Tôi 30 tuổi, làm việc ở Sài Gòn và chưa lập gia đình. Nhà tôi ở Tây Nguyên. Tôi có người mẹ 60 tuổi đang làm nông (cà phê) gần nhà, người chị cả đã lấy chồng gần nhà và ổn định. Câu chuyện tôi nhắc đến là người chị thứ hai hơn tôi 8 tuổi. Bố tôi mất cách đây 10 năm. Kể từ đó, kinh tế gia đình đi xuống và nợ khá nhiều. Cũng may từ khi ra trường, tôi cố gắng làm việc trả hết nợ cho gia đình và cuộc sống ổn thỏa hơn nhiều.
Ngày bố còn sống, ông và gia đình đã nhắc chị thứ hai lấy chồng nhưng chị mặc kệ. Đến khoảng năm 2022, chị thứ hai của tôi dính vào cờ bạc. Lần đầu tiên, tôi giấu gia đình và gửi cho chị 50 triệu đồng để trả nợ. Bẵng đi một thời gian, Tết 2024, chị mang bụng bầu về và không nói là của ai, chỉ nhất quyết sinh ra và nói “tự nuôi được” rồi bỏ nhà đi. Đến lúc sinh cháu, gia đình tôi mới biết, ra bệnh viện để đón thì không may cháu bị chẩn đoán mắc hội chứng Down. Tôi nghĩ với một người kỹ tính như chị mà không đi xét nghiệm hay làm các phương pháp trước khi sinh, nhưng mọi chuyện đã đến thì gia đình cũng phải chấp nhận.
Ngay sau khi sinh cháu, gia đình lại biết chị thứ hai tiếp tục vỡ nợ vì cờ bạc. Tôi và mẹ lại bỏ ra 150 triệu để trả cho xong. Nhưng sau đó, năm 2025, chị lại giấu gia đình bán mảnh vườn cà phê 200 cây mẹ cho chị để làm ăn. Đến lúc này, tôi không còn lời nào để nói. Chị vừa ích kỷ, cố chấp, vừa không nghe lời ai. Đến mức cuối tuần chị về là hai đứa cháu con nhà chị cả sẽ về nhà vì không muốn chơi với dì do toàn bị dì chửi, theo lời hai đứa nói.
Cuối năm 2025, chị nói không chơi nữa và đã bỏ được cờ bạc. Nhưng đêm 30 Tết bước sang năm mới 2026 vừa rồi, chị và mẹ cãi nhau chỉ vì một bình cắm hoa. Ý mẹ tôi là muốn mượn để ra đồng thắp hương, chị đập vỡ bình hoa và khiến mẹ dẫm phải. Tôi tức điên người nhưng vì là Tết nên bỏ qua. Sau Tết, tôi vô tình thấy chị vẫn tiếp tục chơi. Tôi bắt mở điện thoại ra mới vỡ lở là vẫn không bỏ được.
Mọi chuyện sẽ đỡ hơn nếu đứa cháu bị Down, nay đã 2 tuổi, có thể tự đi lại. Nhưng suốt hai năm nay, bà ngoại vừa phải đi làm nông vừa chăm cháu ở nhà, còn mẹ của cháu thì cờ bạc, khi nào bà ngoại nhắc mới đi mua được hộp sữa mang về cho con. Chị làm cách nhà 50 km, cuối tuần sẽ về nghỉ thứ bảy, chủ nhật nhưng chỉ ở nhà xem tivi và ôm con. Tôi nói cuối tuần ở lại đi làm thêm nhưng vẫn đâu vào đấy.
Thật sự tôi hết cách với người chị thứ hai này. Mẹ nói sau này tôi lấy vợ sẽ xây nhà khác để về ở cùng tôi, nhường lại căn nhà đang ở cho chị và cháu vì chị nói sẽ không lấy chồng. Với tính cách của chị như vậy, tôi cũng không thể ở chung được.
Tôi muốn xin ý kiến từ mọi người về trách nhiệm của tôi với người chị này, với người cháu bị Down và với mẹ. Tôi thương mẹ vì phải gánh một người con như chị, rồi bây giờ đến người cháu như vậy. Trong khi bản thân tôi sau này còn có gia đình riêng nữa. Cảm ơn độc giả.
