Báo cáo của Bộ Tài chính tại phiên họp Chính phủ thường kỳ chiều 4.5, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn nhìn chung, tình hình kinh tế xã hội 4 tháng đầu năm tiếp tục đạt nhiều kết quả quan trọng, được các tổ chức quốc tế đánh giá tích cực. Tuy nhiên, tăng trưởng nhiều ngành, lĩnh vực vẫn chưa đạt được kịch bản theo yêu cầu tăng trưởng 2 con số.
Đáng chú ý, Bộ trưởng Tài chính lưu ý áp lực lạm phát trong thời gian tới tiếp tục cần được theo dõi chặt chẽ.
Về lạm phát, chỉ số CPI tháng 4 tăng 5,46% so với cùng kỳ, cao hơn tháng 3 (4,65%), nguyên nhân do tác động chi phí đẩy từ giá xăng dầu, tác động dây chuyền đến giá cả dịch vụ giao thông, ăn uống, vật liệu xây dựng…
Trong tháng 4, Chính phủ đã tiếp tục chỉ đạo giảm các loại thuế đối với xăng dầu về 0%. Nhờ đó, qua 8 lần điều chỉnh, giá xăng dầu đã giảm 3 – 20,5% (giá dầu giảm 20,5%) so với cuối tháng 3, ở mức thấp so với khu vực. Tuy nhiên, do giá thế giới ở mức cao (bình quân tháng 4 trên 110 USD/thùng), khiến giá trong nước vẫn tăng so với cùng kỳ.
Theo ông, áp lực lạm phát trong thời gian tới tiếp tục cần được theo dõi chặt chẽ. Bởi lẽ, giá xăng dầu thế giới chưa có dấu hiệu giảm, giá điện tăng do vào mùa cao điểm nắng nóng, giá dịch vụ y tế, giáo dục điều chỉnh theo lộ trình.
Bộ Tài chính kiến nghị Chính phủ chỉ đạo một số nội dung, theo đó, Bộ Công thương bảo đảm đủ nguồn cung xăng dầu với giá cạnh tranh; bảo đảm đủ điện trong mùa nắng nóng để phục vụ mục tiêu tăng trưởng 2 con số; thực hiện hiệu quả việc chi tạm ứng từ ngân sách nhà nước cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu.
Bộ Xây dựng trước ngày 10.5 có hướng dẫn cụ thể về điều chỉnh hợp đồng trong điều kiện biến động mạnh về giá vật liệu xây dựng. Các địa phương hoàn thành quy hoạch các mỏ trong quý 2/2026 để bảo đảm đủ nguyên vật liệu cho các dự án đầu tư; tăng cường quản lý giá cả trên địa bàn.
Cũng theo báo cáo của Bộ Tài chính, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tháng 4 tăng 12,1% so với cùng kỳ, 4 tháng tăng 11,1%. Mặc dù có chuyển biến tích cực nhưng kết quả này vẫn thấp hơn kịch bản Nghị quyết số 01/NQ-CP (13 – 15%).
Bên cạnh đó, khách quốc tế 4 tháng đạt gần 8,8 triệu lượt người, tăng 14,6% so với cùng kỳ, bằng 35,2% mục tiêu cả năm (25 triệu lượt người).
Về hoạt động đầu tư, tổng vốn đầu tư toàn xã hội quý 1/2026 (theo giá hiện hành) đạt 744.700 tỉ đồng, tăng 10,7% so với cùng kỳ, cao hơn tốc độ tăng của quý 1/2025 (9,4%). Tuy nhiên, đến hết tháng 4 vẫn còn 46.200 tỉ đồng kế hoạch vốn năm 2026 của 14 bộ, cơ quan và 17 địa phương chưa phân bổ chi tiết.
Cùng với đó, vốn FDI đăng ký 4 tháng ước đạt 18,2 tỉ USD, tăng 32% so với cùng kỳ. Vốn FDI thực hiện ước đạt 7,4 tỉ USD, tăng 9,8%. Do đó, cần tập trung hỗ trợ doanh nghiệp hoàn thiện thủ tục đầu tư, sớm đưa các dự án đăng ký vào thực hiện.
