Khi ngày càng nhiều khách hàng chuyển từ xe chạy bằng động cơ đốt trong sang xe điện do giá nhiên liệu tăng cao, tạp chí EV Magazine đã có bài viết phân tích chuyên sâu về hiệu quả chuyển đổi năng lượng của 2 loại phương tiện này.
Theo EV Magazine, Phần lớn năng lượng tạo ra trong các xe sử dụng động cơ đốt trong bị mất đi dưới dạng nhiệt năng. Do đó, xe điện thường hiệu quả hơn so với các xe sử dụng động cơ đốt trong.
Cụ thể, phần lớn người tiêu dùng hiện nay vẫn đo lường hiệu quả của xe xăng qua chỉ số “lít/100 km”. Thế nhưng, thực tế một động cơ xăng điển hình chỉ có hiệu suất nhiệt khoảng 12% – 30%. Ông Jan Rosenow, Giáo sư về Chính sách Năng lượng và Khí hậu tại Đại học Oxford, cho biết: Xe chạy bằng động cơ đốt trong lãng phí tới 80% năng lượng trong nhiên liệu.
Điều này có nghĩa là khi bạn đổ một bình xăng đầy, chỉ có tối đa 30% giá trị số tiền bạn trả thực sự làm quay bánh xe; 70 – 88% còn lại bị biến thành nhiệt năng tỏa ra môi trường qua hệ thống làm mát và ống xả.
Về mặt vật lý, động cơ đốt trong là một thiết bị chuyển đổi hóa năng thành nhiệt năng trước, sau đó mới dùng áp suất từ nhiệt đó để đẩy piston tạo ra cơ năng. Quy trình trung gian qua nhiệt này chính là “nút thắt cổ chai” khiến xe xăng không bao giờ có thể đạt được hiệu suất cao. Vì thế, xe xăng vận hành giống như một cái lò sưởi di động hơn là một thiết bị di chuyển hiệu quả.
Ngược lại, xe điện loại bỏ hoàn toàn quá trình đốt cháy. Mô-tơ điện có khả năng chuyển đổi trực tiếp điện năng từ pin thành cơ năng. EV Magazine chỉ rõ: Hơn 77% năng lượng được lưu trữ trong pin EV thực sự chuyển thành lực đẩy tại các bánh xe. Nếu tính riêng hiệu suất của mô-tơ, con số này có thể lên tới 90%.
Hơn nữa, xe điện không tiêu thụ năng lượng khi đứng yên (chế độ chờ). Trong khi xe xăng vẫn phải tiêu tốn một lượng nhiên liệu đáng kể để “nổ máy không tải” khi tắc đường, xe điện chỉ tiêu tốn một lượng điện rất nhỏ cho hệ thống điều hòa và màn hình. Đây là yếu tố then chốt giúp xe điện trở thành lựa chọn vượt trội trong các đô thị đông đúc.
Cùng với đó, một trong những lợi thế kinh điển của xe điện so với xe xăng là hệ thống phanh tái tạo (Regenerative Braking).
Trong một chiếc xe truyền thống, mỗi khi người dùng nhấn phanh, động năng của xe sẽ bị ma sát giữa má phanh và đĩa phanh triệt tiêu, biến thành nhiệt năng tỏa vào không khí. Đây là một sự lãng phí năng lượng khổng lồ, đặc biệt là khi lái xe trong phố đông.
Với xe điện, mô-tơ có thể vận hành theo chiều ngược lại để đóng vai trò như một máy phát điện. Khi giảm tốc, lực cản từ việc phát điện này sẽ làm xe chậm lại, đồng thời thu hồi một phần năng lượng đáng kể nạp ngược lại vào pin. Các nghiên cứu chỉ ra rằng phanh tái tạo có thể giúp xe điện thu hồi từ 15 – 20% năng lượng tiêu hao, điều mà xe xăng không bao giờ làm được.
Vấn đề thứ 3 được EV Magazine phân tích để trả lời câu hỏi “Xe điện có thực sự sạch?” là về vấn đề phát thải khí nhà kính.
Một luận điểm thường được dùng để chỉ trích xe điện là quá trình sản xuất pin gây ô nhiễm. Tuy nhiên, khi nhìn vào toàn bộ vòng đời, bức tranh lại hoàn toàn khác. Đúng là việc khai thác Lithium và Cobalt tạo ra lượng khí thải ban đầu cao hơn sản xuất xe xăng khoảng 30 – 40%. Nhưng “nợ carbon” này được trả sạch rất nhanh chóng.
