Oleg Fedoryshyn, giám đốc phụ trách mảng nghiên cứu và phát triển của DevDroid, hôm 11/5 nói rằng ông từng cảm thấy ngạc nhiên khi nhận được thông tin binh sĩ Nga đầu hàng trước một trong các thiết bị không người lái (drone) mặt đất do hãng phát triển. “Đương nhiên là tôi đã cảm thấy một chút bất ngờ”, ông nói.
DevDroid là công ty Ukraine chuyên sản xuất drone mặt đất và bệ gắn vũ khí.
Fedoryshyn cho rằng drone mặt đất phù hợp vai trò bắt giữ tù binh, thay vì điều động quân nhân thực hiện nhiệm vụ này. Ukraine từng nhiều lần cáo buộc binh sĩ Nga giả vờ đầu hàng và tấn công, kích nổ lựu đạn khi đối phương đến gần. “Nếu binh sĩ Nga làm điều đó trước drone mặt đất, kịch bản xấu nhất là họ chỉ phá hủy được một ít kim loại””, Fedoryshyn cho hay.
Giới chức Ukraine từng đăng nhiều video cảnh được cho là quân nhân Nga đầu hàng trước drone mặt đất. Video do DevDroid chia sẻ hồi tháng 1 cho thấy ba người giơ tay và bước ra ngoài, rồi nằm úp xuống trước drone Droid TW-7.62 do hãng sản xuất. DevDroid khi đó tuyên bố đây là “hình ảnh của chiến tranh hiện đại”.
Fedoryshyn tiết lộ đó không phải lần duy nhất binh sĩ Nga đầu hàng trước drone của hãng. Quân đội Ukraine không chia sẻ toàn bộ thông tin về hoạt động tác chiến cho nhà sản xuất, nhưng Fedoryshyn tin rằng có khả năng vẫn có binh sĩ Ukraine ở gần hiện trường.
Drone mặt đất ngày càng được Ukraine sử dụng rộng rãi. Tổng thống Volodymyr Zelensky hồi tháng 4 tuyên bố Ukraine đã lần đầu tiên chiếm được vị trí đối phương chỉ bằng thiết bị không người lái, gồm phương tiện mặt đất và trên không.
“Đối phương đã đầu hàng. Chiến dịch được tiến hành mà không có bộ binh hay gây ra thương vong cho lực lượng Ukraine”, ông khẳng định.
Tuy xuất hiện muộn hơn so với drone trên không, drone mặt đất được cho là đang đóng vai trò lớn trên chiến trường. Thiết bị này hiện được dùng để sơ tán thương binh, vận chuyển trang thiết bị và vũ khí, tấn công hoặc kích nổ bên trong vị trí đối phương, cũng như rải và gỡ mìn.
Tổng thống Zelensky tháng trước đặt mục tiêu sản xuất ít nhất 50.000 drone mặt đất trong năm nay. Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov cũng nêu mục tiêu để “các hệ thống robot” đảm nhận 100% nhiệm vụ hậu cần ở tiền tuyến.
"Giải pháp duy nhất cho vấn đề qua lại eo biển Hormuz là chấm dứt hoàn toàn cuộc xung đột, sau đó chúng tôi sẽ đảm bảo việc qua lại an toàn cho mọi con tàu", Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi phát biểu trong một bình luận với kênh truyền hình Doordarshan của Ấn Độ ngày 16/5.
Tehran đã bày tỏ sự cởi mở trước những nỗ lực của bất kỳ quốc gia nào có khả năng thúc đẩy một giải pháp ngoại giao cho cuộc xung đột Iran, trong đó đặc biệt nhấn mạnh đến Trung Quốc, xét theo mối quan hệ đối tác chiến lược giữa 2 nước.
Ngoại trưởng Araghchi đã nêu rõ điều này trong một cuộc họp báo ở New Delhi, khi bình luận về tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đề xuất hỗ trợ giải quyết cuộc khủng hoảng.
"Chúng tôi trân trọng bất kỳ quốc gia nào có thể giúp đỡ, đặc biệt là Trung Quốc. Trung Quốc trước đây đã đóng một vai trò quan trọng trong việc khôi phục quan hệ giữa Iran và Ả rập Xê út", ông Araghchi cho biết.
Xung đột Mỹ, Israel với Iran nổ ra từ cuối tháng 2. Kể từ đó, Iran đã phong tỏa một phần eo biển Hormuz - tuyến đường có ý nghĩa chiến lược đối với hoạt động trung chuyển năng lượng toàn cầu. Tehran tuyên bố tấn công bất cứ tàu nào qua eo biển Hormuz mà không được sự cho phép của Iran.
"Chừng nào còn diễn ra các cuộc tấn công tên lửa nhắm vào dân thường Israel, Iran sẽ phải trả giá đắt, bị làm cho suy yếu và cuối cùng là bị tê liệt cơ sở hạ tầng quốc gia cũng như năng lực hoạt động", Bộ trưởng Quốc phòng Israel, ông Israel Katz, nói ngày 5/4.
