Trong bối cảnh đó, chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Ấn Độ từ ngày 5 đến 7-5 được xem là dấu mốc chính trị quan trọng, kiến tạo xung lực mới, đặc biệt trong các lĩnh vực thực chất, đem lại lợi ích cho cả hai bên như khoa học – công nghệ và thương mại.
Kể từ khi chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1972 đến nay, quan hệ giữa Việt Nam và Ấn Độ đã không ngừng được mở rộng sang các lĩnh vực dựa trên nền tảng tin cậy chính trị. Sự tương đồng giữa hai quốc gia đã không còn dừng lại ở lịch sử đấu tranh giành độc lập dân tộc mà còn cả chiến lược phát triển đất nước, với năm 2025 vừa qua là thời điểm phản ánh rõ nét.
Năm 2025, bất chấp các “cơn gió ngược” toàn cầu, nền kinh tế Việt Nam đạt quy mô 514 tỉ USD, xếp hạng 32 thế giới; tốc độ tăng trưởng GDP đạt 8,02%, thuộc nhóm đầu khu vực và châu Á.
2025 cũng là năm đánh dấu bước ngoặt cải cách thể chế lớn tại Việt Nam khi cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy, sắp xếp lại giang sơn và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền chính thức đi vào hoạt động từ ngày 1-7-2025.
Bảy nghị quyết được Bộ Chính trị ban hành trong năm 2025 mang tính đột phá về đường lối, thể chế, chính sách để tạo nền tảng vững chắc để đất nước sẵn sàng bước vào kỷ nguyên mới. Trong đó, bốn nghị quyết về khoa học – công nghệ, hội nhập quốc tế, phát triển kinh tế tư nhân và đổi mới toàn diện công tác xây dựng, thi hành pháp luật được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh ngay từ tháng 5-2025 là “bộ tứ trụ cột” để giúp đất nước vươn mình.
Trùng hợp, năm 2025 được Thủ tướng Narendra Modi tuyên bố là “Năm cải cách”, nhấn mạnh đây là giai đoạn mang tính quyết định để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Ấn Độ, hiện đại hóa cơ sở hạ tầng và đơn giản hóa quản trị.
Các sáng kiến quan trọng tập trung vào những thay đổi cấu trúc sâu rộng bao gồm cải cách thuế, thực thi luật lao động và tăng cường sản xuất, qua đó giúp nền kinh tế lớn thứ 4 thế giới đạt được mức tăng trưởng GDP 8,2%. “Ấn Độ đã bước lên chuyến tàu tốc hành mang tên Cải cách”, Thủ tướng Narendra Modi nhấn mạnh.
Thực tế năm 2025 chỉ là một lát cắt của sự giao thoa giữa Việt Nam và Ấn Độ trong tầm nhìn phát triển đất nước trong dài hạn.
Nếu Việt Nam đang hướng tới mục tiêu trở thành nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045 nhân kỷ niệm 100 năm thành lập nước, Ấn Độ cũng đang theo đuổi tầm nhìn “Viksit Bharat@2047” – trở thành quốc gia phát triển vào năm 2047 đúng vào dịp kỷ niệm 100 năm ngày độc lập.
Cả hai quốc gia đều lên kế hoạch tập trung vào mục tiêu phát triển kinh tế mạnh mẽ; phát triển khoa học – công nghệ, xây dựng một xã hội tri thức có quản trị tốt, công bằng; bền vững môi trường; và nâng cao vị thế quốc gia trên thế giới.
Theo nhiều học giả Ấn Độ, sự gặp gỡ về chiến lược và tầm nhìn phát triển quốc gia sẽ tạo dư địa lớn cho hợp tác trong các lĩnh vực khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số giữa Việt Nam và Ấn Độ.
Chuyến thăm lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, với lịch trình dự kiến đến Mumbai – trung tâm kinh tế, tài chính, khoa học – công nghệ phát triển hàng đầu khu vực của Ấn Độ – là một thông điệp rõ ràng về nỗ lực tạo đột phá trong hợp tác khoa học – công nghệ giữa Việt Nam với Ấn Độ, đưa lĩnh vực này trở thành một trụ cột riêng biệt cùng với chính trị, kinh tế, an ninh – quốc phòng và văn hóa.
