Ngày 17-4, trao đổi với Tuổi Trẻ Online, bà Trần Thị Hường – Chủ tịch Hội liên hiệp Phụ nữ xã Cổ Đạm (Hà Tĩnh) – cho biết những ngày vừa qua rất nhiều chị em ở địa phương đã chung tay hỗ trợ chị Phan Thị Mong (43 tuổi, ngụ thôn Vân Thanh Bắc) thu hoạch ruộng dưa và kêu gọi người dân cùng chung tay mua nông sản này để chia sẻ với gia đình chị.
Cách đây hơn 1 tháng, trong lúc đi làm đồng chị Mong không may gặp tai nạn dẫn đến gãy chân. Sự việc không mong muốn xảy ra khiến chị Mong hết sức lo lắng khi mùa thu hoạch dưa bở đã đến. Bởi loài dưa này đến kỳ không kịp thu hoạch sẽ rất nhanh bị hư hỏng, công sức chăm sóc và vốn lớn bỏ ra có nguy cơ bị mất trắng.
Nắm bắt được hoàn cảnh của chị Mong, Hội liên hiệp Phụ nữ xã Cổ Đạm phối hợp với Chi hội Phụ nữ thôn Vân Thanh Bắc kêu gọi các hội viên chung tay giúp đỡ gia đình chị Mong thu hoạch và bán dưa nhằm giảm thiểu thiệt hại cho gia đình.
Ngay khi phát đi lời kêu gọi, rất đông chị em phụ nữ xã Cổ Đạm nhiệt tình hưởng ứng, cùng chung tay giúp đỡ gia đình thu hoạch dưa. Đồng thời lan tỏa sự việc rộng rãi trên mạng xã hội để người dân cùng chung tay mua hỗ trợ.
Theo bà Hường, số dưa đến kỳ thu hoạch của gia đình chị Mong rất lớn, ước chừng khoảng 10 tấn, nếu không thu hoạch và bán kịp thời thì rất dễ hư hỏng. Do đó, Hội liên hiệp Phụ nữ xã Cổ Đạm rất mong người dân cùng chung tay giải cứu giúp gia đình.
“Mỗi quả dưa được tiêu thụ không chỉ là giá trị kinh tế, mà còn là sự sẻ chia, là tấm lòng của mỗi người dân. Những ngày qua, hình ảnh đông đảo mọi người chung tay giúp gia đình thu hoạch dưa đã thể hiện rõ tinh thần đoàn kết, nghĩa tình và trách nhiệm của tổ chức hội ở địa phương” – bà Hường nói.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ
Gia Đình
1 tấc thềm thôi cũng là 'bức tường', xây công trình sao nỡ quên người khuyết tật

Giữa những đô thị đang vươn mình mạnh mẽ, vẫn còn đó những "gờ cao" vô cảm tại các công trình công cộng đang tước đi quyền được hòa nhập cơ bản nhất của hàng triệu người khuyết tật.
Dù Luật Người khuyết tật, quy chuẩn xây dựng về tiếp cận đã có hiệu lực từ lâu, việc thực thi các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xây dựng công trình đảm bảo người khuyết tật tiếp cận vẫn chưa thực sự hiệu quả.
Dạo quanh các tuyến phố chính của nơi tôi đang ở hay thậm chí là các trụ sở cơ quan hành chính, không khó để bắt gặp những hình ảnh trớ trêu. Một vỉa hè được lát đá hoa cương sang trọng nhưng lại thiếu đường dốc cho xe lăn, hay có đường lên nhưng không có đường xuống, gờ cao, khoảng cách xa không đúng quy chuẩn.
Một nhà vệ sinh công cộng gắn mác "hiện đại" nhưng lối vào lại hẹp hơn bề ngang một chiếc xe lăn tiêu chuẩn, không có đường lên cho người khuyết tật.
Một người khuyết tật vận động có thể phải luôn nhìn trước ngó sau nhờ người khiêng xe lăn khi đến trụ sở UBND phường xã, hay đi bệnh viện. Lúc đó, họ cảm giác mình như một gánh nặng. Chỉ một cái gờ xi măng nhỏ thôi cũng đủ để ngăn bước chân người khuyết tật vận động với thế giới bên ngoài.