Đi khám thai, tôi tự đi, tối về anh vẫn chơi game tới khuya. Có hôm tôi mệt quá nhờ bóp chân, anh bảo "anh đang chơi dở" nhưng chơi xong thì đi ngủ. Điều làm tôi buồn nhất là ra ngoài anh vẫn tỏ ra là người chồng tốt, còn về nhà thì rất thờ ơ, mặc kệ tôi. Không biết do tôi bầu bí nên nhạy cảm hay chồng tôi vô tâm thật?
Tôi tên Hưng, nếu bạn gặp tôi 10 năm trước, có lẽ sẽ nghĩ tôi là kiểu người "biết sống". Tôi nhanh nhẹn, nói chuyện lanh lợi, luôn biết cách xoay xở để phần lợi nghiêng về mình. Tôi từng tự hào về điều đó. Tôi hay nói một câu mà lúc đó thấy rất đúng: "Ở đời, không khôn thì chỉ có thiệt". Giờ nghĩ lại, cái tôi gọi là "khôn" thực ra chỉ là khôn lỏi. Tôi làm môi giới đủ thứ trên đời: mua bán đất, xe, đồ điện tử, cái gì có tiền là tôi nhảy vào. Người ta tin tôi, tôi tận dụng. Bạn bè hỏi giá, tôi nói một nửa. Khách hàng nhờ tư vấn, tôi dẫn họ theo hướng có lợi nhất cho tôi. Tôi nhớ có lần bán một mảnh đất cho chú ruột. Biết nó có vấn đề quy hoạch nhưng tôi vẫn im lặng. Khi ký xong giấy tờ, tôi còn thấy mình giỏi. Tôi từng như vậy, tính toán cả với người thân.
Thời gian đầu, tôi thắng nhiều lắm, tiền vào nhanh. Tôi ăn mặc đẹp, đi xe xịn, người ta nhìn vào tưởng tôi thành đạt. Còn tôi tin mình đang đi đúng đường. Có điều tôi không nhận ra, mỗi lần "ăn" được ai đó, là một lần tôi mất đi một chút niềm tin người khác dành cho mình. Chỉ là lúc đó, tôi chưa phải trả giá ngay. Rồi đến một ngày tôi không bao giờ quên, một mối làm ăn lớn xuất hiện, một khu đất giá rẻ đến mức không thể bỏ lỡ. Tôi không kiểm tra kỹ, thực tế cũng không muốn kiểm tra. Trong đầu tôi chỉ nghĩ một điều duy nhất, lời bao nhiêu. Tôi dốc hết tiền, vay thêm bạn bè, những người vẫn còn tin tôi, dù trước đó tôi không ít lần "khôn" hơn họ. Tôi nghĩ lần này mình sẽ trúng lớn, thế nhưng đời không phải lúc nào cũng để bạn "khôn" mãi.
Khu đất đó dính tranh chấp, giao dịch bị đình lại, người bán biến mất, tiền của tôi mắc kẹt hết. Tôi bắt đầu gọi điện cho hết người này đến người khác, không ai giúp. Không phải họ không có khả năng mà họ không còn muốn tin tôi nữa. Tôi nhớ rõ lần tìm đến chú, người tôi từng bán cho mảnh đất có vấn đề. Chú nhìn tôi rất lâu rồi nói: "Chú không giận con nhưng không thể tin con thêm lần nào nữa". Chú không nói lớn tiếng nhưng khiến tôi thấy mình nhỏ lại. Lần đầu tiên, tôi hiểu cái giá của việc sống khôn lỏi không nằm ở tiền, nó nằm ở chỗ khi bản thân cần nhất, không còn ai đứng về phía mình. Tôi mất gần như tất cả sau đó, phải bán xe, bán nhà, trả nợ dần dần. Thứ mất khó lấy lại nhất là cách người khác nhìn mình và cách mình nhìn lại chính mình.
