Tôi sống và làm việc tại TP HCM, một thành phố được nhắc đến rất nhiều với cụm từ kinh tế đêm. Có một điều khiến tôi luôn băn khoăn đó là xe buýt thường dừng hoạt động từ khoảng 19-20h, chỉ một số ít tuyến kết nối metro là chạy đến 22h.
>> Xe buýt Sài Gòn chạy đến 22h sẽ là đột phá
Việc xe buýt nghỉ sớm như vậy khiến nhiều người không khỏi đặt câu hỏi: Nếu sau 20h không còn phương tiện công cộng, những người làm ca tối, những bạn trẻ đi chơi khuya, hay đơn giản là người muốn di chuyển tiết kiệm, an toàn họ có được phục vụ không?
Vì sao không kéo dài thời gian hoạt động của xe buýt đến 22h, 23h, thậm chí 0h?
Thực tế, nhu cầu đi lại buổi tối của người dân đặc biệt là giới trẻ đang ngày càng lớn. Thành phố càng phát triển, nhịp sống càng kéo dài, thì giao thông công cộng càng phải thích ứng. Nếu có thêm các chuyến xe buýt muộn, thậm chí chạy xuyên đêm ở một số tuyến chính, tôi tin chắc lượng người sử dụng sẽ tăng lên và hưởng lợi rất nhiều.
Châu
TP HCM sau khi mở rộng địa giới hành chính có khoảng 180 tuyến xe buýt, gồm cả nội tỉnh và liên tỉnh, với hơn 2.400 xe, trong đó buýt điện mới chiếm gần một nửa.
Hiện, thành phố đã áp dụng miễn vé cho nhiều nhóm hành khách, như người từ 60 tuổi, trẻ dưới 6 tuổi, người có công, khuyết tật, đồng thời phần lớn tuyến được trợ giá để hỗ trợ người dân và duy trì hoạt động.
Sau lần điều chỉnh gần nhất từ năm 2019, giá vé phổ thông trên các tuyến trợ giá hiện ở mức 5.000-7.000 đồng mỗi lượt; học sinh, sinh viên 3.000 đồng.
"Mỗi con đường trục chính có hàng trăm con hẻm nhỏ, làm sao mini bus gom khách cho xuể, mà nếu mua đủ buýt mini thì lại thêm phần tắc đường. Việc tồn tại xe cá nhân là tất yếu vì có rất nhiều yếu tố để nó tồn tại".
Độc giả nickname Cau đặt vấn đề về tính hiệu quả của mini buýt nếu được triển khai, khi xe cá nhân vẫn là lựa chọn của nhiều người vì tính tiện lợi. Bình luận này được viết sau thông tin TP HCM tính đưa buýt mini vào đường nhỏ, khu dân cư.
Theo đó, thành phố nghiên cứu triển khai xe buýt cỡ nhỏ chạy theo nhu cầu (DRT) để vào đường hẹp, khu dân cư, kết nối hành khách với các tuyến buýt trục chính và metro.
Hiện thành phố có khoảng 180 tuyến buýt với hơn 2.400 xe, chủ yếu hoạt động trên địa bàn cũ trước sáp nhập.
Đoàn xe phần lớn là loại 41-60 chỗ (đứng, ngồi) với hơn 1.200 chiếc; tiếp đến là loại 20-40 chỗ với gần 900 chiếc. Đặc thù này khiến buýt chủ yếu chạy trên trục đường lớn, người dân ở hẻm nhỏ phải di chuyển xa để tiếp cận điểm dừng.
Cùng quan điểm đó, độc giả nickname Tầm Nhìn:"Muốn phát triển hệ thống xe buýt nhỏ thì phải hạn chế xe cá nhân. Nếu để tình trạng giao thông như hiện nay, cộng thêm lượng xe buýt lớn sẽ khiến tình trạng kẹt xe thêm trầm trọng và khi đó người dân lại chuộng đi lại bằng xe cá nhân hơn vì chủ động trong thay đổi lộ trình khi xảy ra kẹt xe".
>> 'Đón xe buýt bất tiện nên nhiều người vẫn đi xe máy'
Quy định hiện đã nới, cho phép xe buýt từ 8 chỗ trở lên, tạo cơ sở triển khai lại mô hình buýt nhỏ. Tuy nhiên, loại hình này chỉ mang tính bổ trợ, không thay thế buýt cỡ lớn vốn đảm nhận vận chuyển trên các trục chính. Độc giả Duy Tam Nguyen nói:
"Mỗi người chịu khó đi bộ vài trăm mét từ hẻm nhỏ ra, thử nghiệm một tuần đi rồi sẽ thấy buýt rất hiệu quả. Nhiều khi, các anh chị cứ nghĩ xe buýt phải rước tận nhà thì không thể được, ngay cả Singapore, Nhật Bản hoặc các nước phát triển, việc đi 1 km để đến phương tiện công cộng là bình thường.