Ngay đường lên cho người khuyết tật lại có một rãnh sâu thoát nước
Ở các công trình công cộng hiện còn tồn tại nhiều vấn đề về thiết kế, ngăn cản người khuyết tật vận động hòa nhập. Đó là đường dốc siêu dốc: có những công trình xây đường dốc cho xe lăn với độ dốc lên đến 300 hoặc 450. Đây không phải là lối đi, đây là một "cái bẫy" nguy hiểm. Theo quy chuẩn, độ dốc lý tưởng phải là 1/12.
Vỉa hè bị chiếm: Ngay cả khi vỉa hè có lối lên xuống thì việc hàng quán, xe máy bủa vây đã biến những nỗ lực tiếp cận này trở nên vô nghĩa.
Còn với hệ thống giao thông công cộng, xe buýt sàn thấp vẫn là một khái niệm xa xỉ tại nhiều tỉnh thành.
Việc thiếu vắng các hạng mục tiếp cận vật lý không đơn thuần là thiếu một lối đi. Khi thiết kế một công trình công cộng mà quên đi người khuyết tật, chúng ta đã vô tình gạt họ ra khỏi đời sống xã hội, tước đi quyền tự lập của họ.
Cần phải khẳng định mạnh mẽ rằng: Tiếp cận vật lý là quyền, không phải là sự ban ơn. Người khuyết tật có quyền được đi học, đi làm, đi khám bệnh và hưởng thụ văn hóa mà không cần phải phụ thuộc hoàn toàn vào sự giúp đỡ của người khác.
Một xã hội văn minh là một xã hội mà ở đó người yếu thế nhất vẫn có thể di chuyển tự do. Các địa phương cần có chế tài nghiêm khắc hơn đối với các công trình công cộng không tuân thủ quy chuẩn tiếp cận. Đã đến lúc các kiến trúc sư, các nhà thầu xây dựng và cơ quan quản lý phải đặt mình vào vị trí của người ngồi xe lăn trước khi đặt viên gạch đầu tiên.
Đừng để những "gờ nhỏ" tiếp tục ngăn cản những khát vọng lớn. Một lối đi bằng phẳng, một tay vịn đúng tầm, một thang máy có chữ nổi... không chỉ là những khối bê tông, sắt thép. Đó là sự thấu cảm, là sự công bằng và là thước đo lòng nhân ái của một cộng đồng.
Mong rằng, đã đến lúc chúng ta đo lường sự phát triển bằng nụ cười tự tin của người khuyết tật khi họ có thể tự mình lăn bánh vào những không gian công cộng.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Tại Mỹ, Đạo luật Truyền thông năm 1934 của quốc gia được sửa đổi bằng Đạo luật Viễn thông năm 1996, yêu cầu các nhà sản xuất thiết bị viễn thông và các nhà cung cấp dịch vụ viễn thông phải bảo đảm các thiết bị và dịch vụ này có thể tiếp cận và sử dụng được đối với người khuyết tật.
Những sửa đổi này nhằm bảo đảm rằng người khuyết tật có thể tiếp cận với nhiều loại sản phẩm và dịch vụ, như điện thoại cố định, điện thoại di động, máy nhắn tin, dịch vụ chờ cuộc gọi và dịch vụ tổng đài.
Tại Úc, Chương trình bảo hiểm người khuyết tật quốc gia (NDIS) cung cấp ngân sách trực tiếp cho người khuyết tật để họ tự lựa chọn dịch vụ phù hợp với nhu cầu cá nhân, qua đó tăng cường quyền tự quyết và cá nhân hóa hỗ trợ.
Thông qua cổng thông tin điện tử và hệ thống quản lý trực tuyến, người tham gia có thể theo dõi ngân sách được phân bổ; quản lý các khoản chi; lựa chọn và thay đổi nhà cung cấp dịch vụ; nộp yêu cầu thanh toán và cập nhật kế hoạch.
Người khuyết tật có thể theo dõi ngân sách của mình bằng cách xem trên cổng thông tin The myplace portal or my NDIS app để xem những khoản thanh toán nào đang được thực hiện cho các nhà cung cấp của họ, nhưng không phải trả bất kỳ hóa đơn nào hoặc thực hiện bất kỳ hoạt động ghi sổ kế toán nào (National Disability Insurance Scheme, 2026).
Nền tảng số giúp tăng tính minh bạch, giảm thủ tục hành chính và nâng cao khả năng tự quản lý của người khuyết tật.