Bây giờ tôi sống khác rồi, làm việc chậm hơn, chắc hơn, có thể kiếm ít hơn trước nhưng ngủ yên hơn. Tôi không còn cố hơn người khác nữa, chỉ cố đừng tệ với họ. Có người hỏi tôi: "Anh từng giỏi vậy, sao không làm lớn lại"? Tôi chỉ cười: "Vì anh từng nghĩ mình khôn nên giờ phải học lại cách làm người". Nếu có gì tôi muốn nói với bạn, chỉ là thế này: "Bạn có thể thắng người khác bằng sự khôn lỏi vài lần. Những người bị bạn lừa thực tế họ không ngu, họ chỉ là đủ tử tế để không chọn cách sống khôn lỏi. Nhưng nếu cứ tiếp tục như vậy, đến một lúc nào đó bạn sẽ thua chính cuộc đời mình".
Vợ chồng tôi cùng tuổi, cùng quê, trước khi kết hôn chúng tôi đã có thời gian khá dài tìm hiểu. Chồng tôi là con trai út, trên có hai chị gái; nhà tôi có tôi và chị gái. Bố tôi luôn tự hào có hai cô con gái ngoan ngoãn, không bận tâm việc không có con trai dù ông là trưởng họ. Vợ chồng tôi cưới được 5 năm, có hai con gái 3 tuổi và hơn một tuổi. Lúc biết tin bạn thứ hai là con gái, chồng cũng thẫn thờ vài ngày, nhưng sau đó lấy lại tinh thần bảo với tôi điều kiện nhà mình chỉ đủ nuôi hai con, miễn con khỏe mạnh, ngoan ngoãn là được.
Chúng tôi đã có nhà ở Hà Nội do hai vợ chồng tự mua, thu nhập của chồng bằng 2/3 tôi, tổng 50 triệu đồng mỗi tháng. Công việc của chồng đi sớm về muộn, hay phải ở lại công ty buổi tối, cuối tuần có việc đột xuất thì phải đi nên việc chăm con, nhà cửa chủ yếu do bà ngoại và tôi phụ trách (ông bà nội yếu nên không phụ giúp được). Tôi nghĩ cuộc sống cứ thế bình yên trôi qua nhưng không, gần đây chồng hay bóng gió việc muốn có con trai. Lý do anh đưa ra là con trai có thể gánh vác nhiều việc; nhà đất ở quê sau có người hương khói và có con trai thì anh sẽ có "động lực" làm việc nhiều hơn. Anh cũng trách tôi lại "lỡ" có bầu bạn thứ hai mà không đi can thiệp để chọn giới tính.
Khi nghe những lời đó tôi vừa tức giận vừa bàng hoàng. Không ngờ người chồng điềm đạm, hiểu chuyện lại có những suy nghĩ như vậy. Con đâu phải một mình tôi sinh ra. Tôi nói rõ với chồng rằng không có nhu cầu có thêm con, hai con với tôi là đủ. Tôi không muốn con lớn lên sẽ mặc cảm chỉ vì là con gái, nhất là từ những người thân thiết. Thêm nữa nếu sinh thêm sẽ cần thuê giúp việc, mà với điều kiện của nhà tôi sẽ không cáng đáng nổi. Tôi cũng không nỡ để hai ông bà ngoại xa nhau quá lâu như vậy.
Sức khỏe và tâm lý của tôi đều bị giảm sút sau mỗi lần sinh và chăm con, cộng với cơ hội công việc cũng bị ảnh hưởng. Việc chăm con, chồng chỉ làm khi có thời gian chứ không hề cố gắng sắp xếp công việc để về sớm hơn. Chồng tan làm về thì nhà cửa cơm nước đã xong xuôi, anh chỉ chơi với con tầm một tiếng sau khi đi làm về để tôi ăn tối, tắm rửa rồi anh cũng ngủ phòng riêng. Con ốm, sốt, cần đi khám cũng là tôi một mình đưa đi vì anh "không thể" nghỉ phép.
Đã mấy tuần hai vợ chồng không nói chuyện với nhau, đều chờ đối phương hồi tâm chuyển ý. Với tôi, yêu cầu sinh thêm con hết sức vô lý vì người ảnh hưởng chính là tôi và các con. Tôi định sẽ nói chuyện nghiêm túc với chồng để quyết định trước khi bạn lớn tròn 3 tuổi. Tôi thật sự tiếc quãng thời gian vừa qua và những gì chúng tôi đã cùng nhau xây dựng; nhưng khi chồng không còn đủ tôn trọng mình thì cũng đến lúc phải mạnh mẽ ra đi. Mong quý độc giả chia sẻ để tôi vượt qua giai đoạn này.