tới 4 - 8 TB thông qua DIMM cho toàn hệ thống. Tuy nhiên, đây là bộ nhớ gắn ở cấp nền tảng, không phải bộ nhớ tích hợp trực tiếp trên từng chip xử lý.
Một số công nghệ mới như MRDIMM đang được kỳ vọng sẽ cải thiện cả dung lượng lẫn băng thông bộ nhớ, nhưng về bản chất vẫn là DRAM dạng tách rời.
Không chỉ CPU, GPU AI thế hệ mới cũng đang liên tục tăng dung lượng bộ nhớ. NVIDIA chuẩn bị tung ra nền tảng Vera Rubin với 288 GB HBM từ tám chip nhớ. Trong khi đó, AMD được cho là đang phát triển GPU MI400 với dung lượng lên tới 432 GB. Google cũng vừa công bố TPU thế hệ thứ 8, trong đó phiên bản TPU 8i dự kiến sở hữu 288 GB HBM.
Khi các dòng Intel Xeon và AMD EPYC chuyên cho AI bắt đầu hướng tới DDR5 dung lượng cao tới 400 GB, áp lực thiếu bộ nhớ được dự báo sẽ tiếp tục kéo dài.
Giới công nghệ cũng đang tính tới khả năng CPU tương lai sẽ được đóng gói kèm HBM, hoặc sử dụng các chuẩn bộ nhớ mới như HBF hay ZAM đang trong quá trình phát triển. AMD trước đây từng ra mắt phiên bản EPYC tích hợp HBM, cho thấy hướng đi này hoàn toàn khả thi.
Một giải pháp khác đơn giản hơn là tăng mạnh dung lượng trên từng thanh DIMM. Nếu DIMM 400 GB trở thành hiện thực, chỉ một thanh bộ nhớ cũng đã vượt dung lượng HBM trên nhiều GPU AI hiện nay như NVIDIA GB300 hay AMD MI350X.
Tuy nhiên, cuộc đua DRAM mật độ cao cũng kéo theo hệ quả đáng lo ngại. Khi ngày càng nhiều dây chuyền sản xuất phải ưu tiên chip nhớ cao cấp cho AI, năng lực dành cho các dòng bộ nhớ phổ thông sẽ bị thu hẹp.
Samsung trước đó đã ngừng sản xuất LPDDR4 để tập trung vào LPDDR5 có biên lợi nhuận cao hơn. Với DDR5, thị trường cũng đang xuất hiện ngày càng nhiều biến thể phục vụ riêng cho AI và trung tâm dữ liệu.
Điều này làm dấy lên lo ngại rằng tình trạng thiếu hàng sẽ không chỉ giới hạn trong lĩnh vực AI, mà còn lan sang nhiều thiết bị phổ thông khác, từ máy tính cá nhân cho tới điện thoại, qua đó đẩy giá bộ nhớ tăng thêm trong thời gian tới.
Một thiếu niên 15 tuổi ở TP.HCM đập phá nhà cửa, thậm chí cầm dao đe dọa chính cha mẹ mình chỉ vì bị tịch thu điện thoại. Đêm đó cả khu phố bị đánh thức bởi tiếng la hét của cậu ấy.
Những trường hợp như trên đã từng được bệnh viện tiếp nhận thời gian qua.
Bệnh viện Tâm thần TP.HCM đã tiếp nhận nhiều trẻ nhập viện để cai nghiện điện thoại, mạng xã hội, game… Bác sĩ Nguyễn Thị Kiều Tiên - Trưởng khoa tâm lý tâm thần trẻ em Bệnh viện Tâm thần TP.HCM - cho biết có trường hợp nhập viện trong tình trạng kích động mạnh, cũng có trường hợp không phải cha mẹ mà là công an địa phương đưa vào bệnh viện.
Còn bác sĩ Nguyễn Thanh Sang, Trưởng khoa tâm lý lâm sàng - phục hồi chức năng - y học cổ truyền Bệnh viện Nhi đồng 2 TP.HCM, thông tin ngày càng có nhiều trẻ em bị ảnh hưởng đến sự phát triển do sử dụng thiết bị điện tử quá mức.