Giáo sư Anmol Mukhia (Đại học Nam Á, Ấn Độ) nhận định có nhiều điều kiện thuận lợi để hợp tác khoa học – công nghệ song phương bứt tốc. Kể từ năm 2016, hợp tác giữa hai nước đã lan tỏa từ công nghệ thông tin và an ninh mạng sang nhiều lĩnh vực khác, và trụ cột “thịnh vượng” mà hai bên xác lập năm 2020 đã đặt nền tảng cho hợp tác chuyển đổi số và phát triển kinh tế dựa trên tri thức.
Một chuyên gia Việt Nam có nhiều năm nghiên cứu về Ấn Độ thẳng thắn cho rằng đã đến lúc nên đẩy mạnh hơn nữa việc tranh thủ tiềm lực khoa học – công nghệ của New Delhi. Ấn Độ có lợi thế về công nghệ thông tin, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo (AI), dịch vụ số và nguồn nhân lực chất lượng cao.
Việc kết hợp năng lực sản xuất, vị trí chiến lược và khả năng hội nhập của Việt Nam với công nghệ, nguồn nhân lực và quy mô thị trường của Ấn Độ có thể tạo ra động lực tăng trưởng mới cho cả hai nền kinh tế.
Đó là còn chưa kể trong quan hệ với Ấn Độ, Việt Nam được xác định là một đối tác then chốt trong chính sách “Hành động hướng Đông” cũng như tầm nhìn Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.
Khi trả lời báo chí Việt Nam trước chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Đại sứ Ấn Độ tại Việt Nam Tshering W. Sherpa cho rằng để tận dụng tối đa lợi ích khi hợp tác về khoa học – công nghệ và bảo đảm hai bên cùng có lợi, Việt Nam cần xây dựng một đội ngũ chuyên gia giỏi tiếng Anh, am hiểu sâu sắc các thế mạnh của Ấn Độ.
Bên cạnh đó, theo giới quan sát, nên xem xét mở thêm các trường đại học liên kết với Ấn Độ tại Việt Nam, xây dựng một đội ngũ kỹ sư, lao động chất lượng cao cho kỷ nguyên số, AI. Đại sứ Tshering W. Sherpa nhấn mạnh Ấn Độ sẵn sàng xem xét cung cấp thêm học bổng cho Việt Nam theo khuôn khổ Chương trình hợp tác kinh tế và kỹ thuật của Ấn Độ (ITEC).
Hợp tác khoa học – công nghệ cũng được nhìn nhận như một chìa khóa để mở rộng dòng chảy thương mại. Con số hơn 16 tỉ USD kim ngạch thương mại hai chiều năm 2025 chỉ nên được xem là bước chạy đà, bởi nó chưa thật sự tương xứng với tiềm năng hai nước.
Động lực thúc đẩy mạnh mẽ hợp tác giữa hai nước được kỳ vọng sẽ đến sau chuyến thăm lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, với phái đoàn doanh nghiệp đông đảo Việt Nam đi cùng được truyền thông Ấn Độ đặc biệt chú ý và Bộ Ngoại giao Ấn Độ nhấn mạnh.
Theo giới học giả, cần phải nâng cao “mức độ tham vọng” trong hợp tác kinh tế, thương mại Việt Nam – Ấn Độ. Trong bối cảnh các mô hình toàn cầu hóa truyền thống gặp khó khăn, việc tìm kiếm các hướng hợp tác kinh tế mới càng trở nên quan trọng, theo giáo sư Harsh V. Pant, Phó chủ tịch Quỹ Nghiên cứu nhà quan sát (Ấn Độ), đặc biệt thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa liên kết kinh tế, nhất là giữa các doanh nghiệp vừa và nhỏ, cũng như tăng cường kết nối công nghiệp. Đặt trong bối cảnh đang diễn ra đàm phán nâng cấp FTA giữa ASEAN và Ấn Độ, có thể kỳ vọng về một FTA giữa Việt Nam và Ấn Độ trong tương lai.
AFP hôm 11.5 dẫn thông báo từ văn phòng thủ tướng Pháp cho biết một công dân Pháp trên chuyến bay sơ tán đã bắt đầu xuất hiện các triệu chứng nghi nhiễm virus hanta sau khi rời du thuyền MV Hondius ở cảng Tenerife thuộc quần đảo Canary (Tây Ban Nha).
