Tôi đến Lume Sky Dining & Bar Nha Trang ở đường Phan Chu Trinh vào cuối buổi chiều. Từ trên cao nhìn xuống, Nha Trang hiện ra rất khác với hình dung quen thuộc về một điểm đến chỉ có biển.
Ngoài vịnh biển xanh thẫm phía xa, nơi này còn có sông Cái, những mái nhà san sát nép dưới chân núi và ánh đèn bắt đầu sáng dần khi trời chậm chạp chuyển tối. Gió biển thổi lồng lộng nhưng không gắt, còn các dãy núi phía đối diện ôm lấy Nha Trang như một vòng cung lớn.
Điều khiến nơi này khác với nhiều rooftop ở Nha Trang là cảm giác “vừa đủ cao”. Không quá choáng ngợp để Nha Trang trở nên xa vời, cũng không quá thấp để bỏ lỡ những góc quen thuộc của phố biển.
Từ đây, tôi nhìn thấy dòng sông Cái, Tháp Bà Ponagar, khu chợ Đầm và những con đường bắt đầu lên đèn khi chiều xuống. Đó đều là những hình ảnh rất thân thương với người Nha Trang. Sau nhiều năm trở lại, chỉ cần nhìn phố biển từ trên cao như vậy cũng đủ khiến tôi lâng lâng như đang gặp lại một phần ký ức cũ của mình.
Tôi chọn ngồi ở khu ngoài trời. Trước mặt là phố biển Nha Trang đang chuyển từ màu xanh sang màu cam nhạt rồi tím sẫm. Dưới chân, dòng xe bắt đầu ken dày hơn khi tan tầm. Xa xa ngoài biển, vài chiếc tàu nhỏ bật đèn sớm, lấp lánh giữa nền trời nhập nhoạng.
Ở khu vực hồ bơi, một cặp đôi trẻ thay nhau chụp ảnh khi bầu trời bắt đầu chuyển màu. Cả hai gần như không rời mắt khỏi khoảng biển phía xa, nơi ánh chiều đang chậm rãi phủ xuống thành phố.
Không xa đó, nhóm du khách nước ngoài liên tục đưa điện thoại lên quay lại khung cảnh Nha Trang lúc chập tối. Thỉnh thoảng họ lại dừng vài giây để ngắm dọc bờ biển đã bắt đầu lên đèn rồi mới tiếp tục bấm máy.
Là một đứa con lâu ngày mới trở về Nha Trang, tôi chọn đưa gia đình cùng lên đây ăn tối. Có lẽ đã khá lâu rồi cả nhà mới có dịp ngồi cạnh nhau lâu như vậy, không vội vàng, chỉ cùng nhìn phố biển dần sáng đèn trong tiếng nhạc nhẹ và gió biển thổi liên tục trên cao.
Mẹ tôi ngồi sát phía ngoài để nhìn cho rõ biển. Thỉnh thoảng bà chỉ tay về phía những dãy núi quen thuộc rồi hỏi tôi đâu là khu mình từng sống ngày trước. Ba tôi vừa ăn vừa nhìn dòng xe dưới đường rồi kể hồi xưa khu này chưa có nhiều đèn sáng và khách sạn mọc lên cao như bây giờ. Còn tôi ngồi lặng vài phút để nhìn nơi mình từng lớn lên từ một góc rất khác.
Theo anh Phan Thanh Tùng, Tổng quản lý Lume Sky Dining & Bar Nha Trang, điều mà nơi này muốn giữ lại không chỉ là một góc nhìn đẹp ra biển mà còn là cảm giác kết nối thật sự với nhịp sống địa phương.
“Nhiều rooftop ở Nha Trang tập trung hoàn toàn vào hướng biển, còn ở đây, chúng tôi muốn khách có thể nhìn thấy cả núi, sông, khu dân cư và nhịp sống rất đời của phố biển”, anh Tùng nói.
Có lẽ cũng vì vậy mà từ rooftop này, Nha Trang hiện ra không chỉ như một điểm du lịch rực rỡ. Từ ánh đèn của khu chợ Đầm, dòng xe qua ngã sáu đến những mái nhà nằm nép dưới chân núi, mọi thứ tạo nên cảm giác gần gũi hơn là choáng ngợp.