Đối với đầu tư tư nhân, tổng số vốn các doanh nghiệp đăng ký bổ sung vào nền kinh tế tăng 4,24% so với cùng kỳ, trong đó vốn đăng ký tăng thêm của các doanh nghiệp đang hoạt động giảm 16,8%.
Sở Xây dựng TP.HCM vừa có công văn gửi Sở Tài chính TP.HCM có ý kiến đối với đề xuất dự án đầu tư xây dựng đường trên cao dọc vành đai 2 phía Nam (đường Nguyễn Văn Linh) theo phương thức đối tác công tư (PPP) - loại hợp đồng BT. Dự án do liên danh Tập đoàn Đèo Cả - Trí Tín đề xuất.
Theo đề xuất của nhà đầu tư, dự án đường trên cao dọc vành đai 2 phía Nam (đường Nguyễn Văn Linh) dài khoảng 17,8km, có điểm đầu kết nối cầu Thủ Thiêm 4 và điểm cuối tại khu vực quốc lộ 1.
Về quy mô, dự án dự kiến xây dựng cầu cạn 6 làn xe dọc dải phân cách giữa của đường Nguyễn Văn Linh hiện hữu. Dọc tuyến sẽ bố trí các nút giao tại những vị trí quan trọng như vành đai 2 nhánh phía Tây, vành đai trong, đường Phạm Hùng, Nguyễn Lương Bằng, Nguyễn Hữu Thọ, quốc lộ 50 và quốc lộ 1. Thời gian đầu tư dự kiến từ năm 2026 đến 2029.
Theo Sở Xây dựng TP.HCM, về quy hoạch, đường Nguyễn Văn Linh (thuộc vành đai 2) có lộ giới 120m, quy mô từ 6-14 làn xe. Trục được định hướng là một trong 10 tuyến đường trục chính đô thị ít gián đoạn, chủ yếu giao cắt khác mức để đảm bảo kết nối nhanh từ trung tâm ra vành đai, cao tốc liên vùng và ngược lại.
Như vậy, đề xuất nghiên cứu của nhà đầu tư cơ bản phù hợp với định hướng, nguyên tắc quy hoạch và là cơ sở để tiếp tục nghiên cứu quy mô, dạng thức nút giao và giải pháp công trình.
Về sự cần thiết đầu tư, tuyến đường Nguyễn Văn Linh hiện có mặt cắt ngang từ 10-14 làn xe, tổ chức lưu thông hai chiều, được phân tách bằng quỹ đất nằm ở giữa. Đây là trục giao thông chính kết nối khu vực phía Tây với phía Đông TP.HCM. Tuy nhiên, trên tuyến vẫn tồn tại nhiều nút giao cùng mức (chưa có hầm chui, cầu vượt - PV), tiềm ẩn nguy cơ ùn tắc khi lưu lượng tăng cao.
Trong khi đó, mạng lưới giao thông nối với đường Nguyễn Văn Linh đang có hàng loạt dự án đang và sẽ hoàn thành trong giai đoạn 2026-2030, như mở rộng quốc lộ 1, quốc lộ 50, đường trục Bắc - Nam, cao tốc Bến Lức - Long Thành, cùng các cầu Thủ Thiêm 4, Nguyễn Khoái và cầu đường Bình Tiên...
Bên cạnh đó, TP.HCM cũng đang nghiên cứu đầu tư Trung tâm Chính trị - Hành chính tại Thủ Thiêm, mở rộng đường Nguyễn Tất Thành và phát triển khu cảng Nhà Rồng - Khánh Hội, Mũi Đèn Đỏ thành bến tàu khách quốc tế.
Các dự án này khi hoàn thành sẽ dồn lưu lượng lớn về trục Nguyễn Văn Linh. Do đó, việc nghiên cứu năng lực thông hành để đề xuất giải pháp đầu tư, nâng cấp đường này là rất cần thiết.