Giới chức trước đó cho hay không có thêm trường hợp nào có triệu chứng trên tàu ngoại trừ những bệnh nhân đã xét nghiệm nhiễm biến thể Andes của virus hanta. Đây là biến thể hiếm có thể lây từ người sang người.
Kể từ khi tàu cập cảng, hành khách được sơ tán một cách thận trọng theo quốc tịch và được đưa lên các chuyến bay hồi hương khác nhau. Công dân Tây Ban Nha là nhóm đầu tiên rời tàu, sau đó được đưa tới Madrid và chuyển đến một bệnh viện quân đội.
Các hành khách Mỹ, Pháp và Anh cũng đã được sơ tán.
Đến chiều 10.5, Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu thông báo trên mạng xã hội rằng một công dân nước này đang trên chuyến bay hồi hương thì xuất hiện triệu chứng.
Ông Lecornu không đề cập liệu hành khách đó đã được xét nghiệm dương tính với virus hanta hay chưa, hoặc các triệu chứng nghi nhiễm là gì.
Theo thủ tướng, toàn bộ 5 hành khách tên tàu bay lập tức được cách ly nghiêm ngặt cho đến khi có thông báo mới, và sẽ được tiến hành xét nghiệm.
Cùng ngày, Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Mỹ cho biết một trong 17 hành khách nước này được sơ tán khỏi tàu MV Hondius đã cho xét nghiệm dương tính nhẹ với chủng Andes, trong khi người thứ hai xuất hiện các triệu chứng nhẹ.
Mọi công dân Mỹ trên tàu đã lên máy bay về nước, riêng hai hành khách có triệu chứng đi cùng các đơn vị kiểm soát sinh học.
Tổng cục Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR) ngày 27/4 công bố thông tin về tên lửa hành trình tàng hình S-71K Kovyor, được Nga sử dụng lần đầu hồi cuối năm ngoái. "Đây là vũ khí dành riêng cho tiêm kích Su-57, đánh dấu bước đi đầu tiên của Tập đoàn Máy bay Thống nhất Nga (UAC) trong lĩnh vực sản xuất tên lửa", cơ quan này cho hay.
Hình ảnh được GUR công bố cho thấy một số bộ phận của tên lửa S-71K, trong đó có đầu đạn là bom nổ mạnh - văng mảnh OFAB-250-270 phát triển dưới thời Liên Xô.
Loại bom này có khối lượng 250 kg, trong đó khoảng 92 kg là thuốc nổ TNT. Vỏ bom OFAB dày hơn so với bom FAB thông thường và được khía rãnh ở mặt trong, giúp tạo ra lượng lớn mảnh văng khi kích nổ. Mỗi quả có thể gây sát thương cho người và phương tiện không bọc giáp trong bán kính 150 m, cũng như gây hư hại thiết bị có vỏ giáp mỏng từ khoảng cách 40 m.
Khung thân tên lửa S-71K được làm từ nhiều lớp sợi thủy tinh với khung gia cố, các bộ phận khác chế tạo từ hợp kim nhôm. Quả đạn có mặt cắt hình thang, mũi nhọn, cánh chính gập vào thân và cánh đuôi hình chữ V ngược. Phần vỏ bên ngoài có hình dáng góc cạnh, nhằm giảm diện tích phản xạ radar và khiến phòng không đối phương khó phát hiện hơn.
S-71K có cửa hút khí động cơ ở mặt trên quả đạn, dòng không khí được đưa vào trong qua ống dẫn hình ngũ giác. Thiết kế này giúp che giấu các lá cánh của động cơ tua-bin phản lực, vốn là yếu tố làm tăng đáng kể diện tích phản xạ radar. Tuy nhiên, không có dấu hiệu cho thấy S-71K được phủ vật liệu tàng hình, điều này có thể nhằm giảm chi phí chế tạo.
Tình báo Ukraine ước tính S-71K đạt tầm bắn khoảng 300 km, tốc độ hành trình gần 650 km/h và độ cao 8.000 m. "S-71K sử dụng hệ thống dẫn đường quán tính, dựa trên các cảm biến đơn giản", GUR cho hay nhưng không nêu chi tiết.