Anh Phan Thanh Tùng cho biết khoảng thời gian từ 17 giờ đến chập tối luôn là lúc nhiều khách thích lên rooftop nhất.
“Có những hôm trời đẹp, khách có thể cùng lúc nhìn mặt trời lặn phía núi và ánh trăng lên từ phía biển. Khoảnh khắc đó rất đặc biệt với người địa phương lẫn khách du lịch”, anh Tùng chia sẻ.
Khi mặt trời gần khuất hẳn sau núi, cả mặt biển chuyển sang màu cam đồng dịu mắt, còn phía dưới là những dải đèn vàng bắt đầu nối dài qua các con đường trung tâm. Đường phố vừa lên đèn, tiếng nhạc ngoài rooftop cũng lớn hơn một chút nhưng không át tiếng trò chuyện của mọi người quanh bàn.
Trong gió biển sảng khoái trên cao, phần mì nóng cùng mùi thơm của tôm nướng khiến bữa tối trở nên dễ chịu hơn hẳn. Mỗi lần mang món ăn ra, nhân viên đều nhẹ nhàng giới thiệu món được làm từ nguyên liệu gì, hương vị chính nằm ở đâu và nên thưởng thức thế nào để cảm nhận rõ nhất.
Ngay cả những chi tiết nhỏ như thay khăn giấy, rót thêm nước hay chủ động hỏi khách có cần đổi bàn để ngắm hoàng hôn rõ hơn cũng được nhân viên thực hiện khá tinh tế. Không quá vồn vã nhưng đủ để người ta cảm thấy được quan tâm.
Khi trời bắt đầu tối hẳn, vài nhân viên đi dọc khu rooftop bật những dải đèn vàng quanh không gian ngoài trời. Ánh đèn không quá sáng, vừa đủ để nhìn rõ món ăn nhưng vẫn giữ được cảm giác thư giãn của không gian rooftop ngắm cảnh.
Đến lúc mặt trời gần khuất hẳn sau núi, Nha Trang như dịu lại trong lớp nắng cam cuối ngày. Một khoảnh khắc rất yên, rất quen thuộc với những người từng lớn lên ở phố biển này.
Rời rooftop khi phố biển đã sáng rực dưới chân, tôi mới hiểu vì sao nhiều người đến Nha Trang rồi vẫn thích tìm một nơi thật cao để ngồi ngắm nhìn. Không chỉ để ăn tối hay uống một ly nước, mà đôi khi chỉ để ở cạnh những người thân của mình, cùng nhìn hoàng hôn buông xuống phố biển và thấy lòng bình yên hơn nơi phố thị vừa rực rỡ, vừa dịu dàng.
Theo đó, sáng 5.5, tại trụ sở UBND xã Thái Mỹ, chính quyền địa phương đã trao giấy khen và biểu dương cụ bà gần 80 tuổi nhặt được của rơi trả lại là bà Phạm Thị Sia (ở ấp Bình Thượng, xã Thái Mỹ) vì nghĩa cử cao đẹp.
Chia sẻ với phóng viên Thanh Niên, bà Sia cho biết sự việc xảy ra vào trưa vài ngày trước, khi đó bà đang trên đường từ nhà mình đến nhà mẹ ruột. Lúc đi qua một con hẻm đường xi măng lớn, bà thấy nhiều tờ tiền được cột thành cọc dưới đất.
"Tôi thấy có hai cọc tiền nằm cách nhau một đoạn ngắn. Một cọc toàn giấy 500.000 đồng kèm mấy tờ vé số, một cọc là tiền lẻ. Tôi quay xe lại nhặt hết lên rồi về báo ngay cho gia đình và liên hệ với hội phụ nữ, ban quản lý ấp để nhờ tìm người đánh rơi", bà Sia kể lại.
Vị trí bà Sia nhặt được tiền nằm ngay khu vực có camera an ninh. Khi công an xã trích xuất hình ảnh, chỉ thấy có người nhặt tiền (là bà Sia) chứ không thấy rõ lúc người dân làm rơi. Tuy nhiên, nhờ bà chủ động trình báo trước, lực lượng chức năng đã xác minh được chủ nhân số tài sản trên.