Theo phân tích từ Bloomberg và các tạp chí chuyên ngành, một chiếc xe điện chỉ cần vận hành từ 1 – 2 năm đầu tiên là đã bù đắp được lượng phát thải dư thừa khi sản xuất. Kể từ thời điểm đó, xe điện sạch hơn xe xăng gấp nhiều lần.
Đặc biệt, khi lưới điện thế giới đang chuyển dịch mạnh mẽ sang năng lượng tái tạo, dấu chân carbon của mỗi km xe điện sẽ tiếp tục giảm dần theo thời gian, trong khi xe xăng sẽ luôn phát thải một lượng cố định và không thể cải thiện.
Hiện nay, nhiều người e ngại giá mua xe điện ban đầu cao hơn xe xăng. Tuy nhiên, nếu tính tổng chi phí sở hữu trong vòng 5 – 7 năm, xe điện thường rẻ hơn đáng kể. Lý do nằm ở cấu tạo cơ khí cực kỳ đơn giản.
Một động cơ đốt trong có hàng nghìn linh kiện chuyển động như piston, trục cam, dây curoa, hệ thống nhiên liệu, bugi… vốn đòi hỏi bảo trì thường xuyên và dễ hỏng hóc. Xe điện chỉ có khoảng 20 linh kiện chuyển động, không cần thay dầu, không cần lọc xăng, không cần bugi. Điều này giúp cắt giảm tới 40% chi phí bảo dưỡng định kỳ.
Riêng tại Việt Nam, người tiêu dùng cũng đang ở thời điểm “vàng” để sở hữu xe điện dễ dàng với chi phí cực thấp.
Về mặt kỹ thuật, tại các đô thị lớn như TP.HCMvà Hà Nội, đặc thù giao thông là mật độ phương tiện cực cao và thường xuyên ùn tắc. Như đã phân tích ở trên, đây chính là “sân khấu” lý tưởng nhất để xe điện phô diễn sức mạnh của phanh tái tạo và khả năng tiết kiệm khi chạy không tải.
Về hạ tầng, chỉ trong vòng 2 năm qua, Việt Nam đã chứng kiến sự bùng nổ của hạ tầng trạm sạc, đặc biệt là sự tiên phong của VinFast với mạng lưới trạm sạc phủ khắp 63 tỉnh thành. Điều này giải quyết được nỗi lo “hết pin” vốn là rào cản lớn nhất của người tiêu dùng trong nước.
Cùng với các chính sách ưu đãi về thuế tiêu thụ đặc biệt và miễn lệ phí trước bạ cho xe điện, Chính phủ cũng đang gửi đi một thông điệp rõ ràng: Xe điện không chỉ là xu hướng của tương lai, mà còn là khoản đầu tư thông minh về mặt kinh tế cho mỗi cá nhân trong bối cảnh giá nhiên liệu hóa thạch biến động khó lường như hiện nay.
Trong lộ trình đến năm 2050 về phát thải ròng bằng “0”, giao thông xanh đóng vai trò cốt lõi. Việc người dân Việt Nam dần chấp nhận xe điện không chỉ giúp giảm bớt ô nhiễm tiếng ồn và khói bụi tại các thành phố, mà còn góp phần quan trọng vào an ninh năng lượng quốc gia, giảm bớt sự phụ thuộc vào xăng dầu nhập khẩu.
Giá USD trong các ngân hàng thương mại không thay đổi trong những ngày vừa qua khi cả nước nghỉ lễ 30.4 - 1.5 và tính chung suốt tuần cũng đứng yên. Cụ thể, Ngân hàng Vietcombank tiếp tục mua chuyển khoản 26.138 đồng, bán ra 26.368 đồng như cuối tuần trước; Ngân hàng ACB giảm 10 đồng ở chiều mua chuyển khoản sau một tuần, xuống 160 đồng và không thay đổi chiều bán ra là 26.368 đồng…
Trong khi đó, một số ngoại tệ khác bật tăng sau một tuần như giá euro tại Vietcombank tăng 33 đồng khi mua chuyển khoản 30.329 đồng, bán ra 31.633 đồng; bảng Anh tăng 68 đồng khi mua chuyển khoản lên 34.996 đồng, bán ra 36.144đồng. Ngược lại, yen Nhật tiếp tục giảm 0,16 đồng khi mua chuyển khoản còn 160,68 đồng và bán ra xuống 169,30 đồng…
Trong báo cáo mới đây của Công ty chứng khoán KB Việt Nam, các chuyên gia phân tích dự báo tỷ giá USD/VND trong năm 2026 sẽ duy trì đà tăng ổn định ở mức 2,5 - 3%, thấp hơn đáng kể so với mức tăng của năm 2025 nhờ sự hội tụ của nhiều yếu tố vĩ mô tích cực như xu hướng hạ nhiệt của chỉ số USD-Index vào nửa cuối năm khi các xung đột địa chính trị dần lắng dịu, kết hợp với việc duy trì chênh lệch lãi suất VND-USD ở trạng thái dương hay thị trường chứng khoán được nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp của FTSE Russell vào tháng 9, qua đó kích hoạt dòng vốn từ các quỹ ETF và quỹ chủ động quốc tế đổ vào Việt Nam...
