Xã Xuân Lộc được thành lập từ ngày 1.7.2025, trên cơ sở sáp nhập 5 đơn vị hành chính gồm xã Xuân Trường, Xuân Thọ, Suối Cát, Xuân Hiệp và thị trấn Gia Ray. Xã có diện tích 140,5 km², dân số 101.485 người.
Đề án thành lập phường Xuân Lộc trên cơ sở giữ nguyên hiện trạng diện tích tự nhiên và quy mô dân số đã được HĐND tỉnh Đồng Nai thông qua vào kỳ họp thứ I, nhiệm kỳ 2026 – 2031 ngày 28.3 vừa qua.
Từ “điểm nối giao thông” đến “điểm đến phát triển”
Xuân Lộc được đánh giá là địa phương có nhiều lợi thế về hạ tầng giao thông và quỹ đất phát triển. Trên địa bàn có các tuyến giao thông quan trọng đi qua như quốc lộ 1, cao tốc Phan Thiết – Dầu Giây, tuyến đường sắt Bắc – Nam, các tuyến tỉnh lộ như ĐT.763, ĐT.765, ĐT.766, ĐT.772… tạo thành mạng lưới giao thông liên hoàn, thuận lợi cho giao thương và thu hút đầu tư.
Theo ông Lê Khắc Sơn, Chủ tịch UBND xã Xuân Lộc, ngoài các tuyến đường giao thông hiện hữu, hàng loạt dự án hạ tầng chiến lược như cao tốc Dầu Giây – Liên Khương, các tuyến kết nối sân bay quốc tế Long Thành hay đường sắt tốc độ cao đang triển khai chính là “đòn bẩy” để địa phương nâng cao năng lực liên kết vùng, mở rộng không gian phát triển đô thị và sức hấp dẫn trong thu hút đầu tư.
Không dừng lại ở lợi thế hạ tầng, Xuân Lộc còn sở hữu quỹ đất hơn 14.000 ha – đây là điều kiện để địa phương chủ động bố trí không gian phát triển hài hòa, từng bước hình thành các khu chức năng hiện đại.
Bên cạnh đó, tỷ lệ lao động phi nông nghiệp (các ngành công nghiệp – xây dựng – thương mại – dịch vụ) lên đến 78,64% và đang tiếp tục có xu hướng tăng nhanh sẽ là một lợi thế lớn giúp địa phương chủ động về nguồn nhân lực cho sự phát triển trong tương lai.
Trên địa bàn xã Xuân Lộc còn có danh thắng quốc gia núi Chứa Chan, một trong những điểm đến có tiềm năng phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và tâm linh của khu vực.
“Hiện nay, địa phương đang tập trung thu hút và triển khai các dự án quy mô lớn như khu du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí núi Chứa Chan (tổng vốn đầu tư giai đoạn 1 dự kiến trên 17.000 tỉ đồng), khu đô thị hồ Núi Le và các dự án dịch vụ, đô thị phụ trợ, từng bước hình thành hệ sinh thái du lịch – đô thị gắn với cảnh quan tự nhiên”, ông Lê Khắc Sơn cho biết.
Việc khai thác hiệu quả các dự án lớn, đặc biệt là khu vực núi Chứa Chan được Xuân Lộc xác định là động lực quan trọng để thúc đẩy tăng trưởng, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân.
Theo thống kê, hiện tại trên địa bàn xã có 15 điểm tham quan, cơ sở dịch vụ du lịch hiện hữu và 25 điểm lưu trú. Lượng khách du lịch đạt khoảng 250.000 – 300.000 lượt/năm, tập trung chủ yếu vào các dịp lễ, tết và mùa cao điểm hành hương núi Chứa Chan.
“Định hướng dài hạn của Xuân Lộc là phát triển theo mô hình kết hợp công nghiệp – dịch vụ – nông nghiệp công nghệ cao, trong đó du lịch đóng vai trò là một trong những trụ cột, qua đó thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng bền vững”, ông Lê Khắc Sơn nhấn mạnh.
Với quy mô dân số hơn 101.000 người, tỷ lệ đô thị hóa đạt trên 54%, Xuân Lộc đã hội tụ đầy đủ các điều kiện để trở thành đơn vị hành chính cấp phường. Sau khi lấy ý kiến rộng rãi từ người dân, có hơn 99,97% ý kiến cử tri đã đồng ý với đề án thành lập phường, con số thể hiện niềm tin mạnh mẽ của người dân vào những định hướng, hướng đi của địa phương.