Các nghị quyết giúp TP.HCM phát triển cùng với bộ khung cơ chế, hành lang pháp lý thông thoáng từ trung ương đến địa phương đang tạo đà, mở ra giai đoạn mới cho các dự án đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP). Thời gian gần đây, hàng loạt dự án hạ tầng giao thông, kể cả những dự án khó như metro, đã được nhà đầu tư quan tâm và đề xuất triển khai theo hình thức này.
Về lợi thế đầu tư vành đai 2 phía Nam (đường Nguyễn Văn Linh), theo phương thức PPP so với hình thức đầu tư khác, Sở Xây dựng TP.HCM cho rằng cách làm này sẽ giúp huy động nguồn lực xã hội, phù hợp với định hướng phát triển kinh tế tư nhân theo Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị, cũng như đề án huy động nguồn lực cho hạ tầng giai đoạn 2024-2030.
Từ đó, Sở Xây dựng TP.HCM đề nghị Sở Tài chính tham mưu UBND TP.HCM xem xét giao nhà đầu tư lập hồ sơ đề xuất chủ trương đầu tư. Trường hợp được chấp thuận, nhà đầu tư cần phối hợp với các cơ quan liên quan, trong đó có Công ty TNHH Phát triển Phú Mỹ Hưng, để làm rõ trách nhiệm đối với tuyến Nguyễn Văn Linh hiện hữu, xác định phạm vi, thời điểm và phương án đầu tư, tránh trùng lặp.
Hiện tuyến đường Nguyễn Văn Linh do Công ty TNHH Phát triển Phú Mỹ Hưng quản lý, khai thác. Theo giấy phép đầu tư cấp năm 1993, doanh nghiệp này có trách nhiệm đầu tư hoàn thiện tuyến đường và đến tháng 4-2028 sẽ bàn giao cho TP.HCM khai thác, quản lý.
Theo dự thảo đề án vùng phát thải thấp Hà Nội đang lấy ý kiến, từ ngày 1/7 thành phố sẽ thí điểm tại vùng lõi Hoàn Kiếm với diện tích 0,5 km2, chu vi 3,5 km, dân số khoảng 20.000. Cụ thể, việc thí điểm sẽ thực hiện trong phạm vi 11 tuyến phố gồm: Tràng Tiền, Hàng Khay, Lê Thái Tổ, Hàng Đào, Hàng Ngang, Hàng Buồm, Mã Mây, Hàng Bạc, Hàng Mắm, Nguyễn Hữu Huân, Lý Thái Tổ.
Để triển khai, thành phố đã bố trí 20 bãi đỗ ôtô, xe máy. Dự kiến trong vành đai 1 có 80 bến xe, bãi đỗ (Hoàn Kiếm 3; phường Cửa Nam 2; Ngọc Hà 8; Giảng Võ 7; Hai Bà Trưng 19; phường Văn Miếu - Quốc Tử Giám 3; Ô Chợ Dừa 7; Ba Đình 11 và phường Tây Hồ 20 bãi).
Trạm xe đạp công cộng hiện có 3 điểm với 50 xe gồm điểm số 15 Lê Thánh Tông; vườn hoa 19/8 và 32 Lý Thường Kiệt 2. Giáp ranh khu vực thí điểm có 10 trạm với khoảng 160 xe thường xuyên hoạt động. Dự kiến thành phố sẽ bổ sung khoảng 30-35 trạm/điểm cho thuê xe đạp, xe đạp điện và số lượng phương tiện khoảng 250-300.
Phường Hoàn Kiếm đã phối hợp cùng các đơn vị liên quan khảo sát các điểm để bố trí vị trí tủ đổi pin, trạm sạc, đồng thời thêm các điểm trông giữ phương tiện kết hợp trạm sạc tại 3 bãi đỗ xe ngầm đang đề xuất xây dựng.
Để giám sát, khu vực lõi Hoàn Kiếm hiện đã lắp đặt camera thông minh và sẽ bổ sung để kiểm soát phương tiện vào - ra vùng phát thải thấp. Sở Nông nghiệp và Môi trường đã làm việc với đối tác cung cấp phần mềm cùng 6 trạm quan trắc giúp kiểm tra phát thải tại vùng này.
