Rạng sáng 9-5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam về đến Hà Nội, kết thúc tốt đẹp chuyến thăm cấp Nhà nước đến Ấn Độ và Sri Lanka từ ngày 5 đến 8-5.
“Chuyến thăm đã thành công rất tốt đẹp, đạt ở mức cao các mục tiêu đề ra”, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung nhấn mạnh khi trả lời báo chí.
Những kết quả toàn diện của chuyến thăm vừa mang ý nghĩa chiến lược lâu dài, vừa tạo chuyển biến thực chất trong hợp tác, góp phần nâng cao vai trò, vị thế của Việt Nam tại khu vực Nam Á và trên trường quốc tế. Đồng thời, chuyến công tác mở ra giai đoạn phát triển mới, sâu sắc, hiệu quả, toàn diện hơn cho quan hệ Việt Nam với Ấn Độ và Sri Lanka.
Với Ấn Độ, hai nước đã nhất trí nâng quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện tăng cường, với Sri Lanka là Đối tác toàn diện, tạo khuôn khổ chính trị mới, tăng cường tin cậy chính trị và hiểu biết lẫn nhau.
Cũng theo ông Lê Hoài Trung, hai nước đã dành cho Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và đoàn sự đón tiếp nồng ấm, chu đáo, thân tình, trọng thị “với nghi lễ đón tiếp ở mức cao nhất của một chuyến thăm cấp Nhà nước và với nhiều biệt lệ”.
Ấn Độ và Sri Lanka dành cho Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sự tiếp đón trọng thị và nhiều biệt lệ. Trong ảnh: Chiếc cầu vượt biển tại Mumbai được thắp sáng bằng hình ảnh lãnh đạo Việt Nam – Ấn Độ. Thiếu nhi Sri Lanka tặng ông lá trầu thể hiện sự hiếu khách theo phong tục Sri Lanka – Ảnh: Chính phủ Ấn Độ – Chính phủ Sri Lanka
Những kết quả của chuyến thăm là hết sức thực chất, theo Bộ trưởng Bộ Ngoại giao. Các ban, bộ, ngành của Việt Nam cũng có chương trình làm việc phong phú với các đối tác tương ứng.
Hơn 50 văn kiện đạt được ở Ấn Độ và 11 văn kiện ở Sri Lanka đã thể hiện nỗ lực rất cao của Việt Nam và hai nước, góp phần tạo động lực phát triển quan trọng cho quan hệ song phương.
Các định hướng chiến lược tháo gỡ điểm nghẽn, mở rộng thị trường, tăng cường kết nối kinh tế, đầu tư, hạ tầng, khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuỗi cung ứng được các nhà lãnh đạo đặc biệt quan tâm với những đề xuất hợp tác hết sức cụ thể.
“Đối với Ấn Độ, những kết quả của chuyến thăm đã đưa quan hệ hai nước lên một tầm cao mới, mở ra tiềm năng hợp tác to lớn trong các lĩnh vực an ninh – quốc phòng, kinh tế – thương mại, khoa học – công nghệ, giáo dục – đào tạo, văn hóa và giao lưu nhân dân, hứa hẹn đưa quan hệ hai nước sang “kỷ nguyên vàng'”, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao khẳng định.
Với Sri Lanka, hai bên cam kết tiếp tục củng cố, tăng cường hợp tác, hữu nghị, xác lập tin cậy chính trị ở mức cao, mở rộng quy mô và mức độ hợp tác theo hướng toàn diện, thực chất trên tất cả các lĩnh vực.
Ngoài ra, nhất trí tăng kim ngạch thương mại song phương lên gấp 5 lần mức hiện tại trong ít năm tới.
“Những bước tiến lớn trong ổn định kinh tế của Sri Lanka đã mở ra cơ hội mới về thương mại, hợp tác về khoáng sản, chế tạo, cảng biển và nhiều lĩnh vực khác”, ông Lê Hoài Trung chia sẻ.
Cho biết ngay trong chuyến thăm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo sát sao việc triển khai các kết quả đã đạt được, ông Lê Hoài Trung nêu rõ trong thời gian tới, các bộ, ngành, địa phương của Việt Nam cần dành nguồn lực thỏa đáng, xây dựng kế hoạch cụ thể để triển khai các thỏa thuận, cam kết đã đạt được.
Thêm vào đó, Việt Nam và Ấn Độ – Sri Lanka còn cần đồng thời chủ động tháo gỡ các điểm nghẽn, rào cản trong hợp tác, tạo chuyển biến rõ nét về hiệu quả thực chất, đưa các định hướng chính trị thành kết quả cụ thể, có thể đo đếm được.
Với Ấn Độ là tập trung vào các lĩnh vực trọng tâm như kết nối kinh tế, thương mại, đầu tư, phát triển hạ tầng chiến lược, logistics và chuỗi cung ứng, khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, văn hóa, du lịch.