Nói về hoàn cảnh bà Sia chia sẻ gia đình không khá giả, bản thân lại lớn tuổi, thường xuyên đau bệnh chỉ ở nhà để con cái phụng dưỡng. Tuy nhiên khi thấy số tiền lớn, bà Sia không hề nảy sinh lòng tham. Bà tâm sự: "Người ta đi làm cũng là tiền xương máu cực khổ mới có được, mình nhặt được thì phải trả lại cho người ta. Tôi tính nếu không ai nhận thì sẽ nhờ chính quyền trao lại cho những người khuyết tật, khó khăn hơn mình".
Toàn bộ số tài sản gồm 6 triệu đồng tiền mặt và 5 tờ vé số trúng giải (trị giá 100.000 đồng/tờ) đã được bà Sia trao trả tận tay cho chị Vẹn (ở ấp Chợ 1, xã Thái Mỹ). Được biết, chị Vẹn làm nghề bán vé số dạo. Vào thời điểm đánh rơi tiền, chị vừa bán hết vé và ghé mua chè, trên đường về nhà thì gặp sự cố mà không hề hay biết.
Tại buổi lễ khen thưởng sáng nay, đại diện UBND xã Thái Mỹ nhận định hành động của bà Phạm Thị Sia là một tấm gương người tốt việc tốt điển hình, có sức lan tỏa mạnh mẽ, góp phần xây dựng nét đẹp nghĩa tình tại địa phương. Bà Sia hiện cũng là hội viên của Hội Liên hiệp phụ nữ ấp Bình Thượng trong suốt 4 năm qua.
Tôi biết đến Tổng công ty Điện lực TP.HCM (EVNHCMC) thông qua cuộc thi Tiết kiệm điện thành thói quen, được tổ chức cùng Báo Thanh Niên. Đến mùa thứ ba, cuộc thi không còn đơn thuần là một sân chơi viết lách, mà trở thành nơi những câu chuyện đời thường được chia sẻ, kinh nghiệm được truyền đi, và cũng là nơi những thói quen tốt dần được hình thành.
Sức hút của cuộc thi "nhỏ nhưng có võ" không phải là những giải pháp quá phức tạp, mà chính là sự gần gũi. Người tham gia không cần là chuyên gia. Họ chỉ cần kể lại cách gia đình mình sử dụng điện mỗi ngày. Một thói quen rút phích cắm sau khi dùng xong. Một cách sắp xếp thiết bị trong bếp để tránh quá tải. Một quyết định nhỏ như hạn chế bật nhiều thiết bị vào giờ cao điểm.
Những câu chuyện ấy, khi đứng riêng lẻ, có thể rất bình thường. Nhưng khi được đặt cạnh nhau, chúng tạo thành một bức tranh sinh động về đời sống sử dụng điện của người Việt hiện nay. Ở đó có thành phố, nông thôn, miền biển, những nơi xa xôi. Mỗi nơi một hoàn cảnh, nhưng đều có thể tìm thấy cho mình những cách tiết kiệm điện phù hợp.
Chính ở điểm này, sự lan tỏa của ngành điện thành phố trở nên rõ ràng hơn bao giờ hết. Những thông tin, kinh nghiệm không dừng lại trong phạm vi TP.HCM. Chúng đi xa hơn, đến với những người chưa từng đặt chân đến nơi đó, nhưng vẫn có thể áp dụng những điều được chia sẻ.
Một gia đình ở miền Trung có thể học được cách theo dõi việc sử dụng điện từ một bài viết trên báo. Một người ở vùng quê có thể thay đổi thói quen sinh hoạt chỉ từ một video ngắn trên mạng xã hội. Những khoảng cách về địa lý không còn là rào cản. Thay vào đó là một dòng chảy thông tin liên tục, ai cũng có thể học hỏi và điều chỉnh cách sống của mình.