Giá USD thế giới quay đầu giảm sau một tuần. Chỉ số USD-Index xuống 98,31 điểm, thấp hơn cuối tuần trước 0,2 điểm. Trong tuần qua, một số ngoại tệ tăng giá so với USD như bảng Anh duy trì gần mức cao nhất trong 10 tuần trong phiên giao dịch ngày 1.5. Tương tự, yen Nhật cũng đã bật tăng mạnh sau khi chính phủ nước này được cho là đã can thiệp vào thị trường ngoại hối, đánh dấu lần can thiệp đầu tiên trong gần hai năm nhằm hỗ trợ đồng nội tệ đang suy yếu. Theo các nguồn tin am hiểu vấn đề, chính phủ Nhật Bản đã mua vào đồng yen trong phiên giao dịch ngày 30.4, ngay sau khi đồng tiền này rơi xuống mức thấp nhất trong nhiều tháng. Động thái này giúp yen tăng tới 3% so với USD, kéo tỷ giá từ vùng đỉnh 160,7 yen/USD - mức cao nhất kể từ tháng 7.2024 - xuống khoảng 156 yen/USD, ghi nhận mức giảm trong ngày mạnh nhất của đồng bạc xanh so với đồng yen kể từ cuối năm 2022...
Trong văn bản góp ý dự thảo vừa gửi Bộ Tài chính, VCCI cho biết, đặc thù của hoạt động thương mại điện tử là có khoảng thời gian giữa ngày lập hóa đơn (thời điểm giao hàng) với ngày hoàn tất giao dịch thực tế.
Theo quy định của các sàn thương mại điện tử, khách hàng có thể trả lại hàng trong vòng 7 - 15 ngày kể từ khi nhận hàng. Việc hoàn, hủy đơn hàng rất dễ xảy ra, kéo theo đó là nhu cầu điều chỉnh hóa đơn điện tử.
Tuy nhiên, quy định tại dự thảo thiết kế chủ yếu cho các giao dịch truyền thống, chưa phản ánh thực tiễn của ngành thương mại điện tử, gây tốn kém chi phí cho doanh nghiệp, hộ, cá nhân kinh doanh trong xử lý các trường hợp trả hàng hoặc điều chỉnh giao dịch.
Để phù hợp với đặc thù kinh doanh thương mại điện tử, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc một trong hai phương án sau:
Phương án 1, sửa đổi quy định tại dự thảo theo hướng: thời điểm lập hóa đơn điện tử đối với giao dịch qua sàn thương mại điện tử là ngày kết thúc thời hạn được phép trả lại hàng (thay vì ngày giao hàng), nhằm đảm bảo tính chính xác của hóa đơn và giảm thiểu các trường hợp phải điều chỉnh, hủy sau này.
Phương án 2, bổ sung trường hợp được phép điều chỉnh giảm giá do trả lại hàng trong thời hạn quy định của sàn thương mại điện tử, tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho việc xử lý các giao dịch đặc thù của thương mại điện tử.
Về tạm ngừng sử dụng hóa đơn điện tử, dự thảo quy định, hộ, cá nhân kinh doanh đã được cấp mã số thuế trước ngày 1.7.2025 nhưng có thông tin đăng ký thuế không khớp hoặc không đầy đủ với cơ sở dữ liệu quốc gia thì cơ quan thuế sẽ tạm ngừng sử dụng hóa đơn điện tử để yêu cầu thay đổi thông tin.