Ông Nguyễn Văn Hào (xã Xuân Lộc) chia sẻ: ” Việc xã Xuân Lộc được lên phường, người dân rất vui mừng. Người dân cũng kỳ vọng vào những định hướng phát triển của chính quyền địa phương sẽ góp phần thay đổi bộ mặt đô thị và thu nhập của người dân. Đặc biệt là các danh thắng như núi Chứa Chan, hồ Núi Le… sẽ trở thành những điểm du lịch hấp dẫn, thu hút người dân, du khách trong và ngoài nước về tham quan”.
Cũng theo ông Lê Khắc Sơn, chính quyền địa phương xác định, khi Xuân Lộc lên phường, sẽ đặt ra yêu cầu ngày càng cao hơn về ý thức đô thị, chấp hành quy hoạch và nâng cao chất lượng đời sống. Do đó, sự chủ động, tích cực của người dân trong tham gia phát triển kinh tế, giữ gìn cảnh quan và xây dựng nếp sống đô thị có vai trò hết sức quan trọng.
Đối với cộng đồng doanh nghiệp, địa phương cũng xác định đây là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng, đặc biệt là các ngành dịch vụ, du lịch và công nghiệp.
“Chính quyền địa phương sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo; tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp, tạo môi trường đầu tư thuận lợi, ổn định và hấp dẫn”, ông Sơn nhấn mạnh.
Ngày 14/4, ông Hoàng Việt Trung, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế chủ trì cuộc họp với các nhà nghiên cứu văn hóa, đơn vị thi công trùng tu lăng vua Tự Đức về việc tu bổ, phục hồi trang trí trần, vách ván, cửa nhà hát Minh Khiêm Đường.
Vừa qua, một số ý kiến cho rằng hai cửa ở chái đông Minh Khiêm Đường bị bịt kín là không đúng với hiện trạng công trình trước khi hạ giải trùng tu. Một số hoa văn trang trí trên trần nhà hát cũng chưa đúng.
Lý giải việc dùng vách ván gỗ bịt kín hai cửa phần chái đông, ông Hồ Hữu Hành, Giám đốc Công ty CP Tu bổ di tích Huế, cho rằng dưới thời vua Tự Đức, khu vực này không có hai cửa lớn.
"So sánh các hình ảnh và vật liệu, hai bộ cửa mỗi bộ 4 cánh treo bản lề có kích thước cao và rộng ở phần chái đông được làm sau này do thay đổi công năng sử dụng", ông Hành nói.
Ông Hành cũng cho rằng khu vực gác cao ở phần chái đông là nơi vua ngự giá ngồi xem diễn viên biểu diễn. Nơi này cao ráo, diện tích hẹp không thể là sân khấu cho diễn viên biểu diễn.
Trong khi đó, nhà văn hóa Nguyễn Xuân Hoa, nguyên Giám đốc Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Thừa Thiên Huế, cho rằng chái đông (khu Long Đình) diện tích nhỏ không thể là nơi vua ngồi xem diễn viên biểu diễn tuồng. Nếu ngồi ở đó, nhà vua chỉ xem được phần đầu diễn viên, không xem được tổng thể.
"Vì vậy, giả thiết Long Đình là nơi vua ngồi xem tuồng là không phù hợp", ông Hoa nói và cho rằng khu vực vua ngồi xem biểu diễn ở Minh Khiêm Đường là chái tây, phía dưới bức hoành phi của công trình. Hai cửa đang bị bịt kín là lối ra vào của diễn viên trước và sau khi biểu diễn.
Ngoài ra, ông Hoa kiến nghị xem lại hình ảnh các chòm sao được trang trí ở trên trần của nhà hát mới trùng tu xem trùng khớp với mô tả trong các điển chế của triều Nguyễn hay chưa.
Cũng cho rằng hai cánh cửa ở phần chái đông của Minh Khiêm Đường là nơi các diễn viên ra vào trước và sau khi biểu diễn, ông Nguyễn Phước Hải Trung, Phó giám đốc Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế cho rằng khu vực giữa Minh Khiêm Đường chính là sân khấu biểu diễn của diễn viên.
Các diễn viên tuồng mang trang phục biểu diễn rất cồng kềnh nên hai cửa lớn hai bên chái đông chính là lối ra vào. Trong diễn tuồng, các diễn viên sẽ ra vào hai cửa khác nhau, tượng trương cho cửa sinh và cửa tử, ông Trung lý giải.
