Sự cố y tế nghiêm trọng đã xảy ra trên du thuyền MV Hondius (Hà Lan) trong hành trình từ Argentina đến Cape Verde, khiến 3 người tử vong và 3 người khác rơi vào tình trạng nguy kịch.
Ngay khi tình huống khẩn cấp xuất hiện ngoài khơi Cape Verde, Tổ chức Y tế Thế giới đã nhanh chóng can thiệp, xác nhận một ca dương tính với hantavirus và phối hợp triển khai sơ tán y tế khẩn cấp.
Hiện hantavirus được xem là nguyên nhân chính gây tử vong, trong khi các cơ quan chức năng đang khẩn trương kiểm soát nguy cơ lây lan trên tàu.
Các nghiên cứu cho thấy hantavirus đã tồn tại từ nhiều thế kỷ, với các đợt bùng phát từng ghi nhận tại châu Á và châu Âu. Ở Đông bán cầu, virus này thường gây sốt xuất huyết kèm suy thận; trong khi đến đầu những năm 1990, một chủng mới xuất hiện ở tây nam nước Mỹ đã gây ra bệnh hô hấp cấp tính nguy hiểm, nay được biết đến là hội chứng phổi do hantavirus.
Căn bệnh này từng gây chú ý khi bà Betsy Arakawa qua đời tại New Mexico sau khi nhiễm virus.
Hiện các cơ quan chức năng vẫn đang điều tra ổ dịch trên tàu, bao gồm xét nghiệm phòng thí nghiệm và phân tích dịch tễ. Đồng thời, việc giải trình tự virus cũng được triển khai nhằm xác định nguồn lây và đặc điểm của tác nhân gây bệnh.
Hantavirus chủ yếu lây sang người thông qua tiếp xúc với loài gặm nhấm như chuột, chuột cống hay chuột đồng, hoặc nước tiểu, nước bọt, phân của chúng, đặc biệt khi các chất này bị xáo trộn và phát tán trong không khí, làm tăng nguy cơ hít phải. Con người thường phơi nhiễm trong môi trường sinh sống như nhà ở, cabin hoặc nhà kho, nhất là khi dọn dẹp những không gian kín, kém thông gió hoặc khám phá khu vực có dấu hiệu chuột.
Theo WHO, dù hiếm gặp, hantavirus cũng có thể lây trực tiếp từ người sang người.
Nhiễm hantavirus có thể diễn tiến rất nhanh và đe dọa tính mạng. Giai đoạn đầu, bệnh thường khởi phát với các triệu chứng dễ nhầm lẫn với cúm như sốt, ớn lạnh, đau cơ và đau đầu. Theo Sonja Bartolome, việc phân biệt hantavirus với cúm ở thời điểm này là vô cùng khó khăn.
Các dấu hiệu của hội chứng phổi do hantavirus thường xuất hiện sau 1–8 tuần kể từ khi tiếp xúc với loài gặm nhấm nhiễm bệnh. Khi bệnh nặng lên, người bệnh có thể bị tức ngực, khó thở do phổi tích tụ dịch.
Virus này chủ yếu lây sang người qua việc tiếp xúc hoặc hít phải bụi chứa nước tiểu, nước bọt hay phân của chuột, chuột cống hoặc chuột đồng.
Ngoài thể bệnh về phổi, hantavirus còn gây ra sốt xuất huyết kèm hội chứng thận, thường xuất hiện sau 1–2 tuần phơi nhiễm. Theo CDC, tỷ lệ tử vong của hội chứng phổi khoảng 35%, trong khi thể sốt xuất huyết dao động từ 1% đến 15%, tùy theo chủng virus.
Hiện chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu hoặc thuốc chữa khỏi hantavirus, song việc phát hiện sớm và chăm sóc y tế kịp thời có thể cải thiện đáng kể khả năng sống sót của người bệnh.
Dù đã được nghiên cứu trong nhiều năm, theo bác sĩ Michelle Harkins, vẫn còn nhiều câu hỏi chưa có lời giải, bao gồm lý do vì sao bệnh có thể nhẹ ở một số người nhưng lại rất nghiêm trọng ở người khác, cũng như cơ chế hình thành kháng thể. Các nhà nghiên cứu đang tiếp tục theo dõi bệnh nhân trong thời gian dài với kỳ vọng tìm ra phương pháp điều trị hiệu quả.