Trong số những ý tưởng được chia sẻ, có những sáng kiến rất thú vị. Chẳng hạn như việc mỗi gia đình tự tạo một "tài khoản điện cá nhân" để theo dõi hành vi sử dụng điện của từng thành viên. Đó đâu phải công nghệ cao, chỉ cần một bảng ghi chép hoặc một file đơn giản, nhưng lại giúp người ta nhìn rõ hơn cách mình đang tiêu thụ điện. Ai sử dụng nhiều nhất, thiết bị nào hoạt động bất thường, thời điểm nào cần điều chỉnh, tất cả dần hiện ra rõ ràng hơn.
Từ việc nhận diện, người ta bắt đầu thay đổi. Và từ những thay đổi nhỏ ấy, một thói quen mới dần hình thành.
Mùa thi thứ ba còn mang đến một cách tiếp cận mới khi nhiều video clip được gửi về. Những đoạn phim ngắn ghi lại chính không gian sống, những thói quen hằng ngày, những mẹo nhỏ được thực hiện một cách tự nhiên. Hình ảnh giúp câu chuyện trở nên rõ ràng hơn, dễ tiếp cận hơn. Người xem không chỉ đọc, mà còn thấy, và từ đó dễ dàng làm theo.
Đó chỉ là một thay đổi nhỏ trong cách truyền tải thông tin, một biểu hiện rõ nét của hành trình chuyển đổi số mà ngành điện thành phố đang kiên trì theo đuổi suốt nhiều năm qua.
Ở đó, ngành điện trở thành một người đồng hành. Những thông tin về an toàn điện, tiết kiệm điện đâu chỉ là những quy định mang tính nhắc nhở một chiều, nó được kể lại bằng hình ảnh, bằng video, bằng những tình huống rất gần với đời sống. Một căn bếp ngày hè, một chiếc tủ lạnh hoạt động quá tải, một gia đình vô tình sử dụng nhiều thiết bị cùng lúc trong giờ cao điểm, tất cả được tái hiện một cách sinh động, để người xem hiểu và thấy chính mình trong đó.
Đằng sau những nội dung ấy là cả một hệ thống công nghệ đang vận hành âm thầm. Từ các nền tảng số, hệ thống dữ liệu, đến cách phân tích hành vi người dùng để đưa ra thông tin phù hợp, ngành điện thành phố đang từng bước chuyển mình, không chỉ hiện đại trong vận hành lưới điện mà còn hiện đại trong cách kết nối với con người. Điện trở thành một phần của đời sống số, nơi mỗi người dân có thể tương tác, tiếp nhận và thay đổi chính thói quen của mình.
Chính sự đổi mới ấy đã làm nên một hình ảnh khác của ngành điện thành phố trong hành trình 50 năm, là những người giữ cho dòng điện luôn ổn định, kiên trì gieo vào đời sống những thói quen tốt, những nhận thức bền vững. Từ một thành phố năng động, những thông tin ấy tiếp tục lan tỏa ra nhiều nơi khác, vượt qua khoảng cách địa lý để chạm đến những gia đình ở khắp mọi miền.
Đó chính là cách mà dòng điện, sau khi đi qua những đường dây, tiếp tục hành trình của mình trong một hình thức khác đi qua nhận thức, đi vào thói quen, và ở lại lâu dài trong đời sống của mỗi người.
Với chặng đường 50 năm của ngành điện thành phố, có thể thấy rõ một sự chuyển mình vượt bậc. Từ việc mang điện đến từng khu phố, ngành điện hôm nay còn mang đến cách để giữ cho dòng điện ấy bền lâu hơn. Và điều đó không chỉ diễn ra trong phạm vi một thành phố.
Những gì được chia sẻ, được kể lại, đang tiếp tục đi xa. Từ TP.HCM, những câu chuyện lan đến nhiều nơi khác, chạm vào những gia đình khác nhau, nhưng lại có thể cùng chung một thói quen: sử dụng điện một cách thông minh hơn, tiết kiệm hơn.
Khi ánh đèn bật lên mỗi tối, ở bất cứ đâu, đó không chỉ là ánh sáng của một hệ thống đã vận hành suốt nửa thế kỷ. Đó còn là kết quả của rất nhiều thay đổi âm thầm, những thay đổi bắt đầu từ chính mỗi con người, mỗi gia đình và được nối dài bằng sự lan tỏa không ngừng của những câu chuyện giản dị.