Sở Xây dựng đã lên phương án điều chỉnh tổ chức mạng lưới xe buýt sử dụng điện, năng lượng xanh trong khu vực; thay xe điện, mở mới các tuyến buýt nhỏ có lộ trình đi qua tuyến phố nhỏ, trong khu vực phát thải thấp nhằm kết nối ra các điểm trung chuyển lớn. Tuyến đường sắt đô thị số 2 với ga ngầm C9 nằm trong khu vực này.
Bên cạnh sự chuẩn bị về hạ tầng, khu vực thí điểm cũng có các "điều kiện mềm". Cụ thể, khu vực thí điểm và khung giờ hạn chế phương tiện gần như đồng nhất với không gian đi bộ Hồ Gươm và vùng phụ cận.
Khu vực này duy trì phố đi bộ từ 10 năm qua, phạm vị gồm hầu hết tuyến phố dự kiến thí điểm vùng phát thải thấp, khung giờ tổ chức phố đi bộ từ 19h thứ sáu hàng tuần đến 24h chủ nhật. Trong thời gian tổ chức tuyến phố đi bộ, thành phố cấm toàn bộ phương tiện đi vào khu vực.
Hai tuyến phố thí điểm vùng phát thải thấp không nằm trong không gian đi bộ Hồ Gươm là Nguyễn Hữu Huân và Lê Thái Tổ thì đang trong quá trình cải tạo, mở rộng quảng trường Đông Hồ Gươm.
Một yếu tố "hạ tầng mềm" khác là khả năng chuyển đổi phương tiện và tính sẵn sàng của người dân. Theo Niên giám Thống kê Hà Nội năm 2023, khu vực vành đai 1 (gồm vùng lõi Hoàn Kiếm) có thu nhập bình quân cao hơn mức trung bình toàn thành phố, tỷ lệ hộ nghèo thấp và mức độ tiếp cận phương tiện giao thông công cộng tốt hơn vùng ngoại thành.
Yếu tố trên tạo thuận lợi để người dân chuyển đổi sang phương tiện sạch (xe máy điện, ôtô điện, xe đạp), đặc biệt khi thành phố triển khai chính sách hỗ trợ tài chính theo Nghị quyết của HĐND sẽ ban hành trước khi thí điểm.
Ngoài ra, khu vực có nhiều cơ quan hành chính, trường học, doanh nghiệp dịch vụ du lịch, tác động lan tỏa của các chiến dịch truyền thông và thay đổi thói quen giao thông sẽ nhanh hơn so với các khu vực khác, theo UBND thành phố.
Dựa trên hệ thống tiêu chí pháp lý, số liệu quan trắc môi trường tin cậy, dữ liệu về giao thông, cũng như điều kiện hạ tầng và khả năng chuyển đổi phương tiện, UBND thành phố đánh giá vùng lõi Hoàn Kiếm đáp ứng đầy đủ yêu cầu để lựa chọn thí điểm vùng phát thải thấp đầu tiên của Hà Nội, cũng là vùng phát thải thấp đầu tiên của cả nước.
Đề xuất của Tập đoàn Sơn Hải về việc nâng thời hạn bảo hành công trình giao thông lên tối thiểu 10 năm tiếp tục thu hút nhiều chú ý của dư luận. Song Bộ Xây dựng phản bác lập luận nâng thời hạn bảo hành sẽ tiết kiệm trăm nghìn tỉ đồng.
Lý giải vì sao không quy định cứng thời hạn bảo hành tối thiểu 10 năm, ông Lê Quyết Tiến, Cục trưởng Cục Kinh tế - Quản lý đầu tư xây dựng (Bộ Xây dựng), cho biết quy định thời hạn bảo hành tối thiểu 2 năm là thời gian được nghiên cứu đánh giá theo thông lệ quốc tế, như kinh nghiệm các nước Nhật Bản, Trung Quốc...
"Bảo hành và bảo trì là 2 việc hoàn toàn khác nhau. Bảo hành là trách nhiệm của nhà thầu với công trình, nếu quá trình khai thác sử dụng có vấn đề liên quan trách nhiệm thi công thì nhà thầu phải khắc phục, không chỉ trong thời hạn bảo hành mà cả sau thời hạn bảo hành. Ví dụ sự cố sập cầu sông Lô, dù quá thời hạn bảo hành nhưng sự cố xảy ra do trách nhiệm nhà thầu thì nhà thầu cũng phải chịu trách nhiệm", ông Tiến nêu.