“Vẫn còn rất nhiều điều bí ẩn,” bà nói, đồng thời nhấn mạnh rằng yếu tố tiếp xúc với loài gặm nhấm đóng vai trò then chốt trong nguy cơ lây nhiễm.
Các chuyên gia y tế khuyến cáo biện pháp hiệu quả nhất để phòng tránh hantavirus là hạn chế tiếp xúc với loài gặm nhấm và chất thải của chúng. Khi dọn dẹp khu vực có nguy cơ, cần sử dụng găng tay bảo hộ và dung dịch tẩy rửa có chứa clo.
Đáng lưu ý, các chuyên gia cảnh báo không nên quét hoặc hút bụi phân chuột, vì hành động này có thể khiến virus phát tán vào không khí, làm tăng nguy cơ hít phải và lây nhiễm.
Nhìn lại lịch sử, hantavirus từng gây ám ảnh cho hơn 3.000 binh sĩ Liên Hợp Quốc trong Chiến tranh Triều Tiên. Mãi đến năm 1978, các nhà khoa học mới lần đầu phân lập được chủng Hantaan tại Hàn Quốc, mở ra bước ngoặt trong việc giải mã nguyên nhân các đợt bùng phát trước đó.
Đến năm 1993, một ổ dịch hô hấp nghiêm trọng tại Mỹ được xác định do chủng Sin Nombre – một trong những biến thể nguy hiểm nhất của hantavirus. Chỉ hai năm sau, các ca hội chứng phổi do hantavirus (HPS) đầu tiên cũng được ghi nhận tại Argentina, cho thấy phạm vi lây lan ngày càng mở rộng.
Gần đây, cái chết của bà Betsy Arakawa tại New Mexico vào năm 2025 sau khi tiếp xúc với phân chuột một lần nữa gióng lên hồi chuông cảnh báo về mối nguy âm thầm từ loại virus này.
Dù rất hiếm khi lây trực tiếp từ người sang người, hantavirus vẫn xuất hiện rải rác trên toàn cầu, đặc biệt ở châu Á, châu Âu và Tây Nam Mỹ—những khu vực có nhiều loài gặm nhấm mang mầm bệnh. Sự cố trên du thuyền MV Hondius cũng cho thấy nguy cơ tiềm ẩn từ chuột trên các phương tiện di chuyển đường dài.
Trong bối cảnh du lịch quốc tế sôi động, Tổ chức Y tế Thế giới khuyến cáo cần kiểm tra kỹ nơi lưu trú, bịt kín các khe hở, sử dụng khẩu trang N95 và chất khử trùng khi dọn dẹp khu vực có dấu hiệu chuột. Quan trọng nhất vẫn là tránh tiếp xúc với chất thải của loài gặm nhấm, trong không gian kín hoặc kém thông gió.
Gia đình ông Leon Chen (họ Trần) đang khiến cộng đồng mạng phát sốt từ câu chuyện hiếm có. Bảy thành viên trong nhà gồm bố mẹ và 5 người con đều là bác sỹ chuyên ngành nha khoa.
3 năm trước, khi Niq - một người con trong nhà đăng tải đoạn clip lên trang cá nhân, hé lộ cuộc sống của một gia đình gốc Á ở Mỹ có 7 nha sỹ cùng ngồi chung bàn ăn - những video đều thu hút hàng triệu lượt xem.
Được biết, bác sỹ nha khoa Leon Chen - người tiên phong trong lĩnh vực cấy ghép nha khoa cùng vợ - bác sỹ Jennifer Cha là người đồng sáng lập chuỗi phòng khám quốc tế ở Mỹ.
Năm người con của họ gồm Nina, Audree, Niq, Aleq và Nasdaq đều theo đuổi nghề nghiệp này của bố mẹ.
Trong một video giới thiệu về gia đình hồi tháng 1 năm nay đăng tải trên Instagram, video thu hút hơn 92 triệu lượt xem cùng lượng tương tác cao bất ngờ. Không chỉ gây chú ý bởi nghề nghiệp, ngoại hình của các thành viên trong nhà cũng khiến nhiều người trầm trồ.
Tuy nhiên phía sau sự nổi tiếng đó là câu chuyện về nỗ lực bền bỉ và cách giáo dục đặc biệt.