Với Sri Lanka là hạ tầng, viễn thông, nông nghiệp công nghệ cao, thủy sản, chuyển đổi xanh, du lịch, đặc biệt là du lịch tâm linh.
“Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho rằng việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là không có vấn đề gì. Ông ta không biết mình đang nói cái gì đâu… Chẳng trách nước Đức lại đang bết bát đến vậy, cả về kinh tế lẫn những mặt khác", Tổng thống Trump viết trên mạng xã hội X ngày 29.4.
Ông Trump cho biết Mỹ đang "nghiên cứu và xem xét khả năng giảm quân số tại Đức và sẽ đưa ra quyết định trong thời gian ngắn sắp tới", The Guardian đưa tin.
Phát ngôn của ông Trump được đưa ra sau khi Thủ tướng Merz hồi đầu tuần nói rằng Mỹ “rõ ràng là không có chiến lược” trong xung đột với Iran.
"Vấn đề của những cuộc xung đột như vậy luôn là việc bạn không chỉ phải bước vào, mà còn phải biết cách thoát ra. Chúng ta đã chứng kiến bài học đau đớn đó suốt 20 năm ở Afghanistan. Chúng ta cũng đã thấy điều đó ở Iraq", ông Merz nói trong buổi mít tinh tại một trường học ở Đức hôm 27.4.
Nhà lãnh đạo Đức cho rằng cuộc chiến ở Trung Đông đã tác động trực tiếp đến nền kinh tế Iran. Ông cũng nói thêm Mỹ đã bị giới lãnh đạo Iran “làm bẽ mặt” khi tham gia đàm phán nhưng không mang lại kết quả.
"Rõ ràng người Iran rất giỏi đàm phán, hay đúng hơn là rất giỏi trong việc không đàm phán, khi để người Mỹ đến Islamabad (Pakistan) rồi lại rời đi mà không đạt được kết quả gì. Cả một quốc gia đang bị giới lãnh đạo Iran, đặc biệt là những người được gọi là Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), làm bẽ mặt. Vì vậy, tôi hy vọng điều này sẽ kết thúc càng sớm càng tốt", ông Merz nói hôm 27.4.
Ông Trump từng nhiều lần dọa giảm hiện diện quân đội Mỹ tại Đức, đồng thời để ngỏ khả năng rời liên minh quân sự Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Ngày 26-4 giờ Mỹ, trang Axios cho biết đề xuất mới đã được chuyển đến Mỹ thông qua các nhà trung gian hòa giải Pakistan.
Theo đó, đề xuất này tập trung vào việc ưu tiên giải quyết cuộc khủng hoảng eo biển Hormuz và lệnh phong tỏa của Mỹ. Ngoài ra, lệnh ngừng bắn sẽ được gia hạn trong thời gian dài hoặc các bên sẽ đồng ý chấm dứt chiến tranh vĩnh viễn.
Cuối cùng, các cuộc đàm phán hạt nhân sẽ chỉ bắt đầu ở giai đoạn sau, sau khi eo biển được mở cửa và lệnh phong tỏa được dỡ bỏ.
Nhà Trắng đã nhận được đề xuất này nhưng chưa rõ liệu Mỹ có sẵn sàng xem xét nó hay không.
Theo giới quan sát, trong bối cảnh đàm phán bế tắc, đề xuất của Iran sẽ cho phép bỏ qua vấn đề hạt nhân để tiến tới một thỏa thuận nhanh hơn.
Nhưng việc dỡ bỏ lệnh phong tỏa và chấm dứt chiến tranh sẽ làm mất đòn bẩy của Tổng thống Donald Trump trong đàm phán nhằm loại bỏ kho dự trữ uranium làm giàu của Iran và ngăn Tehran làm giàu uranium trong tương lai.
Ba quan chức Mỹ tiết lộ ông Trump dự kiến sẽ tổ chức một cuộc họp về Iran trong ngày 27-4, giờ địa phương, với sự tham gia của đội ngũ an ninh quốc gia và chính sách đối ngoại hàng đầu của mình. Một nguồn tin cho biết họ sẽ thảo luận về tình trạng bế tắc trong các cuộc đàm phán và các bước tiếp theo có thể.
Trong cuộc phỏng vấn với Đài Fox News cuối tuần trước, ông Trump đã phát tín hiệu sẽ tiếp tục phong tỏa hải quân, làm tắc nghẽn xuất khẩu dầu mỏ của Iran, với hy vọng điều đó sẽ buộc Tehran phải nhượng bộ.
"Khi bạn có một lượng lớn dầu mỏ đang chảy qua hệ thống của mình... nếu vì bất kỳ lý do gì mà đường ống này bị đóng lại bởi không thể đưa dầu vào container hoặc tàu, điều xảy ra là đường ống đó sẽ nổ tung từ bên trong. Họ chỉ còn khoảng ba ngày trước khi điều đó xảy ra", nhà lãnh đạo Mỹ nêu.
Cuối tuần qua, cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào khủng hoảng sau khi chuyến đi của Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi tới Pakistan không có tiến triển nào.