"Việc bịt hai cánh cửa lớn ở chái đông Minh Khiêm Đường so với trước lúc hạ giải là không phù hợp. Đơn vị thi công tự quyết làm, không báo cáo với lãnh đạo Trung tâm", ông Trung nói.
Sau khi tiếp thu các ý kiến của nhà văn hóa, ông Hoàng Việt Trung, Giám đốc Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế, đã yêu cầu Ban Quản lý dự án di tích Huế, Công ty Cổ phần Tu bổ di tích Huế điều chỉnh, lắp lại hai cánh cửa lớn ở chái đông Minh Khiêm đường như trước khi hạ giải.
Ông Trung cũng yêu cầu điều chỉnh các chòm sao trang trí trên trần Minh Khiêm Đường, song đại diện Công ty CP Tu bổ di tích Huế, đơn vị thi công từ chối. Giám đốc công ty cho rằng khi hạ giải công trình, trên trần nhà hay ảnh tư liệu, đơn vị thi công không thấy những vì tinh tú làm bằng thủy tinh xung quanh bọc đồng nên rất khó để tu bổ, phục hồi.
Việc thiết kế, thi công những vì tinh tú trên trần nhà Minh Khiêm Đường được ông Trung giao lại cho Ban Quản lý dự án di tích Huế hoàn thiện.
Trước đó từ tháng 6/2024, Công ty CP Tu bổ di tích Huế tiến hành tu bổ điện Hòa Khiêm, Minh Khiêm Đường và Ôn Khiêm Đường nằm trong quần thể lăng vua Tự Đức với tổng kinh phí hơn 99 tỷ đồng. Trong đó, Minh Khiêm Đường là một trong những nhà hát cổ nhất của Việt Nam đã gần hoàn thành việc trùng tu.
Sáng 22.4, Quốc hội thảo luận về dự thảo Nghị quyết một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam. Bộ trưởng Bộ VH-TT-DL Lâm Thị Phương Thanh giải trình làm rõ một số vấn đề đại biểu nêu.
Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh, dự thảo nghị quyết của Quốc hội nhằm tập trung giải quyết 2 vấn đề lớn: tháo gỡ các điểm nghẽn, khó khăn, vướng mắc trong phát triển văn hóa; huy động, sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực để phát triển văn hóa.
Do đó, dự thảo được xây dựng theo nguyên tắc chính sách nào đã rõ, đã "chín", bảo đảm khả thi, có sự đồng thuận cao thì quy định ngay; đồng thời đề xuất giao Chính phủ quy định chi tiết những vấn đề cần có sự linh hoạt, vấn đề mới cần được thí điểm bằng chính sách đặc thù.
Đặc biệt, dự thảo xác định rõ nguồn lực phát triển văn hóa gồm nguồn ngân sách nhà nước hàng năm bảo đảm tối thiểu 2% trong tổng chi ngân sách và huy động các nguồn lực xã hội.
Bộ VH-TT-DL đang phối hợp với Bộ Tài chính và các cơ quan, địa phương xác định rõ cơ cấu của 2% nêu trên, đảm bảo việc chi cho văn hóa đúng mục tiêu và đúng ưu tiên trọng tâm.
Một nội dung quan trọng khác tại dự thảo, là việc thể chế hóa chủ trương của Bộ Chính trị về chọn ngày 24.11 hàng năm là "Ngày văn hóa Việt Nam". Người lao động sẽ được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương; được miễn hoặc giảm phí, lệ phí dịch vụ tham quan tại các cơ sở văn hóa, thể thao công lập theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền...
Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cho biết, mục đích của quy định này nhằm chăm lo, bảo đảm cho nhân dân được tiếp cận, tham gia thụ hưởng văn hóa; đồng thời nâng cao khả năng cảm thụ văn hóa của người dân, đặc biệt là thanh thiếu niên.
Ngoài quy định các đơn vị văn hóa, giải trí công lập sẽ miễn, giảm phí, lệ phí cho nhân dân trong ngày này có đại biểu đề xuất thêm cơ chế để khuyến khích các cơ sở tư nhân tham gia, Bộ trưởng cho biết sẽ ghi nhận để tiếp thu nội dung này.
Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh cũng đề cập tới chính sách về bảo tồn văn hóa các dân tộc thiểu số, nghệ thuật dân gian, nghệ thuật truyền thống. Theo bà, đây là nội dung mới được bổ sung.
Các cơ chế, chính sách, giải pháp được thiết kế theo hướng ưu tiên nguồn lực tài chính để bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc Việt Nam, các giá trị văn hóa có nguy cơ mai một và nghệ thuật truyền thống.