Đồng thời, hệ thống dữ liệu tập trung cũng hỗ trợ cơ quan quản lý trong việc giám sát chất lượng dịch vụ, đánh giá hiệu quả chính sách và điều chỉnh nguồn lực. Việc tích hợp công nghệ số vào toàn bộ quy trình quản lý đã tạo nên một "hệ sinh thái dịch vụ số" đồng bộ, trong đó cá nhân, nhà cung cấp và cơ quan quản lý được kết nối trên cùng một nền tảng.
Ở châu Âu, tiêu chuẩn tiếp cận web WCAG (Web Content Accessibility Guidelines) được áp dụng rộng rãi nhằm bảo đảm khả năng truy cập cho mọi người, bao gồm người khuyết tật. Phiên bản mới nhất WCAG 2.2 nhấn mạnh thiết kế bao trùm và trải nghiệm người dùng (W3C, 2023).
Ngoài ra, các quốc gia Bắc Âu như Phần Lan đã phát triển mô hình giáo dục hòa nhập, trong đó hỗ trợ giáo dục được cung cấp ngay trong lớp học thay vì tách biệt, giúp người khuyết tật tham gia đầy đủ vào hệ thống giáo dục (UNESCO, 2020).
Tại Việt Nam, Chương trình chuyển đổi số quốc gia năm 2020 đã tạo nền tảng quan trọng để phát triển dịch vụ công trực tuyến và mở rộng tiếp cận cho người dân, bao gồm người khuyết tật.
Các chính sách như Nghị quyết 57-NQ/TW (2024) và Thông tư 26/2020/TT-BTTT đã bước đầu tích hợp yếu tố tiếp cận số vào quản lý nhà nước. Hệ thống dịch vụ công trực tuyến đã giúp người khuyết tật tiếp cận thủ tục hành chính từ xa, giảm chi phí và tăng tính độc lập (VOV, 2025).
Trong công tác xã hội, chuyển đổi số mở ra các phương thức hỗ trợ mới như tư vấn trực tuyến, ứng dụng di động và nền tảng trí tuệ nhân tạo, góp phần nâng cao khả năng tiếp cận dịch vụ.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều rào cản vẫn tồn tại. Khảo sát năm 2024 cho thấy nhiều cổng thông tin điện tử chưa tương thích với công nghệ hỗ trợ như trình đọc màn hình, thiếu mô tả hình ảnh và phụ đề. Điều này làm hạn chế khả năng tiếp cận thông tin và dịch vụ của người khuyết tật, đặc biệt là người khiếm thị.
Hạ tầng công nghệ tuy phát triển nhanh nhưng chưa đồng bộ, tiêu chuẩn tiếp cận còn lạc hậu và cơ chế giám sát chưa hiệu quả. Điều này tạo ra khoảng cách đáng kể giữa chính sách và thực tiễn. Các nghiên cứu cho thấy người khuyết tật có nguy cơ bị loại trừ số cao hơn do hạn chế về kỹ năng, thiết bị và thiết kế công nghệ không phù hợp.
Nếu không áp dụng cách tiếp cận bao trùm trong thiết kế và triển khai công nghệ, chuyển đổi số có thể làm gia tăng bất bình đẳng. Ngoài ra, việc thiếu nguồn lực, chi phí cao trong nâng cấp hệ thống, và sự phối hợp liên ngành chưa hiệu quả cũng là những rào cản lớn trong thực thi chính sách.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ
Gia Đình
Tôi tìm ra sứ mệnh của con gái mang hội chứng Down khi con đến đời này

8 năm trước, tôi từng chìm trong cảm giác tuyệt vọng, nghĩ rằng mình và con bé sẽ không bao giờ có từ tương lai. 6 tuần sau khi sinh con, tôi nhận được giấy xét nghiệm Karyo type xác nhận con gái bé bỏng của tôi mang 3 nhiễm sắc thể số 21 (nguyên nhân gây ra hội chứng Down).
Từ đó, tôi tự chăm sóc con, tự vực tinh thần của chính mình đi qua những ngày chìm trong nước mắt vì tuyệt vọng, và tự tìm hiểu tất cả những gì tôi có thể hiểu về hội chứng Down. Đó là một hành trình dài, khó khăn và không thể quên.
Cũng chính trong hành trình này, tôi gặp được những gia đình có hoàn cảnh giống mình, tôi tìm được những lời an ủi chân thành nhất, những kinh nghiệm thực tế trong việc chăm sóc con, và thấy "những trẻ VIP" (trẻ có nhu cầu giáo dục đặc biệt) như con tôi vẫn đang từng ngày lớn lên, tiến bộ mỗi ngày...