Nhà Trắng đã thông báo các đặc phái viên của ông Trump là Steve Witkoff và Jared Kushner sẽ gặp ông Araghchi tại Islamabad, nhưng phía Iran không đưa ra cam kết nào. Ông Trump thông báo rằng lập trường của Iran khiến ông hủy chuyến đi của đoàn Mỹ.
Một số nguồn tin cho biết ông Araghchi đã nêu kế hoạch bỏ qua vấn đề hạt nhân trong các cuộc gặp của mình tại Islamabad. Theo một nguồn tin khác, ông Araghchi đã nói rõ với các nhà trung gian hòa giải Pakistan, Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ và Qatar rằng không có sự đồng thuận nào trong giới lãnh đạo Iran về cách giải quyết các yêu cầu của Mỹ.
Washington muốn Tehran đình chỉ việc làm giàu uranium trong ít nhất một thập kỷ và loại bỏ uranium đã làm giàu khỏi nước này.
"Nước Mỹ về cơ bản đã thay đổi chủ trương về thương mại, nâng thuế quan lên cấp độ chúng ta chỉ thấy ở giai đoạn Đại Suy thoái (cuối thập niên 1930). Nhiều điểm mạnh trước đây của Canada, dựa trên mối quan hệ gần gũi với Mỹ, giờ đã trở thành điểm yếu và chúng ta cần khắc phục những điểm yếu này", Thủ tướng Canada Mark Carney bình luận về quan hệ song phương, trong video được công bố ngày 19/4.
Ông cho rằng Canada không thể kiểm soát những gián đoạn từ nước láng giềng, cũng không thể đặt tương lai vào hy vọng tình hình sẽ sớm ổn định trở lại.
Thủ tướng Canada nhận định đất nước cần đặt mục tiêu không cần phụ thuộc vào bất kỳ quốc gia nào, giữa bối cảnh "thế giới đang trở nên nguy hiểm và chia rẽ hơn". Ông cho biết sẽ thường xuyên cập nhật cho người dân về nỗ lực của chính phủ trong củng cố nền kinh tế và bảo vệ chủ quyền.
Trong video, ông Carney còn cầm mô hình tướng Isaac Brock, người từng dẫn dắt cuộc chiến chống quân Mỹ năm 1812 và đưa ra thông điệp "Trong lịch sử, Canada từng đối mặt những mối đe dọa tương tự hiện nay". Ông cũng nhắc đến thủ lĩnh thổ dân Tecumseh, người đã liên kết các cộng đồng bản địa chống lại sự mở rộng của Mỹ vào thế kỷ 19.
Thủ tướng Canada nhận định việc hy vọng "Mỹ trở lại bình thường" không thể được xem là chiến lược khả thi, thay vào đó Canada cần xây dựng một đất nước đủ mạnh mẽ để chống chọi với những biến động ngoại cảnh.
"Hy vọng không phải là kế hoạch và hoài niệm không phải là chiến lược. Nước Mỹ đã thay đổi và chúng ta cần phản ứng. Chúng ta cần giành lại kiểm soát an ninh, biên giới và tương lai của chính mình", ông nói.
Ông Carney, người nhậm chức năm 2025 sau chiến dịch tranh cử dựa trên cam kết cứng rắn hơn với Washington, cho biết Ottawa đang thúc đẩy đa dạng hóa quan hệ kinh tế, bao gồm tăng cường hợp tác với các đối tác như Trung Quốc nhằm giảm phụ thuộc vào Mỹ.
Chính phủ Canada cũng đặt mục tiêu thu hút đầu tư mới, mở rộng năng lực năng lượng sạch, giảm rào cản thương mại nội địa, tăng chi tiêu quốc phòng và cải thiện khả năng tiếp cận nhà ở cho người dân.
Quan hệ Mỹ - Canada đang trải qua nhiều biến động sau hàng thập kỷ hội nhập kinh tế sâu rộng, sau khi Tổng thống Donald Trump áp dụng nhiều biện pháp thuế quan với cả đối thủ lẫn đồng minh, làm xáo trộn thương mại toàn cầu.
Các mức thuế này đã ảnh hưởng đến người lao động trong ngành ôtô và thép của Canada, đồng thời khiến doanh nghiệp trì hoãn đầu tư do bất ổn gia tăng. Bên cạnh đó, những phát biểu của ông Trump về khả năng Canada trở thành bang thứ 51 của Mỹ cũng vấp phải nhiều phản đối trong dư luận Canada.
Đảng Tự do của ông Carney gần đây giành được đa số ghế trong quốc hội sau các cuộc bầu cử đặc biệt vào tuần trước, tạo thêm lợi thế về số phiếu để điều chỉnh chính sách, đặc biệt trong quan hệ thương mại với Mỹ. Một cuộc rà soát hiệp định thương mại ba bên giữa Mỹ, Canada và Mexico dự kiến diễn ra vào tháng 7.