Ông Leon Chen sinh năm 1966 tại Chương Hóa (Đài Loan, Trung Quốc) trong gia đình có truyền thống y khoa. Từ nhỏ, ông được gửi sang Mỹ sống ở Saginaw (bang Michigan).
Trong hồi ký xuất bản năm 2012 tại Đài Loan, ông kể từng trốn vào cánh đồng ngô để khóc vì cảm giác cô đơn.
Chính sự cô lập này đã thúc đẩy ông nỗ lực vượt bậc. Ông đã hoàn thành 4 năm đại học chỉ trong 1 năm, đạt điểm cao nhất kỳ thi đầu vào nha khoa trong 10 năm và được nhận vào Trường Nha khoa Harvard (là cơ sở đào tạo nha khoa danh tiếng thuộc Viện Đại học Harvard, Mỹ) khi còn rất trẻ với học bổng toàn phần.
Năm 1995, trong quá trình đào tạo tại Đại học Northwestern (Chicago), ông phát minh kỹ thuật nâng xoang bằng áp lực nước, giúp đơn giản hóa quy trình phẫu thuật phức tạp. Hai năm sau, ông tiếp tục phát triển kỹ thuật dịch chuyển theo chiều dọc, mang lại hiệu quả cao hơn với mức xâm lấn thấp.
Vợ ông - bà Jennifer Cha - sinh tại Hàn Quốc và lớn lên ở Mỹ. Khi gặp Leon vào năm 1995, bà đã là bác sỹ nha khoa. Họ gặp nhau ở Đại học Northwestern. Sau đó, bà mời ông về Las Vegas làm việc.
"Một sự khởi đầu không tệ với một người sếp nữ xinh đẹp", ông Leon hóm hỉnh kể lại.
Sau đó, hai người cùng xây dựng Viện Cấy ghép Nha khoa năm 1998 và hệ thống chuỗi phòng khám quốc tế đều đặt tại Las Vegas.
Tuy nhiên, thành tựu lớn nhất của họ là nuôi dạy 5 người con và chứng kiến tất cả đều chọn theo ngành nha khoa giống bố mẹ. Đặc biệt, mỗi người con chỉ sinh cách nhau khoảng một năm.
5 người con tài năng, ngoại hình nổi bật
Thay vì đi theo lộ trình truyền thống tại Mỹ, ông bà Leon Chen đã gợi ý các con sang châu Âu học nha khoa ngay sau khi kết thúc quãng thời gian học trung học.
Được biết, gia đình bén duyên với Tây Ban Nha từ chuyến du lịch năm 2014. Ngoài yếu tố văn hóa, hệ thống giáo dục tại đây cho phép học nha khoa trực tiếp sau phổ thông, giúp rút ngắn 4 năm so với Mỹ. Bởi vậy, họ đưa ra quyết định này.
Cả 5 người con đều theo học tại Đại học Châu Âu Madrid (Tây Ban Nha). Sau đó họ tiếp tục đào tạo nâng cao tại Mỹ.
Người con cả Nina theo đuổi chương trình sau đại học tại Đại học New York, chuyên ngành về nha chu và cấy ghép. Con thứ 2 Audree học tại Đại học Tufts (Massachusetts), lấy bằng sau đại học và thạc sĩ kỹ thuật phục hình răng.
Niq được đào tạo tại Đại học Columbia (New York), cũng chuyên về nha chu. Trong khi đó, Aleq theo học Tuft, theo đuổi chuyên ngành kỹ thuật phục hình răng. Cậu em út Nasdaq học tại Đại học New York, lấy bằng tiến sĩ về cấy ghép.
Điều bất ngờ là cha mẹ họ không hề ép buộc con cái theo đuổi ngành nghề của gia đình.
“Mọi người nghĩ bố mẹ tôi hẳn rất nghiêm khắc trong chuyện học hành của các con, nhưng thực tế họ giống bạn bè hơn”, Audree (28 tuổi) nói.
Niq (27 tuổi) cho rằng, người nghiêm khắc nhất trong nhà lại là bà bảo mẫu Emilia Calderon gốc Peru. Do bố mẹ thường xuyên bận rộn với công việc, bà bảo mẫu Emilia lo toan mọi việc, thường kể cho 5 anh em về tuổi thơ nghèo khó của bà. Từ những câu chuyện này, họ biết cách trân trọng mọi cơ hội.