Ông Katz tuyên bố quân đội Israel sẽ tiếp tục "truy đuổi và hạ sát" giới lãnh đạo Iran, đồng thời tấn công các mục tiêu an ninh và tài sản chiến lược trên khắp quốc gia Cộng hòa Hồi giáo này.
Những ngày gần đây, quân đội Israel cùng phía Mỹ đã tấn công các cơ sở sản xuất thép và hóa dầu của Iran, với cáo buộc rằng doanh thu từ những lĩnh vực này được Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) sử dụng để tài trợ cho việc sản xuất vũ khí.
Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya, "đầu não tối cao" của các lực lượng vũ trang Iran, cùng ngày cảnh báo sẽ có những biện pháp trả đũa "tàn khốc hơn nhiều" nếu đối phương tấn công các mục tiêu dân sự.
"Nếu các cuộc tấn công vào mục tiêu dân sự lặp lại, giai đoạn tiếp theo của những hoạt động tấn công và trả đũa của chúng tôi sẽ tàn khốc, lan rộng hơn nhiều", phát ngôn viên của Bộ tư lệnh Trung tâm Khatam al-Anbiya tuyên bố.
Tổng thống Mỹ Donald Trump trước đó đe dọa phá hủy cơ sở hạ tầng dân sự của Iran, yêu cầu Tehran mở cửa lại eo biển Hormuz trước 20h giờ miền đông ngày 7/4 (7h ngày 8/4 giờ Hà Nội).
Từ khi bắt đầu cuộc xung đột, bằng mạng lưới tình báo tinh vi, Israel đã lần theo dấu vết và liên tiếp hạ sát các quan chức cấp cao Iran, giáng đòn vào hệ thống an ninh nước này.
Tuy nhiên, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tuyên bố nước này có cấu trúc chính trị vững chắc, nên việc Israel hạ sát các quan chức cấp cao không thể "giáng đòn chí mạng".
Kuwait đã bắt giữ 4 người đàn ông mà nước này cáo buộc là thành viên của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), sau khi họ bị nghi tìm cách xâm nhập đảo Bubiyan bằng đường biển và làm bị thương một binh sĩ Kuwait.
Bộ Nội vụ Kuwait cho biết trong một tuyên bố đăng trên X hôm 12/5 rằng chiến dịch diễn ra ngày 1/5 và các sĩ quan hải quân bị bắt “trên một tàu cá được thuê riêng để thực hiện các hành động chống lại Kuwait”. Kuwait nói rằng những người này đã thừa nhận được IRGC giao nhiệm vụ “xâm nhập”.
Kuwait liệt kê các thành viên trong nhóm gồm các đại tá Amir Hussein Abd Mohammed Zara’i và Abdulsamad Yadallah Qanwati, đại úy Ahmed Jamshid Gholam Reza Zulfiqari và thiếu úy Mohammed Hussein Sehrab Faroughi Rad.
Theo thông báo, trong cuộc đối đầu với lực lượng Kuwait trên đảo, vụ nổ súng đã khiến một quân nhân Kuwait bị thương. Hai thành viên khác của nhóm, đại úy hải quân Mansour Qambari và thuyền trưởng Abdulali Kazem Siamari, đã rời đi trong lúc giao tranh.
Bộ Ngoại giao Kuwait mô tả vụ việc là “sự vi phạm” chủ quyền Kuwait. Bộ này yêu cầu Iran ngay lập tức và vô điều kiện chấm dứt các hành động không đúng luật.
Thứ trưởng Ngoại giao Kuwait đã triệu tập đại sứ Iran tại Kuwait để trao công hàm phản đối chính thức, đồng thời bảo lưu quyền tự vệ của Kuwait theo Điều 51 Hiến chương Liên hợp quốc.
Ngoại trưởng Kuwait cũng đã có cuộc điện đàm từ người đồng cấp Bahrain, trong đó phía Bahrain bày tỏ sự không đồng tình và khẳng định “quyền đầy đủ của Kuwait trong việc thực hiện mọi biện pháp cần thiết để bảo vệ chủ quyền và người dân”.
Iran bác bỏ cáo buộc
Bộ Ngoại giao Iran đã bác bỏ các cáo buộc và yêu cầu trả tự do ngay lập tức cho 4 công dân Iran. Bộ này thừa nhận 4 thủy thủ Iran đã đi vào vùng biển Kuwait, nhưng khẳng định nguyên nhân là do hệ thống định vị gặp trục trặc chứ không phải một phần của chiến dịch quân sự bí mật.
Trong một tuyên bố, Bộ Ngoại giao Iran đã mô tả về "các hành động chính trị và truyền thông không phù hợp” của Kuwait, đồng thời kêu gọi chính quyền sở tại cho phép nhân viên đại sứ quán Iran tiếp cận 4 người bị bắt giữ.
Đảo Bubiyan là hòn đảo lớn nhất của Kuwait, nằm ở cực bắc vịnh Ba Tư gần biên giới Iraq. Hòn đảo có giá trị chiến lược quan trọng do nằm gần các tuyến hàng hải chủ chốt cũng như các mỏ dầu và cơ sở quân sự phía bắc Kuwait.