Cựu giáo sư Đại học Harvard Charles Lieber (67 tuổi) là một trong những nhà nghiên cứu hàng đầu thế giới về giao diện não – máy tính, theo Reuters ngày 30.4.
Công nghệ này đã cho thấy nhiều hứa hẹn trong việc điều trị các bệnh như xơ cứng teo cơ một bên ALS và phục hồi khả năng vận động ở bệnh nhân bị liệt, và cũng có tiềm năng ứng dụng trong quân sự.
Các nhà khoa học trong quân đội Trung Quốc đã nghiên cứu giao diện não – máy tính như một cách để tạo ra những siêu chiến binh bằng cách tăng cường sự nhanh nhẹn về tinh thần và nhận thức tình huống.
Ông Lieber bị bồi thẩm đoàn kết tội vào tháng 12.2021 vì khai man với các nhà điều tra liên bang Mỹ về mối liên hệ của ông với một chương trình nhà nước của Trung Quốc nhằm tuyển dụng nhân tài nước ngoài, và các tội danh về thuế liên quan đến các khoản thanh toán ông nhận được từ một trường đại học Trung Quốc.
Đến tháng 4.2023, ông bị tuyên án 2 ngày tù giam và bị quản thúc tại gia 6 tháng, bị phạt 50.000 USD. Ngoài ra, ông còn bị tuyên 2 năm giám sát và phải hoàn trả 33.600 USD cho Sở Thuế vụ Mỹ. Ông đã bác bỏ mọi cáo buộc sai phạm.
Trong vụ án, luật sư bào chữa của cựu giáo sư nói rằng ông mắc bệnh ung thư hạch bạch huyết không thể chữa khỏi, đang trong giai đoạn thuyên giảm, và đang chiến đấu giành giật sự sống.
Ba năm sau khi bị tuyên án, ông Lieber đang điều hành Viện Nghiên cứu Não bộ, Giao diện Tiên tiến và Công nghệ Thần kinh (i-BRAIN, do nhà nước Trung Quốc tài trợ), có quyền tiếp cận các thiết bị chế tạo nano chuyên dụng và cơ sở hạ tầng nghiên cứu linh trưởng mà ông không có được ở Đại học Harvard. Phòng thí nghiệm này là một bộ phận của Học viện Nghiên cứu và Chuyển giao Y khoa Thâm Quyến (SMART).
“Tôi đến đây vào ngày 28.4.2025 với một giấc mơ và không nhiều hành trang, có lẽ chỉ vài túi quần áo. Mục tiêu của riêng tôi là biến Thâm Quyến thành một trung tâm hàng đầu thế giới”, ông Lieber nói về việc chuyển đến Trung Quốc tại một hội nghị của chính quyền Thâm Quyến vào tháng 12.2025.
Ông Lieber, thông qua một trợ lý, đã từ chối yêu cầu trả lời phỏng vấn, với lý do “đang bận việc”. Ông cũng không trả lời các câu hỏi bằng văn bản từ Reuters.
SMART vào năm ngoái đã bổ nhiệm ông Lieber làm trưởng nhóm nghiên cứu, theo một bài viết được đăng trên trang web của i-BRAIN vào ngày 1.5.2025. Cùng ngày, i-BRAIN thông báo ông Lieber cũng được bổ nhiệm làm giám đốc sáng lập của viện này.
SMART và i-BRAIN không trả lời yêu cầu bình luận về nghiên cứu của họ và việc tuyển dụng ông Lieber. Bộ Khoa học và Công nghệ cũng như Bộ Quốc phòng Trung Quốc cũng không trả lời các câu hỏi về việc nước này phát triển giao diện não – máy tính.
Trong tháng trước, Trung Quốc đã đưa công nghệ giao diện não – máy tính vào danh sách ưu tiên tăng trưởng quốc gia trong kế hoạch 5 năm mới. Trước đó vào tháng 10.2025, Chủ nhiệm Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia của Trung Quốc Trịnh Sách Khiết nói rằng sự phát triển của giao diện não – máy tính và các công nghệ liên quan “sẽ tương đương với việc tạo ra một ngành công nghệ cao khác của Trung Quốc trong 10 năm tới”.
Cơ quan Dự án Nghiên cứu Tiên tiến Quốc phòng Mỹ (DARPA) cũng đang đầu tư vào giao diện não – máy tính cho các ứng dụng máy bay không người lái và phòng thủ mạng, theo mô tả chương trình của DARPA.