"Chúng tôi theo đuổi nghề bác sỹ nha khoa không phải do bố mẹ định hướng. Có lẽ, tôi chọn nghề này chỉ vì muốn gần gũi với gia đình hơn", bác sỹ Nina chia sẻ.
Mặc dù bận rộn với công việc riêng, nhưng gia đình vẫn duy trì sự gắn kết chặt chẽ từ chuyện học tập tới du lịch khắp châu Âu. Họ cùng nhau đặt chân tới Morocco, Đức, Italia, Thụy Sĩ để trải nghiệm cuộc sống.
Chính sự thân thiết này, 5 anh em nhà bác sỹ thừa nhận, họ ít bạn bè bên ngoài. Mối quan hệ khăng khít này cũng khiến họ mong muốn gia đình sẽ đông con cháu trong tương lai. Dù vậy, họ khẳng định không ép buộc thế hệ sau tiếp tục nối nghiệp.
Phía sau công việc chính, mỗi người hiện đều theo đuổi đam mê riêng. Niq thích làm phim, Nina yêu làm bánh, Audree mê âm nhạc và Nasdaq có thể mở nhà hàng trong tương lai.
"Dù có làm nha khoa hay không, chúng tôi vẫn hạnh phúc vì có nhau. Suy cho cùng, tôi hạnh phúc vì được sinh ra trong nhà và có sẵn 4 người bạn thân thiết nhất cũng là anh chị em ruột", Niq nói.
Báo Chosun Daily ngày 15-5 đưa tin CEO Tesla Elon Musk gây chú ý khi đưa con trai đi cùng phái đoàn Mỹ trong chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Donald Trump.
Hôm 14-5, ông Musk đã xuất hiện ở Đại lễ đường Nhân dân ở thủ đô Bắc Kinh cùng con trai 6 tuổi X.
Cậu bé thu hút chú ý khi được cha nắm tay và đeo chiếc túi hình mặt rồng kiểu dân gian Trung Quốc. Trong buổi chụp hình kỷ niệm với các quan chức Chính phủ Mỹ, ông Musk đã cõng con trai.
Trên mạng xã hội, vị tỉ phú tiết lộ: "Thằng bé đang học tiếng Quan Thoại”.
Theo tờ Shanghai Daily, chiếc túi hình mặt rồng của cậu bé X là một sản phẩm thủ công, do cộng đồng dân tộc thiểu số ở tỉnh Quảng Tây làm. Mỗi chiếc có giá 47 USD. Công ty sản xuất chiếc túi chỉ có khoảng 100 chiếc trong kho.
Sau khi hình ảnh con trai ông Elon Musk mang túi lan truyền, doanh số bán hàng của công ty nói trên đã tăng gấp 10 lần chỉ trong tối 14-5.
Người dùng mạng xã hội nhận xét: “Không khí giống một chuyến đi dã ngoại hơn là một chuyến thăm cấp nhà nước”.
Theo thông báo từ Nhà Trắng, phái đoàn thăm Trung Quốc cùng Tổng thống Donald Trump bao gồm 14 giám đốc điều hành hàng đầu của các tập đoàn Mỹ từ nhiều lĩnh vực khác nhau, bao gồm công nghệ thông tin, hàng không vũ trụ và tài chính, như Elon Musk (Tesla), Jensen Huang (NVIDIA), Tim Cook (Apple), Kelly Ortberg (Boeing), Larry Fink (BlackRock) và David Solomon (Goldman Sachs).
Ông Trump cho biết: "Tôi đã mang đến những đại diện ưu tú nhất của cộng đồng doanh nghiệp Mỹ. Họ đều tôn trọng, coi trọng Trung Quốc và tôi khuyến khích họ mở rộng hợp tác với quốc gia này”.
Đáp lại, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhận định: "Cánh cửa của Trung Quốc sẽ ngày càng rộng mở hơn và tôi tin rằng các công ty Mỹ sẽ có triển vọng lớn hơn nữa tại đây”.
Tưởng chỉ là một ca khám thai bình thường, người phụ nữ họ Vương bất ngờ nhận thông báo "không tìm thấy em bé" trong tử cung dù kết quả thử thai trước đó cho thấy cô đã mang thai. Ít ai ngờ rằng phía sau kết luận gây hoang mang ấy lại là một tình trạng y khoa cực hiếm và nguy hiểm, khiến các bác sĩ cũng phải lập tức cảnh giác cao độ.