Cơ quan soạn thảo sẽ tiếp thu ý kiến của các đại biểu, đặc biệt là vấn đề liên quan đến tiếng nói, chữ viết của các dân tộc.
Liên quan đến Quỹ Văn hóa nghệ thuật, Bộ trưởng cho hay, Chính phủ đã bổ sung vào dự thảo theo hướng thí điểm thành lập quỹ này dưới mô hình hợp tác công tư, là quỹ đầu tư mạo hiểm hoạt động theo nguyên tắc thị trường, chấp nhận khả năng rủi ro, bảo đảm công khai, minh bạch.
Đây là cơ chế phù hợp với đặc thù đầu tư trong lĩnh vực văn hóa, văn học nghệ thuật tiềm ẩn rất nhiều rủi ro. Nguồn vốn của quỹ gồm "vốn nền" từ ngân sách và nguồn đối ứng xã hội từ doanh nghiệp, từ các tổ chức, cá nhân và các nguồn bổ sung như tài trợ quốc tế hoặc các nguồn thu hợp pháp khác.
Việc thành lập quỹ chủ yếu để huy động các nguồn lực xã hội. Ngân sách nhà nước chủ yếu đóng vai trò là "vốn mồi" để khuyến khích việc đóng góp của tư nhân. Chính phủ sẽ lưu ý việc xây dựng các tiêu chí đánh giá rủi ro, cơ chế chấp nhận rủi ro, cùng đó là tổng kết, đánh giá và hoàn thiện mô hình này, bảo đảm hoạt động hiệu quả, không lãng phí nguồn lực...
Ngày 7.5, Thanh tra tỉnh Gia Lai cho biết quá trình cổ phần hóa và quản lý, sử dụng đất sau cổ phần hóa tại Công ty cổ phần cà phê Gia Lai đã gây thất thoát hơn 26 tỉ đồng của nhà nước.
Theo kết luận thanh tra, sau khi chính thức trở thành công ty cổ phần từ tháng 9.2018, đơn vị này đã để xảy ra nhiều vi phạm trong quản lý đất đai. Công ty đã tự ý thay đổi cơ cấu cây trồng không đúng cam kết và cho doanh nghiệp khác thuê lại 140 héc ta đất tại Chư Sê, trái với phương án đã được phê duyệt.
Công tác quản lý lỏng lẻo của công ty và các cơ quan địa phương đã dẫn đến tình trạng người dân lấn chiếm đất đai kéo dài, gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự và đời sống người lao động.
Đáng chú ý, quá trình cổ phần hóa và quản lý, sử dụng đất sau cổ phần hóa tại Công ty cổ phần cà phê Gia Lai xảy ra nhiều sai phạm. Trong đó, việc xác định giá trị vườn cây cà phê kinh doanh chỉ đạt từ 68,86% đến 79,83% thay vì 100% theo quy định đã làm thất thoát vốn nhà nước hơn 26 tỉ đồng.
Ngoài ra, hơn 7.000 cây muồng đen từ 20 - 35 năm tuổi, là tài sản nhà nước dùng chắn gió, không được đưa vào giá trị doanh nghiệp khi cổ phần hóa, gây thất thoát ngân sách.
Thanh tra tỉnh Gia Lai xác định Sở Tài nguyên và Môi trường (trước sáp nhập), chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan chưa kịp thời phát hiện, xử lý vi phạm trong quản lý, sử dụng đất.
Từ các dấu hiệu vi phạm, Chánh thanh tra tỉnh kiến nghị Chủ tịch UBND tỉnh chuyển toàn bộ hồ sơ vụ việc có dấu hiệu vi phạm pháp luật sang Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Gia Lai để làm rõ, xử lý theo quy định. Riêng vụ việc liên quan hơn 7.000 cây muồng đen đã được Công an tỉnh thụ lý giải quyết tin báo tội phạm từ tháng 6.2025.
Thanh tra cũng kiến nghị kiểm điểm, xử lý trách nhiệm đối với nhiều tập thể, cá nhân thuộc Sở Tài nguyên và Môi trường (nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường), Sở Tài chính, cơ quan thuế, chính quyền địa phương và lãnh đạo doanh nghiệp do để xảy ra sai phạm trong quá trình cổ phần hóa, quản lý đất đai và xử lý tài chính.
Ngoài ra, cơ quan chức năng được yêu cầu tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân chấm dứt việc lấn chiếm đất của doanh nghiệp; đồng thời xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, đảm bảo an ninh trật tự tại địa phương.