Chuyên trang quân sự Top War của Nga cho biết tập đoàn Sukhoi hồi năm 2019 bắt đầu phát triển máy bay không người lái (UAV) có thiết kế tương tự tên lửa hành trình phóng từ máy bay để đơn giản hóa quy trình triển khai. Mẫu phi cơ này được mô tả là "vũ khí tàng hình dẫn đường" và mang định danh S-71.
Dự án S-71 có hai biến thể với thiết kế tương đồng, nhưng chức năng và nhiệm vụ tác chiến khác nhau.
S-71K Kovyor được thiết kế để tấn công mục tiêu cố định trên bộ và trên biển dựa trên tọa độ nạp sẵn, sử dụng hệ thống dẫn đường quán tính và có thể là định vị vệ tinh để bay tới đích.
Mẫu còn lại là S-71M Monokhrom, được trang bị nhiều hệ thống dẫn đường, trong đó có cảm biến quang - điện tử. Nó có khả năng quần thảo trong khu vực định sẵn, cho phép người điều khiển tìm kiếm, xác định mục tiêu và quyết định có tấn công hay không. Tính năng này cũng giúp S-71M tập kích mục tiêu di động và không định sẵn, điều không thể thực hiện với mẫu S-71K.
Biên tập viên Thomas Newdick của chuyên trang quân sự Mỹ War Zone cho rằng Nga đã dùng một tên lửa S-71M để tấn công pháo phản lực HIMARS của Ukraine ở tỉnh Chernihiv hồi đầu năm, dù quân đội Nga nhiều lần khẳng định đã dùng UAV Geran trong đòn tập kích.
"S-71K có thể là lựa chọn giá rẻ để thay thế tên lửa hành trình tàng hình Kh-69, cũng là vũ khí được phát triển cho Su-57 và sau đó triển khai trên nhiều loại tiêm kích khác của Nga. Những quả đạn S-71 có thể đặt ra thách thức mới cho phòng không Ukraine, đặc biệt trong lúc nguồn cung tên lửa từ phương Tây đang khan hiếm", Newdick nhận xét.
"Tôi có đơn hàng của DoorDash giao cho ngài, thưa Tổng thống", Sharon Simmons, nhân viên hãng giao hàng DoorDash, nói với Tổng thống Mỹ Donald Trump trước cửa Phòng Bầu dục tại Nhà Trắng ngày 13/4.
"Ồ, thật tốt quá", Tổng thống Trump đáp lại và nhận hai túi giấy có biểu tượng McDonald's, thương hiệu đồ ăn nhanh ưa thích của ông. Lãnh đạo Mỹ sau đó hướng về phía các phóng viên phía ngoài và nói "cảnh này không giống như được dàn dựng, phải không?".
Tổng thống Trump sau đó trả lời báo giới về nhiều vấn đề, với bà Simmons đứng bên cạnh. Khi một phóng viên hỏi "Nhà Trắng có boa tiền hậu hĩnh không", ông Trump lập tức cắt ngang khi nữ nhân viên của DoorDash bắt đầu trả lời.
"Chờ chút", ông Trump nói rồi đưa tay vào túi áo vest lấy tờ 100 USD boa cho Simmons.
"Vâng, rất hậu hĩnh", bà nói.
Nhà Trắng sau đó cho biết Tổng thống Trump đã đích thân đưa hai túi đồ ăn, gồm burger phô mai và khoai tây chiên, cho nhân viên khu Cánh Tây.
Theo DoorDash, bà Simmons bắt đầu làm việc cho công ty từ năm 2022 và đã hoàn thành hơn 14.000 đơn hàng.
Tổng thống Trump lý giải ông chọn Simmons giao hàng đến Nhà Trắng vì đã nghe chuyện bà tiết kiệm được hơn 11.000 USD nhờ chính sách không áp thuế với tiền boa, nằm trong Đạo luật To Đẹp (OBBBA) mà quốc hội Mỹ thông qua hồi tháng 7/2025.
"Đó là khoản hoàn thuế lớn nhất mà bà từng nhận, đúng không?", ông Trump hỏi.
"Đúng vậy. Vâng, tôi đã tiết kiệm hơn 11.000 USD. Điều đó thực sự rất bất ngờ", bà Simmons trả lời.