Điều quan trọng là phải thay đổi suy nghĩ một tí, chịu đi bộ một tí, vừa khỏe mình, vừa khỏe thành phố".
Độc giả nickname bachdangxa đánh giá: "Xe buýt lớn, mini buýt như một bộ rễ của cây. Buýt lớn như những rễ chính chạy các tuyến chính, mini buýt như những rễ nhỏ len lỏi vào các ngõ hẻm gom khách về các tuyến lớn và các trung tâm, nhà ga. Việc triển khai hệ thống buýt lớn và buýt nhỏ được các nước áp dụng từ lâu, TP HCM đưa mini buýt vào hoạt động là đúng đắn và sẽ có hiệu quả ngay".
Có một thực tế khá phổ biến là mỗi khi xăng dầu tăng giá, nhiều hàng quán lập tức điều chỉnh giá bán với lý do chi phí đầu vào tăng. Thế nhưng khi giá xăng giảm, giá món ăn lại hiếm khi đi xuống tương ứng. Dường như, một khi đã tăng, giá cả rất khó quay trở lại mức cũ và câu chuyện tôi gặp ở một quán phở quen là ví dụ rõ ràng cho nghịch lý đó.
Vừa rồi, khi xăng tăng mạnh, vượt mốc 31.000 đồng một lít, chỉ ít ngày sau, bát phở ở đó được tăng giá từ 35.000 đồng lên 40.000 đồng. Bà chủ giải thích rằng: "Xăng tăng, cái gì cũng tăng". Ít lâu sau, giá lại nhích thêm 5.000 đồng nữa, thành 45.000 đồng, vẫn với lý do cũ. Tôi cũng không phản ứng gì, vì nghĩ trong thời buổi này, người kinh doanh cũng có cái khó, nên mình có thể thông cảm.
Nhưng rồi vài tuần gần đây, xăng bắt đầu giảm. Từ đỉnh cao, giá tụt dần xuống dưới 24.000 đồng một lít (giảm gần 30%). Hôm nay, tôi vẫn ghé lại quán phở để ăn sáng, nhưng bát phở vẫn giữ giá 45.000 đồng.
Xăng dầu rõ ràng chỉ là một phần nhỏ trong chi phí đầu vào. Nhưng khi xăng tăng, nó lập tức trở thành lý do hợp lý để người bán tăng giá. Ngược lại, khi xăng giảm, yếu tố ấy dường như biến mất khỏi mọi cách giải thích. Và vì thế, tôi quyết định sẽ không quay lại nữa và cho quán phở kia vào "danh sách đen".
>> Trần tình của chủ quán phở tăng giá 5.000 đồng
Có thể với nhiều người, 10.000 đồng không phải là số tiền lớn. Nhưng điều khiến tôi rời đi không nằm ở con số ấy. Đó là cảm giác tôi đang chấp nhận một nghịch lý: giá cả có thể tăng rất nhanh với một lý do rõ ràng, nhưng khi lý do đó không còn, mọi thứ vẫn giữ nguyên như thể việc tăng giá là điều hiển nhiên, còn giảm giá thì không cần thiết.
Tôi hiểu kinh doanh luôn có những bài toán riêng. Chủ quán còn phải tính đến nhiều chi phí khác: mặt bằng, nhân công, nguyên liệu... Nhưng nếu mỗi lần tăng đều có lý do cụ thể, thì khi điều kiện thay đổi, người tiêu dùng cũng có quyền kỳ vọng một sự điều chỉnh tương ứng, dù chỉ là phần nào.
Không chỉ là chuyện bát phở, trong nhiều lĩnh vực, giá cả dường như chỉ có xu hướng đi lên. Người tiêu dùng dần quen với việc "tăng là bình thường", mà quên mất yêu cầu giảm giá.
Có thể việc tôi rời đi không ảnh hưởng nhiều đến quán phở kia. Nhưng đó là cách duy nhất để phản ứng với một điều mà tôi cho là chưa hợp lý. Và nếu có thêm nhiều người tiêu dùng dám phản đối như thế, tôi tin quyền lợi của người mua sẽ được coi trọng hơn.
5 người lớn ngồi trên bàn nhậu về khuya. 3 đứa trẻ chừng 5-7 tuổi ngồi ngay bậc tam cấp của quán và chụm đầu vào điện thoại. Chỉ nhìn qua là thấy ngay các bé đang xem video.
Nhiều người nhìn qua sẽ dễ trách móc ngay rằng sao giờ này chưa cho các bé về nhà, rằng cha mẹ cứ muốn rảnh tay là đưa ngay điện thoại cho con ...
Nhưng đó vẫn là cảnh chúng ta thường thấy ngày qua ngày. Cuộc sống đô thị của gia đình trẻ ở một đô thị như Sài Gòn có rất nhiều vướng bận. Gửi con cho ai khi cần giao tiếp với xã hội? Phải làm sao nếu không đưa điện thoại cho trẻ ?...
Với những tình huống như trên, theo bạn cần giải pháp thế nào?