Cũng theo đại diện Bộ Xây dựng, nếu áp dụng cứng một mức bảo hành tối thiểu 10 năm cho toàn bộ công trình giao thông, chi phí bảo lãnh, bảo hiểm, dự phòng rủi ro và giá dự thầu sẽ tăng lên đáng kể. Đặc biệt trong bối cảnh hiện nay doanh nghiệp đang phải chịu nhiều áp lực tăng giá nhiên liệu vật liệu, chi phí vận tải, chi phí lãi vay.
Trong khi đó, ông Ngô Lâm, Cục phó Cục Đường bộ Việt Nam, cho rằng "nâng thời hạn bảo hành lên 10 năm sẽ tiết kiệm hàng trăm nghìn tỉ đồng là "đánh tráo khái niệm".
Về nguồn tiền bảo trì, dự án đầu tư công do ngân sách nhà nước chi. Đường Trung ương quản lý do ngân sách Trung ương chi, đường địa phương quản lý do ngân sách địa phương chi. Các dự án BOT thì chi phí bảo trì được tính toán trong kinh phí dự án từ đầu cho nhà đầu tư. Kinh phí bảo trì sẽ được chi hàng năm cho tuần đường, vệ sinh mặt đường, sửa chữa định kỳ, xử lý điểm mất an toàn giao thông, sửa chữa cầu yếu… chứ không chỉ để sửa lỗi do nhà thầu gây ra.
Nguồn tiền bảo hành theo quy định là 3% giá trị hợp đồng đối với công trình xây dựng cấp đặc biệt và cấp 1 và 5% giá trị hợp đồng đối với công trình xây dựng cấp còn lại. Nguồn tiền này sẽ được bảo lãnh trong ngân hàng, nếu có hư hỏng phát sinh do lỗi nhà thầu thì mới chi.
"Không có chuyện kéo dài thời gian bảo hành thì sẽ tiết kiệm chi phí bảo trì, vì hai nguồn chi này hoàn toàn khác nhau", ông Lâm khẳng định.
Ông Đinh Công Minh, Giám đốc Ban Quản lý dự án Thăng Long, cũng khẳng định "không hạn chế việc kéo dài thời gian bảo hành", song phải cân nhắc đến yếu tố tài chính và tác động đến các nhà thầu.
Theo ông Minh, cách đây 3 năm, Ban QLDA Thăng Long đã ký hợp đồng với Tập đoàn Sơn Hải tăng thời hạn bảo hành lên 10 năm. Nhưng công trình rất nhiều hạng mục như bê tông, nhựa đường, sơn kẻ đường, tuổi thọ mỗi hạng mục lại khác nhau.
"Ví dụ sơn kẻ đường thì khoảng 2 năm là mờ, không phải lỗi của nhà thầu, phải dùng nguồn tiền từ bảo trì, vì hàng trăm ki lô mét cao tốc thì riêng sơn kẻ cũng nhiều tỉ đồng, phải dùng kinh phí bảo trì. Nhưng trong quá trình đàm phán để ký với nhà thầu Sơn Hải, thì nhà thầu cũng không chịu các kinh phí này", ông Minh nói.
Về yêu cầu bắt buộc giữ tiền bảo lãnh 3%, theo ông Minh, lý do nếu không giữ thì trường hợp cầu đường hư hỏng "nhà thầu không thực hiện thì ai chịu trách nhiệm".
Từ góc độ nhà thầu, đại diện Công ty 319 cũng cho hay, một dự án bao gồm rất nhiều hạng mục khác nhau, tuổi thọ khác nhau, dự toán sẽ tính thế nào rất khó. Nếu kéo dài bảo hành lên 10 năm sẽ ảnh hưởng đến nhà thầu, bởi không được thanh toán hạng mục đó, dù nhà thầu phải bỏ chi phí sửa chữa.