Mỗi tháng tại khoa này tiếp nhận cả trăm bệnh nhi có vấn đề về sức khỏe tâm lý mà nguyên nhân gián tiếp đều do sử dụng thiết bị điện tử quá mức. Tuy nhiên điểm chung là không có cha mẹ nào đưa con đến Bệnh viện Tâm thần TP.HCM khám với lý do trẻ bị nghiện thiết bị số cả. Hầu hết chỉ tìm đến với lý do như trẻ chậm nói, học sa sút, mất tập trung, rối loạn cảm xúc, có hành vi bạo lực…
Theo bác sĩ Tiên, khi đã nghiện, trẻ thường bất chấp tất cả đề có được cái mình muốn nên dễ dẫn tới những hành vi cực đoan như chửi bới, đập phá tài sản. Nặng hơn có thể đánh đập cha mẹ, thậm chí dùng hung khí gây thương tích… chỉ để được xem màn hình.
"Bất kể trẻ được đưa đến vì lý do gì, chúng tôi đều hỏi rất kỹ về việc dùng điện thoại, máy tính bảng, máy tính. Nó là một phần không thể bỏ qua trong đánh giá", bác sĩ Tiên chia sẻ.
Ghi nhận thực tế khám chữa bệnh tại Bệnh viện Nhi đồng 2, bác sĩ Sang cho biết tình trạng lệ thuộc vào tivi, điện thoại thông minh không chỉ ảnh hưởng trước mắt mà còn để lại hệ lụy lâu dài đối với sức khỏe tâm thần và khả năng học tập của trẻ.
Một trong những biểu hiện phổ biến nhất là trẻ chậm nói. Trẻ nhỏ thường xuyên tiếp xúc với màn hình có xu hướng giảm tương tác với người xung quanh dẫn đến hạn chế về ngôn ngữ.
Nhiều trường hợp còn gặp rối loạn giấc ngủ, mất tập trung, giảm khả năng tiếp thu và sa sút trong học tập. Nếu không được can thiệp kịp thời, trẻ có thể tiếp tục gặp các vấn đề như suy giảm thị lực, thiếu kỹ năng xã hội, khó hòa nhập với bạn bè, thậm chí có biểu hiện chán học, né tránh trường lớp, ảnh hưởng đến sự phát triển nhân cách.
Một số trẻ còn có dấu hiệu rối loạn hành vi do quen với việc được chiều bằng thiết bị điện tử từ nhỏ.
Phụ huynh bận rộn, thiếu thời gian nên thiết bị màn hình trở thành "giải pháp nhanh nhất" để giữ cho con yên là thực tế khó phủ nhận hiện nay. Có người mẹ đơn thân vừa đi làm vừa chăm con vừa làm việc nhà nên khi cần 30 phút để nấu ăn hay tắm rửa lập tức "ném" cho con chiếc điện thoại là cách nhanh nhất.
Trong nhiều trường hợp, phụ huynh còn tin rằng việc cho con tiếp xúc công nghệ sớm là lợi thế! Bác sĩ Tiên kể từng gặp những người nghĩ rằng con mình sẽ giỏi công nghệ khi cho tiếp xúc sớm thiết bị điện tử mà không biết chúng đang bị "ngộ độc tinh thần" từng ngày.
Đến khi vấn đề trở nên nghiêm trọng, cảm xúc phổ biến của phụ huynh là hối hận, tiếc nuối, giá như… Người chọn cách cực đoan là cắt mạng Internet, loại bỏ hoàn toàn thiết bị. Tuy vậy khi ấy trẻ đã có đủ cách để tiếp cận từ bên ngoài, thậm chí bỏ nhà đi..
Bác sĩ Sang cho rằng việc điều trị sẽ không quá phức tạp nếu được phát hiện sớm, nhất là trường hợp chậm nói đơn thuần. Việc quan trọng là phải giảm dần và hạn chế hoàn toàn thời gian sử dụng màn hình.
Đồng thời cha mẹ phải trò chuyện, chơi cùng và tạo môi trường giao tiếp tích cực cho con. Ngoài ra sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường có vai trò quan trọng bởi trẻ được tham gia hoạt động tập thể, giao tiếp với bạn bè, thầy cô sẽ dần cải thiện các kỹ năng xã hội.
Còn bác sĩ Tiên nói biện pháp không quá phức tạp, chỉ là đừng cho trẻ tiếp xúc màn hình quá sớm, đồng thời giới hạn thời gian sử dụng, tăng tương tác trực tiếp, khuyến khích hoạt động thể chất và xã hội.
"Những điều này tưởng chừng đơn giản nhưng lại là ranh giới giữa thói quen và cơn nghiện. Nếu một khi đã bước qua ranh giới đó, cái giá phải trả có khi là cả tương lai đứa trẻ", bác sĩ Tiên nói.