VCCI nhìn nhận, quy định này tuy xuất phát từ mục đích đảm bảo tính chính xác của dữ liệu, nhưng có thể gây khó khăn nghiêm trọng cho hộ, cá nhân kinh doanh trong hoạt động kinh doanh hàng ngày. Việc tạm ngừng hóa đơn điện tử đồng nghĩa với việc họ không thể tiếp tục hoạt động kinh doanh hợp pháp, gây thiệt hại về kinh tế và uy tín.
Do vậy, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo sửa đổi quy định theo hướng cơ quan thuế gửi thông báo yêu cầu bổ sung thông tin và cho phép các hộ, cá nhân kinh doanh có thời hạn 10 ngày làm việc để thực hiện bổ sung thông tin.
Chỉ sau thời hạn này, nếu hộ, cá nhân kinh doanh vẫn chưa thực hiện, cơ quan thuế mới tiến hành tạm ngừng sử dụng hóa đơn điện tử.
Ngoài ra, dự thảo cũng quy định ủy nhiệm hóa đơn được coi là trường hợp thay đổi thông tin hóa đơn điện tử và việc này cần thực hiện thủ tục thông báo với cơ quan thuế. Trong trường hợp ủy nhiệm cho sàn thương mại điện tử, sàn thương mại điện tử có trách nhiệm thực hiện thủ tục này.
Quy định này là hợp lý trong trường hợp đơn lẻ. Tuy nhiên, với trường hợp ủy nhiệm cho sàn thương mại điện tử - vốn có hàng trăm nghìn người bán với nhu cầu thay đổi liên tục, việc thực hiện thủ tục thông báo cho từng lần ủy nhiệm/kết thúc ủy nhiệm sẽ tạo nên gánh nặng hành chính không cần thiết cho doanh nghiệp.
Đặc biệt, các thỏa thuận/hợp đồng với các sàn thương mại điện tử thường được thực hiện trực tuyến với hồ sơ được lưu trữ đầy đủ, minh bạch và có thể kiểm tra bất cứ lúc nào.
Từ các phân tích trên, VCCI đề nghị cơ quan soạn thảo sửa đổi quy định theo hướng cho phép các sàn thương mại điện tử lập bảng kê thay đổi việc ủy nhiệm theo định kỳ (tháng/quý) thay vì phải thông báo từng trường hợp riêng lẻ.
Hôm qua, TP.HCM ghi nhận mức nhiệt cao nhất tại Nhà Bè là 37 độ C. Theo Trung tâm Khí tượng thủy văn quốc gia (NCHMF), nắng nóng gay gắt ở nhiều nơi khác trên khu vực Nam bộ như Tây Ninh 37,5 độ C, Biên Hòa (Đồng Nai) 37,3 độ C, Mỹ Tho (Đồng Tháp) 37 độ C…
Trong buổi sáng và trưa nay (15.5), thời tiết TP.HCM và Nam bộ vẫn còn nắng nóng, oi bức với mức nhiệt cao nhất 35 - 36 độ C. Đáng chú ý, nhiệt độ cảm nhận tăng mạnh từ 2 - 4 độ C do độ ẩm trong không khí tăng cao và quá trình chuyển pha của hơi nước thành mây tạo thêm nhiệt gây nóng bức.
Tuy nhiên, vào chiều và tối nay, TP.HCM và Nam bộ đón đợt mưa vàng giải nhiệt. Đợt mưa này do rãnh áp thấp có trục vắt qua nam Trung bộ và Nam bộ. Mưa chuyển mùa có thể kéo dài trong 4 ngày tới, khiến nắng nóng bớt gay gắt, nhiệt độ cao nhất tại TP.HCM phổ biến còn 32 - 34 độ C.
Thời tiết TP.HCM và Nam bộ phổ biến trưa chiều trời nắng nóng, cần đề phòng nguy cơ cao xảy ra cháy nổ. Vào buổi chiều có mưa giông kèm theo các hiện tượng lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh có thể gây ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp, làm gãy đổ cây cối, hư hại nhà cửa, các công trình giao thông, cơ sở hạ tầng
Quan trọng hơn, từ hôm qua (14.5), gió tây nam đã xuất hiện trên vùng biển khu vực Nam bộ, khoảng ngày 19 - 20.5 sẽ mạnh dần lên. Điều này đồng nghĩa với mùa mưa đang đến rất gần với người dân Nam bộ. Trong giai đoạn này, thời tiết oi bức; giông, sét, vòi rồng, mưa đá thường xuất hiện nên người dân hết sức chú ý phòng tránh.