Cụ thể, một ca mang thai ngoài tử cung cực kỳ hiếm tại Trung Quốc đang thu hút sự chú ý trên mạng xã hội sau khi thông tin được truyền thông địa phương đăng tải.
Theo đó, người phụ nữ họ Vương đến bệnh viện kiểm tra ở giai đoạn đầu thai kỳ sau khi phát hiện bản thân mang thai. Tuy nhiên, kết quả siêu âm ban đầu khiến cả ê-kíp y tế bất ngờ vì hoàn toàn không phát hiện phôi thai trong buồng tử cung.
Đáng nói, bác sĩ cũng không tìm thấy dấu hiệu thai ngoài tử cung thông thường ở vòi trứng như các trường hợp hay gặp. Trước tình huống bất thường này, bệnh viện lập tức chỉ định thêm nhiều xét nghiệm chuyên sâu như chụp CT và MRI để truy tìm vị trí thai nhi.
Kết quả sau đó khiến các bác sĩ không khỏi lo ngại: phôi thai đã bám sát động mạch chủ bụng, nằm gần khu vực thận vị trí được đánh giá cực kỳ nguy hiểm và hiếm gặp trong y khoa.
Bác sĩ Gao Yutao, Giám đốc Khoa Phụ sản tại Bệnh viện Nhân dân số 3 Thâm Quyến, cho biết thai kỳ bình thường sẽ làm tổ trong tử cung. Thế nhưng ở trường hợp này, phôi thai lại xuất hiện trong khoang sau phúc mạc, ngay cạnh động mạch chủ bụng mạch máu lớn nhất cơ thể.
Theo các bác sĩ, trước đó bệnh nhân từng phẫu thuật cắt bỏ một bên vòi trứng. Chính điều này có thể đã tạo ra tổn thương hoặc khe hở ở phúc mạc, khiến trứng đã thụ tinh di chuyển vào khoang sau phúc mạc và làm tổ ở vị trí bất thường.
Các chuyên gia cho biết hơn 90% trường hợp mang thai ngoài tử cung xảy ra tại vòi trứng. Một số ít khác xuất hiện ở buồng trứng hoặc cổ tử cung. Tuy nhiên, thai ngoài tử cung nằm trong khoang sau phúc mạc vốn đã cực kỳ hiếm, còn trường hợp bám sát động mạch chủ bụng như của cô Vương gần như được xem là tình huống nguy hiểm đặc biệt.
Điều khiến đội ngũ y tế lo ngại nhất là nếu khối thai bị vỡ, bệnh nhân có thể mất lượng máu khổng lồ chỉ trong vài phút do động mạch chủ bụng có áp lực máu cực mạnh. Các bác sĩ ví đây chẳng khác nào một "quả bom hẹn giờ" có thể đe dọa tính mạng bất cứ lúc nào.
Do vị trí thai quá nguy hiểm, bệnh viện đánh giá việc phẫu thuật can thiệp trực tiếp tiềm ẩn rủi ro rất lớn. Sau nhiều lần hội chẩn, các bác sĩ quyết định lựa chọn phương án điều trị bảo tồn thay vì phẫu thuật ngay lập tức.
Bệnh nhân được sử dụng thuốc nhằm ức chế sự phát triển của tế bào nuôi phôi thai, đồng thời được theo dõi chặt chẽ chỉ số hormone HCG. Theo thời gian, mô thai sẽ dần hoại tử và được cơ thể hấp thụ tự nhiên.
Từ trường hợp hy hữu này, các bác sĩ cũng cảnh báo phụ nữ mang thai không nên chủ quan với các mốc siêu âm đầu thai kỳ.
Việc siêu âm ở tuần thứ 6–7 không chỉ giúp xác định tim thai mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện sớm thai ngoài tử cung biến chứng có thể đe dọa tính mạng nếu chậm xử lý.
Ngoài ra, nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau bụng bất thường, ra máu hoặc cơ thể khó chịu trong thời gian đầu mang thai, người bệnh cần đi khám ngay thay vì nhầm lẫn với triệu chứng thông thường. Việc chậm trễ có thể dẫn đến xuất huyết nghiêm trọng và hậu quả khó lường.