Các dự án nghiên cứu do ông Lieber dẫn đầu tại Đại học Harvard đã nhận được hơn 8 triệu USD tiền tài trợ từ Lầu Năm Góc kể từ năm 2009, theo hồ sơ tòa án. Lầu Năm Góc không trả lời các câu hỏi về việc sử dụng công nghệ giao diện não – máy tính trong quân sự và vai trò của ông Lieber tại Thâm Quyến, theo Reuters.
Theo cáo trạng công bố ngày 23/4, đặc nhiệm lục quân Gannon Ken Van Dyke đã mở tài khoản trên sàn cá cược quốc tế vào cuối tháng 12/2025. Anh ta đặt cược hơn 33.000 USD rằng Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro sẽ bị lật đổ trước ngày 31/1/2026. Đây là khoản đặt cược có tỷ lệ thắng rất thấp.
Giới chức cho biết Van Dyke đã "tham gia quá trình lập kế hoạch và thực hiện chiến dịch quân sự nhằm bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro". Anh ta đã đặt cược 13 lần và thu lợi hơn 409.000 USD.
Van Dyke đối mặt các tội danh gồm "sử dụng bất hợp pháp thông tin mật của chính phủ để trục lợi cá nhân, trộm cắp thông tin chính phủ không được công khai, gian lận hàng hóa, gian lận chuyển tiền và thực hiện giao dịch tiền tệ bất hợp pháp".
"Các cáo buộc phát sinh từ một âm mưu, trong đó Van Dyke được cho là đã sử dụng thông tin mật nhạy cảm để cá cược", thông báo từ Văn phòng công tố quận Nam New York cho hay.
Theo Bộ Tư pháp Mỹ, Van Dyke đã chuyển phần lớn lợi nhuận vào một ví lưu trữ tiền mã hóa ở nước ngoài, trước khi nộp số tiền vào một tài khoản giao dịch trực tuyến khác. "Vào đúng ngày chiến dịch hoàn thành, Van Dyke đã rút phần lớn số tiền bị cáo buộc là thu lợi bất chính", cơ quan này cho hay.
3 ngày sau cuộc đột kích vào Venezuela, Van Dyke còn yêu cầu sàn cá cược xóa tài khoản của mình với lý do "đã mất quyền truy cập vào địa chỉ email".
Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai (CFTC), cơ quan quản lý liên bang của Mỹ, cho biết họ đang "tìm cách buộc bồi thường, thu hồi các khoản lợi bất chính, áp đặt những hình phạt hành chính bằng tiền" đối với Van Dyke.
Sàn cá cược cho biết đã chuyển thông tin cho Bộ Tư pháp Mỹ và hợp tác với cuộc điều tra khi phát hiện một người dùng giao dịch dựa trên thông tin mật của chính phủ.
Khi được đề nghị bình luận về sự việc, Tổng thống Donald Trump nói rằng ông không thích những gì liên quan đến cá cược. "Tôi không biết gì về chuyện đó, tôi sẽ xem xét. Thật đáng buồn là cả thế giới phần nào đã trở thành một sòng bạc. Tôi không hài lòng với những việc như vậy", ông cho hay.
Quyền Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Todd Blanche nhấn mạnh những người lính được giao phó thông tin mật để hoàn thành nhiệm vụ một cách an toàn, hiệu quả nhất trong khả năng và bị cấm sử dụng các thông tin cực kỳ nhạy cảm như vậy để trục lợi tài chính cá nhân.
Giám đốc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) Kash Patel cho biết cáo trạng đối với Van Dyke "là minh chứng rõ ràng rằng không ai đứng trên luật pháp" và FBI sẽ làm mọi cách để bảo vệ đất nước cũng như bí mật quốc gia.
Mỹ rạng sáng 3/1 tiến hành chiến dịch "Quyết tâm Tuyệt đối", triển khai khoảng 150 máy bay đồng loạt không kích nhiều mục tiêu ở Venezuela, tạo điều kiện cho đặc nhiệm di chuyển bằng trực thăng vào thủ đô Caracas để bắt vợ chồng Tổng thống Maduro.
Tổng thống Venezuela bị giam tại trung tâm giam giữ Metropolitan ở Brooklyn. Ông chỉ được phép liên lạc với gia đình và luật sư qua điện thoại, tối đa 15 phút mỗi cuộc gọi, theo các nguồn tin.
Lãnh đạo Venezuela hiện nay là Tổng thống lâm thời Delcy Rodriguez, người vốn là Phó tổng thống dưới quyền ông Maduro.