Người mẹ đầy lo lắng trong tôi dần dần lạc quan hơn.
Hôm nay, con gái bé bỏng của tôi tròn 8 tuổi, đang học lớp 2 một trường công lập và được bạn bè yêu mến. Con đã biết đọc, làm toán, múa, hát... cùng các bạn, phụ mẹ làm việc nhà và là một cô bé cực kỳ tình cảm. Mỗi ngày một chút, con tiến lên, chậm thôi, nhưng vẫn là đang lớn lên từng ngày bên cạnh tôi.
"Lớn lên các con sẽ làm việc gì?" luôn là đề tài nóng hổi của nhóm các gia đình như tôi. Trong quá trình chăm sóc, dạy dỗ và cùng lớn lên với con gái mình, tôi nghĩ tôi đã tìm được câu trả lời phù hợp.
Trong một lần đưa con gái đi chơi ở cung Gyeongbokgung - Hàn Quốc, khi trông thấy một em bé đang khóc, con gái tôi đã ngay lập tức tiến đến, ngồi xuống và đưa tay vỗ vỗ lên vai em bé, dùng tiếng Việt nói "Ôi, em bé ngoan, em bé nín nín đi nào" dù không biết em bé kia có hiểu được tiếng của mình không. Chính hình ảnh đó khiến trong tôi lóe lên một ý tưởng.
Khoa học đã chỉ ra, những người mang 3 nhiễm sắc thể số 21 là những người giàu tình cảm, yêu thương mọi người một cách vô điều kiện và hồn nhiên. Và giữa thế giới rộng lớn với rất nhiều doanh nhân, nhà lãnh đạo, nhà khoa học, một tâm hồn yêu thương thuần khiết phải chăng là một mảnh ghép hoàn hảo.
Ở đó, với trái tim yêu thương và cho đi vô điều kiện, cùng với khả năng "xóa dữ liệu", nguồn năng lượng trong lành này thực sự có thể là một kho báu của thế giới.
Phải chăng con sẽ dùng tâm hồn và trái tim thuần khiết đó để xoa dịu những trái tim đau khổ, tưới mát những tâm hồn đang chơi vơi, hay đơn giản là dang rộng vòng tay cho những ai cần một cái ôm để tiếp thêm sức lực trong chặng đua cuộc đời đầy vất vả?
Tôi biết đứa con có hội chứng Down của tôi sẽ luôn có thể cho đi nụ cười, vòng tay, lời ủi an, sự lắng nghe, tình yêu thương của con mà không cần đáp lại. Đó phải chăng sẽ là một "công việc" đầy ý nghĩa mà xã hội đã sắp đặt sẵn?
Hai mẹ con tôi vẫn đang tiếp tục hành trình với một mục tiêu, một định hướng khá rõ ràng. Còn bây giờ, tôi đi dò bài cho con đây.
Ngày nay Nhà nước đã có nhiều chính sách hỗ trợ đối với người khuyết tật, đặc biệt là trẻ em. Về phía xã hội cũng đã có nhiều hội nhóm được thành lập để hỗ trợ, chia sẻ và đồng hành cùng nhau trong hành trình nuôi dạy trẻ em khuyết tật.
Từ trải nghiệm của mình, tôi cũng đang ấp ủ một chương trình hỗ trợ dành riêng cho các gia đình có em bé sơ sinh có hội chứng Down. Đây là khoảng thời gian đặc biệt khó khăn, với mọi gia đình, mọi người mẹ.
Tôi từng thấy một người mẹ trầm cảm nặng dẫn đến mất sữa, khi biết đứa con bé bỏng vừa chào đời của mình mắc hội chứng Down. Vì vậy, tôi muốn được là người đồng hành cùng các chị em trong giai đoạn quan trọng này.
Tôi muốn được chia sẻ kinh nghiệm và những gì mình đã trải qua với các gia đình/chị em sắp sinh hoặc vừa sinh, như một lời an ủi dịu dàng nhất, với hy vọng phần nào đó giúp cho những người mẹ cảm thấy yên lòng và sẽ tự tin hơn về tương lai phía trước.
Nếu bạn đọc được bài viết này của tôi, và bạn biết ở đâu đó có ai cần, xin chia sẻ và gửi đến họ thông tin của tôi.
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