Video cậu bé X Æ A-Xii, 6 tuổi, theo bố tham dự cuộc họp của các lãnh đạo doanh nghiệp Mỹ với Thủ tướng Trung Quốc tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh ngày 14/5 đang thu hút hàng triệu lượt xem trên mạng xã hội.
Cậu bé mặc một chiếc áo gilê màu xanh da trời thêu họa tiết hoa cỏ và chim chóc với nút cài đặc trưng kiểu trang phục truyền thống Trung Quốc. Cậu bé cầm một chiếc túi hình đầu hổ, nắm tay bố đi lại trong đại lễ đường.
Chiếc túi là sản phẩm văn hóa sáng tạo do một nhóm thiết kế tại Quế Lâm, Quảng Tây thực hiện. Đại diện thương hiệu cho biết họ hy vọng có thể giúp mọi người trải nghiệm nét quyến rũ độc đáo của văn hóa truyền thống Trung Quốc thông qua những sản phẩm này.
"Từ chiều ngày 14/5, sau khi video gây bão, chúng tôi đã cháy hàng. Mẫu túi này được thiết kế trong một chuyến đi nghiên cứu ở Cam Túc, dựa theo các yếu tố của búp bê đầu hổ - di sản văn hóa phi vật thể. Chúng tôi đã kết hợp nhiều yếu tố văn hóa truyền thống Trung Quốc vào sản phẩm này. Hy vọng rằng thông qua những sản phẩm được giới trẻ ưa thích, chúng tôi sẽ đem văn hóa truyền thống đến với cuộc sống của nhiều người hơn", đại diện của thương hiệu cho hay.
X Æ A-Xii sinh năm 2020, là con trai của tỷ phú Musk và nghệ sĩ người Canada Grimes. Cậu bé thường xuyên được bố đưa tới các sự kiện quan trọng của chính phủ Mỹ như lễ nhậm chức của Tổng thống Mỹ Donald Trump hồi tháng 1/2025. Ông Musk cuối ngày 14/5 giải thích lý do đưa con trai đi cùng trong chuyến thăm Trung Quốc lần này. "X đang học tiếng Trung", ông viết trên X.
Theo đặc phái viên TTXVN, trong khuôn khổ chuyến công tác tham dự Đại hội đồng Liên minh Nghị viện thế giới lần thứ 152 (IPU-152) và tiến hành một số hoạt động song phương tại Thổ Nhĩ Kỳ, chiều 16-4 giờ địa phương, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã hội kiến Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cảm ơn sự đón tiếp trọng thị và chuyển lời thăm hỏi của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới tổng thống và các nhà lãnh đạo cấp cao Thổ Nhĩ Kỳ.
Ông đánh giá cao vai trò và vị thế của Thổ Nhĩ Kỳ trên trường quốc tế, đặc biệt thông qua việc đăng cai tổ chức nhiều sự kiện quan trọng trong năm 2026, trong đó có IPU-152.
Bày tỏ vui mừng được đón tiếp Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam, Tổng thống Recep Tayyip Erdogan trân trọng gửi lời chúc mừng và thăm hỏi đến Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Ông khẳng định Thổ Nhĩ Kỳ coi trọng quan hệ với Việt Nam và mong muốn thúc đẩy, đưa quan hệ song phương lên tầm cao mới.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng sau gần 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, quan hệ song phương đã phát triển ở tầm mức mới, chiến lược hơn, cần nâng tầm quan hệ tương xứng với tiềm năng, triển vọng của hai nước.
Hai bên nhất trí tiếp tục củng cố tin cậy chính trị, sớm tổ chức họp Ủy ban hỗn hợp và tận dụng các điều kiện thuận lợi về đường bay thẳng, thị thực (visa) điện tử cho công dân hai nước, tạo điều kiện thúc đẩy kết nối doanh nghiệp, hợp tác thương mại, đầu tư, du lịch và giao lưu nhân dân.
Khẳng định dư địa hợp tác giữa hai nước còn rất lớn, hai nhà lãnh đạo nhấn mạnh đưa kinh tế, thương mại và đầu tư là trụ cột hợp tác quan trọng, tạo các điều kiện thuận lợi để đạt mục tiêu nâng kim ngạch thương mại hai nước lên 4 tỉ USD, tiếp tục khuyến khích doanh nghiệp Thổ Nhĩ Kỳ đầu tư vào Việt Nam để góp phần phát triển kinh tế Việt Nam.
Nhân dịp này, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chuyển lời mời của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ sang thăm Việt Nam trong thời gian sớm nhất. Ông Recep Tayyip Erdogan đã vui vẻ nhận lời.
